دکترین
نظم آدم پیرمحمدی — ص 581 تا 585
⚠
۰ لگ قانون آیین دادرسی مدنی در نظم حقوقی کنونی
۲نمایندگان اصحاب دعواء اعم از نماینده | ذی‌نفع (فرجام خواه) درخواست نقض رأی
قراردادی, قانونی و قضایی می‌توانند در | فرجام خواسته را بنماید ولی این امر سبب
حدود مقررات قانونی, به نمایندگی از طرفین | نمی‌شود که بتوان دادستان کل کشور را از
دعواء فرجام‌خواهی نمایند. اصحاب دعوا به شمار آورد و مستقلا برای
۲فرجام‌خواهی قائم مقام اصحاب دعوا (اعم | او حق فرجام‌خواهی قانل شد. (مستفاد از
از عام و یا خاص) در محدوده‌ی مقررات | ماده ۱۸ اصلاحی و ماده ۳۹ الحاقی قانون
آیین دادرسی مدنی مجاز است. (ماده ۳۷۸ | تشکیل دادگاه‌های عمومی و انقلاب) چنین
ق.آند.
م) فرجام‌خواهی را فرجام با واسطه گویند
۴هرچند دادستان کل کشور می‌توانند | (فرجام با واسطه دادستان کل) ( شمس,
عندالاقتضاء و با رعایت مواد ۳۸۷ و ۳۸۸ | عبدالثه؛ پیشین؛ ج۲. ص ۳۹۲). قانون آیین دادرسی مدنی و به تقاضای
ماده ۳۷۹ -فرجام خواهی با تقدیم دادخواست به دادگاه صادر کننده رأی به عمل
می‌آید. مدیر دفتر دادگاه مذکور باید دادخواست را در دفتر ثبت و رسیدی مشتمل
بر نام فرجام خواه و طرف او و تاریخ تقدیم دادخواست با شماره ثبت به تقدیم
کننده تسلیم و در روی کلیه برگهای دادخواست تاریخ تقدیم را قید نماید. تاریخ
تقدیم دادخواست ابتدای فرجام خواهی محسوب می‌شود. ماده ۳۸۰ -در دادخواست باید نکات زیر قید شود:
۱-نام و نام خانوادگی و اقامتگاه و سایر مشخصات فرجام خواه و وکیل او در
صورتی که دادخواست را وکیل داده باشد.
۲- نام و نام خانوادگی و اقامتگاه و سایر مشخصات فرجام خوانده.
۳ - حکم يا قراری که از آن درخواست فرجام شده است. -دادگاه صادر کننده رأی.
۵ - تاریخ ابلاغ رأی. ٩ - دلایل فرجام خواهی. ماده ۳۸۱ - به دادخواست فرجامی باید برگهای زیر پیوست شود:
۱- رونوشت يا تصویر مصدق حکم يا قراری که از آن فرجام خواسته می‌شود. ۲ - لایحه متضمن اعتراضات فرجامی. ۳ -وکالتنامه وکیل یا مدرک مثبست سمت تقدیم کننده دادخواست فرجامی در
صورتی که خود فرجام خواه دادخواست را نداده باشد. ۱. به موجب بندهای ۱ و۲ ماده ۳۸۱ قانون
مزبوره رونوشت يا روگرفت مصدق رأی
فرجام خواسته و نیز لایجه‌ی متضمن
اعتراضات فرجامی باید پیوست دادخواست
فرجامی باشد برگهای پیوست دادخواست
نیز باید به تعداد فرجام خوانده (گان) افزون
بر یک نسخه باشدء به استثنای مدرک
سمت دادخواست‌دهنده که تنها به نسخه‌ی
نخست پیوست می‌شود(ماده ۳۸۲ ق. آ.دم )
۲. در بند ۶ ماده ۳۸۰ مقرر شده بود که
دلایل فرجام خواهی باید در دادخواست
فرجامی ذکر شود. در بند ۳ این ماده نیز, به
پیوست بودن لایحه اعتراضهای فرجامی به
ماده ۳۸۲-دادخواست و برگهای پیوست |
بودن طرف دعوا به تعداد آنهابه علاوه یک
سمت که فقط به نسخه اول ضمیمه می‌ش
ماده ۳۸۳ - دادخواستی که برابر مقررات . هزینه دادرسی آن پرداخت نگردیده باشد
مدیر دفتر دادگاه در موارد یاد شده ظرف
نقایص آن را بطور مشخص به دادخواست
روز به او مهلت مي‌دهد که نقایص را رفع
در صورتی که دادخواست خارج از مهلت :
نشود. به موجب قرار دادگاهی که دادخواب
