دکترین
نظم آدم پیرمحمدی — ص 121 تا 125
⚠
۰ لت قانون آیین دادرسی مدنی در نض
دعوی به آنان عرضه شود و آنها از امضاء
ورویت امتناع نمایند و مأمور ابلاغ آنها را
تصدیق کند این ابلاغ درست نیست
ومشمول مواد ۹ و۱۲۱ ق.ا.دم. نمی
باشد » (ش. ۱۴۱۳ م. ۱۳۲۸/۸/۳ شعبه
سوم د.ع.
ک )
۸در صورتی که مخاطب شخص حقیقی
بوده و از گرفتن برگ‌ها خودداری نماید
مأمور ابلاغ مراتب راء با نوشتن نام و
مشخصات خود و تاریخ و محل اقدام در
را به دفتر دادگاه برمی‌گرداند. تاریخ مزبور
ماده ۹۹ -هر گاه مأمور ابلاغ نتواند اوراق .,
نشانی تعیین شده به یکی از بستگان يا خ
برای تمیز اهمیت اوراق یاد شده کافی بان
اخطاریه را در نسخه دوم قید و آن را اعاد
۱.به موجب ماده مزبور چنانچه مأمور نتواند
برگ‌ها را به شخص مخاطب برساند باید در
نشانی تعیین شده به یکی از بستگان یا
نظر مأمور سن ظاهری شخصی که برگ‌ها
را دریافت می‌دارد برای تشخیص اهمیت
برگ‌ها کافی باشد. در احراز این شرط سن
باشد و بنابراین ضرورتی به احراز آن از
طرف مأمور نیست اما سن ظاهری شخص
باید برای تشخیص اهمیت برگ‌ها کافی
باشد و این امر به عهده‌ی مأمور ابلاغ است
م حقوقی کنونی
تاریخ ابلاغ شمرده می‌شود (مواد۶۸ و ۸۲
)چنین ابلاغی در صورتی صحیح شمرده
می‌شود که برگ‌ها در نشانی تعیین شده در
ابلاغ‌نامه به مخاطب ارائه شود. در حقیقت. چنین اقدامی ابلاغ شمرده
نمی‌گردد.(شمس, عبدانله, جلددوم,
ش. )۱۴۸
را به شخص خوانده برساند باید در
ادمان او که سن و وضعیت ظاهری آنان
د. ابلاغ نماید و نام و سمت گیرنده
» کند. که صحت اقدامات و اعلامات او مفروض
است اما در هر حالء خلاف آن قابل اثبات
بوده و باید ادعا شود. اگرچه از ماده ۸۳
ق.د.م برداشت دیگری می‌شود. بدیهی
است مشخصات و رابطه‌ی کسی که برگ‌ها
را دریافت داشته نیز باید گزارش شود.در ق. ق. تصریح شده بود که بین مخاطب و
شخصی که برگ‌ها را دریافت می‌دارد نباید
تعارض منفعت وجود داشته باشد و در ق. ج. معلوم نیست به چه علتی چنین شرطی
نيامده است.در هر حال با توجه به ماده ۸۳
ق. ج. مخاطب می‌تواند با اثبات تعارض
منفعت با شخصی که برگ‌ها را دریافت
نموده از دادگاه درخواست نماید که ابلاغ را
بلااثر اعلام کند. مسلم است چنانچه برگ-
هاء خود» گویای این تعارض باشد. دادگاه
می‌تواند ادعای مخاطب مبنی بر آگهی
نداشتن را با سهولت بیشتری بپذیرد (برای
مثال دادخواست تقدیمی علیه شوهر,ء به
علت حاضر نبودن شوهرء به خود زن تحویل
تا به شوهر داده شود)( شمس, عبدالله, جلد
دوم ش ۱۴۹)
قانونگذار تحویل برگ‌ها را در صورت
حضور نداشتن مخاطب در محل (یا روبرو
نشدن او با مأمور ابلاغ)تنها به بستگان یا
خادمان مخاطب که در نشانی تعیین شده در
اخطاریه حضور دارند پیش‌بینی نموده است. بنابراین تحویل برگ‌ها به بستگان یا
خادمان در غیر نشانی تعیین شده صحیح
نمی‌باشد. در حقیقت, نه تنها اصل رابطه
خویشاوندی يا خادم یا مخدومی تحویل
گیرندگان و مخاطب پلکه موضوع حضور
