(۱) در دعوای رفع مزاحمت محکمه صـ — رای شماره ی ۳۴۳۲ سال ۱۳۱۹ شعبه

تبصره ی ۱ رسیدگی به جرایم فوق الذکر خارج از نوبت به عمل می آید و مقام قضایی با تنظیم صورت مجلس دستور متوقف ماندن عملیات متجاوز را تا صدور حکم قطعی خواهد داد. تبصره ی ۲ در صورتی که تعداد متهمان سه نفر یا بیشتر باشد و قراین قوی بر ارتکاب جرم موجود باشد قرار بازداشت صادر خواهد شد و مدعی می تواند تقاضای خلع ید و قلع بنا و اشجار و رفع آثار تجاوز را بکند. رأی شعبه ی ششم دیوان عالی کشور به شماره ی ۱۰۲۲ - ۱۳۲۷/۶/۱۷ اگر کسی مدعی شود که دیوار جدید الاحداث طرف، طوری ساخته شده که آنچه ی آن بر متصرفات او مزاحمت دارد، عنوان دعوی با ماده ی ۳۲۵ ق.آ.د.م سابق مزاحمت)، منطبق است. عنوان و مفهوم رفع مزاحمت منافی و مباین با تصرف عدوانی نیست؛ بلکه تصرف عدوانی اخص از رفع مزاحمت است. بنابراین ذکر رفع مزاحمت در دعوی رفع تصرف عدوانی مخل به صحت دعوی نیست. رای شماره ی ۳۴۳۲ سال ۱۳۱۹ شعبه ی ۴ دیوان عالی کشور در مورد دعوی رفع مزاحمت محکمه نباید به دعوی مالکیت رسیدگی کند. ولو این که رسیدگی به دعوی رفع مزاحمت موقوف به رسیدگی به اساس مالکیت باشد؛ بلکه رسیدگی به این موضوع محتاج به دادخواست جداگانه است. دعوای رفع تصرف عدوانی و رفع مزاحمت و ممانعت از حق به طور همزمان به این علت که هر یک از دعاوی مطروحه ی فوق دارای آثار متفاوت میباشند، قابل استماع نیست. أی شماره ی ۹۳۰۹۹۷۲۲۱۸۲۰۰۲۰۸ مورخ ۹۳/۴/۱ شعبه ی ۲ دادگاه عمومی حقوقی لواسانات خواهان دعوای الزام به رفع مزاحمت و مسدود کردن پنجره و بالکن مشرف بر ملک به دلیل تخلف ساختمانی غیر مجاز از خوانده را خواستار شده است که مطابق و نظریات اداره ی حقوقی خواهان می تواند به نصب دیوار یا پرده در مقابل پنجره یا بالکن خوانده اقدام کند و از سویی دیگر حسب نظریه ی کارشناس استنادی خواهان، فاصله ی ساختمان خوانده با ملک خواهان بیش از سه متر م. ب. و اصولاً مزاحمت تلقی نمی شود و ساختمان نیز دارای پروانه ی ساخت بوده و ارتفاع مجاز م. ب.. بنابراین دعوای خواهان وارد نبوده و حکم به بطلان دعوی صادر میشود. قوه قضاییه چنان چه خوانده بدون تصرف در مال غیر منقول صرفاً از استفاده ی مالک از ملک وی ممانعت به عمل آورده، مثلاً راه عبور مالک را مسدود کرده باشد، در این صورت این فرض مصداقی از دعوای مزاحمت موضوع م. ب. و در هر صورت فرض طرح شده از شمول ممانعت از حق موضوع ماده ی ۱۵۹ قانون یاد شده، خارج است. در دعاوی تصرف چون بحث مالکیت مطرح نمیشود و اصولاً با صدور حکم رفع تصرف عدوانی و ممانعت از حق و مزاحمت، تنها تصرفات سابق خواهان تأیید می شود و بحث مالکیت وجود ندارد، لذا چنین دعاوی غیر مالی حکمی محسوب می شوند. نظریه ی مشورتی کمیسیون آیین دادرسی مدنی اداره ی حقوقی وزرات دادگستری ( مجله ی هفته ی دادگستری شماره ی ۱۵۲) اگر رفع مزاحمت جز با تخریب دیواری که موجب مزاحمت است، ممکن نباشد، تخریب آن الزامی است.