مکتب حقوقی اسلام در قرآن: خلاصه و نتیجه

آیاتی که در بالا گفتیم نمونه‌هایی بود از آیات فراوان دیگری که با بیانات مختلف نشان می‌دهند که جز خدا کسی حق قانون گذاری ندارد؛ او دانا و عادل و بهترین حکم کنندگان است؛ و از قوانین و دستوراتی که او توسط پیامبران الهی به بشر ارائه فرموده است اطاعت نماید. همة پیامبران از جانب خدای یگانه آمده‌اند تا به هدایت انسان و اصلاح جامعه بپردازند و با ظلم و ستم و خود محوری و طاغوت مبارزه کنند و دین خدا را حاکم گردانند. هیچ کس حق ندارد از جانب خود چیزی را حلال یا حرام کند و یا حکم ب. غ. «ما انزل الله» نماید و هر کس که چنین کند ـ خواه براساس دیکتاتوری و پیروی از هواهای نفسانی خود باشد و یا براساس دموکراسی و پیروی از هواها و تمایلات نفسانی مردم ـ از چارچوب آیین اسلام خارج شده و در واقع، خود یا جامعه را بجای خداوند، رب، مطاع و فرمانروا قرار داده است.