مقرراتِ ملیِ ساختمان
جمهوری اسلامی ایران
⚠
بسمهتعالی
<a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%DB%8C">جمهوری</a> اسلامی ایران
۵ وزارت راه و شهرسازی ۱
4 مرکز <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82%D8%A7%D8%AA">تحقیقات</a> را <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%B3%DA%A9%D9%86">مسکن</a> وشهرسازی رررر
ى شماره: ۹۵-۵۰-۴۰ تاریخ: ۱۳۹/۴ پیوست:
جناب آقای دکتر حناچی - معاون محترم سهرسازی و معماری
جناب آقای دکتر مظاهریان - معاون محترم مسکن و ساختمان ۱
جناب آقای دکتر ایزدی - معاون محترم <a class="tagref" href="/واژه/%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B1">وزیر</a> و <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84">مدیرعامل</a> شرکت <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B9%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%86">عمران</a> و بهسازی شهری ایران
جناب آقای مهندس عظیمیان - معاون محترم وزیر و مدیرعامل سازمان ملی <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B2%D9%85%DB%8C%D9%86">زمین</a> و مسکن . ..
جناب اقای مهندس علیزاده - معاون محترم وزیر و مدیرعامل سازمان مجری ساختمان ها و تاسیسات دولتی و
کعمومی
جناب آقای مهندس نریمان - معاون محترم وزیر و مدیرعامل شرکت عمران شهرهای جدید
مدیران کل محترم ادارات راه و شهرسازی
روسای محترم سازمان نظام مهندسی ساختمان استان ها ۱
جناب آقای مهندس خندان دل - معاون محترم عمران, توسعه امور سهری و روستایی وزارت کشور
جناب اقای مهندس تابش - رییس محترم بنیاد مسکن انقلاب اسلامی
جناب آقای دکتر گتمیری - رییس محترم جامعه مهندسان مشاور
جناب آقای مهندس رجبی - رییس محترم شسورای مرکزی سازمان نظام مهندسی ساختمان
جناب اقای مهندس خندان دل - رییس محترم سازمان شسهرداری ها و دهیاری های وزارت کشور
جناب اقای مهندس صارمیزاده - مدیر محترم دبیرخانه نشست ادواری شهرداران کلان شهرهای کشور
با سلام و احترام
پس از حمد خدا و درود و صلوات بر مخمد و آل مخمد (ص) و پیرو دستور وزیر محترم راه و شهرسازی طی نامه شماره زر ۵۵ 4 هروه
مورخ ۸ در اجرای ماده ۳۳ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب سال ۵۱۳۷۴ بدینوسیله ویرایش دوم مبحث بیست و یکم
ویرایش سال ۱۳۹۱ مبحث بیست و یکم <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D9%82%D8%B1%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%85%D8%A7%D9%86">مقررات ملی ساختمان</a>» دوسال بعد از تاریخ این ابلاغ خواهد بود و بنابراین از تاریخ ۹۶/۰۴/۱۵ لغایت
۵ استفاده از هر کدام از دو ویرایش فوق الذکر مجاز شمرده خواهد شد.
شایان ذکر است نسخه ای از کتاب مذکور پس از اتمام مراحل چاپ تا انتهای فروردین ماه سال ۱۳۹۶ ارسال خواهد شد.
وه
0
محمد شکرچی زاده
تهران - بزرگراه شیخ فضل ا... نوری» بین شهرک قدس و فرهنگیان صندوق پستی: ۱۳۱۴۳۴۵-۱۶۹۶ / تلفن: ۸۸۲۵۵۹۴۲-۶ / نمایر: ۸۸۲۵۵۹۴۱
صفحه الکترونیک: ۷۷۷۷۷۷.0۱۱۳۵.20.۱۲ / پست الکترونیک: 0.۱۲ .۱۲۵90۱۳6
مبحث سست و نگم
مقررات ملی ساختمان
یذافند غیرعامل ِ
۵ 1
وزارت واه و شهرسازی ۰ ۰۰*۰ : رت
مرکز تحقیقات راهء مسکن و شهرسازی
مقررات ملی ساختمان ابران
دفتر تدوین مقررات ملی ساختمان
وبرایش دوم (۱۳۹۵)
سرشناسه : مرکز تحقیقات راه» مسکن و شهرسازی. دفتر تدوین مقررات ملی ساختمان
عنوان و نام پدیداور : <a class="tagref" href="/واژه/%D9%BE%D8%AF%D8%A7%D9%81%D9%86%D8%AF-%D8%BA%DB%8C%D8%B1%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84">پدافند غیرعامل</a> /تهیه کننده دفتر تدوین مقررات ملی ساختمان؛ [برای] وزارت راه و شهرسازی, مرکز
تحقیقات راه» مسکن و شهرسازی.
وضعیت ویراست : [ویراست ۲].
مشخصات نشر : تهران: مرکز تحقیقات راه مسکن و شهرسازی.,۱۳۹۵.
مشخصات ظاهری : ۱۱۶ص. مصور, جدول.
فروست : مرکز تحقیقات راه» مسکن و شهرسازی. شماره نشر:
ک- ۹۷۹۹
مقررات ملّی ساختمان ایران؛
مبحث ۲۱.
شابک : ۹۷۸-۹۰۱۱۳۲۱۵-۶
موضوع : ساختمانسازی -- صنعت و تجارت -- قوانین و مقررات -- ایران
موضوع : 1۳۵0 -- 19180100ع16 مه ما -- راز «مناعنسافم0
موضوع : دفاع غیرنظامی -- ایران -- <a class="tagref" href="/واژه/%D9%BE%DB%8C%D8%B4%E2%80%8C%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C">پیشبینی</a>های ایمنی
موضوع : 5 526 -- 11۵0 -- 0616096 از
شناسه افزوده : مرکز تحقیقات راه. مسکن و شهرسازی
شناسه افزوده : 7 م3656 06۷61000601 دنا هه دز دم
شناسه افزوده : مقررات ملی ساختمان ایران؛
مبحث ۳۱
رده بندی کنگره : ۲۱.۵ ۷ام اف /۲ 16۸۸۲1۳۶۰
رده بندی دیویی : ۳۶۳/۵۵
شماره کتابشناسی ملی :۳
ی کت تک ص
ی مر ۳۳
ریات راد بل ممربازی
تهیه کننده: دفتر تدوین مقررات ملّی ساختمان
ناشر: مرکز تحقیقات راه» مسکن و شهرسازی
نوبت چاپ: اول ۱۳۹۵ ویرایش دوم
تیراژ: ۵۰۰۰ نسخه
قطع: وزیری
یت و گرافی: چاپ و صحافی: اداره انتشارات و چاپ مرکز تحقیقات راه» مسکن و شهرسازی
قیم اس ۰ ریال
شابک: ٩۹۷۸-1۰۰-۱۱۳-۱۵۵-۶ 978-600-113-155-4 :188711
كليهٌ حقوق این اثر برای تهیه کننده محفوظ است.
۳۳777۳7777 << >>> ---<-<-<--<<<< ی
نشانی ناشر: تهران, بزرگراه شیخ فضل ۱... نوری» روبروءِافاز ۲ شهرک فرهنگیان. خیابان نارگل» خیابان شهید علی
مروی, خیابان حکمت صندوق پستی: ۱۳۱۶۵-۱۹1۹1 تلفن: ۸۸۲۵۵۹۶۲-۹ دورنگار: ۸۸۳۸۶۱۳۲
پست الکترونیکی:0۷۳)0(01176.20.1۳] فروش الکترونیکی: 00.0۳0.20.1۳ //:8110
به نام خدا
مقررات ملّی ساختمان در تمامی کشورها قواعدی هستند که به نحوی اجرای آنها توسط شهروندان
الزام قانونی پیدا میکند. ادراک مشترک کلیه عوامل و غناصر مرتبط اعم از دولت. دولتهای محلی,
مردم و مهندسان» موجب میگردد که منافع ملّی ناشی از حفظ و افزایش بهرهوری از سرمایهگذاریهای
ملّی و هم چنین حفظ جان و منافع عمومی بهرهبرداران ساختمانها بر منافع سازمانی دستگاههای
اجرایی و یا منافع دولتهای محلی و هم چنین منافع فوری سرمایه گذاران ترجیح داده شود.
بدیهی است توافق و التزام بر این دسته از منافع و خواستهها در قالب برنامه توسعه نظام ملّی
ساخت و ساز تحقق مییاید.
از سال ۱۳۶۶ مقررات حاکم بر جنبههای مهندسی و فنی ساختمان (طراحی - نظارت -آجرا),
توسط وزارت راه و شهرسازی در قالب مقررات ملّی ساختمان به تدریج وضع و استفاده از آن الزامی
شده است. توسعه آموزش عالیء مراکز فنی و حرفهای و سازمانهای نظام مهندسی موجب افزایش
نیروی انسانی متخصص و ماهر در سطح کشور گردید و به موازات آن مقررات ملّی ساختمان و
استانداردها و آییننامههای ساختمانی نیز به همت اساتید و صاحبنظران شاغل در حرفه به صورت
دورهای مورد بازنگری و تجدید چاپ قرار گرفتهاند. در حال حاضر این مقررات به درجهای از کمال
و غنا رسیده است که به عنوان مرجع و منبع آموزشی ضمن تأمین نیاز نسبی دانشگاهیان و جامعه
مهندسی کشورء سازندگان و بهرهبرداران» ابزار و مرجع کنترل لازم را برای اطمینان از کیفیت
ساخت و سازها برای ناظران و بازرسان فراهم نموده است.
مقایسه کیفیت ساختمانها بویژه از حیث سازهای در سالهای آخیر با قبل از تدوین مقررات ملی
ساختمان موید تأثیر این مقررات در ارتقای کیفیت ساختمانها و سیر تکاملی آن در جهت تأمین
ایمنی» بهداشت. رفاه و آسایش و صرفه اقتصادی میباشد اما با مقایسه آمار کمی و کیفی» وضع
موجود کشور با میانگین شاخصهای جهانی فاصله قابل توجهی وجود دارد.
برای جبران فاصله شاخصهای پیش گفته شککلازم است اولاً نهادهال حاکمیتی سیاستگذار و
برنامهریز و مراجع صدور پروانه ساختارهای کنترل و نظارت را"مورد بازنگری قرار داده تا سیستم
نظارت جدیتری نسبت به تولید. توزیع و مصرف مصالح استاندارد و اجرای مقررات ملّی ساختمان
اعمال گردد. ثانیاً سازمانهای نظام مهندسی ساختمان, تشکلهای حرفهای دانشگاهها و
مراکز آموزشی و تحقیقاتی بیش از پیش در ترویج و تبیین مقررات وضع شده» الگوسازی و ارایه
نمونههای عینی رعایت مقررات یاد شده و معرفی فنآوریهای نوین و به نمایش گذاشتن مزایای
آنتلاش نمایند. تالشاً مهندسان و سازندگان که وظیفه اساسی در اعمال ضوابط و امقررات
ساختمانی را در طراحی» اجرا و نظارت ساخت و سازها بر عهده دارند با به روز رسانی دانش فنی و
مهارت حرفهای و با تکیه بر اصل اخلاق حرفهای خود نسبت به اجرای مقررات ملّی ساختمان بیش
از پیش اصرار ورزیده و کارفرمایان و مالکان نیز تشویق یا ملزم به رعایت مقررات ملّی ساختمان آن
شوند. همچنین مردم به عنوان بهرهبرداران نهایی میتوانند با افزایش سطح آگاهی از حقوق خود
نقش اساسی در ارتقای کیفیت از طریق افزایش مطالبات در کیفیت و بهرهوری ساختمانها و ایجاد
انگیزه رقابت در ارایه ساختمانهای با کیفیت ایفا نمایند.
در خاتمه از کلیه اساتید و صاحبنظران و تدوین کنندگان که:از ابتدا تاکنون در تدوین و تجدیدنظر
مباحث مقررات ملّی ساختمان تلاش نموده و در همفکری و همکاری با این وزارت از هیچ کوششی
دریغ ننمودهاندء سپاس گزارم. همچنین برای دست اندرکاران ساخت و ساز از دستگاههای نظارتی و
کنترلی مراجع صدور پروانه و کلیه عزیزانی که اجرای این مقررات را خدمتگزاری به میهن و مردم
خویش میپندارند» آرزوی موفقیت و سربلندی در پیشگاه خدای متعال مینمایم.
