در مجموع میتوان گفت که بطور کلی متألهین مسیحی، تمام رخدادهای غیر عادی که در اثر دعا و نظیر آن حاصل میشود، امدادهای غیبی که در زندگی افراد پدید میآید، یا ظهور بعضی حوادث غیر قابل کنترل و پیش بینی که به حل برخی معضلات فردی و اجتماعی منجر میشود و یا بروز برخی بارقههای ذهنی که بعضی مشکلات علمی را به صورت ناگهانی بر طرف میکند، همه را جزء معجزات محسوب میکنند. به این بیان که این نوع معجزات و خوارق عادات وجود دارد، و این گونه حوادث مبدأ و علت مادی و طبیعی ندارند، پس ناگزیر برای آنها علت و مبدئی غیر مادی وجود دارد.
نقد؛ ظاهراً وی غافل است از اینکه معنای این جملهاش این میشود که اگر خداوند دخالت کند پس وجود دارد. که این قضیه ، توتولوژی (این همانی) آشکار است. اشکال دوم: انسان در طبیعت خود، گرایش بسیار زیادی به امور عجیب و غریب دارد. اشکال سوم: واقعیت این است که خبرهای فوق طبیعی و اعجازآمیز بیشتر میان ملتهای جاهل و وحشی مشاهده میشوند. همین واقعیت، تردیدی جدی و قوی بر ضد آنها به وجود میآورد. نقد برهان هیوم از این قرار است: اولاً: به نظر نمیرسد که این نتیجهگیری هیوم با برخی از گفتههای دیگرش کاملاً سازگاری داشته باشد.
او در آثار خود هرگونه ارتباط ضروری را بین علت و معلول نفی میکند، بنابراین چگونه میتواند تا این حد مطمئن باشد که حوادث معین نقل شده هرگز نمیتوانست اتفاق افتد؟ ثانیاً: هیوم برخی مسائل واضح را نادیده میگیرد. این ادعا که در تاریخ، شهادت تعدادی کافی از افراد، برای وقوع معجزات ثبت نشده است، ادعایی مخدوش است. او در بیان مورد نقض این ادعا میگوید ما با اینکه وجود یخبندانهای شدید روی زمین را ندیدهایم، با گفته زمینشناسان آن را قبول داریم. وی مینویسد: برخی رخدادهای خاص مانند معجزهها و اجابت دعا، از نوعی که بسیاری از افراد خود شاهد آن بودهاند، وجود خداوند را ثابت میکند. اما این دلیل ایشان دارای اشکالاتی است که آن را از برهانی بودن خارج میکند.
۲) دوم اینکه، کسانی که رخدادهای غیرعادی را نیازموده باشند و تجربههای مربوط به این حوادث به صورت یقینی به آنها منتقل نشده باشد، میتوانند در اصل وقایع یاد شده تردید کنند. زیرا استناد به واجب، وقتی تام خواهد بود که اولاً: اصل علیت مورد اذعان باشد و معلول بودن حوادث یاد شده محرز باشد؛ ثانیاً: تمام راههای طبیعی و غیرطبیعی که میتواند به ایجاد آنها بینجامد، تصویر گردد و ثالثاً: علیت همه راههای تصویر شده به استثنای علیت واجب تعالی ابطال شود. البته پس از پذیرش بسیاری از اصول موضوعه .
منبع: درآمدی به فلسفه دین، دیویس براین، ص۱۶۹ · مایکل، ص۲۸۷ · تبیین براهین اثبات خدا، عبدالله جوادی آملی، ص۲۵۸ · دلالت معجزات بر اثبات وجود خدا، شماره۴۱، ص۸۲ · فلسفه دین، جان هاسپرز، ص۸۳ · مصطفی کریمی، شماره۲۶، ص۵۸ · شماره ۳۸، ص۱۳۵ · درآمدی به فلسفه دین، براین دیویس، ص۱۸۰-۱۸۴ · مصطفی کریمی، شماره۲۶، ص۵۸، به نقل ازالهیّات مسیح، هنری تیسن، ص۱۱ · فلسفه دین، ترجمه سالکی، بهزاد، تهران، الهدی، ۱۳۸۱، ص ۷۳ · تبیین براهین اثبات خدا، عبدالله جوادی آملی، ص۲۵۷-۲۶ · حسن علی رحیقی، شماره۱۹، ص۵۸
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
