دکترین
نظم آدم پیرمحمدی — ص 86 تا 90
⚠
دادخواست در قالب درخواست به دادگاه
پذیرفتنی نیست (مدنی» سیدجلال الدین,
پیشین» ج۲ء» ص۳۳۰ وص۳۳۱)
۵ درخواست ضدور حکم بطلان رأی
داورء احتیاج به تقدیم دادخواست دارای
شرایط مندرج در مواد ۷۰ الی ۷۲ ق.ا.دم. ندارد (زش. ۱۲۱۱ م. ۱۳۲۶/۷/۲۵ شعبه ی
د.ع.
ک). ۶طرح دعاوی در شورای حل اختلافه
الزامی ندارد که در فرم چاپی مخصوص
باشد ولی عملا در این مرجع نیز در همین
فرم مخصوص طرح میشوند.(موحدیان»
غلامرضاء آیین دادرسی و اجرای احکام,
ص
۷بعضی میگویند که امور حسبی باید در
فرم چاپی خصوص مطرح میشوند و
استدلالشان این است که در ماده یک قانون
دم به رسیدگی به امور حسبی هم اشاره
شده است و همچنانکه گفته شد در ماده ۴۸
همین قانون شروع به رسیدگی را منوط به
تنظیم دادخواست نموده استء لذا الزاماً آمور
ماده ۶٩ - مدیر دفتر دادگاه پس از وصوز
رسیدی مشتمل بر نام خواهان, خوانده, تا
شماره ثبت به تقدیم کننده دادخواست بد
قید نماید. ق. مقرر میداشت: «تاریخ
تقدیم دادخواست باید شمسی و با تمام
حروف نوشته شود...».نوشتن تاریخ تقدیم
باب سوم: دادرسی نخستین 8 ۹۵
حسبی باید در فرم چاپی مخصوص
دادخواست تنظیم شوند و با صرف
درخواست نمی شود به این امور رسیدگی
کرد. ولی بعضی دیگر نظر مخالفت دارند و
این نظر صحیح است. چون در قانون آمور
حسبی اجازه داده شده است که طرح دعوا
حتی به صورت شفاهی باشد. ماده ۱۳ قانون
امور حسبی « درخواست امور حسبی ممکن
است کتبی يا زبانی باشد » لذا الزامی وجود
ندارد که آمور حسبی در فرم مخصوص
باشند. لازم به توضیح است قانون دم
زمانی ملاک عمل در امور حسبی قرار
میگیرد که در خود قانون امور حسبی
مقررات و ضوابطی مشخص نشده باشد. لذا
چون قانون آمور حسبی یک قانون خاص
است ولی دم یک قانون عام است. تا
جائیکه مقررات قانون خاص قابل اعمال
باشد به سراغ قانون عام نخواهیم رفت. (همان)
دادخواست باید فوری آن را ثبت کرده.,
ریخ تسلیم ( روز و ماه و سال ) با ذکر
هد و در برگ دادخواست تاریخ تسلیم را
مه دعوا محسوب میشود. دردادخواست, اگرچه قانوناً الزامی بود اما به
نفع خواهان بیاثر بود. در حال حاضرء در ق. چ. چنین تکلیفی پیشبینی نشده است اما
۶ للً قانون آیین دادرسی مدنی در نظم حقوقی کنونی
مدیر دفتر کل دادگاه پس از وصول | شمارهی ثبت به تقدیم کنندهدادخواست
دادخواست باید فوری آن را ثبت کرده» | بدهد لذا تقدیم دادخواست به دفترء تاریخ
رسیدی مشتمل بر نام خواهان و خوانده» | اقامهی دعوا محسوب میشود»( همان,
تاریخ تسلیم (روز و ماه و سال) با نوشتن | ش۳۳
ماده ۵۰ - هر گاه دادگاه دارای شعب متعدد باشد مدیر دفتر باید فوری پس از ثبت
دادخواست آن را جهت ارجاع به یکی از شعبء به نظر رییس شعبه اول یا مصاون
وی برساند. ( ماده ی ۹۶ ق.آ.د.م.)