عباس آخوندی
وزیر راه و شهرسازی
بسمهتعالی
حمهوری املامی یرای
وزارت راه و شهرسازی
مرکز تحقیقات ره میسن و اهر از شش شش
شماره: ۹۵۵۰ تاریخ: ۱۳۹۹/۳ پیوست:
رنیس
جناب آقای دکتر حناچی - معاون محترم شهرسازی و معماری
جناب آقای دکتر مظاهریان - معاون محترم مسکن و ساختمان .
جناب آقای دکتر ایزدی - معاون محترم وزیر و مدیرعامل شرکت عمران و بهسازی شهری ایران
جناب آقای مهندس عظیمیان - معاون محترم وزیر و مدیرعامل سازمان ملی زمین و مسکن. .
جناب آقای مهندس علیزاده - معاون محترم وزیر و مدیرعامل سازمان مجری ساختمان ها و تأسیسات دولتی و
عمومی
جناب آقای مهندس نریمان - معاون محترم وزیر و مدیرعامل شرکت عمران شهرهای جدید
مدیران کل محترم ادارات راه و شهرسازی
روسای محترم سازمان نظام مهندسی ساختمان استان ها ۱
جناب آقای مهندس خندان دل - معاون محترم عمرآن» توسعه امور شهری و روستایی وزارت کشور
جناب آقای مهندس تابش - رییس محترم بنیاد مسکن انقلاب اسلامی
جناب آقای دکتر گتمیری - رییس محترم جامعه مهندسان مشاور .. ۱
جناب آقای مهندس رجبی - رییس محترم شورای مرکزی سازمان نظام مهندسی ساختمان
جناب آقای مهندس خندان دل - رییس محترم سازمان شهرداری ها و دهیاری های وزارت کشور
جناب آقای مهندس صارمیزاده - مدیر محترم دبیرخانه نشست ادواری شهرداران کلان شهرهای کشور
با سلام و احترام
پس از حمد خدا و درود و صلوات بر مخمد و آل مخمد (ص) و پیرو دستور وزیر محترم راه و شبهرسازی طی نامه شماره ۶۱۹۳۷/۱۱۰/۰۱
مورخ ۸۵/۱۲/۰۸ در اجرای ماده ۳۳ <a class="lawref" href="/قانون/قانون-نظام-مهندسی-و-کنترل-ساختمان-law00435">قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان</a> مصوب سال ۰۱۳۷۴ بدینوسیله ویرایش دوم مبحث بیست و یکم
مقررات ملی ساختمان «پدافند غیرعامل» که مراحل تهیه, تدوین و تصویب را در وزارت راه و شمهرسازی گذرانده جهت استحضار و صدور
دستور برای اجرا از تاریخ ۹۶/۰۴/۱۵ در کل کشور توسط آن معاونت/ اداره کل/ سازمان / بنیاد/ شورا/ جامعه؛ ابلاغ می گردد. زمان انقضای
ویرایش سال ۱۳۹۱ مبحث بیست و یکم مقررات ملی ساختمان؛ دوسال بعد از تاریخ این ابلاغ خواهد بود و بنابراین از تاریخ ۹۶/۰۴/۱۵ لغایت
۵ استفاده از هر کدام از دو ویرایش فوق الذکر مجاز شمرده خواهد شد.
شایان ذکر است نسخه ای از کتاب مذکور پس از اتمام مراحل چاپ تا انتهای فروردین ماه سال ۱۳۹۶ ارسال خواهد شد.
سس
0
0
محمد شکرچیزاده
1
۰
ا
۱
۱
:
5۳۱۵9۱۱۵۵۱۲ ۱ ا
هیأت تدوینکنندگان مبحث بیست ویکم مقررات ملّی ساختمان - ویرایش دوم(۱۳۹۵)
(بر اساس حروف الفبا)
الف) شورای تدوین مقررات ملّی ساختمان
دکتر محمدتقی احمدی رئیس 9 مهندس شاپور طاحونی عضو
٩ مهندس محمدرضا انصاری عضو مهندس بهروز علمداری میلانی عضو
* دکتر حمید باقری عضو ۹ مهندس مسعود غازی سلحشور عضو
دکتر سعید بختیاری عضو * مهندس یونس قلیزاده طیار عضو
۹ دکتر حمید بدیعی عضو دکتر بهروز گتمیری عضو
* دکتر ناصر بنیادی عضو * دکتر حامد مظاهریان عضو
مهندس محسن بهرام غفاری عضو 9 دکتر محمودرضا ماهری عضو
* دکتر محسن تهرانی زاده عضو * دکتر بهروز محمدکاری عضو
مهندس سید ابراهیم دادسرشت عضو ۵ مرحوم مهندس حشمت ا... منصف عضو
مهندس سید محمدتقی راتقی عضو 9 دکتر سیدرسول میرقادری عضو
* دکتر محمد شکرچیزاده عضو * مهندس سیدرضا هاشمی عضو
* مهندس علیاصغر طاهریبهبهانی عضو
ب) اعضای کمیته تخصصی
* دکتر محمدتقی احمدی عضو
٩ مهندس مجید اشتری فر عضو
دکتر احمد اصغریان جدی عضو
* مهندس علی اصفر شهاب عضو
* مهندس عباس صمدانی فرد عضو
* مهندس شاپور طاحونی رئیس
٩ مهندس سیدمحمدرضا میرعبداللهی دبیر
با تشکر از همکاری صمیمانه آقایان :
مهندس آرش برخوردار - دکتر بهشید حسینی - دکتر رضا رفیعی دهخوارقانی و خانم مهندس صبا ترابی
پ) دبیرخانه شورای تدوین مقررات ملّی ساختمان
* مهندس سهیلا پاکروان معاون دفتر تدوین««قررات ملی ساختمان و دبیر شورا
دکتر بهنام مهرپرور رئیس گروه تداوین مقررات ملی ساختمان
مهندس سیدمحمدرضا میرعبداللهی کارشناین معماری دفتر تدوین مقررات ملی ساختمان
3
مقدمه وبرایش دوم
آسیبپذبریهای زیرساختهاه آماکن او تأسیسات و اراشه راهکاره ایی به منظور مضون سازی و
پایداری میباشد. تهدیدات از تنوع و پیچیدگی زیادی برخوردار هستند و مهندسین با تخصصهای
مختلف برای انجام طراخی ساختمان و تأسیسات» باید قابلیتهای لازم را با آموزش و بهرهگیری از
اسناد بالادستی پدافند غیرعامل در خود ایجاد نمایند. اجرای الزامات و ملاحظات پدافند غیرعامل,
موجب <a class="tagref" href="/واژه/%DA%A9%D8%A7%D9%87%D8%B4-%D8%A2%D8%B3%DB%8C%D8%A8%E2%80%8C%D9%BE%D8%B0%DB%8C%D8%B1%DB%8C">کاهش آسیبپذیری</a> نیروی انسانی» ساختمانهاء تأسیسات و تجهیزات حیاتی» حساس و
مهم کشور در مقابل تهدیدات غیرطبیعی ایجادشده توسط دشمن. میگردد. این امر باعث تداوم
اداره کشور و فعالیتهای ضروری و کاهش آسیبپذیری زیرساختهاء اماکن» تأسیسات,و تجهیزات
ساختمانها دارد و طراحان» مجریان و ناظرین اجرای پروژههای ساختمانیء موظف به رعایت
الزامات و ملاحظات پدافند غیرعامل مطابق با ضوابط مندرج در این مبحث میباشند.
فصل اول شامل کلیات. دامنه کاربرد مبحث. تعریف مفاهیم بنیادی در خصوص پدافند
غیرعامل و کارکرد آن در مقررات ملی اساختمان میباشد. در این فصل ساختمانها
برمبنای نوع کاربری» تعداد ساکنین» زیربناء تعداد طبقات و ارزش سرمایههای داخل آن
به:پنج گروه تقسیم شدهاند و سطوح: مختلف پار <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D9%86%D9%81%D8%AC%D8%A7%D8%B1">انفجار</a> و حداقل سطوم/عملکره شازهای
اجزای ساختمانها برای گروههای سختلف ساختمانی ارائه شده است.
ساختمانها و مجموعههای زیستی میپردازد.
انفجار بر سازه پرداخته شده است.
* در فصل چهارم مشخصات مکانیکی مصالح در برابر بار انفجار و سامانههای سازهای مقاوم
در برابر انفجار معرفی شده اند.
* فصل پنجم شامل روشهای <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84">تحلیل</a> و طراحی سازهها در برابر بارهای ناشی از انفجار
میباشد. روشهای تحلیل دینامیکی غیر خطی و استاتیکی معادل جهت تحلیل اعضای
سازه معرفی شده و معیارهای پذیرش اعضا ۴ توجه به سطوح عملکرد ارائه شده است.
* درفصل ششم آنهدام پیشرونده و روشهای طراحی سازه در برابر آن به عنوان جایگزینی
برای طرح در مقابل انفجارء بررسی شده است.
* در فصل هفتم نیز ملاحظات <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%A3%D8%B3%DB%8C%D8%B3%D8%A7%D8%AA-%D9%85%DA%A9%D8%A7%D9%86%DB%8C%DA%A9%DB%8C">تأسیسات مکانیکی</a> و برقی در حوزه پدافند غیرعامل آورده
شدهاند.
موارد شمول فصلهای فوق برای گروههای ساختمانی» مطابق جدول ۲-۱-۲۱ این مبحث میباشد.
با توجه به جدید بودن مبحث و لزوم ارزیابی بازخورد آن در جامعه مهندسی» پس از اتمام دوره
آزمایشی موارد شمول آن مورد ارزیابی و تجدیدنظر قرار خواهد گرفت.
از آنجا که ضوابط کمی این مبحث برای اولین بار تدوین و ارائه گردیده است. بیتردید دارای
نواقص و کاستیهایی است و از مهندسان و محققان محترم تقاضا میشود تا نظرات ارزنده و سازنده
خویش را جهت بررسی و اعمال در ویرایش بعدی در اختیار این کمیته قرار دهند.