این قرار ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ
می‌باشد. رأی دیوان قطعی است. ۱.در صورتی که رأیی غیرقابل فرجام باشد
ولی از آن فرجام‌خواهی به عمل بیاید. دادگاه صادرکننده‌ی رأی نمی تواند
دادخواست فرجامی را به علت غیرقابل
باب پنجم: فرجام خواهی 8 ۵۹۱
دادخواست ضروری دانسته شده است. از
جمع این دو ماده استفاده می‌شود که
اعتراضهای فرجامی نباید در متن دادخواست
فرجامی نوشته شود. بلکه ذکر آنها در لایحه
جدای از دادخواست ضرورت دارد. (
مهاجری, علی؛ پیشین؛ ج۳. ص۱۴۲۹)
۳ اگر در و کالتنامه ای که در پرونده موجود
باشد. به نظر می‌رسد که به پیوست کردن
وکالت نامه خود به دادخواست فرجامی
نیازی نیست. ( زراعت» عباس؛ پیشین؛ ص۳۷
ن باید دردونسخه ودر صورت متعدد
نسخه باشد به استثنای مدرک مشست
3
بادشده در دو ماده قبل تقدیم نشده و با
به جریان نمی افتد. دهنده اخطار می‌نماید و از روز ابلاغ ده
کند. اد شده» با در مدت باد شده تکمیل
ت به آن تسلیم گردیده رد می‌شود. قابل شکایت در دیوان عالی کشور
فرجام بودن رای فرجام خواسته مردود نماید
بلکه مکلف است پس از تبادل لوایحء آن را
به دیوان عالی کشور بفرستد دیوان» در
صورتی که رأی را غیر قابل فرجام تشخیص
۵۹۲ 8 قانون آیین دادرسی مدنی در نظ
دهد. ضمن اعلام غیرقابل استماع بودن
فرجام نسبت به ابرام رأی فرجام خواسته
اقدام نماید. (مفهوم ماده ۳۸۳)
۲مهلت رفع نقص مندرج در این ماده ناظر
فرجام خواه مقیم خارج از کشور باشد. ماده ۳۸۶ - اگر مشخصات فرجام خواه در
نتیجه هویت دادخواست دهنده معلوم نبانی
انقضای مهلت فرجام خواهی به موجب قرا
شده» رد می‌شود. قرار یاد شده ظرف بیس
دادگاه صادر کننده, قابل شکایت در دیوان
است. ۱شرایط دادخواست فرجامی
۱-تنظیم دادخواست به زبان فارسی ۲-
تنظیم دادخواست در روی برگهای چاپی
مخصوص ۲-امضای دادخواست دهنده و در
ضمانت اجرای آن عدم پذیرش و ثبت
۶ به طور ضمنی وجود شرایط فوق را
لازم دانسته بودء در دادخواست فرجامی این
دسته از شرایط و ضمانت اجرای آنها پیش
بینی نگردیده‌اند. البته این به معنی عدم
شرطیت و فقدان ضمانت اجرای آنها
نیست بلکه بدیهی است این شرایط جزء
فقدان آنها همانند مرحله‌ی بدوی و
تجدیدنظر برابر است با عدم پذیرش و ثبت
چنین دادخواستی و قابل اعتراض نیست. م حقوقی کنونی
مهلتی که مدیر دفتر برای رفع نقص از
دادخواست فرجامی برای او قرار می‌دهد. باید دو ماه باشد
۳ کسر نسخ فرجامی یا پیوستهای قانونی
دادخواست موجب رد دادخواست است.» (
رأی وحدت رویه ش ۱۵۴۲ م ۱۳۳۶/۸/۸). دادخواست فرجامی معین نشده و در
د. دادخواست بلااثر می‌ماند و پس از
ر دادگاهی که دادخواست به آنجا داده
ت روز از تاریخ الصاق به دیوار دفتر
عالی کشور می‌باشد. رأی دیوان قطعصی
زیرا اساسا تصمیمی اعم از حکم یا قرار
صادر نمی‌شود(قرار رد فوری دادخواست)
۲.اگر مشخصات فرجام خواه در دادخواست
فرجامی تعیین نشده و در نتیجه هویت
دادخواست دهنده معلوم نباشند. دادخواست
بلا اثر می‌ماند و پس از انقضای مهلت
فرجام‌خواهی, دادگاهی که دادخواست به آن
جا داده. شده» قرار رد دادخواست را صادر
می‌نماید. (ماده ۳۸۴ ق.آ.د.