مبحث دوم: شرایط دادخواست
ماده ۵۱ - دادخواست باید به زبان فارسی روی برگهای چاپی مخصوص نوشته
شده و حاوی نکات زیر باشد: :
۱ -نام» نام خانوادگی؛ نام پدرء سن؛ اقامتگاه و حتی الامکان شغل خواهان.
تبصره - در صورتی که دادخواست توسط وکیل تقدیم شود مشخصات وکیل نیز
باید درج گردد.
۲- نام ۲ نام خانوادگی» اقامتگاه ۲ شغل خوانده.
۳ -تعیین خواسته و بهای آن مگر آنکه تعیین بها ممکن نبوده و یا خواسته, مالی
- تعهدات و جهاتی که به موجب آن خواهان خود را مستحق مطالبه میداند
بطوری که مقصود واضح و روشن باشد.
۵ -آنچه که خواهان از دادگاه درخواست دارد. -٩ ذکر ادله و وسایلی که خواهان برای اثبات ادعای خود داردء از اسناد و
نوشتجات و اطلاع مطلعین و غیره» ادله مثبته به ترتیب و واضح نوشسته میشود و
اگر دلیل, گواهی گواه باشدء خواهان باید اسامی و مشخصات و محل اقامت آنان را
به طور صحیح معین کند.
۷ - امضای دادخواست دهنده و در صورت عجز از امضاء اثر انگشت او.
تبصره ی ۱ - اقامتگاه باید با تمام خصوصیات از قبیل شهر و روستا و دهسستان و
خیابان به نحوی نوشته شود که ابلاغ به سهولت ممکن باشد. .
تبصره ی ۲ - چنان چه خواهان يا خوانده شخص حقوقی باشد. در دادخواست نام
و اقامتگاه شسخص حقوقی نوشته خواهد شد. ( ماده ی 1۱ بند ۶ ماده ی 1۲ و مواد
۳ ۵۶4 ۷۸۰۵۹۰۵۵ ۷۶ ۷۳ ۵۱۵)
۱.نوشتن جهات حکمی( استناد به ماده با
مواد قانونی) در دادخواست و دفاعیات
خوانده ضروری نمیباشد و تنها نوشتن
جهات موضوعی و اثبات آن کفایت میکند. در حقیقت به موجب بند ۴ ماده ۵۱ ق.آدم
خواهان باید رابطهی حقوقی خود را با
خوانده که موجب اختلاف شده است با
عبارتهای خلاصه و مفید شرح داده و
منشاً حق خود را توضیح بدهد که ممکن
است تعهدات یعنی عقود. معاملات یا چهات
دیگر از جمله اسباب تملک مانند ارث یا
الزامات خارج از قرارداد باشد. ۲قانونگذار در بند ۵ این ماده قید
درخواستهایی که خواسته شمرده نمی شود
را نیز لازم دانسته است چراکه صدور حکم
افزون بر خواسته, نسبت به متفرعات قانونی
آن از قبیل هزینه دادرسی, حقالوکالهی
وکیل و سایر خسارات دادرسی و همچنین
خسارت تأاخیر در انجام تمهد مستلزم
درخواست میباشد. درخواستهای تأمین
خواسته, دستور موقت و تأمین دلیل نیز
مشمول بند ۵ این ماده میشوند. ۲.مقصود از ذکر دلایل و وسایل اثبات دعوا
در بند۶ این ماده, قید دلایل اثبات دعوا(
اقراره سندء گواهی, امارات و قرائن و سوگند)
و وسایل اثبات دغوا( کارشناسی, تحقیق
محلی و معاینه محلی) است. از ظاهر ماده
۷ ق..دم چنین استنباط میشود که اصولاٌ
خواهان نباید پس از تقدیم دادخواست دلیل
جدیدی ارائه دهد و پذیرش ادله پس از
باب سوم: دادرسی نخستین 8 ٩۹۷
تقدیم دادخواست باید منحصر به ادلهای
باشد که در پاسخ به دفاع خوانده ضروری
استء چراکه ارائهی دلیل جدید علاوه بر
اینکه فرصت دفاع به خوانده را نمیدهد. ۴چنانچه در دادگاه مرجع دعوا فرمهای
چاپی مخصوص در اختیار عموم قرار نگرفته
