مزایده و فروش

گفته شد که مزایده فروش نیست هر چند گونه ای از فروش و واگذاری مال است (ماده ۱۱۴ ق.ا.ا. م). فروش مال داد باخته یا مالی که شخصی ثالث به منظور اجرای حکم در اختیار دادورز قرار داده تبصره ماده ۳۴ ق.ا.ا. م) در سه قالب مشخص برابر مقررات اجرایی انجام می پذیرد: - فروش عادی که بر پایه شرایط ناگوار حاکم بر مال شناسایی شده بدون جریان تشریفات و ضوابط دست و پا گیر از سوی دادورز انجام می پذیرد بند ۲ ماده ۴۵ و ماده ۶۶ ق.ا.ا. م) و یا به درخواست شخص داد باخته نسبت به مال بازداشت شده با نظارت دادورز صورت می پذیرد (ماده ۵۹ ق. م). فروش تشریفاتی و رقابتی که به موجب مزایده با آیین ها و ضوابط مشخص برپا داشته میشود. این جریان در پی شناسایی و بازداشت مال و گذر از فرآیندهای قانونی با ابتکار عمل دادورز و همراهی کارشناس دادستان یا نماینده او داوطلبان خرید مال و دو سوی اجرا انجام می پذیرد. فروش عادی نسبت به اموالی که دارای نرخ معین هست ماده ۲۷۵) ق.. ح) و نسبت به مال مشاع که همه شرکا حضور دارند و هیچ یک خواهان برپایی مزایده نیست، صورت می گیرد. ماده ۳۱۷ قاح مقرر می دارد: در صورتی که مالی اعم از منقول یا غیر منقول قابل تقسیم و تعدیل نباشد ممکن است فروخته شده بهای آن تقسیم شود. فروش اموال به ترتیب عادی به عمل می آید مگر آن که یکی از ورثه فروش آن را به طریق مزایده درخواست کند. بر پایه مقررات حسبی در مواردی که یکی از وراث یا دیگر وراث در شیوه برپایی فروش اختلاف دارند و بر فروش از طریق مزایده پافشاری مینمایند، فروش باید از طریق مزایده انجام پذیرد. فروش عادی افزون بر آنکه روش تقسیم مال مشاع غیرقابل تقسیم بر پایه مقررات حسبی است در مورد اموال مشاع بین شرکا برابر مقررات افراز و فروش املاک هم جاری است. به طوری که در مورد ملک غیر قابل تقسیم بین شرکا برپایه تصمیم قطعی واحد ثبتی ماده ۴ قانون افراز و فروش املاک مشاع به درخواست هر یک از شرکا، دادگاه دستور فروش صادر می نماید ماده ۹ آیین نامه قانون افراز و فروش املاک مشاع). در این مورد و همچنین در مورد ملکی که سابقه ثبتی ندارد و به تشخیص دادگاه قابل تقسیم بین شرکا نباشد و بناچار تصمیم بر فروش و تقسیم ثمن حاصل از فروش بین هر یک از شرکا باشد نوع فروش مزایده نبوده بلکه فروش عادی است. مگر آنکه در فرآیند فروش مال مشاع غیر قابل تقسیم یکی از شرکا غایب بوده و یا بر فروش از طریق مزایده پافشاری نماید.