پیاز: پیاز در قرآن

معادل عربی پیاز، « بَصَل » است که شباهت بسیاری به معادل عبری آن دارد. در قرآن این واژه تنها یک‌بار به عنوان یکی از خوراکی‌های درخواستی بنی‌اسرائیل یاد شده است که به جای مَنّ و سَلْوی به خوردن آن‌ها رغبت داشتند:«و اِذ قُلتُم یـموسی لَن نَصبِرَ عَلی طَعام و‌احِد فَادعُ لَنا رَبَّکَ یُخرِج لَنا مِمّا تُنبِتُ الاَرضُ مِن بَقلِها وقِثّائِها وفومِها و عَدَسِها وبَصَلِها قالَ اَتَستَبدِلونَ الَّذی هُوَ اَدنی بِالَّذی هُوَ خَیرٌ اِهبِطوا مِصرًا فَاِنَّ لَکُم ما سَاَلتُم...». در نوشته‌های ربانی یهود هم بارها به پیاز اشاره شده و خوردن آن، نشانه دوری از خوشگذرانی و قناعت به کم معرفی شده است. ۷. ۱ - دیدگاه مفسران بیشتر مفسران این آیه را متشکل از دو بخش بی‌ارتباط به هم دانسته‌اند. در بخش نخست به ماجرای درخواست بنی‌اسرائیل از روییدنی‌های زمین اشاره شده و بخش دوم از گرفتاری آن‌ها به ذلت و فقر و خشم خداوند به سبب کفر ورزیدن به آیات الهی و کشتن پیامبران خبر داده است:«...‌و‌ضُرِبَت عَلَیهِمُ الذِّلَّةُ والمَسکَنَةُ وباءو بِغَضَب مِنَ اللّهِ ذلِکَ بِاَنَّهُم کانوا یَکفُرونَ بِـایـتِ اللّهِ ویَقتُلونَ النَّبِیّینَ بِغَیرِ الحَقِّ ذلِکَ بِما عَصَوا وکانوا یَعتَدون». ۷. ۲ - پیاز در برابر من و سلوی در بیان اینکه چرا پیاز و دیگر خوراکی‌های درخواستی بنی‌اسرائیل پست‌تر از منّ و سلوی معرفی شده‌اند، موارد مختلفی ذکر شده است: ۱. منّ و سلوی بر خلاف پیاز و عدس و خیار و... ۲. خوشمزه‌تر و لذیذتر بودند. ۳. نیازی به کاشت و داشت و برداشت نداشتند. ۴. شک و شبهه‌ای در خلوص و حلیت آنها راه نمی‌یافت و موهبتی الهی بودند که شکر آن، اجر اخروی در پی داشت. ۷. ۳ - توجیه درخواست بنی اسرائیل در توجیه چنین درخواستی از سوی بنی اسرائیل نیز گفته شده که: ایشان به یاد زندگانی پیشین خود در مصر افتادند که پیاز و دیگر موارد، از مواد مصرفی آن‌ها در آن‌جا بود. گروهی نیز گفته‌اند که ایشان از اینکه همگی در رفاه باشند و کسی نیازمند کمک دیگری نباشد، خسته شده بودند و روییدنی‌های زمین را درخواست کرده بودند تا فقیران در کشت و برداشت آن‌ها به مزدوری ثروتمندان درآیند. منبع: دانشنامه جودیکا (Judaica: Onion) · بقره/سوره۲، آیه۶۱ · کتاب مقدس، اعداد ۱۱: ۵ · التبیان، ج۱، ص۲۷۶ · تفسیر ابن کثیر، ج۳، ص۵۴۱ · تفسیر قرطبی، ج۱، ص۴۲۸ · مجمع البیان، ج۱، ص۲۳۹