محصول متعارف املاک و باغ ها

۶۴۳. محصول املاک و باغ ها ممکن است از محصولاتی باشد که سریعاً فاسد نمی شوند مانند گندم حبوبات بادام، پسته یا... . ترتیب بازداشت این محصولات، اگر از ملک جدا شده یعنی جمع آوری شده باشند، علی القاعده مانند بازداشت سایر اموال منقول بوده نک ش. ۳۲۱ به بعد و ترتیب ویژه ای برای بازداشت آن پیش بینی نشده است. با این همه چون این محصولات از یک سو حاصل کار م. ع. بوده و برای به دست آوردن آنها نیز هزینه می نماید و از سوی دیگر از محل آنها معمولاً، م. ع. و خانواده وی روزگار می گذرانند. در بازداشت آنها باید نکاتی رعایت شود. در حقیقت به موجب ملاه ۱۰۴ ق.ا.ا.م. توقیف محصول املاک و باغات ب. ر. م. مواد ۲۵۴ تا ۲۵۷ قانون آیین دادرسی مدنی به عمل می آید. در زمان لازم الاجرا شدن قانون اجرای احکام مدنی مصوب سال ۱۳۵۶، قانون قدیم آیین دادرسی مدنی حاکم بود و از این رو ماده ۱۰۴ به مواد ۲۵۴ تا ۲۵۷ این قانون ارجاع داده است. اما با نسخ قانون قدیم و تصویب و لازم الاجرا شدن قانون جدید اکنون بازداشت محصول املاک و باغ ها با رعایت ماده ۱۲۷ ق.ج. باید انجام شود که اگر چه ناظر به اجرای قرار تأمین خواسته است اما ب. ت. ب. ارجاع ماده ۱۰۴ ق.ا.ا.م. به قانون آیین دادرسی مدنی و ب. ت. ب. ماده ۱۳۶ همین قانون در اجرای حکم نیز مقررات ماده ۱۲۷ یاد شده باید رعایت شود. این دسته از محصولات ممکن است جمع آوری شده و یا برداشت نشده باشند؛ ترتیب بازداشت هر یک در زیر بررسی می شود. ۶۴۴. بازداشت محصول جمع آوری شده به موجب ماده ۱۳۷ ق.ج. از محصول املاک و باغ ها به مقدار دو سوم سهم خوانده توقیف می شود. اگر محصول جمع آوری شده باشد مأمور اجرا سهم خوانده را مشخص و توقیف می نماید.... بنابراین اگر محصول املاک و باغ ها جمع آوری شده باشد، چون، ب. ت. ب. ماده ۱۵ ق. م، مال منقول به شمار می رود ترتیب بازداشت آن همان است که در سایر اموال منقول گفته شد نک. ش. ۳۲۱ به بعد؛ اما مأمور اجرا باید بسته به مورد تنها دو سوم سهم م. ع. یا خوانده را بازداشت کند. پس برای نمونه، اگر محکوم له مقداری گندم و یا پسته را به عنوان مال م. ع. معرفی کند چنانچه این محصولات در همان زمین یا باغی باشد که محصول از آن به دست آمده و تعلق محصول، جزئاً یا کلاً، به م. ع. نیز معلوم باشد مأمور اجرا دو سوم سهم م. ع. را مشخص و بازداشت می نماید. البته مشخص نمودن سهم م. ع. د. صورتی است که شخص دیگری جز م. ع. نیز از محصول سهمی داشته باشد مانند آنکه میان م. ع. و دیگری قرارداد مزارعه یا مسافاتی نسبت به ملکی تنظیم شده باشد که بر پایه آن قرارداد از محصول، سهمی به ه مالک زمین و سهمی به عامل رسد مواد ۵۱۸ تا ۵۴۵ ق.م.) که در این صورت سهم محکوم علیه، چه مالک یا عامل باشد مشخص شده و دو سوم از مهم وی بازداشت می شود. روشن است که بازداشت تنها دو سوم محصول جمع آوری شده املاک و باغات در صورتی است که محصول ملکی باشد که بسته به مورد عین یا منافع آن متعلق به م. ع. بوده و یا حاصل کار وی در ملک باشد، در غیر این صورت تمام محصول بازداشت می شود؛ مانند آنکه م. ع. ب. خرید و فروش گندم یا پسته اشتغال داشته و این محصولات در انبار وی معرفی شوند. ۶۴۵. پرسش این است که آیا رعایت ماده ۱۲۷ ق.ج. در بازداشت محصول جمع آوری شده املاک و باغها و بنابراین ممنوعیت بازداشت یک سوم سهم م. ع. از آنها مستلزم این است که محصول در خود ملک موجود بوده و برای بازداشت در همان ملک معرفی شود یا چنانچه سهم م. ع. از محصول ملک یا باغی به جای دیگری (مانند منزل انبار یا... نیز منتقل شده باشد در بازداشت آنها نیز مقررات ماده ۱۲۷ بادشده باید رعایت شود؟ در پاسخ ب. ت. ب. عموم و و اطلاق بخش نخست ماده یاد شده باید پذیرفت که چنانچه مالی که معرفی می شود متعلق به م. ع. و محصول ملک یا باغ مشخصی باشد (مانند گندم و پسته و خارج از ملک و باغ مزبور باشد، ماده ۱۲۷ ق.ج. در صورتی باید رعایت شود که محرز باشد سهمی م. ع. از محصول آن ملک یا باغ است؛ زیرا ماده ۱۲۷ ق.ج. ظهور بر این دارد که محصول باید سهم م. ع. از زمین یا باغ باشد و محصولی که م. ع. از راههای دیگر مانند معاوضه بیع یا...) به دست آورده مشمول نص نگردیده و تمام آن، علی القاعده، قابل بازداشت است. ۶۴۶. پرسش دیگر اینکه آیا حکم این ماده را می توان به محصول کارگاه ها و کارخانجات و مانند آن نیز تسری داد؟ در پاسخ باید پذیرفت که مقررات ماده ۱۲۷ ق.ج. در این باره استثنا م. ب. و از این رو نمی توان حکم آن را به محصولات کارگاه ها و کارخانه ها و امثال آن تسری داد؛ زیرا قاعده این است که اموال م. ع. که برای بازداشت معرفی می شوند، تماماً، قابل بازداشت است مگر استثنا شده باشد و استثنا باید در موضع نص تفسیر شود. ۶۴۷ بازداشت محصول بر درخت یا... همان ماده ۱۲۷ ق.ج. در ادامه می افزاید ... هرگاه محصول جمع آوری نشده باشد برداشت آن خواه، دفعتاً و یا به دفعات با حضور مأمور اجرا به عمل خواهد آمد. خوانده مکلف است مأمور اجرا را از زمان برداشت محصول مطلع سازد. مأمور اجرا حق هیچ گونه دخالت در امر برداشت محصول را ندارد، فقط برای تعیین میزان محصولی که جمع آوری می شود حضور پیدا خواهد کرد. خواهان یا نماینده او نیز در موقع برداشت محصول حق حضور خواهد داشت. چنانچه محصول جمع آوری نشده باشد، به موجب همان ماده برداشت محصول باید با حضور مأمور اجرا باشد حتی اگر برداشت به دفعات باشد. به هر روی بسته بنه مورد، خواننده یا م. ع. آگاه کند. البته به موجب همان ماده برداشت محصول نداشته و تنها، میشود و مشخص نمودن سهمی مقرر از محصول یعنی دو سوم آن در محل حاضر می شود. به موجب همان ماده، محکوم له یا نماینده او نیز حق دارند در زمان برداشت محصول حاضر شوند.