گفتار نخست مفهوم اموال غیر منقول بدون سابقه ثبت — منظور از اموال غیر منقول بدون سابقه

۶۳۳. منظور از اموال غیر منقول بدون سابقه ثبت اموال غیر منقولی است که در نقطه ای از کشور قرار گرفته که در آن تاکنون ثبت عمومی املاک اعلام نگردیده و عملیات مقدماتی ثبت آن آغاز نشده است؛ زیرا چنانچه ملک در نقطه ای از کشور بوده که به ثبت عمومی گذاشته شده اما نسبت به آن تقاضای ثبت نشده باشد به عنوان ملک مجهول المالک در «آگهی های نوبتی مقرر در ماده ۱۱ ق.ث. اعلام می شود. بنابراین چنانچه سند مالکیت ملکی به نام شخصی صادر شده باشد، طبق ماده ۲۲ ق. ث، ملک متعلق به آن شخص محسوب می شود و چنانچه برگ لازم الاجرایی علیه چنین شخصی صادر شود، به عنوان ملک وی قابل بازداشت است و اگر میان مالک رسمی ملک و شخص دیگری، نسبت به ملک سند عادی مبایعه نامه، قولنامه ا...) تنظیم شده باشد ملک به عنوان ملک این شخص قابل بازداشت نمی باشد زیرا با تنظیم مبایعه نامه یا هر سند عادی دیگری در سوابق ثبتی نام مالک تغییر نمی یابد. همچنین چنانچه ملکی سابقه ثبت به نام شخصی داشته باشد و چنین شخصی مالک ملک را در جریان عملیات مقدماتی ثبت به موجب مبایعه نامه ای عادی به دیگری انتقال دهد، چون عملیات ثبتی این ملک تحت شرایطی به نام منتقل الیه ادامه می یابد ملک شخصی شناخته میشود که بسته به مورد تقاضای ثبت نموده و یا منتقل الیهی که به نام وی عملیات ثبتی ادامه یافته است نک ش. ۵۷۰ و ۵۷۱). بنابراین در املاک دارای سابقه ثبت ب. ت. ب. نکات یاد شده و نیز مواد ۲۲ و ۴۸ قانون ثبت مأمور اجرا باید ملک را متعلق به شخصی بداند که بسته به مورد ملک، در دفتر املاک به نام وی به ثبت رسیده و یا عملیات مقدماتی ثبت به نام وی در جریان است. پس مصداق مال غیر منقولی که سابقه ثبت ندارد که در ماده ۱۰۱ ق.ا.ا.م. منصوص گردیده مال غیر منقولی است که نه تنها برای آن به نام هیچ شخصی سند مالکیت صادر نشده بلکه عملیات مقدماتی ثبت نسبت به آن ملک نیز به نام هیچ شخصی آغاز نشده و در جریان نمی باشد. از این رو چنانچه ملک در نقطه ای از کشور واقع شده باشد که ثبت اجباری اعلام گردیده اما مالک ملک یا متصرف به عنوان مالکیت در مهلت مقرر تقاضای ثبت ملک ننماید و ملک مجهول المالک محسوب شود، اگرچه طبق ماده ۱۲ ق.ث. در شرایطی ثبت معاملات این املاک در دفتر اسناد رسمی پذیرفته نمی شود، اما مشمول ماده ۱۰۱ ق.ا.ا.م. قرار نمی گیرد.