کوفه: نکته

#در این دوره به امر تدوین و نوشتن حدیث اهمیت خاصی مبذول می‌شد. آغاز نوشتار و تدوین حدیث به زمان امام باقر ـ علیه‌السلام ـ می‌رسد و در زمان امام صادق ـ علیه‌السلام ـ به اوج خود رسید. امام صادق ـ علیه‌السلام ـ شدیداً اصحاب خویش را به ضبط و نوشتن احادیث ترغیب می‌فرمود. همانا شما نمی‌توانید علوم را حفظ کنید، مگر از طریق نگارش و کتابت آن. از این رو، فقهای اهل سنت به قیاس ، استحسان ، رأی و ظن روی آوردند. #در این دوره بین نقل راویان اختلاف پیش آمد. روایات بسیاری از ائمه اطهار ـ علیهم‌السلام ـ نقل شدند. گاه در یک موضوع واحد، دو روایت متعارض نقل می‌شد. از این رو، برخی راویان از ائمه اطهار ـ علیهم‌السلام ـ راهی برای شناخت حدیث درست از نادرست درخواست می‌کردند. #مذاهب فقهی متعددی از جمله مذهب حنبلی ، مالکی ، شافعی ، و حنفی ، به وجود آمدند. در مقابل آن‌ها، مذهب فقهی اهل بیت ـ علیهم‌السلام ـ در اقلیت بود و ائمه در مواردی برای حفظ موقعیت یا جان خویش از اظهارنظر صریح خودداری می‌کردند و یا موضع تقیه می‌گرفتند. #در این دوره و ملاک‌های اجتهاد و استنباط احکام شرعی مانند استصحاب ، برائت ، احتیاط ، تخییر ، قاعده طهارت ، قاعده ید ، اباحه و حلیت از سوی ائمه ـ علیهم‌السلام ـ بیان شد. در مواردی راویان به مناطق دور سفر می‌کردند که برای پرسش‌های مطرح شده نمی‌توانستند با امام ـ علیه‌السلام ـ در تماس باشند. منبع: مجله معرفت، ش۹۳