۱۳۹۵
ج
۱
۱
۱
ا
۱
:
5۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
فهرست مطالب
عنوان صفحه
۱-۱ کلیات ۱
۱-۱-۱ مفاهیم ۱
۲-۱-۱ تهدیدها ۱
۳-۱-۱ هدف ۱
۱ دامته کاربرد ۲
۵-۱-۱ پناهگاه ۲
۶-۱-۱ کارکرد میان رشتهای پدافند غیرعامل ۲
۷-۱-۱ سطوح عملکرد ساختمانها ۳
۸-۱-1۱ گروهبندی ساختمانها ۵
۹-۱-۱ بارهای ناشی از انفجار ۷
۱۰-۱-۳۱ حداقل عملکرد سازهای اجزای ساختمانها ۸
۱۱-۱-۲۱ نمودار گردشی طراحی ۹
۱۳۲۳-۱-۱ تعاریف ۱۰
۲-۱ ملاحظات معماری و محوطه ۱۷
۱-۲-۱ معماری و پدافند غیرعامل ۱۷
۲-۲-۱ ملاحظات برنامهریزی و طراحی محوطه ۱۷
۳-۲-۱ طراحی معماری ساختمان ۲۳۲
۴-۲-۱ فضاهای امن ۳۸
ذ
۵-۳-۱ اتاق مرکز کنترل و مدیریت ساختمان (و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A8%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86">بحران</a>) ۳۱
۳-۱ بارهای ناشی از انفجار ۳
۳-۹ انواع موج انفجار ۳۳
۱ موقعیت: چشمه انفچار ۳۴
۱ انفجار در هوای آزاد ۳۵
۱ انفجار سطحی ۳۸
۳-۱ پارگذاری انفجار خارجی بر وجوه مختلف ساختمان ۳۸
۶-۳-۱ انفجار در داخل زمین ۴۳۳
۷-۳-۱ ائفجار داخلی ۴۷
۳۹ ترکشها ۴۸
۴-۱ مشخصههای مکانیکی مصالح و سامانههای سازهای ۵
۱-۴-۱ کلیات ۵۱
پاسخ استاتیکی< پاسخ دینامیکی ۵۸۱
۹ ویژگیهای, دینامیکی مصالح 1۲
۱ مصالح ۴
۱ سامانههای سازهای مناسب برای مقاومت در مقابل انفجار ۵۶
۵-۱ روشهای تحلیل و طراخی سازهها ۸۹
۱-۵-۱ تحلیل دینامیکی غبرارتجاعی سازه یک درجه <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF%DB%8C">آزادی</a> (82001) ۰ ۵٩
۱ ترکیبات بارگذاری ۶۶
۱ معیارهای پذذپرش کار عضو سازهای ۶۶
ر
۴-۵-۱ روش استاتیکی معادل ۷۱
۶-۱ انهدام پیشرونده ۳۹
۱ کلیات ۷۹
۲-۶-۱ رهیافتهای طراحی ۷۹
۱ انتخاب روش طراحی ۸
۴-۶-۱ ضوابط روش مقاومت کلافی ۸
۵-۶-۱ روش مستقیم- روش مسیر جایگزین ۸۳
۶-۶-۱ روش مستقیم- روش ظرفیت ویژه ۸۷
۷-۱- ملاحظات <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%A3%D8%B3%DB%8C%D8%B3%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B1%D9%82%DB%8C">تأسیسات برقی</a> و مکانیکی ۸۹
۱-۷-۱ کلیات ۸۹
۲-۷-۱ ملاحظات تأسیسات مکانیکی ۹۲
۳-۷-۱ ملاحظات تأسیسات برقی ۱۱
۴-۷-۱ آسانسورهای اضطراری ۱۶
۵-۷-۱ تأسیسات فضای امن ۱۷
واژهنامه فارسی به انگلیسی ۱۹
فهرست مراجع قابل استفاده ۱۱۳
ز
5۲۱۵9۳۱۵۹۵۱۰۲۲
۱-۱ کلیات
ناو ۵ ۹۹۵۹۵۱۷۵۱۹۱۹۹۱۹۹ کتک تس
۱-۱ کلیات
۱-۱-۷۱ مقاهیم
پدافند غیرعامل, مجموعهای از اقدامات غیرمسلحانهای است که به کارگیری آنهاء موجب افزایش
بازدارندگی, کاهش آسیبپذیری» ارتقای پایداری ملیء تداوم فعالیتهای ضروری و تسهیل مدیریت
بحران در مقابل تهدیدها و اقدامهای نظامی دشمن میگردد.
میگردد. میشود. این امرء باعث تداوم آدارهی کشور و فعالیتهای ضروری و کاهش آسیب پذیری
ملاحظات معماری, سازهای و تأسیسات مکانیکی و برقی در حوزهی ساختمان و برنامهریزی
اقتصادی و مالیء به صورت میان رشتهای, مدنظر قرار میگیرد.
۳-۱۱ تهد یدها
خرابکارانه و,اطئیتی) که :از طریق دشمن ایجاد میگردد. تقسیمبندی میشود. این مبحث صرفاً به
تهدیذهای غیرطبیعی که از طریق دشمن در حوزه ساختمان, تأسیسات و محوطه اماکن ایجاد
۸ میگردد. میپردازد.
۳-۱-۱- هدف
هدف این مبحث. تعیین حداقل ضوابط برای طراحی و اجرای ساختمان, تأسیسات و فضای عمومی
ساختمان در برابر اثرات: ناشی از تهدیدهای غیرطبیعی که از طریق دشمن است. میباشد به طوری
که با رعایت آنهاء انتظار میرود:
ساختمانها بتواننت حداقل عملکره سازهای را مطابق جبدول ۴-۱-۲۱ قامین تصوده و
۱
* ساختمانهای گروه ۱ با درجه اهمیت ویژه» پس از انفجارء قابلیت بهرهبرداری و
خدمترسانی خود را حفظ کنند. در صورتیکه این ساختمانهاء به عنوان هدف راهبردی
پدافند غیرعامل کشور صورت میگیرد.
۴-۱-۱- دامنه کاربرد
۱- ساختمانهای جدید که در سه حوزه معماری, سازه و تأسیسات, در برابر بارهای ناشی از
اصابت خیرمستفيام" (هوایی او شطحی) طراخی میشوند. پراکندگی اشتقرار ساختمانها
در مجموعه های زیستی با رعایت اصول پدافند غیرعامل در مباحث شهری, در نظر
۲- در صورت نیاز میتوان ساختمانهای متعارف موجود را با استفاده از تحلیل خطر و در
نظر گرفتن سود به هزینه؛ به کمک این مبحث مقاوم و ایمنسازی نمود.
۳- دامنه کاربردء شامل ساختمانهای گروههای ۱ تا ۵ به شرح مندرج در جدول ۲-۱-۲۱ و
توضیحات مربوط به آن میباشد.
۴- به منظور ایمنسازی ساختمانهای گروه ۱ و ۳ در برابر اثرات جنگهای الکترونیکی و
سایبری» بمبهای گرافیتی و پالس الکترومغناطیسی از آییننامههای سازمان پدافند
غیرعامل کشور استفاده شود.
۵- زیرساختهای غیرمتعارف (مانند پالایشگاههاء نیروگاههاء سدهاء آب بندهاء سیلوهاء
مخازن» برجهای صنعتیء دکلهاء مستحدئثات نظامی و ...) در حوزهی شمول این مبحث
قرار نمیگیرند"و تابع ضوابط مطالعاتی سازمان: پدافند غیرعامل کشور میباشند.
۵-۱-۱- پناهگاه
احداث پناهگاه برای مجموعه های زیستی الزامی است:
۶-۱-۱ کار کرد میان رشتهای پدافند غیرعامل
پیچیدگی متغیرهای پدافند غیرعامل در مراحل طراحی» اجراء و بهرهبرداری ساختمان, نیاز به
استفاده از تخصصهای میانرشتهای را ضروری میسازد. بررسی این متغیرهاء در حوزههای علوم
- انفجار هوایی و سطحی پرتابهها (بمب.ء انواع گلوله توپ و خمپاره. موشک و..) که با فاصله از ساختمان است:
۲
انسانی (برنامهریزی اقتصاد) و علوم فنی و مهندسی (سازه- تأسیسات)» به رفع نیاز بالاء به صورت
همهجانبه و مرتبط کمک میکند. در این مبحث» الزامات شهرسازی, معماری» سازه و تأسیسات, با
محوریت طراح (مهندس معمار)» به شرح زیرء مطالعه میشود.
۱-۶-۱-۱ شهرسازی
در طراحی شهرهاء برای ایجاد بستر مناسب استقرار ساختمانهای دارای الزامات پدافند غیرعامل؛
حصول به اهداف زیرء در راستای حفظ جان مردمء تداوم بیوقفه فعالیتهای ضروری و کاهش
آسیبپذیری شهرهاء توسط مهندسین شهرساز با همکاری طراح» الزامی است:
۱- تعیین کاربری زمین به میزان لازم؛ برای پناهگاه عمومی به صورت چند عملکردی
۲- استفاده از طبیعت (پدافند غیرعامل طبیعی)
۳ تعیین کاربریهای چندمنظوره به میزان لازم (به ویژه فضای سبز)» برای بهرهگیری در
بحران (اسکان موقت. امدادء درمان و...)
۴ تأمین قابلیت <a class="tagref" href="/واژه/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D8%A8%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86">مدیریت بحران</a> شهرها
۵- پراکندگی و پخشایش مناسب جمعیت. تأسیسات و مراکز حیاتی و حساس
۶- احتراز کامل از استقرار کاربریهای با پيامد انفجاری در مراکز جمعیتی (نظیر پمپ
بنزین» منابع سوختی, انبارهای شیمیایی و...)
۷- در نظر گرفتن تمهیدات پدافند غیرعامل در اطراف کاربریهای مورد هدف راهبردی
دشمن
۸- تعیین کاربری برای جانپناههاء به ویژه در تلفیق با فضای سبز
-٩ توجه به احداث پناهگاه در فضای باز عمومی به صورت چند عملکردی در بافتهای
متراکم شهری.
مهندس معمارء در مکانیابی ساختمان و ارتباط آن با محیطهای شهری,» ملزم به رعایت
موارد فوق نیز میباشد.
۲-۶-۱-۱- معماری
در طراحی فضاهای داخلی ساختمان و دسترسی آنها به یکدیگر و ارتباط ساختمان با اطظراف: بایند
تمهیدات ویژهای برای کاهش خسارات <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AC%D8%A7%D9%86%DB%8C">جانی</a> (و مالی) در برابر اثرات انفجارء فراهم شود. تعیین
شکل بناء (با هماهنگی مهندس سازه)» تعیین محل رایزر (با هواهنگی مهندس تأسیسات)» موقعیت
پس اج پم و 0
5۲۱۱۵9۳۱۵۵۱۰۱۲
و ابعاد بازشوها و پیشبینی فضای امن (به صورت چند عملکردی)» در راستای مدیریت بحران» بر
عهده مهندس معمار است.
۳-۶-۱ سازه
طراحی سازه ساختمان برای مقاومت در برابر بارهای انفجاری مطابق این مبحث. با حداقل هزینه.
برعهده مهندس محاسب (سازه) است. برای دستیابی به سامانه مناسب سازهای و انتخاب مکان
صحیح فضای امن» باید هماهنگی لازم با مهندس معمار صورت گیرد.
بررسی سازهای موارد زیرء باید مورد توجه ویژه, قرار گیرد:
الف- نمای ساختمان و قاببندی آن
ب- تیرها و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%B3%D8%AA%D9%88%D9%86">ستون</a>های واقع در پوستة ساختمان
پ- خرابی پیشروندهٌ سازه
۴-۶-۱ تأسیسات
طراحی تأسیسات. با در نظر گرفتن الزامات پدافند غیرعامل, موجب جلوگیری و یا کاهش
آسیبهای ناشی از انفجار و پیامدهای آن (نظیر نشتگاز, آبگرفتگی, آتش سوزی و برق گرفتگی)
میشود. قابلیت بهرهبرداری محدود و تداوم کارکردهای ضروری» مرمتپذیری و یا تغییرپذیری
سامانههای تأسیسات ساختمان هماهنگ با عملکرد مورد نظر توسط مهندس تأسیسنات برقی و
مکانیکی» باید مدنظر قرار گیرد.
۷-۱-۱- سطوح عملکرد ساختمانها
عملکرد ساختمانها در برابر انفجارء در چهار سطح زیر مشتمل بر سطوح عملکرد سازهای و
غیرسازهای قرار دارد:
* سطح عملکرد آ- قابلیت استفاده بیوقفه: دارای سطح محافظت زیاد و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AE%D8%B3%D8%A7%D8%B1%D8%AA">خسارت</a> سطحی.
* سطح عملکره 11- ایمنی جانی: دارای سطح محافظت متوسط و خسارت متوسط.
سطح عملکرد ]آ]- آستانه فروریزش: دارای سطح محافظت کم و خسارت شدید.
۹ سطح عملکرد 1۷- بیدفاع (لحاظ نشده): بدون محافظت و خسارت خیلی شدید.
جدول ۱-۱-۲۱ عملکردهاء خسارات و مرمتپذیری سطوح پیشنوشته راء تعیین میکند.
بر حسب درخواست کاربرء ساختمان میتواند دارای سیظوح عملکرد مختلف در پلان یا ارتفاعء با
رعایت حداقلهای این مبحث, باشد.
سس سم ی
۱-۷۱ کلیات
و .۳
جدول ۱-۱-۲۱- سطوح عملکرد اعضای سازهای و غیرسازهای. اسیب انسانی و تلفات. آسیب
5 ۰
تاسیساتی و مرمتپذبری
۱ 8 سیب اسان آسیت
ا : 5 :8۸ 4 سیب سازهای آسیتب غیرسازهای 7 و فرگ ۱ ی ۸ سرت
3 رل و تلفات اسیساتی پذیری
1 یه 1 ۰ تفییسر شکلهای ماندگار رخ
۸ نمیدهد. تنها لطمسات <بسااصسوقه
: یا پیدا نمیکند.
