هرگاه بر اساس صورت وضعیت قطعی معلوم شود،

. در آخرین صورت وضعیت موقت پیمانکار بدهکار نبوده یا . بدهی او کمتر از نصف کسور تضمین حسن انجام کار بوده است یا طبق صورت حساب نهایی، مشخص شود که در زمان تصویب صورت وضعیت قطعی پیمانکار بدهکار نبوده است. . طبق صورت حساب نهایی پیمانکار بستانکار شود. تبصره ی (۱) ماده ۵۱ شرایط عمومی پیمان مقرر میدارد: در صورتی که به علت تأخیر در رسیدگی آخرین صورت وضعیت موقت یا صورت وضعیت قطعی یا تأخیر در تهیه صورت حساب نهایی هزینه های اضافی بابت تمدید ضمانت نامه های پیمانکار ایجاد شود، کارفرما این هزینه های اضافی را که از سوی پیمانکار تأمین شده است، به او پرداخت میکند و اگر مدت تأخیر در آزاد کردن هر یک از تضمینها از سه ماه بیشتر شود، کارفرما تضمین مربوط را آزاد می نماید. اگر در مرحله ی صورت حساب نهایی پیمانکار بدهکار باشد یا بدهی او کمتر از نصف کسور تضمین حسن انجام کار باشد یا طبق صورت حساب نهایی، مشخص شود که در زمان تصویب صورت وضعیت قطعی پیمانکار بدهکار بوده است باید در مرحله ی تسویه حساب بدهی خ. ر. ب. کارفرما بپردازد. در غیر این صورت نه تنها تضمین انجام تعهدات پیمانکار آزاد نمی شود بلکه مطابق بند (ب) ماده ۵۲ شرایط عمومی پیمان «مکلف است که در مدت یک ماه از تاریخ امضای صورت حساب نهایی یا اعلام کارفرما، به شرح بالا طلب کارفرما را بپردازد و اگر از این پرداخت استنکاف ورزد یا تأخیر نماید، کارفرما حق دارد، بدون انجام تشریفات قضایی، طلب خود را از ا نگاه کنید به تبصره (۱) ماده ۵۱ شرایط عمومی پیمان نگاه کنید به بند (الف) ماده (۵۲ شرایط عمومی پیمان محل سپرده ها و تضمین های پیمانکار در صورتی که طبق ماده ۴۷ ضبط نشده باشد)، وصول نماید و اگر مبالغ این تضمین ها تکافو ننماید با رعایت قوانین جاری کشور از دیگر دارایی های او وصول کند. اما بالعکس هرگاه پیمانکار در مهلت مقرر در بالا طلب کارفرما را پرداخت کند ب. غ. از نصف کسور تضمین حسن انجام کار که تا تحویل قطعی نزد کارفرما باقی می ماند بقیه ضمانت نامه ها و سپرده های او به هر عنوان که باشد بی درنگ آزاد می شود. برابر بند (الف) ماده ۵۲ شرایط عمومی پیمان هرگاه بر اساس صورت حساب نهایی که به شرح ماده ۵۱ تهیه شده است، پیمانکار بستانکار شود، طلب او حداکثر در مدت یک ماه از تاریخ امضای صورت حساب نهایی یا اعلام کارفرما پرداخت می گردد و ب. غ. از نصف باید نزد کارفرما باقی بماند، دیگر تضمین های پیمانکار از هر نوع که باشد، بی درنگ آزاد میشود». به همین جهت است که تبصره ی (۱) ماده ۳۴ شرایط عمومی پیمان در ادامه ی آزاد کردن تضمین انجام تعهدات پیمانکار اشعار می دارد: «... ولی هرگاه میزان بدهی پیمانکار از نصف کسور تضمین حسن انجام کار بیشتر باشد، ضمانت نامه انجام تعهدات، برحسب مورد طبق شرایط تعیین شده در ماده ۴۰ یا ۵۲ آزاد می شود که ترتیبات مذکور در ماده های یاد شده را به تفصیل خواهیم دید.