کمونیسم: اشکال کمونیسم در ناحیه شناخت

بینش مادی بر دو پایه استوار است: ۱- اصالت حس ۲- اصالت مادّه اصالت حس یعنی اینکه جز حس (حواس پنج گانه) و تجربه هیچ گونه ابزار دیگری برای شناخت وجود ندارد. بر این اساس تمام معلومات انسان جنبه حسی و تجربی دارد. اصالت ماده یعنی چیزی جز ماده وجود ندارد و هر چه هست مادی است زیرا آنچه در این عالم وجود دارد یا خود ماده است یا از مظاهر ماده است. این دو پایه همدیگر را نفی می‌کنند زیرا مفهوم «اصالت ماده» از راه حس و تجربه قابل بررسی و نفی و اثبات نیست چرا که حس و تجربه تنها در مادیات است و اینکه «غیر از ماده چیزی وجود ندارد» یک امر غیر مادی و غیر حسی است و از راه تجربه و حس غیر قابل اثبات است. از طرف دیگر از دیدگاه «اصالت حس» تنها اموری قابل قبول هستند که جنبه تجربی داشته و از راه حس قابل اثبات باشند و هر امر غیر تجربی، از دیدگاه اصالت حس، غیر قابل پذیرش است لذا مفهوم اصل دوم (چیزی جز ماده وجود ندارد) بر اساس اصل اول غیر قابل قبول است زیرا غیر قابل حس است. پس با پذیرش اصل اول نمی‌توان اصل دوم را پذیرفت. علاوه بر این باید گفت این مکتب همچون سایر مکاتب ماتریالیستی با نفی ماوراء ماده خود را از شناخت بخش عمده‌ای از حقایق محروم کرده است. احساس نکرده‌ایم! پس نیست، اما به چه دلیل هر آنچه دیده نشود وجود ندارد؟ آیا مگر «وجود» به معنی «قابل احساس» است که شما اینطور ادعا می‌کنید! بلکه عدم درک پروردگار و موجوداتی نظیر ملائکه و روح و... نقص و ضعف در دستگاه ادراک ما است که نمی‌تواند همه حقایق را درک کند! آیا اینکه آهن ربا ذرات آهن را جذب می‌کند ولی ذرات چوب و شیشه را جذب نمی‌کند دلیل بر این است که این ذرات وجود ندارند؟ هرگز. انکار خداوند و عدم اعتقاد به خداوند باعث می‌شود که اخلاق فردی و اجتماعی، از نظر این مکتب بدون پشتوانه باشد و در نتیجه هیچ ضمانت اجرایی برای ارزش‌ها و اصول اخلاقی وجود نداشته باشد زیرا اجرای اصول اخلاقی در جامعه همواره با سختی‌ها و محرومیت‌ها و مشکلات بزرگی همراه است که از دیدگاه یک فرد خداشناس قابل جبران است زیرا خداوند که خالق خوبی‌ها و دوست‌دار آنهاست، نیکوکاران را بدون اجر و پاداش نخواهد گذاشت و زحمات‌شان را قطعاً جبران خواهد کرد. و در نتیجه اخلاق در جامعه جاری و حکم فرما خواهد شد. اما با نفی خدا اخلاق بدون پشتوانه گشته و از جامعه رخت بر می‌بندد و معلوم است که در غیاب اخلاق چه فجایعی ببار خواهد آمد! منبع: جهان بینی و معارف تطبیقی، ص۵۴ - ۵۵