نکتهٔ فقهی: محدودیت‌های استخدام برده توسط مولا (استخدام (فقه))

مقالات مشابه: استخدام (علوم دیگر) . استخدام، به معنای به خدمت گرفتن کسى، خدمتکار گزیدن است. در باب ‌هاى تجارت ، اجاره ، نکاح ، اطعمه و اشربه و ارث ، از آن بحث شده است.

حکم استخدام به اعتبار خدمتکار ،خدمت شده ( مخدوم ) و مورد استخدام، مختلف است. ۱. ۱ - استخدام به اعتبار خادم ۱. به خدمت گرفتن فردى که به جهت حسب ، نسب و یا سالخوردگى سزاوار احترام است و نیز مهمان و پدر و مادر کراهت دارد. ۲. استخدام فرشتگان و جن یان، حرام است. ۱. ۲ - استخدام به اعتبار مخدوم بر شوهر واجب است براى زنى که بر حسب موقعیّت اجتماعى و خانوادگى یا غیر آن، استحقاق خدمتکار داشتن را دارد، خدمتکار بگیرد. ۱. ۳ - استخدام به اعتبار مورد استخدام ۱. به خدمت گرفتن کسى براى کار حرام مانند ساختن شراب یا حمل کردن آن، حرام است. ۲. استخدام کسى براى ریختن آب جهت وضو یا غسل و یا انجام مقدّمات آن مانند فراهم آوردن و گرم کردن آب ، کراهت دارد، لیکن در صورت ناتوانى وضو گیرنده یا غسل کننده از انجام امور یاد شده، استخدام در صورت امکان، واجب است. منبع: شیخ محمدحسن، ج ۲۲، ص ۴۶۷ · شیخ محمدحسن، ج ۳۶، ص ۴۷۵ · ج ۳، ص ۵۷ · شیخ محمدحسن، ج ۲۲، ص ۷۹ تا ۸۰ · توضیح المسائل مراجع، ج ۲، ص ۷۳۹ · سید محسن، ج ۲، ص۴۴۷ تا ۴۴۹

استخدام افراد، اعم از زن و مرد، آزاد و برده با عقد اجاره ، جایز است. منبع: ج ۲، ص ۲۹۶

۱.مولا مى‌تواند برده ی خویش را در حدّ توانش به خدمت بگیرد، لیکن در کارهاى دشوار، تنها در بعضى ساعات مى‌تواند او را به کار گیرد. نیز نباید او را هم در روز و هم در شب به خدمت وادارد. ۲. مولا کنیز ى را که شوهر داده است، تنها در روز مى‌ تواند به خدمت گیرد. منبع: ج ۳، ص ۱۱۷ · ج۳، ص ۶۳

بر شوهر واجب است براى زنى که بر حسب موقعیّت اجتماعى و خانوادگى یا غیر آن، استحقاق خدمتکار داشتن را دارد، خدمتکار بگیرد. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): بر شوهر واجب است برای زنی که بر حسب موقعیت اجتماعی و خانوادگی یا غیر آن، استحقاق خدمتکار داشتن را دارد، خدمتکار بگیرد. شاخه: خانواده

به خدمت گرفتن کسى براى کار حرام مانند ساختن شراب یا حمل کردن آن، حرام است. — برداشتِ خودکار (در دستِ بهبودی): به خدمت گرفتن کسی برای کار حرام مانند ساختن شراب یا حمل کردن آن، حرام است. شاخه: مدنی