دکترین
گونه‌شناسی اصل تفسیری «مفهوم مخالف» در رویه‌قضایی بین‌المللی
گونه‌شناسی اصل تفسیری «مفهوم مخالف» در رویه‌قضایی بین‌المللی
نویسندگان: پروانه شمامی, مرتضی، فضائلی, مصطفی
نشریه: مجله حقوقی بین المللی، 2025/10/19
چکیده:
اصل «مفهوم مخالف» به معنای «تصریح به یک مورد، دلالت بر مستثنی شدن موارد دیگر دارد»، از اصول مهم تفسیر معاهدات بین‌المللی است. این اصل هرچند در مواد ۳۱ تا ۳۳ کنوانسیون ۱۹۶۹ وین ذکر نشده، لیکن در رویه قضایی بین‌المللی کاربرد گسترده‌ای دارد. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی، چهار گونه از این اصل را در رویه قضایی بین‌المللی شناسایی نموده است:
1) نبود یک موضوع در فهرست، نشان‌دهنده مستثنی شدن آن است؛
۲) تصریح به یک موضوع، دلالت بر مستثنی‌شدن موارد مخالف یا غیر آن دارد؛
۳) ذکر یک موضوع در بخشی از معاهده و عدم ذکر آن در بخش‌های دیگر، بیانگر عدم شمول آن در بخش‌های دیگر است؛
۴) ذکر یک موضوع در یک معاهده و عدم ذکر آن در معاهده دیگر، نشان‌دهنده عدم شمول آن در معاهده دوم است. تحلیل رویه قضایی نشان می‌دهد کاربرد این اصل نیازمند احتیاط، توجه به سیاق و موضوع و هدف معاهده است.
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.