واکاوی مجازات اعدام در نظم حقوقی کنونی

واکاوی مجازات اعدام در نظم حقوقی کنونی نویسندگان: مهدی رجاییان شادی چگینی منبع: تحلیل های حقوقی و بین المللی سال 2 بهار 1405 شماره 1 چکیده از دیرباز تا کنون مجازات اعدام به عنوان یکی از سختگیرانه ترین مجازات ها بر تارک تاریخ حک شده است. از زمانی که در دوران پارینه سنگی خون در برابر خون قرار می گرفت تا پیدایش اولین قانون مدون تاریخ. پس از چندین قرن، مجازات اعدام توسط کیفرشناسان مورد تشکیک قرار گرفت و بسیاری آن را ناعادلانه و در تناقض با کرامت انسانی خواندند.آنچه که از آیات و روایات و صراحت کلام فقها استنباط می گردد، تجویز اعدام در برخی جرایم است. مقنن نیز به تبعیت از فقه امامیه و نصوص روایی در این خصوص، قائل به مجری بودن مجازات اعدام در صورت حدوث برخی جرایم گردیده است؛ مع الوصف در برخی از موارد قائل به تعدیل احکام اسلامی در خصوص این مجازات شده است. چه اینکه منطقاً همسو با دیدگاه اسلامی نمی توان به طور کلی اقدام به وضع قانون نمود در این مقاله که بر اساس روش توصیفی- تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه ای تدوین گردیده، سعی در بررسی استحقاق یا عدم استحقاق اشخاص به مجازات اعدام شده است. به طور خلاصه می توان عنوان داشت که هرجا شخصی مرتکب قتل نفس یا جرایمی تحت عنوان تجاوز به عنف گردد، می بایست قائل به تجویز مجازات اعدام بود و در سایر موارد باید به قدر متقین اکتفا نموده و قائل به عدم تجویز این مجازات بود. فی المثل شخصی را نمی توان به اتهام اشاعه اکاذیب محکوم به مرگ نمود. چه آنکه هیچ عدالت، وجدان و منطقی پذیرای این امر نمی باشد. Analysis of the death penalty in the current legal system The death penalty has long been engraved on the history of the world as one of the most severe punishments. From the time when blood was exchanged for blood in the Paleolithic era to the emergence of the first written law in history. After several centuries, the death penalty was questioned by criminologists, and many called it unjust and in contradiction with human dignity. What can be inferred from the verses and narrations and the explicit words of the jurists is the prescription of execution for some crimes. The legislator, following the Imamiyyah jurisprudence and the narrational texts in this regard, has also believed in the enforceability of the death penalty in the event of the occurrence of some crimes; however, in some cases, he has believed in modifying Islamic rulings regarding this punishment. Since it is logically in line with the Islamic perspective, it is not possible to enact a law in general. In this article, which is based on the descriptive-analytical method and using library resources, an attempt has been made to examine the entitlement or undeserved entitlement of individuals to the death penalty. In short, it can be stated that wherever a person commits murder or crimes under the guise of rape, the death penalty should be prescribed, and in other cases, one should be content with being pious and not prescribe this punishment. For example, a person cannot be sentenced to death on the charge of spreading lies. Because no justice, conscience, or logic accepts this.