پیامدهای قانونی فوت داد باخته — فوت پس از ابلاغ اجرائیه و بهنگامی

فوت دادباخته پیش از ابلاغ اجرائیه دارای آثار و نتایجی است که بیشتر متوجه دادگاه نخستین و ذینفع حکم است. از جمله اینکه ذی نفع تکلیف می یابد تا وراث یا جانشینان قانونی داد باخته را اعلام دارد و دادگاه نخستین نیز تا هنگامی که به این ره یافت نرسد این سند را به اشخاص جانشین یا وراث ابلاغ ننماید نباید پرونده کلاسه اجرایی را سازماندهی نموده و تکلیفی متوجه دایره اجرا سازد. چون این بحث از یک سو روشن است و از سویی با قلمرو اجرا پیوندی ندارد، چه عملیات اجرا پس از صدور اجرائیه و ابلاغ درست آن با شکل گیری پرونده اجرایی متصور است، از آن می گذریم و بحث را معطوف به قلمرو اجرا می نمائیم. فوت پس از ابلاغ اجرائیه و بهنگامی که مسئولیت دایره اجرا آغاز گردیده، دارای پیامدها و آثار گوناگونی است. این رخداد از یک سو تکالیفی را متوجه ذی نفع داد برده می نماید و او ناگزیر است برای جریان اجرا به شناسایی و معرفی جانشینان و وراث داد باخته همت ورزد از سویی شرایط تازه ای را فراروی دایره اجرا و دادورز قرار می دهد. همینطور بر عملیات اجرا خواه هنوز اجرا نشده و یا بخشی از آن برپا شده، اثر گذار است. بسته به موضوع حکم و پیوند آن با شخص داد باخته، فوت می تواند موجب توقف و ایستایی جریان اجرا و یا انتفای عملیات اجرا گردد. نیز در نمونه هایی فوت متوفی هیچ آسیبی به عملیات اجرا وارد نخواهد کرد. برای نمونه آنجا که وراث داد باخته خود پیشگام شده و برای خشنودی روان مورث رضایت داد برده را تحصیل مینمایند و سپس جریان را به دایره اجرا بازتاب میدهند. یا در موردی که عین محکوم به از پیش به موجب قرار تامینی و موقتی بازداشت شده و پس از ابلاغ اجرائیه به داد باخته با فوت او بی نیاز از دخالت وراث و همراهی ایشان در راستای ماده ۳۸ ق.ا.ا.م با تنظیم صورت مجلس قابل تسلیم به فوت داد باخته با کوتاهی و بی میلی داد برده در تعقیب عملیات اجرا می تواند به ترتب مرور زمان و پایان یافتن عملیات اجرا بیانجامد (ماده ۱۶۸ ق. م). در این دامنه اثر فوت داد باخته در مواردی که دادورز با انبوهی از داد بردگان روبرو ۱-۳-۱ اثر قانونی مترتب بر فوت داد باخته؛