ه شرایط تحقق حوادث قهری در پیمان

ماده ۴۳ شرایط عمومی پیمان در بروز حوادث قهری اشعار میدارد: «جنگ، اعم از اعلام شده یا نشده انقلابها و اعتصابهای عمومی، شیوع بیماریهای واگیردار، زلزله، سیل و طغیانهای غیرعادی آتش سوزی های دامنه دار و مهار نشدنی طوفان و حوادث مشابه خارج از کنترل دو طرف پیمان که در منطقه اجرای کار وقوع یابد و ادامه کار را برای پیمانکار ناممکن سازد جزو حوادث قهری به شمار می رود و در صورت بروز آنها به ترتیب زیر عمل می شود در بروز حوادث قهری هیچ یک از دو طرف مسئول خسارتهای وارد شده به طرف دیگر در اثر این حوادث نیست. در این ماده پس از ذکر مصادیق حوادث قهری به طور تمثیلی، شرایط قوه قاهره را موکول به تحقق موارد زیر میداند: ۱- خارج از کنترل دو طرف باشد. مفهوم مخالف آن این است که هرگاه حوادث قهری قابل کنترل حتا توسط ی. ا. ط. پیمان باشد، نمی تواند مسؤولیت قراردادی پیمانکار را زایل نماید و به عنوان حوادث قهری شناخته شود. شرط فورس ماژور و شرط عسر و حرج اتاق بازرگانی بین المللی ICC (۲۰۰۳)، ترجمه حسین محبی مقدمه دبیر کمیسیون حقوقی و دادرسی کمیته ایرانی ICC محسن محبی، صص ۷ تا ۹ ۲- حوادث قهری در منطقه ی اجرای کار وقوع یابد. بدین ترتیب هرگاه حادثه ای واقع شود که خارج از منطقه ی اجرای کار موضوع پیمان باشد. به عنوان فورس ماژور تلقی نمی شود و چنانچه پیمانکار به تعهدات قراردادی خویش بدان علت وفا نکند، مسئولیت او در برابر کارفرما پابرجاست. حوادث قهری ادامه کار را برای پیمانکار ناممکن سازد. به این معنا که اگر حادثه ای رخ دهد، علاوه بر معیارهای فوق الذکر، باید آن حادثه به گونه ای باشد که انجام کار را برای پیمانکار ناممکن کند. وگرنه در صورتی که اثر حادثه چنان ضعیف باشد که پیمانکار بتواند با وجود وقوع آن حادثه به کار خود ادامه دهد، این حادثه را نمی توان جزو حوادث قهری به شمار آورد و پیمانکار کماکان مسئول اجرای موضوع پیمان است.