1 : عمدتا بدون :
| و شيشهها اکشرا سالم مانده و | ظاهری و سطحی | : هزينهة کم
3 1 5 شیشههای شکسته در قاب خود | محتمل است. مرمت میشود.
ماندگار در اعضاء رخ | ۰
3 1 باقی میمانند.
ت ی ۳ درها قابل استفاده خواهند بود.
- خرابی به اندازهای خرابی به گونهای نیست که منجر , - ساختمان با
ض تیست که اتیب به آسیب جانی گردد. و ۱ ۳ تغیی رات و
۱ انسانی ایجاد شود: - آشیشهها خوامند شکست» اما گس ۰۱ ای سیب | ی م9 | مرمست قاسل
وا او رو سوت کم خواته دیند | وی قایتل | هرت
1 اس ل 6 تغییر شکلهای | در قاب خود باقی میمانند. ی 9 چ استفاده مجدد
19 ماندگار به میزان کمی | - درها در قاب خود باقی میمانند | ۳۳ 2 ۹ ]| خواهد بود ولی
نن فرااغضتا بنه وجنود ]اما اختمالاٌ قابسل استتفاده انخوانی ٩۰ غیرمحتمل ات ی ۶ | هزینه آن قابل
خواهد آمد. بود, نف توجه است.
خرابیها گسترده | - تغییر شکلها بسیار زیاد است.
۳ خواهد بسود ولسی | - تا حدودی فروریزش قابل قبول
ْ وت اه ات
۹ - بسیاری دچار 1 - مرمتپسذیر
زب ای( اقا ااسته ۱ آسیب میشوند: سیب کلی نیست و احداث
7 .| شدید: | ۳ در واتاریک کم راز ۱۰۳۵ ل سسراختمان
3 -تغییر شکلها بسیار مضر درون سساختمان پرتساب درصد تلفضات آتسشسوزی جدید به صرفه
5 زیاد است ولی انهدام | میشوند و خطر ترکش دارند. ۳ چدی اس 9۳۳۹/۳
ت پیشرونده آخودبخودی, | -ادرها میشکنند: و ازاقاب اون الوجودامی ای س
غیر محتمل است. خارج میشوند.
- فروریزش رخ میدهد,
- بسیاری دچا
7 1 تا ۳۳ صدمات ناشی از ترکش شیشه زیاد ی َ
3 اس ۱ ر #رورپسزش اگهانی خواهد بود. پنجرهها از قاب خود میشوند. ۷ آسیب کلی غیرقاسل
ل 3 شدید | رخ میدهد. خا یی - بیش از ۲۵ مرمت
۱ زج میشوس درصد تلفات
- درها به درون پرتاب و از قاب خود | ً
9 ۵ ید,
خارج میگردند. شش
۰ ی ۰۰
۸-۱-۱- گروهبندی ساختمانها
در این مبحث, ساختمانها برمبنای نوع کاربری, تعداد ساکنین وایا شاغلین» زیربناء تعداد طبقات و
رت یس ی
۵
5۳۱۱۵9۳۱۵۵۱۰۱۲ اه
۱ 1 ۱و۲
جدول ۲-۱-۲۱- گروهبندی ساختمانها*
2
۵ ت | کن
ِ رای ی بخران کشور : * ساختمانهای راهبردی آب و
* ساختمانهای راهبردی ارتباطات و 9
فنآوری اطلاعات 9
1 : و ۱ 1سا * _دفینه موزههای مهم
در | -ساخشانهای دولتیحیاتی ان ی و مبردی ۳ اوسو * مراکزاسناد. رایانهها و دادههای
۰ * وزارتخانههای کشورء امورخارجه. ارتباطات عا
و فنآوری اطلاعات ی
خشهای وافبردی باننکها بویزه بای ۴ ساختمانهای راهبردی قوای
۰ ۰ ۰
بخشهای راهیردی بانکها بنویژه:پ سهگائه مجریهامقتنه واقفاییه
مرکزی و ذخایر آنها (دفینه).
-ساختمانهایدولشی .سا * , بیدارستانهای بیش از ٩۶ تختخواب
س 1 سس ۱* ساختمانهای راهبردی فرودگاههای بزرگ * فرماندهی مدیریت بحران و
۲ وس ۵ ۲ | ساختمانهای راهبردی حمل و نقل ریلی ستادهای <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D9%85%D8%AF%D8%A7%D8%AF-%D9%88-%D9%86%D8%AC%D8%A7%D8%AA">امداد و نجات</a> استان
۱ بیش از : کنتر| ترافیک ۰ اکز اسناد. رایانهها
7 ) < ساختان بلستر از ۱۵ لته وی | رد ار ی و از او تون سین
لد و و ات * بخشهای حساس شعبات مرکزی بانکها دادههای حساس
9 ابیشت را مر هرست ان ]۰ ,وزارتخانهها و مراکز آداری حسناس * استانداریها
مفید
۳ 1 * ساختمانهای راهبردی مراکز صنعتی و
(گروه د مبحث دوم) تولیری: حسا
تولی اس
ساختیاها * بیمارستانهای کمتر از ۹۶ تختخواب * دفاتر مرکزی صنایع مادر
اس ی ات ۱* مراکز آموزشی بزرگ * بخشهای مهم شعبات مرکزی
تا و ۲ |* مراکز اداری مهم استانی بانکها در استان
* ساختمانها نی. تجاری» صنعت * زندانها یا بزرگ
-ساختمانهنای ۹ ۱۵۶ طبقه ویا انهای مسکونی, تجاری» صنعتی و رز و
۳ 1 ۴ تولیدی * فرماندهی مدیریت بحران و
پا مضر مریسع زیربضای | مراکز خدماتی مهم ستادهای امداد و نجات
گر 0 و * فروشگاههای بزرگ شهرستان
انش ان شش ۸9 * مساجد و مراکز مذهبی و فرهنگی بزرگ و * مراکز اسناد. رایانهها و
متوسط دادههای مهم
- ساختمانهای با اهمیت متوسط
- محل ت با استقار حمسیت
پا ی تس |* واحدهای مسکونی, اداری» تجاری و خدماتی
کمتواز تفر تفر * _درمانگاهها و کلینیکها
۲ < ساختمانهنای ۴ شا ۸ طبقه وبا 7 9
۳ ۱ مراکز آموزشی متوسط
۰ تا ۸۰۰۰ متر مربع زیربنای مفید
(گروه ب مبحث دوم)
- ساختمانهای با اهمیت کم
- محل نت یاا مرا جمعیست
ور تن سر ار * واحدهای مسکونی, اداری, تجاری و خدماتی
1 کمتر از ۲۰ نفر * تعاونیها
<ساختمانهنای ات ۳ طیفه ونیا [م. راختمانهای موفتبا داری کمتر از ۵ سال
ِ ۱ تمانهای موقت با مدت بهرهبرداری کمتر از
۰ متر مربسع زیربضای مفیسد » : 7
(گروه الف مبحث دوم)
۱-این جدول, شامل ساختمانهای نظامی. انتظامی, امنیتی» اطلاعاتی» ارکان راهبردی و حاکمیتی حیاتی کشورء و
پناهگاههای در معرض برخوردهای مستقیم نمیباشد. طراحی پدافپدی اینگونه ساختمانها تابع ضوابط ابلاغی سازمان
پدافته:غیرعامل کشور میباشد,
۲- دامنه شمول فصلهای این مبحث در ارتباط با گروهپنهای فوق به شرح جدول ۲-۱-۲۱-الف میباشد:
سس رو
۶
5۲۱۱۵9۳۱۵۹۵۱۰۲
۱-۷۱ کلیات
جدول ۲-۱-۲۱- الف - دامنهی شمول فصلهای مبحث
گروه
اس
لت الا ادا
۷ الزامی
# : توصیه آکید
+: توصیه
تبصره: طراحی فضای امن برای ساختمانهای گروه ۲ و ۳ مطابق مفاد بندهای ۴-۲-۲۱ و
۹-۱-۱ بارهای ناشی از انفجار
بارهای ناشی از انفجارء برای طراحی ساختمانهاء در چهار سطحء در جدول ۳-۱-۲۱ ارائه شده
است. در هر مورد خاص, با انجام تحلیل خطرء میتوان سطح بار انفجار ویژه را تعریف نمودء مشروط
۲
بر اینکه از ۳ مقادیر جدول ۲-۱-۲۱ کمتر نباشد.
در طراحی فضاهای امن مقادیر فشارهای «ءت 17۲ و م2 در سطوح خطر انفجار ۲ تا ۴ دو برابر
میشوند.
ی یآ 3 ۹۵ ۹
۷
ی ی ی ی
جدول ۳-۱-۲۱- سطح بار انفجار
7
10 حداکثر
زمان تداوم انفجار جابجایی
سظح ۱ (میلیثانیه) ذرات خاک
۱ 2
اتفجار (8/0۳)) | (۷8/0۲) ۱ انفجار
خاکهای | خاکهای خاکهای
(میلیتاتیه) خاکهای
رسی ماسهای ماسهای برای کلیه
0 ی ۱ ارسی اشباع ت تا | خاکها
اشباع و سست 3 سست
و و غیراشباع
غیراشباع | متراکم متراکم
۱ -.,ت: فشار مبنای انفجار (بند ۱-۳-۳-۲۱)
۲ -,: فشار بازتاب (بند ۲-۳-۳-۲۱). این فشار بر پوستهی خارجی ساختمان وارد میشود.
۳- م۵ فشار ناشی از انفجار درون زمینی بر سازة مدفون
۴- فشار طراحی حداقل
۱۰-۱-۱- حداقل عملکرد سازهای اجزای ساختمانها
حداقل عملکرد سازهای اجزای ساختمانهاء در برابر سطوح مختلف بار انفجار در هواء برحسب
درجهی اهمیت ساختمان (جدول ۲-۱-۲۱)» مطابق جدول ۴-۱-۲۱ میباشد.
آ آ 00 1 گت
۸
۱-۱ کلیات
جدول ۴-۱-۲۱- حداقل سطح عملکرد اجزای ساختمانها
یمن خاز
(محافظت متوسط)
۲ ایمنی جاز
(محافظت متوسط)
۳ استفاده بی وقفه ایمنی جانی
(محافظت زیاد) (محافظت متوسط)
۴ استفاده بی وقفه
(محافظت زیاد)
تبصره: در صورت تمایل صاحب بنا و با توجه به امکانات مالی میتوان سطح عملکرد بالاتر از موارد
جدول فوق در نظر گرفت.
۱-۱-۱ نمودار گردشی طراحی
روند نمای طراحی ساختمان, در جهت رعایت ملاحظات پدافند غیرعاملء در شکل ۱-۱-۲۱ ارائه
شنده: است.
۹
خواستههای کارفرما و مدارک بالادستی
تعیین سطوح عملکرد ساحتمان
طراحی معماری ساختمان طراحی پلان محوطه
جانمایی سح تعیین سطج بار انفجار و فشار طراحی
۱ فماهای باز + :
برلی 22 هام ۰
طراحی فماهاي جند عملگردی - ۱
طراحی بارشوها ا چا رای روش دیناسیکی | [] طراحی در مقبل
بمای سرونی ساختمان + ی غبرارتحاعی آنهدام پیشرونده
نما داخلی ساختمان -
۳ ۶ قضای امر
و ارائه موابط معماری تحلل دیامیکی غبرارنحاعی عضو [] مستقيم | | غیرمستفیم
اراله صوابط معماری
تناسبات طراحی و
جزئیات شکل پذیری
شکل ۱-۱-۲۱- روند نمای طراحی ساختمانها از دیدگاه پدافند غیرعامل
۷-۱۱ تعاریف
۹ اسانسور و پله برقی
به سامانههاء. تجهیزات و اجزایی اطلاق ميلود که در مبحث ۱۵ مقررات ملی ساختمان
به آنها پرداخته شده است.