آنها در محل که گویای وجود:اعتماد بین
آنهاست در اینجا مورد نظر قانونگذار بوده
است.(همان» ش. ۱۵۰)
تحویل گیرندگان برگ‌ها تنها باید از
بستگان یا خادمان مخاطب باشند.اگرچه
درجه بستگی یا خویشاوندی در ماده ۶۹
نیامده اما می‌توان با توجه به ملاک ماده ۰۹۱
ق. .دم (بند الف ) قرابت سببی یا نسبی تا ٍ
درجه‌ی سوم از هر طبقه را مشمول ماده
دانست.منظور از خادمان کسانی هستند که
با مخاطب رابطه خادم و مخدومی دارند؛ از
باب سوم: دادرسی نخستین 8 ۱۳۱
قبیل رئیس دفتر» منشی» سرایه دار خدمه
منزل يا دفتر و...(همان» ش.۱۵۱)
۴.به موجب ماده ۷۰ ق.ا.د.م با لحاظ ماده
۸ همین قانون» هرگاه بستگان یا خادمان
مخاطب در محل حضور نداشته یا در
صورت حضور از گرفتن برگ‌ها خودداری
نمایند مأمور ابلاغ این موضوع را در نسخ
اخطاریه نوشته و نسخه دوم در محل تعیین
شده الصاق می‌نماید و نسخه‌ی نخست را
عندالاقتضاء با برگهای دعوا همراه با
گزارش امرء به دفتر دادگاه بر می‌گرداند. هم منزل
بودن کسی که خود را از بستگان خوانده
معرفی می‌کند. با خوانده کافی است ؛ هر
چند به طور موقت برای چند ساعتی به
منزل او آمده باشد ( متین دفتری, احمدء
پیشین» ج۲ء ص۱۰۹ ). ۶ مقصود از بستگان همه اشخاصی اند که
با خوانده پیوند خویشاوندی دارند اعم از
نسبی يا سببی و قانون محدوده ای برای
درجه و طبقه آن معین نکرده است. واژه
بستگان را به اشخاصی که تحت کفالت
خوانداند» نیز می‌توان تسری داد هر چند با
او خویشاوندی نداشته باشند. برای تحقق
رابطه خادم ومخدومی» کافی است که کسی
به نحوی از آنحا متصدی امور دیگری باشد
۲ لا قانون آیین دادرسی مدنی در ذ
( همان ج۲ ص۱۱۸ احمدی, نعمت. پیشین ؛ ص۲۲۴ ). ۷ تحویل اوراق به بستگان يا خادمان باید
در محل اقامت خوانده صورت گیرد (متین
دفتری, احمد.ء پیشین» ج ۰۲ ص۰۷۸ شمس,»
عبدالشه, پیشین ؛ ج۲. ص۴٩۰
۸ الزامی است که مأمور ابلاغ سلسه مراتب
ابلاغ به اشخاص یادشده از این مادهء یعنی
شخص مدعی علیه, در صورت نبود وی به
بستگان» و در صورت نبود بستگان به
خادمان» را رعایت کند ( احمدی, نعمت. پیشین» ص۲۲۴ )
مأمور ابلاغ باید نام گیرنده اوراق را ( از
خویشان يا خادمان ) قید کند تا اگر بعدها
نسبت به اهلیت او اعتراض شود بتوان به
این مسئله رسیدگی کرد ( مدنی؛ جلال
الدینء پیشین» ج۲. ص۳۶۷). ۰ برای اینکه ابلاغ قانونی در نشانی
خوانده که از طریق خادمان یا بستگان
صورت گرفته اعتبار داشته باشد چهار شرط
لازم است:
الف: ابلاغ به خادمان و بستگان فقط در
نشانی تعیین شده صورت گیرد ؛ بر خلاف
ماده ۷۰ -چنانچه خوانده یا هر یک از اس
نباشند یا از گرفتن برگهای اخطاریه استن؟ نسخ آخطاریه قید نموده, نسخه دوم را به
اول را با سایر اوراق دعوی عودت می‌دهد. رسیدگی به دفتر دادگاه مراجعه و با دادن ,
۱ چنانچه مخاطب, ضمن اینکه به موضوع
ابلاغ عمل نموده است ادعا نماید که برگ ٍ
لم حقوقی کنونی
ابلاغ وأقعی که به نظر ما می‌توانست حتی
در محلی غیر از محل تعیین شده به
مخاطب صورت بگیرد.