م)
۳پذیرش قرار رد فوری دادخواست در
صورت کامل بودن مشخصات و اقامتگاه
فرجام‌خواه ولی ناقص بودن مشخصات یا
اقامتگاه وکیل بعید به نظر می‌رسد و به
احتمال زیاد این موارد مشمول رد غیر فوری
دادخواست می‌باشد. قرار صادره ظرف بیست
روز از تاریخ الصاق به دیوار دفتر دادگاه
صادرکننده, قابل شکایت در دیوان عالی
است
۴. ضمانت اجرای عدم:
۱-قید نام و نام
خانوادگی و اقامتگاه و سایر مشخصات
فرجام خوانده۲-قید حکم یا قراری که از آن
درخواست فرجام شده است.
۳ -تعیین دادگاه
صادر کننده‌ی رأی۴ -قید تاریخ دلایل
ابلاغ رأی۵-قید دلایل فرجام خواهی ۶-
پرداخت هزینه‌ی دادرسی( قراررد غیرفوری
دادخواست)فقدان شرایط فوق مانع به جریان
افتادن دادخواست فرجامی بوده و بایستی
طبق مراحل زیر عمل شود:
۱-اخطار رفع نقص ظرف دو روز توسط
مدیر دفتر دادگاهی که داخواست به آن
تسلیم گردیده به عمل می‌آید.
۲-دادخواست دهنده ظرف ده روز از تاریخ
ابلاغ مهلت رفع نقص دارد. در صورت رفع نقص دادخواست به
جریان می‌افتد. ماده ۳۸۵ -در صورتی که دادخواست فرج
یک نسخه از دادخواست و پیوستهای آن ,
ظرف بیست روز به طور کتبی پاسخ دهد. |
اينکه پاسخی رسیده يا نرسیده باشد. پرو
فرجام خواسته, به دیوان عالی کشور می‌ق
۱.پس از تکمیل دادخواست فرجامی طبقی
شرایط مذکور در مواد ۳۸۰و ۳۸۴ و انجام
تبادل لوایع به موجب ماده ی ۳۸۵
پرونده‌ی فرجام خواهی همراه با پرونده ی
مربوط به ری فرجام خواسته به دیوان عالی
کشور ارسال می‌گردد. باب پنجم: فرجام خواهی 8 ۵٩۳
۴<در صورت عدم رفع نقص, دادگاهی که
دادخواست به آن تسلیم گردیده قرار رد
دادخواست صادر می‌کند.با عنایت به اینکه
صدور این قرارمستلزم طی این مراحل است
این قرار را قرار رد غیرفوری گویند. قرار
صادره ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل
شکایت در دیوان عالی کشور می‌باشد و
رأی دیوان قطعی است. ۵ از عبارت ( و در نتیجه هویست
دادخواست دهنده معلوم نباشد) چنین
استنباط می‌شود که چنانچه هویست
دادخواست دهنده به روشی دیگر معلوم
باشد مشمول اين ماده نخواهد بود. ولی, به
نظر نمی رسد که چنین چیزی مورد نظر
قانون گذار باشد. زیراء هویت دادخواست
دهنده معمولا در پیشینه پرونده روشن
است» ( زراعت» عباس؛ پیشین؛ ص ۷۳۰). ام خواهی تکمیل باشدء مدیر دفتر دادگاه
ابرای طرف دعواء ارسال می‌دارد تا
بس از انقضای مهلت باد شده اعم از
نده را همراه با پرونده مربوط به رأی
رستد. ۲.پس از وصول پرونده به دیوان عالی کشور
رئیس دیوان يا یک از معاونان وی آن راء با
رعایت نوبت و ترتیب وصول به یکی از
شعب دیوان آرجاع می‌نماید( ماده ۳۹۰
ق.ا.د.