۳ ی و ی ی
۹۱۰
۱-۱ کلیات
انشعاب منفرد
* انفجار
تولید و با سرعت بسیار زیاد منتشر میشود.
۹ انفجار در سطح زمین
انفجار در هوا و در فاصله نزدیک به سطح زمین که امواج حاصل از آن به صورت نیمکره
با زمین برخورد کرده و امواج حاصل از بازتاب با موج اولیه ترکیب میشود که معمولا آن
را موج ماخ یا جبهه ماخ میگویند.
۹ انفجار در هوا
انفجار در هوای آزاد و در فاصله قابل توجهی از سازه» که امواج حاصل از آن به صورت
کروی و بدون هیچگونه برخورد و انعکاس به سازه اثر میکند.
انفجار ناشی از اکسیداسیون سریع عناصر سوختی موجود در ترکیب ماده منفجره که به
همراه آزادسازی مقادیر قابل ملاحظهای <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A7%D9%86%D8%B1%DA%98%DB%8C">انرژی</a> گرمایی با حجم زیادی از محصولات داغ
٩ بازشوهای خارجی
بخشهایی از ساختمان هستند که سازه را به فضای خارج مرتبط میسازند.
۹ بحران
پیشامدی است که به طور طبیعی و یا توسط بشرء به طور ناگهانی و گاهی فزاینده رخ
یا جامعه میشود که برطرف کردن آن نیازمند اقدامات اساسی و فوقالعاده است. بحران
معمولا غیرقابل پیشبینی است اما معمولا" غیرمنتظره نیست و یک وضعیت اضطراری و
۱۵
پدافند غیرعامل
مجموعه اقدامات غیرمساحانهای که به. کار گیری آنها موجب افزایش بازدارندگی, کاهش
آسیبپذیری» ارتقاء پایداری ملیء تداوم فعالیتهای ضروری و تسهیل مدیریت بحران در
۰ پراکندگی
فعالیتهای خودی به منظور تقلیل آسیبپذیری آنها در مقابل عملیات دشمن,» به طوری
که مجموعهای از آنها هدف واحدی را تشکیل ندهند.
۹ پناهگاه
نسبت به ساختمانهای متعارف از درجه حفاظت به مراتب بالاتری برخوردار باشد و
امتهت جانی. «:روانی بیشتری را برای افراد:فراهم. نماید:
۹ تأسیسات اطفای حریق
به سامانههاء تجهیزات و اجزایی اطلاق میشود که با عمل این تأسیسات. آتش در محل
آتشسوزی خاموش میشود و در مبحث ۳ مقررات ملی به آن پرداخته شده: است.
۹ تأسیسات برقی ساختمان
به سامانههاء تجهیزات و اجزایی اطلاق میشود که در مبحث ۱۳ مقررات ملی ساختمان
به سامانههاء تجهیزات و اجزایی اطلاق میشود که در مبحث ۱۶ مقررات ملی ساختمان
به آنها پرداخته شده است و شامل تأسیسات آبرسانی سرد و گرم و سامانه دفع <a class="tagref" href="/واژه/%D9%81%D8%A7%D8%B6%D9%84%D8%A7%D8%A8">فاضلاب</a> و
آب باران میشود.
۹ تأسیسات خطر آفرین
۱ خرابی و از کارافتادگی یک جزء تأسیساتی منجر به ایجاد خطرات دیگر شامل نشت
سس
۱۲
۱-۱ کلیات
ی ار
به سامانههاء تجهیزات و اجزایی اطلاق میشود که انتظارات موره نیاز از تأسیسات
مکانیکی, برقی و آسانسور را برآورده سازند.
تأسیسات کمخطر
خرابی و از کارافتادگی یک جزء تأسیساتی منجر به از بین رفتن کارایی همان عضو
میشود و لاغیر.
تأسیسات گرمایی, تعویض هوا و تهویه مطبوع
به آنها پرداخته شده است.
تأسیسات مکانیکی ساختمان
به سامانههاء تجهیزات و اجزایی اطلاق میشود که انتظارات موردانیاز از تاسیسات
گرماییء تعویض هوا و تهویه مطبوع» تأسیسات بهداشتی, لولهکشی گاز طبیعی ساختمان
و تأسیسات اطفاء حریق را برآورده میسازند.
۹ تهویه مطبوع
توزیع مناسب هواء همراه با کنترل همزمان دماء رطوبت و پاکیزگی هواء برای تامین
شرایط مورد نیاز فضاهای ساختمان.
۰ حدن ۸ کد گی
معیاری, برای ظرفیت تحمل یک وسیله در مقابل ضربه :و ارتعاش و عبارت: است از مقتدار
شتابی که وسیله میتواند تحمل کند و همچنان قابل استفاده باقی بماند.
* دربچه پادری با بازشو با خم اضافی
دریچهای که برای تهویه و تامین هوای احتراق مولد در حال کار بگونهای تعبیه میشود
که اثرات انفجار روی مولد اضطراری را کاهش دهد.
1۳
* فضاهای دو یا چند منظوری
قابلیت بهرهبرداری عملکردهای متفاوت از یک فضای معین در شرایط عادی و بحرانی
ناشی از تهدیدهای دشمن.
فضای امن
فضای امن به فضائی اطلاق میگردد که در مقابل اثرات بارهای ناشی از انفجار» کمتر در
معرض خطر قرار گرفته و نسبت به سایر فضاهای ساختمان از ایمنی و مقاومت بیشتری
برخوردار باشد. فضای امن حتیالمقدور باید به صورت دو یا چند منظوره مورد
بپورهبرداری قرار گبرد.
به سامانههاء تجهیزات و اجزایی اطلاق میشود که در مبحث ۱۷ مقررات ملی ساختمان
به آنها پرداخته شده است و شامل لوله کشی گاز طبیعی ساختمان, نصب وسایل گازسوز
* مجتمعهای مسکونی
۹ مجموعهی زیستی
هر محل حضور انسانها که قالب معماری و شهرسازی دارد و دارای محوطهی باز
مرکز کنترل حریق
مرکزی برای کنترل عملکرد سامانههای کنترل دود ارتباط ساکنین, هشداردهندههاء
کنترل آتشسوزی و <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%AE%D9%84%DB%8C%D9%87">تخلیه</a> افراد میباشد.
* مرمتپذیری
درصد هزینه نوسازی)» جهت پایداری در برابر اثٍْات انفجارء امکانپذیر باشد» مشروط بر
اینکه بنا به هر علتی میراث ملی شناخته شلود.
۱۴
۱-۷۱ کلیات
ی و
٩ معایب دایمی
معایبی که با از کار افتادن وسیله مشخص میشوند. شدت آسیب: در حخدی است؛ که
توانایی وسیله در انجام عملکرد مطلوب برای هميشه از بین میرود.
* معایب موقت
معایبی که اغلب به آنها اختلال یا عیب فنی میگویند و با وقفه در عملکرد جاری وسیله
۹ مکانیابی
انجام اقدامات لازم به منظور انتخاب مکانی مناسب با توجه به تهدیدات و
آسیب پذبریهای مربوطنه رای استقرار و اخدات ساختمان, تأسیسات وانگهداری
* موازیسازی
٩ موج انفجار
انرژی زیادی که در اثر انفجار در یک محیط گازی آزاد میشود. باعت افزایش ناگهانی
صورت شعاعی و با سرعت کاهشی که هميشه از سرعت صوت در محیط بیشتر است. از
محیط انفجار انتشار مییاید.
هه هدف
موجودیتی مشخص, اعم از جاندار یا بیجان که در نظر است با توسل به عملیات نظامی,
سیاسی, اقتصادی يا روانی به آن صدمه زده شود» منهدم. گردد» تسخیر شوه با تحت
۰ هواساز
با زگرداندن آن را از طریق کانالهای هواء انجام.یدهد.
۱۵
۱ 5۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
۲-۱ ملاحظات معماری و محوطه
و مه وس 3
۲-۱ ملاحظات معماری و محوطه
رعایت الزامات معماری پدافند غیرعامل» باعث پایداری نسبی مجموعههای زیستیء ساختمانها و
تأسیسات در شرایط بحران ناشی از تهدیدات میشود. توجّه و عنایت به مبحث «پدافند غیرعامسل»
به صورت «میانرشتهای» و مرتبط با دیگر عوامل اثرگذار در معماری و شهرسازی, پایداری
بیشتری را به دنبال خواهد داشت. حوزه شمول این فصل مطابق جدول ۲-۱-۲۱-الف می باشد.
۱-۲-۱-معماری و یدافند غیرعامل
رعایت ملاحظات پدافند غیرعامل در طراحی معماری,» (که ایمنی مجموعههای زیستی» ساختمانها
اثرات موج انفجار (به ویژه ناشی از بمباران)» نهتنها باید در برنامهریزی کلان و طراحی مجموعههای
زیستی» ساختمانها و تأسیسات منظور گردد. بلکه در انتخاب مصالح و طراحی و اجرای جزئیات
مهندسی نیزء به صورت همهجانبه و متعادل بررسی شده و موردنظرء قرار گیرد.
برای ارائه طرح مایه (مفهوم ذهنی)» طراح باید قادر به نظریه پردازی تهاجم احتمالی دشمن بوده و
راهکارها راء با اخذ نظرات کارفرماء بهرهبردار و کارشناسان میانرشتهای به صورت طرحهای اولیه
ارائه دهد. پس از انتخاب طرح بهینه. طرحهای تفصیلی (اعم از شهرسازی و یا معماری)» ارائه
میشود.
۲-۲-۱- ملاحظات برنامهریزی و طراحی محوطه
برنامهریزی و طراحی محوطه, همراه ایجاد فضای لطیف و زیبا برای زندگی» باید براساس اصول
پدافند غیرعامل, هدایت سریع و مطمکن افراد به پناهگاههای خارج از ساختمان و جانپناههاء اتخاذ
تمهیداتی در جهت کاهش خطرات ناشی از ریزش آوار بر سر افراد و تسهیل اقدامات امداد و نجات
برای کاهش خطرسازی ساختمانهاء صورت گیرد. این بخش, جنبههای مختلف طراحی محوطه را
مشخص کرده و برخی از ویژگیها را ارائه میدهد.
۷
مبحث بیست و یکم
ی
۱-۲-۲-۱ جانمایی ساختمان
از آنجا که جانمایی مناسب ساختمانهاء میتواند تأثیر مهمی بر کاهش آسیبپذیری داشته باشد.
حداقل تمهیدات لازم برای طراحی» به شرح زیر است:
۱-۱-۲-۲-۱- با توجه به افزایش خطرپذیری در تمرکز ساختمانهاء افرادء فعالیتها و سرمایههاء
طراحی باید به صورت غیرمتمرکز صورت گیرد.
۲-۱-۲-۲-۱- به منظور کاهش خسارات و اثرات انفجارء توصیه میشود بین ساختمان و راه
دسترسی اصلیء فضاهای حایل ایجاد گردد. (شکل ۱-۲-۲۱)
:
اس ای ین ی
و
۹ ار یا
پ پراوننی ۱ ]
وه وابهلاعن اش ۰
شکل ۱-۲-۲۱ ایجاد فضای حایل با استفاده از پوشش گیاهی
۶ ۱
۳-۱-۲-۲-۷۱- به منظور کاهش خطر ریزشآوار فضایی با عرض حداقل - ارتفاع ساختمان. به
۳
عنوان خریم آوارء باید در نظر گرفته شود. در این حریم؛ صرفاً ایجاد فضای سبز واصستحدنات
۴-۱-۳-۲ مکانیابی ساختمان تا حد: امکان هماهنگ با عوارض طبیعی و یا مصنوعی (دفناع
غیرعامل طبیعی) و یا مدفون» صورت گیرد.