ب: اوراق قضایی فقط به بستگان و خادمان
داده شود ؛
ج: سن و وضعیت ظاهری گیرنده اوراق
قضایی, دلالت بر قوه تمییز وی نماید ؛ د نام و سمت گیرنده اوراق قضایی در
نسخه دوم قید گردیده و اعاده شود ؛ در
مواردی که ابلاغ به صورت واقعصی صورت
می‌گیرد. امضاء مخاطب به تنهایی کافی
برای اعتبار آن می‌باشد. ( آیین دادرسی
تهران ۰۱۳۶۸ ص۱۰۹ ). ۱ ابلاغ اخطار به کسان طرفین دعوی
وقتی قانونی محسوب است که بر طبق ماده
۱ قانون آیین دادرسی مدنی برگ اخطار در
منازل مسکونی اصحاب دعوی به یکی از
بستگان يا خادمین اخطار شدهء ابلاغ گردد
نه در غیر محل سکونت او » (ش. ۱۶۸۴ م. ۳ شسشعبه هشتم د.ع.
ک). لاص یاد شده در ماده قبل در محل
اف کنند. مأمور ابلاغ ایسن موضوع را در
نشانی تعیین شده الصاق می‌کند و برگ
در این صورت خوانده می‌تواند تا جلسه
سید. اوراق مربوط را دریافت نماید. مربوطء به او ابلاغ نگردیده بدیهی است که
چنین ادعایی قابل اعتنا نمی‌باشد.در حقیقت. ابلاغ طریق آگاه ساختن مخاطب است در
این جهت که به موضوع آن عندالاقتضاء
عمل کندینابراین برای مشال, چنانچه
خوانده ادعا نماید که از مفاد اخطار وقت
دادرسی آگاه نگردیده اما در عین حال در
جلسه‌ی مقرر حاضر شده یا در ارتباط با
جلسه لایحه فرستاده باشد ادعای مزبور
حتی اگر تشریفات ابلاغ رعایت نشده باشد؛ قابل رسیدگی نمی‌باشد در قانون جدیدء این
امرء شاید به علت بدیهی بودن آن» تصریح
نگردیده است؛ اگرچه بتوان گفت که در ماده
۸۳ق.ج. این فرض نیز لحاظ شده است
ولی در صورتی که مخاطب به موضوع ابلاغ
عمل ننموده باشد و علی‌رغم تأیید رعایت
تشریفات ابلاغ مدعی گردد که از مفاد برگ
آگاه نشدهء قانون جدید امکانات جدیدی را
برای بررسی امر پیش‌بینی نموده است. در
حقیقت, از یک سوء در قانون جدید مانند
قانون قدیم» محکوم‌علیه حکم غیابی می-
توانده در صورت ابلاغ قانونی حکم به اوء
مدعی آگاه نشدن از مفاد آن گردد و
دادخواست واخوهی دیر هنگام خود را تقدیم
دادگاه نمایددر این صورت دادگاه این ادعا را
مورد رسیدگی قرار داده و می‌تواند
عندالاقتضاء قرار قبولی چنین دادخواستی را
صادر نماید. از سوی دیگر به موجب ماده
۳ ق. ج. چنانچه برگ‌ها به غیر شخص
مخاطب ابلاغ شده باشد«...در صورتی
دارای اعتبار است که برای دادگاه محرز
شود که اوراق به اطلاع مخاطب رسیده
است». بنابراین در حکومت قانون جدید نیزه
باب سوم: دادرسی نخستین 8 ۱۳۳
چنانچه گزارش مأمور ابلاغ مبنی بر ابلاغ
برگ‌ها به شخص مخاطب باشد. (ابلاغ
را تأیید نماید. بدیهی است که ادعای آگاهی
نداشتن از مفاد برگ‌ها شنیده نمی‌شود. اما
باشد اعم از اینکه به کسان یا خادمان او
داده شده» یا به اقامتگاه الصاق شده یا در
روزنامه آگهی شده باشدء به موجب ماده ۸۳
ق. ج. مخاطب می‌تواند بی‌آنکه به گزارش
مأمور تعرض کند. ادعا نماید که از مفاد
برگ آگاه نشده است؛ برای مثال حسب
مورد.ء کسان او برگ را به او نرسانده, حسب
مورد برگ يا آگهمی 7 ندیده است.در این
