نظر مشورتی 7/98/213 مورخ 1398/03/18 اداره کل حقوقی قوه‌قضائیه در خصوص عدم نیاز به رضایت مالک در تقسیم سرقفلی ارثی میان وراث و عدم لزوم طرف دعوا قرار گرفتن مالک عین مستأجره با اصلاح

نظر به اينكه در موردي كه سرقفلي، بخشي از ماترك بوده و به ارث رسيده باشد، وراث ادامه دهنده شخصيت مورث (مستأجر) متوفي مي باشند و آنها مي توانند سرقفلي را با رضايت همديگر به هر نحو ممكن در سهم خود قرار دهند و نيازي به رضايت و اجازه مالك (موجر) وجود ندارد، بنابراين نيازي به اينكه مالك عين مستأجره نيز طرف دعواي تقسيم ماترك قرار گيرد، نيست. نظریه مشورتی شماره 7/98/213 مورخ 1398/03/18 موضوع استعلام به ضرورت حضور مالک عین مستاجره در دعوای تقسیم ترکه مربوط می‌شود، در صورتی که سرقفلی به ارث رسیده باشد. پرسش مطرح این است که آیا مالک عین مستاجره باید به عنوان خوانده در این دعوا معرفی شود یا خیر و در صورت عدم ضمیمه اجازه کتبی مالک به دادخواست، نحوه رسیدگی چگونه خواهد بود. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان می‌کند که اگر سرقفلی بخشی از ماترک باشد و به ارث رسیده باشد، وراث به عنوان ادامه‌دهنده شخصیت مستاجر متوفی شناخته می‌شوند و می‌توانند با رضایت یکدیگر سرقفلی را در سهم خود قرار دهند، بدون اینکه نیاز به رضایت مالک باشد. بنابراین، مالک عین مستاجره نیازی به حضور در دعوای تقسیم ماترک ندارد. تاریخ نظریه: 1398/03/18 شماره نظریه: 7/98/213 شماره پرونده: 98-11-213 ح اگر ماترک سرقفلی مغازه ای باشد آیا باید در دعوای تقسیم ترکه مالک عین مستاجره نیز در عداد خواندگان قرار گیرد یا خیر؟ نحوه رسیدگی را در صورتی که اجازه کتبی و رسمی مالک اخذ و ضمیمه دادخواست نگردیده ارشاد نمایید. نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه: ن. ب. ا. در موردی که سرقفلی، بخشی از ماترک بوده و به ارث رسیده باشد، وراث ادامه‌دهنده شخصیت مورث (مستأجر) متوفی می‌باشند و آنها می‌توانند سرقفلی را با رضایت همدیگر به هر نحو ممکن در سهم خود قرار دهند و نیازی به رضایت و اجازه مالک (موجر) وجود ندارد، بنابراین نیازی به اینکه مالک عین مستأجره نیز طرف دعوای تقسیم ماترک قرار گیرد، نیست. همچنین در نظریه مشورتی شماره ۷/۹۸/۲۱۳ مورخ ۱۳۹۸/۳/۱۸ آمده است: «ن. ب. ا. در موردی که سرقفلی بخشی از ماترک بوده و به ارث رسیده باشد وراث ادامه دهنده شخصیت مورث مستأجر) متوفی میباشند و آنها میتوانند سرقفلی را با رضایت همدیگر به هر نحو ممکن در سهم خود قرار دهند و نیازی به رضایت و اجازه مالک موجر) وجود ندارد، بنابراین نیازی به اینکه مالک عین مستأجره نیز طرف دعوای تقسیم ماترک قرار گیرد، نیست. همچنین در تأیید این نظر رجوع شود به کاتوزیان عقود معین، ج ۲، ش (۴۲. سؤال چنانچه شرط انتقال سرقفلی اذن مالک باشد و مالک نیز انتقال را تجویز نکند سرقفلی چگونه بین شرکا تقسیم میشود؟ به نظر میرسد در این فرض جهت خروج از بن بست باید گفت دادگاه می تواند حکم بر فروش سرقفلی صرفاً به یکی از شرکا و تقسیم وجوه حاصله به نسبت سهمشان بین آنها صادر نماید. به عبارتی یکی از شر کا میتواند آن را با قیمت بیشتر خریداری کند و چون کل سرقفلی به احدی از شرکا واگذار شده مالک ملک نیز نمی تواند مخالفتی با آن داشته باشد.