معجزه (فرهنگ شیعه): معجزه و قانون علّیّت

بدین سان، اعجاز پیرو قوانین طبیعى و علّى است و میان معجزه و قانون علّیّت ، ناسازگارى نیست. این گونه اعجاز از نظر عقل ممکن است؛ مانند تحوّلاتى که دانشمندان علوم تجربی در محصولات کشاورزی رقم زده‌اند. فهم عمومى از معناى معجزه، نقض و خرق طبیعت است با این بیان که خداوند حکیم براى تدبیر عالم طبیعت، قوانین و علل تکوینى برنهاده است و وقوع رویدادهاى جهان، تنها عادت و توالى محض نیست؛ بلکه به علل پیشینى مستند است که با تحقّق آن‌ها، وجود رویدادهاى پسین ضرورت مى‌یابد. بنابر این دیدگاه، معجزه، قوانین طبیعى را نقض نمى‌کند و اتقان و اعتبار اصل علّیّت همچنان باقى است؛ زیرا هر چند معجزه خارق قانون طبیعت است و قوانین طبیعى را کنار مى‌نهد، امّا قوانین فراطبیعى را بر جایشان‌ مى‌نشاند. منبع: المیزان فی تفسیر القرآن، ج۱، ص۸۲ · مدخل التفسیر، ص۲۵ · آشنایی با قرآن، ج۲، ص۲۰۹