نظام اجرای احکام کیفری — دادگاه نخستین در قلمرو کیفری همانند دادگاه

نظام اجرایی دیگر که به نوعی همتای نظام اجرای احکام مدنی است اما در قلمرو کیفری و بمنظور اجرای تصمیمات و آرای کیفری فعال است، نظام اجرای احکام کیفری است. پس از آن که تصمیم کیفری درخور اجرا، یا رای کیفری قابل اجرا صادر می گردد، از سوی مرجع قضایی صادر کننده دادگاه نخستین یا دادگاه تجدیدنظر) پرونده برای واحد اجرای احکام کیفری جهت اجرا ارسال می گردد. خواه داد برده درخواست اجرا نماید و یا چنین درخواستی از او دریافت نشود. بنابراین جز در موارد خاص اجرای حکم کیفری وابسته به درخواست داد برده نیست ماده ۵۴۱ ق.آ.د. ک). دادگاه نخستین در قلمرو کیفری همانند دادگاه نخستین در قلمرو مدنی، مسئول و ناظر بر اجرای حکم کیفری است. برابر تبصره ۲ ماده ۱۵۰ و ماده ۵۲۹ ق.آ.د.ک مصوب ۱۳۹۲ آرای کیفری با نظارت دادگاه نخستین به موقع اجرا گذاشته میشود. برای اجرای احکام کیفری در حوزه های قضایی معاونت اجرای احکام کیفری پیش بینی شده است (تبصره ۲ ماده ۳۸۳ ق.آ.د. ک)، اما مسئول اصلی اجرای حکم کیفری دادستان است ماده ۴۸۴ ق..د. ک).