۵-۱-۲-۲-۱- به منظور پرهیز از پیامدهای انفجارء احداث مخازن سوخت غیر ایمن در حریم
۲-۲-۲-۱- فضاهای باز پیرامون ساختمان
۳۱سرد در فضاهای باز,:باید امکانها و دیوا رکهایی بهاعنوان جان ناه ایجادگرداد.(شنکل
۲-۲-۱)
۱۸
یت 2و//
ی ۳
الا
ح یت
پم
5
شکل ۲-۲-۲۱- عملکرد دیوارک در مواقع اضطراری به عنوان جان پناه
۲-۲-۲-۲-۱- اجزای فضاهای باز باید براساس اصل انعطاف پذیری و با عملکردهای چند منظوره»
طراحی شوند به نحوی که در شرایط عادی, امکان فعالیتهای معمول را فراهم نموده و در شرایط
دسترسی
پیج 0 وداخلی ما محدود
.. 2
اس ۰
ی ۵ ۳ فضای
عملکرد بیمارستان اضطراری اسکان موفت ری صدهددشده
اضطراری 8 آصر ۱ مه , (مههه
شکل ۳-۲-۲۱- انعطاف پذ بری و طراحی چند منظوره فضاهای باز
۳-۲-۲-۲-۱- در عناصر و اجزای مبلمان شهری, تا حد امکان از احداث و ایجاد لبههای تیز
گوشه (تاارتفاع ۲ متری از زمین)» جلوگیری شود
۴-۲-۲-۲-۱- به منظور انجام عملیات امداد و نجات. مکانهایی در فضای باز با عملکرد
چندمنظوره پیشبینی شود که تا حد امکان دارای ویژگیهای زیر باشند:
- خارج از حریم آوار
مصون از اثر عوامل نامساعد طبیعی
۹
و را
- کف هموار و شیب حداکثر چهار (۴) درصد
ِ دارای زیرساختهای لازم برای نصب سریع و استقرار تجهیزات امدادرسانی
۵-۲-۲-۲-۱- در مجموعههای زیستی و هر محله شهریء در حد امکان باید محلهای مناسبی
برای عملیات امداد و نجات. با امکانات فرود بالگرد» پیشبینی شوند.
۶-۲-۲-۲-۱- جانمایی ساختمان در خیابانهای باریک و یکطرفه, بهنحوی که عملیات امداد و
نجات با اخلال و تأخیر مواجه شود.ء مجاز نمیباشد.
۷-۲-۲-۲-۱- در کلیه ساختمانهایی که در خیابانهای باریک و یکطرفه قرار دارند و امکان
تعریض معابر دسترسی وجود نداردء تجهیزات اطفاء حریق در داخل مجموعه باید به نحری تأمین
گردد که تأخیر و کندی عملیات امداد و نجات و اطفاء خودروهای آتشنشانی را جبران نماید.
۸-۲-۲-۲-۱- محوطه تا حد امکان باید از چمن و یا درخت و گیاه مناسب پوشیده شود. نصب
سنگهای بزرگ تزئینی, که ایجاد نوعی جانپناه مقاوم مینمایند. در صورت نداشتن گوشههای
۳-۲-۲-۱ ورودیهای مجموعه زیستی
۱-۳-۲-۲-۹۱- محوطهی هر مجموعه زیستی با پیش از **۲ واحد مسکونی (یا معادل آن)» باید
گیرند(رعایت اصل پراکندگی).
۲-۳-۲-۲-۱- ابعاد دروازهها باید متناسب با حجم تردد سواره و پیاده در زمان بحران» پیشبینی
شوند.,
۳-۳-۲-۲-۷۱- دروازه ها باید به گونهای باشند که در صورت تخریب. موجب انسداد تردد وسایل
۴-۲-۲-۱ دسترسیهای مجموعه زیستی
۱-۴-۲-۲-۱- مسیرهای دسترسی باید به نحوی طراحی شوند که با حداقل نمودن تداخل حرکت
عابرین پیاده و وسایل نقلیهء کارایی به حداکثر برسد.
۲-۴-۲-۲-۱- طراحی هندسی مسیرهای محوظِه باید بهگونهای باشد که تقاطع اضلاع, نرم
۲۰
۲-۱ ملاحظات معماری و محوطه
اباب و یموسیهوودون . )کروج .وه ۹ .سس
۳-۴-۲-۲-۱- تا حد امکان. ریزش آوار و شیشه نباید موجب انسداد مسیرهای دسترسی و ایجاد
خطر برای افراد شود (حریم آوار رعایت شود).
۴-۴-۲-۳-۱- در حاشيهٌ مسیرهای پیاده و سوارهرو حداقل یک ردیف درخت در ترکیب با
پشتهی خاکی چمنکاری شده و یا جعبه گلدان, طراحی و اجرا شود.
۵-۴-۲-۲-۱- در طراحی شبکه سوارهرو داخل مجموعههای زیستی با بیش از ۲۰۰ واحد
مسکونی (یا معادل آن) به بالك لازم است حداقل یک مسیر دسترسی محوری سوارهرو متناسب با
ترافیک زمان بحران (بویژه حمله هوایی) پیشبینی شود. حریم آوار ساختمانهای مجاور این مسیرء
نصف ارتفاع آنها است.
۶-۴-۲-۲-۱- معابر پیاده باید فاقد ناهمواری» برأآمدگی و سطوح لغزنده باشند و از بکاربردن
مصالح کندکننده حرکت در آنها خودداری شود.
۷-۴-۲-۲-۱.برای سهولت حرکت در مواقع بحران ناشی از تهدیدات» هر آنچه سرعت گریز از
خطر را محدود نماید. باید از طرح محوطه حذف شده و یا مناسبسازی شود.
۸-۴-۲-۲-۱- ابعاد پلهها در فضای بازء برای حفظ ایمنی و راحتی» باید به صورت زیر باشند:
- عرض حداقل ۱/۵ متر
- ارتفاع حداکثر ۱۵ سانتیمتر
- به ازاء هر ۱۰ پله یک پاگرد (فضای استراحت).
۹-۴-۲-۲-۱- شیبراهه نباید بیش از ۵ درصد شیب داشته باشد. عرض آن باید بیش از ۱/۸ متر
بوده و9 کف آن زبر باشد.
۱-۴-۲-۱ برای خروج افراد از ساختمانء طراحی معبر (کانال) تأسیساتی آدمرو و مقاوم در
برایز موج انفجار (موضوعابند: ۳-۳-۳-۲ در هساهنگی با مهندس تأسیسات. الزاسی است.
این گونهمعابر باید قابلیت گذر تأسیسات اصلی و زیرساختها (موضوع بند ۳-۸-۲-۷-۲۱) را
داشته و خروجیهای متعدد به محوطه در آن پیشبینی شود.
۵-۲-۲-۱- جان پناهها
چمن کاریشده. فرورفتگی. جعبه گلدان و دیوارک. ضمن ارتقاءعمحیط برای تامین فعالیتهای
شرایط عادی (مانند بازی و نشستن)» جانپناههای مناسبپ در آنهاء ایجاد شوند,
۳
۲-۵-۷-۱ محل استقرار جان پناهها باید خارج :از حریم آوار باشد.
۳-۵-۲-۳-۱- جانپناهها باید با ظرقیت کم و پراکندگی مناسب» در خارج سنیرها وافضای باز
۴-۵-۲-۲-۷۱- شکل جان پناهها باید نرم (منحنی) و فاقد نقاط تیز گوشه بوده و سازهی آنهاء
مقاوم در برابر موج انفجار باشند.
۵-۵-۷-۳-۱- فاصله جانپناهها از یکدیگر» حداکثر ۲۰ متر باشد.
۳-۲-۷۱ طراحی معماری ساختمان
۱-۳-۲-۱- طراحی حجم ساختمان
۱-۱-۳-۱ شکل (فرم) ساختمان بیش از ۶ طبقه:باید به صورتی باشد که آوار آن باعت انسداد
دسترسیها به ساختمان نشود (نظیر اشکال پلکانی- شکل ۴-۲-۲۱).
دنا اسان ی [۹ َ:
شکل ۴-۲-۲۱- شکلهای مناسب نمای ساختمان برای کاهش ریزش آوار به محیط
۲-۱-۳-۲-۱- شکل کلی ساختمانهای مجاور خیابان اصلیء بهگونهای باشد که در صورت
تخریب» سبب انسداد معبر نشونک (با رعایت ند ۳۱-۲-۲۲۷۱
۳-۱-۳-۲-۱- طراحی پیلوتهای از دو طرف باو توصیه میشود (شکل ۵-۲-۲۱).
سس و و وس
۳۲
۲-۱ ملاحظات معماری و محوطه
ی ام
]سم الیل
سل
هداس ال ل
ی اوه تمه سا
۳ ی 7
ند س مک
۹۵ 7
۱ /
شکل۵-۲-۲۱- تخلیه موج انفجار از پیلوت باز
۴-۱-۳-۲-۱- شکل ساختمان تا حد امکان باید محدب و يا مدور باشد. استفاده از اشکال مقعر
توصیه نمیشود (شکل ۶-۲-۲۱). با توجه به اهمیت شکل ساختمان در بارگذاری انفجارء در
راستای اجرای بند ۲-۲-۲-۲۱ تعامل با مهندس سازه» الزامی است:
۸ هی
۳ / 7 -
ال /
/ / / گم ۲ ۲ م۲۲ م۲ / //
پلان مناسب نمای مناسب
شکل ۶-۲-۲۱- پلان و نمای مناسب در برابر موج انفجار
۲-۳-۲-۱ مسیرهای حرکت
۱-۲-۳-۲-۱- طراحی فضای ورودی ساختمان, با رعایت الزامات معماری,» به نحوی باشد که
ورودی موج انفجار به ساختمان, کمینه (حداقل) گردد.
۳۳
۷-۲-۳-۷ در فضاهایامکت بزرگ (مانند:هال, لابی او) ساختمان»مستیرهای حرکت تباید
روبروی هم و مستقیم باشند.
۳-۲-۳-۲-۱- از ایجاد فضاهای دارای طرح خطی (مانند راهروهای طولانی و مستقیم) پرهیز
شود و درهای داخل آنهاء روبروی یکدیگر قرار نگيرند.
۳-۳-۲-۱ نمای ساختمان
۱-۳-۳-۲-۱- کلیات
در هنگام وقوع انفجار» پوشش بیرونی و نمای سازه به عنوان جزء غیرسازهای نقش بسیار مهمی در
کاهش خسارات و تلغات ناشی از انفجار دارد.:در اثر فشار انفجار مقادیر زیادی از اجزا نسا مانند
شيیشه و سایر مصالح به صورت ترکش در فضای داخل و بیرون ساختمان پراکنده میشوند. قسمتی
از تلفات ناشی از انفجار مربوط به عدم انتخاب صحیح هندسه پیرامونی سازه و استفاده از مصالح و
سامانههای تامتاسب نما میباشد. برای کاهش این آثرات مضر لازم است تا موارد زیر برای طراحی و
اجرای هندسه:پیرامونی وانمای:سازه:ذر نظر گرفتهاشوند.
۲-۳-۳-۲-۱- هندسه پیرامونی سازه باید ساده» صاف و دارای شکل محدب باشد. اشکال مقعر و
دارای پیش آمدگی (مانند بالکن) و فرورفتگی باعث محبوس شدن امواج و تشدید اثرات انفجار می-
۷-۳-۳-۲ ضم ,در نظر گرفتن ضوابط معماری سطوح شيشه خور نما و تعداه بازشوها به
کمترین مقدار ممکن برسد. این موضوع در طبقات پایینتر ساختمان باید بیشتر مورد توجه قرار
گیرد زیرا فشار انفجار در این طبقات بیش از طبقات پالایی است.
۴-۳-۳-۱ مصالع :رو کار نما باید به گونه ای انتخاب شوند که در اثر فشار انفجار دچار
خردشدگی نشده و به قطعات کوچک تیز تبدیل نشوند.
۵-۳-۳۳۲۱ برای نصب مصالع روکار تما باید از قابهای مجزا استفاده شده ,و این قنابها با
اتصالات مستقیم به دیافراگم سقفها متصل شوند تا از انتقال لنگر خمشی,موضعی به ستونها
جلوگیری شود.
۶-۳۳۱ قاببندی نمای ساختمان به گونه ای طراحی شود که امکان بازرسی و در صورت
نیاز تعویض و نصب قطعات آسیب دیده به راحتی فراهم شود.