باشد بهتر است که برگهای معمولی نیز
پذیرفته شود. (شمس, دکترعبدالله, جلد اد
ص۳؟(
هتمیز ذی نقمی از ذی حقی: موضوعی که
باید احراز شود تا امکان اقامه دعوا بوجود
وی.دادگاه به موجود بودن یا نبودن حق
اصلی خواهان در دعوا نبایستی توجه نماید
چرا که بررسی وجود حق اصلی در زمانی
باید شروع شود که دادگاه شرایط اقامه دعوا,
در مقام رسیدگی ماهیتی و صدور حکم له
یا علیه خواهان باشد نکته مهم اینکه ذی
نفصی خواهان الزاما ذی حقی وی را به
همراه نخواهد داشت و ممکن است پس از
رسیدگی ماهوی» خواهان به علت عدم احراز
حق اصلی محکوم شود
یکی از ویژگیهای نفع این است که باید
به وجود آمده وباقی باشد.بوجود آمده باشد
یعنی نباید منوط به وجود شرط یا معلق به
وقوع آمری باشد برای مثال اگر ادعا شود
که ملک شخص زنده ای مورد غصب قرار
گرفته, فرزند مالک نمیتواند با این استدلال
۸ آق قانون آیین دادرسی مدنی در نظم حقوقی کنونی
که پس از فوت پدر از صدور حکم خلع ید جمله ادای حق ساقط نشود. باقی میماند و
منتفع خواهد گردید در دعوای احتمالی | تمامی آثار آن الیالابد بار میشود لنا
شرکت نماید چرا که نفع نسبت به اویه همواره ی حق یا قائم مقام قانونی او
وجود نيامده است ونفع باقی باشد مثلا | میتواند آن را مطالبه کنددر موارد نادری» در
ملکی را از مالک ملک انتقال گرفته و سپس قانونگذارء جهت مطالبهی قانونی حق به
دیگری, علیه مالک نسبت به آن ملک مراجع صالح ارجاع نشود. مانند مدتهای تعیین شده در
حق انتفاع میتواند به سبب نفعی که در | شکایت از آراء( مواد ۳۰۶, ۳۳۶ ۳۹۷ ۴۲۷
محق شدن فروشنده حق انتفاع دارد به ق.دم) یا مدّت طرح دعوای نفی ولد
عنوان ثالث وارد دعوی شود اما اگر حق | مذکور در ماده ۱۱۶۲ قانون مدنی.( حداکثر
انتفاع را تا تاریخ اقامه دعوی به دیگری ظرف دو ماه از تاریخ آگاهی از تولد طفل...)
واگذار نماید از آنجای که نفع بوجود آمده | ٩در مورد تمییز مهلت قانونی از مرور زمان
ولی باقی نمانده است نمی تواند اقامه دعوا باید گفت که توجه دادگاه به مهلت قانونی,
(ورود ثالث)نماید بر خلاف مرور زمان که مستلزم ایراد خوانده
۷«چند مورد به ظاهر استئناء: در مواردی استء نیازی به ایراد خوانده ندارد و دعوا
مقنن, درخواست ترتیباتی قبل از به وجود | میبایست به علت عدم طرح آن در مهلت
آمدن نفع را تجویز نموده است. معین مردود اعلام شود
الف: صدور قرار تأمین خواسته نسبت به | ۱۰. دعوای اقامه شده نبایدمختومه شده
طلب یا مال معینی که هنوز موعد تسلیم آن | باشد بدین معنی که دعوای اقامه شده سابقاً
نرسیده ( با رعایت شرایط مذکور در ماده | بین همین اصحاب دعوا و با همین موضوع
۴ ق.آدم) و با همین سبب رسیدگی نشده و نسبت به
ب: تأمین ادله و مدارکی که در آینده ممکن آن حکم قطعی صادر نشده باشد
است استفاده از آنها در دعاوی متعدذر یا | ۱۱. دعوا بر فرض ثبوت اثر قانونی داشته