م)
*مقام ارجاع کننده می‌توان پرونده را به هر
یک از شعب ارجاع نماید اما پس از ارجاع,
۴۳ 8 قانون آیین دادرسی مدنی در نة
هیچ مقامی نمی تواند پرونده را از شعبه‌ی
مرجوعالیه گرفته و به شغبه‌ی دیگری ارجاع
نماید( ماده ۳۹۱ ق.ا.د.
م) رعایت قاعده‌ی
فوق علاوه بر رسیدگی در دیوان عالی
کشور در سایر رسیدگی‌ها نیز الزامی است. ۴پرونده در شعب مرجوعالیه دیوان عالیء در
دفتر ثبت دادخواست‌های دفتر شعبهء ثبت و
در نوبت رسیدگی قرار می‌گیرد. رسیدگی در
دیوان عالی کشور به موجب نوبت (وقت
عادی) انجام می‌شود مگر در دو حالت زیر
که استئنانا خارج از نوبت رسیدگی به عمل
می‌آید.
الف: قانون رسیدگی خارج از نوت را مقرر
کرده باشد.
ب: رئیس دیوان عالی کشور رسیدگی خارج
از نوبت را صلاح بداند. هبا رسیدن نوبت, پرونده از دفتر به شعبه
منتقل می‌شود. رئیس شعبه يا با تعیین وی,
یکی از اعضای شعبهء پرونده فرجامی و
پرونده موضوع رأی فرجام خواسته را مطالعه
و گزارش جامعی از پرونده تهیه می‌کند
گزارش عضو ممیز(تهیه کننده گزارش) باید
حاوی شرایط ذیل باشد.(ماده ۳۹۲ ق.آ.د.
م)
۱-۵) ذکر جریان ماهیت دعوا
۲-۵) بررسی اعتراضات فرجام خواه
۳-۵) بررسی جهات قانونی مورد رسیدگی
فرجامی با ذکر استدلال,
۴-۵) ذکر تخلف از مواد قانونی» یا اعمال
غرض و بی اطلاعی از مبانی قضایی توسط
قضات که عضو ممیز باید در صورت
لم حقوقی کنونی
گزارش خود تذکر دهد در این حالت به
دستور رئیس شعبه رونوشتی از گزارش» به
دادگاه عالی انتظامی قضات فرستاده
می‌شود. (البته به نظر می‌رسد طبق قوانین,
گزارش تخلف باید ابتدا در دادسرای عالی
انتظامی قضات مطرح و عندالااقتضاء با
صدور کیفر خواست در دادگاه عالی انتظامی
قضات مورد رسیدگی قرار بگیرد). ۶مپس از تهیه گزارش, توسط عضو ممیز
شعبه, رسیدگی فرجامی به پرونده با قرائنت
گزارش وی و بدون حضور اصحاب دعوا
صورت می‌گیرد. مگراینکه استشنانا شعبه‌ی
مرجوعالیه حضور اصحاب دعوا را لازم بداند
که در این صورت برگهای احضاریه‌ی
دعوت به دیوان» جهت ابلاغ به دادگاه
بدوی محل اقامت هر یک از طرفین ارسال
می‌شود. تا اینکه جلسه با حضور اصحاب
دعوا تشکیل شود.(مواد۳۹۳ و ۳۹۴ ق.آ.د.
م)
۷در جلسه‌ی رسیدگی, عضو ممیز گزارزش
می‌نماید. پس از قرائت گزارش وی» طرفین
یا وکلای آنان در صورت دعوت و حضور
می‌توانند با اجازه‌ی رئیس شعبه مطالب خود
را اظهار نمایند. همچنین نماینده‌ی دادستان
کل نیز در صورت حضور در جلسه» در موارد
قانونی نظر مشورتی خود را اظهار می‌نماید. اظهارات اشخاص فوق‌الذکر در صورت‌جلسه
قید و به امضای آنان می‌رسد. عضو ممیز,
باتوجه به اظهارات آنان می‌تواند قبل از
صدور رأی, گزارش خود را اصلاح نماید. پس از طی این مراحل, شعبه‌ی رسیدگی
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.