۷-۳-۳-۲-۱- بکا رگیریانماهای شکننده یچلاصر دارای اتصال سست به سازه (در تصای
ساختمان) و یا بدون اتصال مناسب به سازه« ممنوع است.
۳۴
۲-۱ ملاحظات معماری و محوطه
ی
۸-۳-۳-۲-۱- اتصال دیوارهای خارجی به ساز» ضمن حفظ انعطافپذیری لازمء باید بطور
مطمئن. طبق فشار وارده انجام شود.
۹-۳-۳-۲-۱- در نمای مجاور معابرء از طبقهی چهار به بالای ساختمانهاء احداث بالکن یا شبه
بالکن سراسری الزامی است. در صورت وجود عقبنشینی در طبقات بالای پایه (پودیوم)» لزومی به
اجرای بالکن نمیباشد.
۱۰-۳-۳-۲-۱- قسمت بیرونی ورودی ساختمان باید با ایجاد سقف و یا هرگونه حائل مقاوم در
برابر ریزش آوار» محفوظ و ایمنسازی شوند.
۱۱-۳-۳-۲-۱- قرارگیری عناصر الحاقی شکننده و یا فاقد اتصال مناسب بهسازه» در لبه بام مجاز
۳۱ تأسیسات مستقر در بام» باید به فاصله کمینه ۲ مثر از لبهی مجاور معابر و بحباط
۱۳-۳-۳-۲-۱- اجرای انواع نمای اندودی از ملات ماسهسیمان یا مشابه. نقش موّْئثری در پایداری
کاهش میدهد . همچنین در برابر نیروی لغزشی,» مقاومتر از نماهای آجری و سنگ بوده و احتمال
۱۴-۳-۳-۲-۱- در صورت استفاده از نمای آجری,» آن را باید با ضخامت کمینه ۲۲ سانتیمترء به
صورت مسلح و با اتصال لازم به سازه» اجرا نمود.
۱۵-۳-۳-۲-۱- از کاربرد سنگ (و مشابه نظیر سرامیک و دیگر مصالح شکننده) بصورت خشک
در نماء خودداری شود و لازم است عناصر نمای ساختمان دارای قاببندی با مقاومت و
۱۶-۳-۳-۲-۷۱- نماهای پیشساخته <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A8%D8%AA%D9%86-%D9%85%D8%B3%D9%84%D8%AD">بتن مسلح</a>, با اتصال لازم به سازه» در برابر انفجار بسیار
مناسب میباشند. اتصال نمای پیشساخته بتنی به اعضای محیطی ساختمان, باید قابلیت تحمل
بارهای ناشی از انفجار (مطابق جدول ۲-۱-۲۱) را دارا باشد. به طور کلی, عناصر نما نباید موجب
۴-۳-۲-۱ پنجرهها و بازشوها
۱-۴-۳-۲-۱- تا حد امکان از پنجرههای کمتر و یا کوچکتر«استفاده شود.
۳۵
۴۳-۱ استفاده از پنجرههای بزرگ, مشروط یه اقاببندی داخلی و تقسیم به اجزای
گوچک و رعایت تمهیدات ضروری برای جلوگیری از آسیبرسانی شیشهها (مانشه استفاده از
روکشهای چسبنده به شیشه)» بلامانع است.
ارتفا بنجرهها:تا چایی که :ممکن است بنه سقف طبقات اآنزدینک باشد تا
ترکشهای ناشی از خرد شدن شیشهها به افراد داخل ساختمان برخورد نکند.
۴-۴-۳-۲-۱- جنس شیشههای به کار رفته در پنجره ها باید از نوع لمینیت (چندلایه) باشد تا
پس از گسیختگی قطعات خرد شده به اطراف پرتاب نشوند.
۱ در آنورگیرهای (سقفی) ساختمان»:باید از صفحات شفاف نشکن, به:جای شيشه,
استفاده شود.
۶۴۳۱ اقاب پنچرهها؛باید دازای استخکام و مقاومث بیشتری از شيشهها باشند. این آقابها
باید با اتصال مناسب به اطراف متصل شوند تا در صورت وقوع انفجارء قاب و شیشههای متصل به
آن به صورت یک قطعه منفرد به داخل پرتاب نشوند.
۷-۴۳-۲۱ چهار چوب پنجرهها بهسازه باید کاملا مهار شوند:
۸-۴-۳-۲-۱- مهاربندیها و چهارچوبهای جداره خارجی به سازه در ترکیب با بازشوها(درهاء
کرکرهها و دیگر بازشوها)» باید برای تحمل فشار بازتاب (بند ۳-۳-۳-۲۱)» طراحی شوند.
۹-۴-۳-۲-۱- درهای ورودی ساختمان مراکز تجمع و پنجرههاء باید به سمت خارج باز شوند (با
رعایت عقبنشینی لازم در معابر عمومی).
۱۰-۴-۳-۲-۱- چارچوب درهای ورودی (و سایر چارچوبها) باید با بتن مناسب پرشده و دارای
اتصال لازم به سازه باشند.
۵-۳-۲-۱ اجزای غیرسازهای
۱-۵-۳-۳-۱- اجزای غیرباربر (مانند تیغه. سقف کاذب و..) باید به گونهای طراحی و اجرا شوند
که در برابر آثار انفجار» کمترین آسیب به آنها وارد شود و یا پس از شکستن به قطعات لب تیز
۳-۵-۳-۲-۱- دیوارهای غیرباربر باید دارای اتصال لازم به سازه باشند.
۳-۵-۳-۲-۱- دیوارهای بنایی پاید,با شبکهیظلگرد. مسلح شوند.
سس ی ی یی
۲-۱ ملاحظات معماری و محوطه
رای یوسوم موی روز .اج تک تک سب رس رسد سس
۴-۵-۳-۲-۱- لازم است:
از کاربرد مصالحی که پس از شکستن» تیز گوشه و برنده میشوند»ء خودداری
گردد.
- از شیشه غیرایمن در سقف کاذب و دیوار جداکننده» استفاده نشود.
به سازه و یا اجزاء ساختمانی» متصل شوند.
۵-۵-۳-۲-۱- ضروری است:
(با استفاده از الیافهای طبیعی و یا مصنوعی) باشند.
- اتصالات اجزای غیرسازهای و تزئینات داخلی. باید براساس حداقلهای اشاره شده
در آییننامه طراحی ساختمانها در برابر زلزله (استاندارد ۲۸۰۰) و برمبنای خطر
لرزهخیزی خیلی زیاد (۰/۳۵ < ۸) طرح شوند.
- اتصالات دیوارهای جدارهی خارجی ساختمان و قاببندی نما و اجزای نمای
پیشساخته بتنی باید برای فشار بازتاب بند ۲-۳-۳-۲۱ طراحی شوند.
- از نصب هرگونه تزئینات و تابلوهای شکننده آسیبرسان, خودداری شود.
- مبلمان تا حد ممکن, دور از پنجرههای خارجی, قرار گیرند.
۶-۳-۲-۱ آسانسور و راهپله
۱-۶-۳-۲-۱- در چاهک (شافت) آسانسورها باید تمهیداتی در نظر گرفته شود که از انتقال موج
انفجار» دود و آتش و آسیبرسیدن به راهپله و راهروهای طبقات. تا حد امکان. جلوگیری شود.
۲-۶-۳-۲-۱- راهپله بایند از چاه آسانسنور فاصله منا سبر داشته و ورودی آن» مقابل درب
آسانسور نباشد (در این خصوص ضوابط مبحث سوم رعایت شود).
سانتیمتر افزایش یابد و این فاصله با دیوارهای سبک پران (رو به بیرون) پوشانده شود.
۴-۶-۳-۲-۱- برای امداد و تخلیه اضطراری, باید راهپلهای چ جدارهی خارجی آنها طراحی و
۳۷
۵-۶-۳-۲-۱- راهپله ساختمانهاء باید از فضاهای پرخطر (مانند منابع سوخت) دور باشد. این
مکان میتواند به عنوان فضای امن درنظر گرفته شده و برمبنای بند ۴-۲-۲۱ طراحی شود.
۴-۲-۱- فضاهای امن
۱-۴-۲-۱ تعریف
فضای امن بخشی از ساختمان, با عملکرد چند منظوره است که به میزان کمترء در برابر آثار ناشی
است. فضای امن حفاظت نسبی افراد را تامین کرده و دارای قابلیتهای زیر میباشد:
ایمنی بیشتر در برابر ریزش آوار
۹ مقاوم در برابر ترکشهای ثانویه
۹ حداقل نمودن نفوذ دود و غبار به داخل خود.
۲-۴-۲-۱- مکان پابی
۱-۳۲-۴-۲-۱- مکان فضای امن نباید در مسیر مستقیم موج انفجار قرار گیرد و تاحدامکان. در
بین سایر فضاها و در محدوده مرکزی ساختمان پیشبینی شود و بین آن تا جداره خارجی, حداقل
۳-۲-۴-۳-۱- فضای امن عمومی باید در هر طبقهی ساختمان عمومی (برای عموم) و فضای امن
خصوصی در واحدهای آپارتمانی بیش از ۱۲۰ مترمربع» در نظر گرفته شود.
۳-۲-۴-۲-۱- مکان فضای امن باید بهگونهای باشد که دسترسی آن به راه خروج. به راحتی و در
۴-۲-۴-۲-۱- در ساختمانهای عمومی, مکان فضای امن میتواند بخشی از اماکنی مانند
پارکینگ. کتابخانه, نمازخانه» محل اجتماعات. غذاخوری» بخصوص در طبقات زیرزمین و یا بخش
میانی باشد,
۵-۲-۴-۲-۱- در واحدهای مسکونی, باید قسمت کوچکی (نظیر اتاق اندرونی» انباری» پستو و
کمن دیواری) برای فضای امن منظور شود.
۶-۲-۴-۲-۱- راهروها و راهپلههای داخلی هم میتواقند به عنوان فضای امنء منظور شوند.
شخ 111 1 5
۳۸
۲-۱ ملاحظات معماری و محوطه
نایناریا با ای اب .ی
۷-۲-۴-۲-۱- فضاهای واقع در زیرزمینهای ساختمان باید با طراحی متاستب زیرساختها. در
ری ۱
ای فضاهای آمن ار 1 ۳
اً 7 ۳ 5 یمس 1
ا
۱ ۱ 3 سوم : ی مب و * 002 رللارن
الف: فضای امن در طبقات
مين
۶ مس
ا
اس کی
سیگ ۳
یداو موس فونداسیون بتنی
ب: فضای امن در زیرزوان
شکل ۷-۲-۲۱- موقعیت فضای امن در ساختمانهای مسکونی
۳۹
۱0 0 ک ا ب کاک ۷ ی اک ی یک کت اک اک سا
رس ی و سا
۱11
۱1111 / 5 آسائسور
دسر 8 1۱ مس 1
1 ۳ کنغرانش:7 نمای بیرونی 8 2 وان
آ اچ وی ی
۹ 1 ان پا ی
کسسسص ص و و
شکل ۸-۲-۲۱- موقعیت فضای امن در ساختمانهای عمومی
۳-۴-۲-۱ الزامات طراحی
۱-۳-۴-۲-۱- در برنامهریزی فضایی- عملکردی ساختمان, فضای امن باید مستقل و چندمنظوره
بوده ولی نمیتواند بخشی از فضاهای دیگر باشد.
میشود:
جدول ۱-۲-۲۱- ظرفیت فضای امن بر اساس کاربری ساختمان
۱
اماکن عمومی (مانند سینماوارستوران) ۵ درصد زیربنای سالن اصلی
۳۰
۲-۱ ملاحظات معماری و محوطه
را ار یرو رفرجامموی ب ا کوا .او 0 ی ی .سس ری
۳-۳-۴-۲-۱- مسیرهای دسترسی به فضای امن (اعم از راهروها و راهپلهها)» خود باید فضای
۴-۴-۲-۱ باربری و مصالح
۱-۴-۴-۲-۱- فشار طراحی فضای امن برای مقاومت در برابر موج انفجار و آتش, باید مطابق بند ۱
۱ تعیین اشود.