صورت, دادگاه باید احراز نماید که برگ‌ها
۲چنانچه مقررات ابلاغ رعایت نشده اما
مخاطب به موضوع ابلاغ عمل نموده باشد.ء
ادعای عدم آگاهی شنیده نمی‌شود اما
چنانچه تشریفات رعایت نشده و مخاطب به
موضوع ابلاغ عمل ننموده باشد و مدعی
عدم ابلاغ باشدء دادگاه باید ابلاغ را ابطال
نماید مگر اینکه دادگاه احراز نماید که
مخاطب از مفاد برگ, به طور کامل, آگاه
شده است. در حقیقت» به موجب ماده ۳۳
الحاقی به لایحه قانونی تشکیل دادگاه
عمومی» مصوب ازخشر ار ام واه فا در صورتی
که در نظر دادگاه ابلاغ محرز باشد عدم
ّ رعایت تشریفات مربوطه مانع رسیدگی و
اتخاذ تصمیم یا صدور رأی نخواهد بود »
۳ لقاً قانون آیین دادرسی مدنی در ند
اما باید توجه خواهد داشت که دادگاه در
صورتی می‌تواند آگهی را در چنین فرضی
احراز نماید که دلیل آن در پرونده وجود
۳.حق مراجعه به دفتر دادگاه برای دریافت
اوراق اخطاریه مختص خوانده است و
بستگان و خادمان وی چنین حقی را ندارند
( مهاجری,ء علیء پیشین» ج۰۱ ص۱۳۱). است. بنابراین» نسخه‌های دوم دادخواست و
پیوستهای آن چسبانده نمی شود ( زراعت,
عباس» پیشین. ص۲۱۵
۵در این روش چهار شرط لازم است:
الف:
الصاق در نشانی خوانده انجام شود.ء نه در
محل دیگری ب: مخاطب ابلاغیه, خادم و
یا بستگان او در محل نشانی حاضر نباشند و
یا با وجود حضور اهلیت تمییز اوراق را
نداشته و یا این که از گرفتن اوراق امتناع
ورزنده که در صورت فوق امتناع وی گواهی
شده و اوراق قضایی نیز الصاق می‌گردد.
ج:
نشانی تعیین شده مخاطب غیر واقصی و
صوری نباشد ؛ اگر مأمور ابلاغ اطمینان
ابلاغیه غیر واقعی می‌باشد. مانند زمانی که
طرف نقل مکان نموده یا اساسا در آنجا
زندگی نمی کرده است. الصاق مزبور فاقد
اعتبار است.
د: موضوع و علت الصاق آگهی
در نسخه اخطاریه قید شود و یک عدد از
نسخه‌های آن در محل الصاق
گردد(کریمی, عباس» پیشین» ص۱۱۱). لم حقوقی کنونی
در صورتی که خوانده حضور داشته باشد
ولی از گرفتن اوراق امتناع نماید نیاز به
الصاق آن اوراق نیست. ۷ فرق ماده ۶۸ با ماده ۷۰ قانون آیین
دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در
امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ در جهات زیر
است:
الف: ماده ۶۸ مربوط به موردی است که
خوانده حضور دارد ولی از گرفتن اوراق
امتناع می‌کند و شامل موردی که حضور
ندارد نیست. در حالی که ماده ۷۰ بیشتر
مربوط به موردی است که خوانده یا بستگان
یا خادمان او از قبول اوراق استنکاف نمایند.
ب: ماده ۶۸ شامل غیر خوانده ( بستگان و
خادمین او ) نمی شود در حالی که ماده ۷۰
شامل آنان هم هست و حکم استنکاف با
عدم حضور آنان را بیان می‌نمایند. بنابراین»
در مورد ماده ۶۸ که نسبت به ماده ۷۰
خاص است باید به آن ماده (۶۸) عمل شود
و ماده ۷۰ به وسیله ماده ۶۸ تخصیص یافته
است.» (ش. ۷/۸۰۴۵ م. ۱۳۷۹/۹/۳
احق.
ق) .
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.