مراد از ید امانی چیست؟ • آیا هر گونه تصرف ماذون از مصادیق ید امانی است؟ مسلّما چنین نیست، چرا که در بسیاری از موارد مانند: ماخوذ بالسوم متصرف با اذن مالک در مال تصرف کرده، در حالی که در فرض تلف، مسئول و ضامن است. ۱.
۱ - تعریف ید امانی در تعریف دقیق ید امانی میتوان گفت: هرگاه مال توسط مالک ی. ق. م. قانونی و شرعی او به دیگری تحویل و اجازه وضع ید به او داده شود، بدون آن که برای آن عوضی ملحوظ گردد، ید گیرنده، ید امانی محسوب میشود و او در فرض تلف بدون تعدی و تفریط، ضامن نخواهد بود. ۱.
۲ - عناصر ید امانی به عبارت دیگر، دو عنصر در ید امانی ملحوظ است: ۱. یکی وجود اذن مالک و ی. ق. م. قانونی وی ۲. دیگری منظور نشدن عوض آنچه از قاعده ضمان ید خارج میگردد همین مورد محدود، یعنی اجتماع دو عنصر است و با فقدان هر یک از این دو عنصر، ید متصرف مشمول ید امانی نخواهد بود و در قلمرو قاعده ضمان ید قرار خواهد گرفت. ۱.
۳ - دیدگاه فقها نیاز به دو عنصر فوق (اذن و مجانی بودن) درکلمات فقها به کرّات آمده است. چرا که اجرت در قبال منفعت بوده نه خود عین و معنای امانت چیزی جز این نیست (اذن و مجانی بودن): فهو طبعا امین من قبل المالک ایمجاز فی ابقاء المال عنده مجانا؛ اذ الاجرة انما هی بازاء المنفعة لا ذات العین ولا تعنی بالامانه الّا هذا
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
