نکتهٔ فقهی: بطلان شرط عدم تسرّی در عقد نکاح

نزدیکی کردن و آمیزش با کنیز را تسری می گویند و از این عنوان در بابهاى تجارت ، نکاح و نذر سخن رفته است.

در اینکه منظور از تسرّى چیست چند قول وجود دارد: ۱. آمیزش با کنیز هرچند انزال صورت نگرفته باشد. ۲. نزدیکى با کنیز، همراه با انزال. ۳. آمیزش با کنیز پنهان داشته شده از چشم مردم و به خدمت گرفته نشده. به کنیزى که جهت بهره‌ورى جنسى اتّخاذ مى‌گردد «سرّیّه» گفته مى‌شود و جمع آن «سرارى» است. مقابل آن « خادمه » قرار دارد و به کنیزى اطلاق مى‌شود که براى خدمت و کار، اتخاذ مى‌گردد. منبع: المبسوط، ج۶، ص۲۵۱ · الوسیلة، ص۲۸۷

تسرّى (اتخاذ سرّیّه) همچون نکاح ، امرى مستحب است؛ بلکه در فرض بیم از ارتکاب گناه و داشتن توان تسرّى و ازدواج ، واجب تخییری و در صورت توان بر تسرّى تنها، واجب عینی است.

تسرّى با حصول یکى از دو سبب ؛ مالک کنیز شدن و تحلیل حلال مى‌شود.

خریدن کنیز در حال احرام هرچند به قصد تسرّى، جایز و صحیح است؛ گرچه در حال احرام تسرّى جایز نیست. برخى، خریدن کنیز به قصد تسرّى در حال احرام را حرام دانسته و احتمال باطل بودن معامله را نیز داده‌اند؛ هرچند عدم بطلان آن را قوى دانسته‌اند. شرط عدم تسرّى در عقد نکاح براى زوج بنابر مشهور باطل ، بلکه بر بطلان آن ادّعاى اجماع شده است، هرچند برخى قائل به صحت چنین شرطى شده‌اند. بر مرد مکروه است مالى را که همسرش به او بخشیده است صرف تسرّى کند. سرّیّه پدر بر پسر و نیز عکس آن حلال نیست. مستحب است مولا در لباس و خوراک ، سرّیّه را بر خادمه مقدّم بدارد. منبع: مسالک الافهام، ج۲، ص۲۵۲ · جواهر الکلام، ج۳۱، ص۹۵ · منهاج الصالحین (خوئى)، ج۲، ص۲۸۱ · الدروس، ج۳، ص۱۷۱ · المراسم العلویة، ج۱، ص۱۵۸ · الجامع للشرائع، ج۱، ص۴۹۰

تسرّى با حصول یکى از دو سبب ؛ مالک کنیز شدن و تحلیل حلال مى‌شود. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): تسرّی با حصول یکی از دو سبب؛ مالک کنیز شدن و تحلیل حلال می‌شود. شاخه: خانواده

خریدن کنیز در حال احرام هرچند به قصد تسرّى، جایز و صحیح است؛ گرچه در حال احرام تسرّى جایز نیست. برخى، خریدن کنیز به قصد تسرّى در حال احرام را حرام دانسته و احتمال باطل بودن معامله را نیز داده‌اند؛ هرچند عدم بطلان آن را قوى دانسته‌اند. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): خریدن کنیز در حال احرام هرچند به قصد تسرّی، جایز و صحیح است؛ گرچه در حال احرام تسرّی جایز نیست. برخی، خریدن کنیز به قصد تسرّی در حال احرام را حرام دانسته و احتمال باطل بودن معامله را نیز داده‌اند؛ هرچند عدم بطلان آن را قوی دانسته‌اند. شاخه: تجارت

سرّیّه پدر بر پسر و نیز عکس آن حلال نیست. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): سرّیه پدر بر پسر و نیز عکس آن حلال نیست. شاخه: خانواده