متسر گردد(ماده ۴۹ ق.آ.د.م»(البته باید | باشد: مثلاً در عقود عینی اگر قبض صورت
توجه داشت که در هر حال دو مورد فوق | نگرفته باشد اثر قانونی نسبت به آنها بار
اقامه ی دعوا شمرده نمی شود) نمی شود. ۸در مورد رعایت مهلت قانونی که یکی از | ۱۲. دعوا باید به طرفیت مدعی علیه با
شرایط اقامه دعواست باید گفت که حق خوانده طرح شده باشد
پس از آنکه متحقق و منجٌز شود | ۱۳.انواع دادخواست به طور تطبیقی:
علیالاصول تا زمانی که به یکی از طرق از | الف: دادخواست اصلی: دادخواست اصلی
نخستین: سندی است که به وسیلهی آن
خواهان» با رعایت مقرراتء با تسلیم ادله و
خواسته ی خود به دادگاه نخستین,
درخواست رسیدگی و صدور رأی مینماید
که به وسیله ی آن دادرسی به مفهوم اعم
کلمه, در این مرحله آغاز میگردد. ب.دادخواست اصلی شکایت: دادخواست
شکایت در مقابل دادخواست نخستین به کار
میرود که هدف از آن شکایت از آراء است. دادخواستهای واخواهی؛ تجدیدنظرء
فرجامخواهی» اعتراض شخص ثالث اعاده
دادرسی» دادخواست اصلی شکایت به شمار
میرود. چ.دادخواست طاری: دادخواست طاری در
مقابل دادخواست اصلی(اعم از نخستین و
شکایت) قرار دارد. هر دادخواستی که در
جریان دعوای اقامه شده تقدیم گردد. در
صورت وحدت منشأً و یا ارتباط کامل با
دعوای اصلی,» دادخواست طاری شمرده
میشود.دادخواست ورود ثالث, دادخواست
جلب ثالث دادخواست تقابل نمونههای
دادخواست طاری محسوب میشود. ۴ شرایط دادخواست بر اساس این ماده:
تنظیم دادخواست به زیان فارسی-تنظیم
دادخواست در روی برگهای چاپی
مخصوص-امضای دادخواست دهنده ودر
صورت عجز از امضاء اثر انگشت اوء این
شرایط در قانون فاقد ضمانت اجرا هستند
البته نه به دلیل کم اهمیت بودن آنها بلکه
از نظر قانونگذار این شرایطء شرایط جوهری
به شمار میآیند و چنانچه برگی این شرایط
باب سوم: دادرسی نخستین له ۹۹
را نداشته باشد اصولاً نمیتوان آن را
دادخوست شمرد و حتی شایسته ثبت در
دفتر ثبت دادخواست نمیباشند
۵ ید نام» نام خانوادگی» اقامتگاه و شغل
خوانده, تعیین خواسته و بهای آن مگر آنکه
تعیین بهاء ممکن نبوده و یا خواسته مالی
نباشدء ذکر تمهدات و جهاتی که به موجب
آن خواهان خود را مستحق مطالبه میداند
به طوری که مقصود واضح و روشن باشد.(
منظور مقنن ذکر سبب دعوا است) تعیین
آنچه که خواهان از دادگاه درخواست دارد»
ذکر ادله و وسایل اثبات دعوا که ضمانت
اجرای عدم رعایت این موارد رد غیر فوری
دادخواست است که بر اساس مواد ۵۳ و ۵۴
ق.ا.دم فقدان هریک از شرایط فوق سیب
میشود که: اولاً )دفتر دادگاه اقدام به توقیف
دادخواست و اخطار رفضع نقص
نماید.ثانیاًاچنانچه ظرف مهلت ده روز نسبت
به نقص اقدام نگردد. قرار رد دادخواست
توسط مدیر دفتر صادر میگردد. ۶بر اساس ماده ۵۶ ق.آ.دم. ( اخطار رفع
نقص و بعد رد دادخواست)
۷منظور از جانشین مدیر دفتر در مادهی
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 2
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