۲-۴-۴-۲-۱- دیوار»ء سقف و کف تاحد امکان, از بتن مسلح باشند..در دیوارهاه از آچر مسلح
(توپر) و یا پوشش مقاوم کننده پلیمری» میتوان بهره گرفت.
۳-۴-۴-۲-۱- کاربرد مصالح و اجسام تیزء لبهدارء ترد و شکننده در فضای امنء مجاز نیست.
۵-۴-۴-۲-۱- دریچه خروج اضطراری مستحکم با عرض ۶۰ سانتیمتر و ارتفاع ۸۰ سانتیمتر و
با رعایت جزء ۰۱-۴-۴-۲-۲۱ در ارتفاع حدود ۹۰ سانتیمتری از کف (با بازشوی رو به داخل فضای
امن) نصب شود. لازم است تمهیداتی برای نحوه خروج پیشبینی شود.
۶-۴-۴-۲-۱- ایجاد نورگیر و پنجره و نصب هرگونه تزئینات مجاز نیست.
۷-۴۴-۲۱ تأسیسات,روشتایی» باید:ساده و آیمن باشند.
۵-۲-۱- اتاق مرکز کنترل و مدیریت ساختمان (و بحران)
مکانیابی و طراحی فضایی خاص برای مدیریت بحران. در ساختمان الزامی بوده و باید دارای
ویژگیهای زیر باشد:
الف- طراحی چیدمان مناسب برای تجهیزات بند ۷-۱-۷-۲۱.
ب- مقاومت و ایمنی لازم در برابر پیامدهای موج انفجار.
پ- مقاوم دربرابر آتش و نفوذ دود.
ت- تسهیلات لازم برای: دسترسی و حضور متخصه ین انوا و اسیتی.
ث- طراحی دسترسی به منظور جلوگیری از ورود افزاد غیرمجاز.
۳۹
5۲۱۵9۳۱۵۹۵۱۰۲
لها .ید ایند ان اهر 0 0 ۹ ی یگ یس
دمای بسیار زیاد. مواد منفجره به گاز تبدیل شده و با افزایش بسیار سریع فشار هواء موج انفجار
بوجود میآید که با سرعت اولیه حدود ۲۰۰۰ تا ۱۰۰۰۰ متر بر ثانیه منتشر میشود. بارهای ناشی
از برخورد موج انفجار به سازه و زمان تاثیر آنء براساس مفاد این فصل تعیین میشود. حوزه شمول
این فصل ,مطابق جدول ۲-۱-۲۱ الف میباشند.
۱-۳-۱ انواع موج انفجار
امواج انفجار بر حسب منشاً آن به دو نوع «موج ضربه» و «موج فشار» تقسیم میشوند.
۱-۱-۳-۱ موج ضریه
موج ضربه, ناشی از انفجارء در حوزه نزدیک مواد منفجرهی جامد است. در هر نقطه از مسیر انتشار
موچ» در مرحلهی اول, فشار محیط به فشار مبنای آنفجار آافزایش یافته و با گذشت زمان اه افشار
با عبور موجء کاهش فشار یا مکش رخ میدهد که به آن گام منفی میگویند (شکل ۱-۳-۲۱-الف).
فشار گام منفی» نسبتاً کوچک و تدریجی بوده و در اکثر مواقع» از اثر آن صرف نظر میشود.
۲-۱-۳-۱ موج فشار
موج فشارء از انفجار حوزه نزدیک مواد منفجره گازی و مایع و حوزهٌ دور مواد منفجره جامد
ایجاد میشود. در هر نقطه از مسیر انتشار آن. میزان فشار محیط به صورت تدریجی تا فشار مبنای
انفجار افزایش یافته و سپس به فشار محیطی کاهش مییاید و معمولاً گام منفی ندارد. (شکل
رقم 5
۳۳
سم ص ی سب سس
0
امن ۹
شرید لام مفبت م۵ فشار مینای انفجار
۱
ضربه گام منفی ِ
3 سای مه وه0 فشار محیط
۱ ی
4 سا
(الف) موج ضربه
۳
,
موق فشار مبنای انفجار
1 ۱
و وان سم
(ب) موج فشار
شکل ۱-۳-۲۱- شکلهای موج ضربه و موج فشار
انفجارها از نظر موقعیت چشمه انفجار نسبت به سازه به دو دسته اصلی «انفجار خارجی (خارج از
سازه)» و «انفجار داخلی (داخل سازه)» تقسیم میشوند.
انفجار خارجی خود به سه دستهی «انفجار در هوا (هوایی) »» «انفجار در سطح زمین (سطحی)» و
«انفجار در داخل زمین (زیرزمینی)» تقسیم میگردد (شکل ۲-۳-۲۱)
۳۳
٩۲۱۱۵9۳۱۵۵۰۷۲
در انفجار هوایی. امواج به صورت کروی منتشر شده و مستقیما به سازه برخورد میکنند.
در انفجار سطحی, انتشار امواج در هواء بصورت نیمکره بوده و مستقیماً به سازه برخورد میکنند.
علاوه بر آن» انتشار امواج در زمین نیز رخ خواهد داد (مشابه زمین لرزه).
در انفجار زیرزمینی» آنرژی حاصل از انفجار به صورت امواج فشاری و برشی در زمین منتقل شده و
زیر زمینی داشته باشند.
علاوه بر بارهای ناشی از موج انفجارء اثر ترکشهای انفجاری نیز باید در نظر گرفته شود.
انفجارداخلی, بسته به شرایط ساختمان و نحوه تهویه آن به دو دسته محبوس و نیمه محبوس
تقسیم میگردد. در انفجار محبوس گاز ناشی از انفجار امکان تخلیه ندارد و فشار ناشی از آن
دریچههای باز امکان تخلیه گاز انفجار مهیا شده و فشار ناشی از انفجار داخلی نسبت به حالت
محبوس کاهش مییاید.
انفجار در هوای آزاد
انفجار در سطح زمین سل
1 ۱ ۱ 1
۱ ۱ ۱ ۱
3 ۱ ۱ ۱
انفجار داخل زمین
الف: انفجار خارجی ب: انفجار داخلی
شکل ۲-۳۲-۲۱- موقعیت چشمه انفجار
۳-۳-۷۱ انفجار در هوای آزاد
انفجار در هوای آزاد. باعث فشردگی شدید هوا و ایجاد جبهه موج میشود. در پشت این جبهه.
هوا با سرعت کمتری حرکت مینماید. برخی اثرات انفجار در هواو«مشخصات آنهاء در این بخش
خر
۳۵
۱-۳-۳-۱ فشار مبنای انفجار مء7
مقدار حداکثر اضافه فشار ناشی از انفجار هوایی در هر نقطه را «فشار مبتای انفجار» گویند. در این
مبحث مقادیر فشار مبنای انفجار از جدول ۲-۱-۲۱ برای سطوح بار مختلف., به دست میآید.
۲-۳-۳-۱ حداکثر فشار دینامیکی (,4)
در هنگام انتشار موج انفجار در هواء هوای پشت جبههی موج با سرعت کمتری. به طرف خارج
منتشر میشود.ء که اثر آن همانند جریان هوا یا باد میباشد. به این پدیده» «فشار دینامیکی» یا
«فشار هوا» گویند و حداکثر آن (,) از رابطه زیر محاسبه میشود:
۵
(۱-۳-۲۱) یت بت 1
( ,۷+ ,)۲
که در آن:
0و فشار مبنای انفجار و و7 فشار محیطی (جو) میباشد.
۳-۳-۳-۱ بازتاب موج انفجار و فشارهای ناشی از آن
موج انفجار پس از برخورد با مانع صلب» منعکس میشود. بازتاب موج در اطراف مانع» به زاویهی
برخورد موج. مشخصات هندسی ساختمان و اندازه آن؛ بسستگی دارد. پا توجه به اهمیت شکل
ساختمان در بارگذاری انفجار هوایی .و سطحی, در راستتای اجبرای بشد ۴-۱-۳۴۴۷ فاسل با
بحرانیترین حالت بازتاب موج انفجارء در هنگام برخورد آن به صورت عمودی به دیوار صلب است
که در این حالت. فشار بازتاب از رابطةٌ زیر تعیین میشود:
۴ ,۷
0۳۳۱ و ,2
الف: سرعت جبههی موج انفجار (,ل])
سرعت انتشار جبههی موج انفجار (موج فشار و موج ضربه) در هر نقطهء از رابطه ۳-۳-۲۱ محاسبه
میشود:
(۳-۳-۲۱) ۴۰/۲/۸۳ 2
۳۶
۳-۲۱ بارهای ناشی از انفجار
که در این رابطه ,ل]. سرعت انتشار موج بر حسب متر بر ثانیه و 00 فشار مبنای انفجار برحسب
کیلوگرم برسانتیمترمربع است.
ب: مدت زمان گام مثبت (زمان تنداوم انفجار - ۸))
مدت زمان گام مثبت ()» زمانی است که فشارء بیش از فشار محیطی است.و مقدار آن برای
سطوح بارگذاری مختلف در جدول ۳-۱-۲۱ ارایه شده است.
پ: تکانه ویژه انفجار (,7)
سطح زیر منحنی فشار- زمان را تکانه ویژه انفجار برای هر نقطه محدوده انفجار گویند که به دو
جزء مثبت و منفی تقسیم میگردد (شکل ۱-۳-۲۱-الف). تکانه مثبت از رابطه ۴-۳-۲۱ بدست
(۴-۳-۲۱) برای موج ضربه * 0و2 ۵ 7
برای موج فشار 0و * ۴ > و
به دلیل کوچک بودن مقدار تکانه منفیء از آن صرف نظر میشود. برای موج انعکاسی, در روابط
فوق «0/ جایگزین 0و2/ میشود.
ت: طول موج («س2)
فاصله هر نقطه تحت فشار مبنا واقع در سطح جبهه انفجار تا اولین نقطه تحت فشار محیطی واقع
در پشت جبهه انفجارء «طول موج» نامیده میشود. مقدار طول موج برحسب متر از رابطه
(۵-۳-۲۱) ر17,*1* با
ولا < سرعت انتشار موج» برحسب متر بر ثانیه
- مدت زمان (زمان تداوم) گام مثبت بر حسب ثانیه.
مان
نش ان فسار
سین
۰ طاو ج اس ۵
و و ی ۷
1
فاصله
شکل ۲-۲-۲۱- طول موج انفچار
0 0
۳۷
۴-۳-۱ انفجار سطحی
انفجار سطحی, انفجاری است که در سطح زمین و یا خیلی نزدیک به آن رخ میدهد. در اثر بازتاب
تکانه زمین وارد بر سازهٌ زیرزمینی اهمیت زیادی دارد.
۵-۳-۱ بارگذاری انفجار خارجی بر وجوه مختلف ساختمان
در شکل ۴-۲-۲۱ صورت ساده شده بارهای انفجاری وارد بر ساختمان با فرض انفجار در نقطه ۸ و
اعمال فشار از چپ به راستء نشان داده شده است که أا طول ساختمان در جهت انتشار موج, 8
ی
1 ضربه در زمان ] ۱
5
سس سر ساسا 2
2 ۸ ا
۳ : 2 2 8 موج انفجار پ: فشار 02 وارد بر سقف در نقطهای
زاین : ۱ چ به فاصله :1.1 از جشمه در لحظهی ]
جبهه موج
شکل ۴-۳-۱ بارگذاری عمومی انفجار برای ساختمان مستطیلی
فشار دوخطی وارد بر دیوار جلو مطابق شکل ۵-۳-۲۱ میباشد که به بار مثلشی معادل تبدیل
مطابق رابطه ۲-۳-۲۱) میباشد که در زمان تسطیح ما (رابطه ۶-۳-۲۱) به فشار رکود ,3 (رابطه
۷-۳-۱) میرسد.
س و ی ی ی ی
۳۸
۳-۱ بارهای ناشی از انفجار
بارهای نی اس ی و میم
0
0
۹
۹
۹
۹
۹
۹
۹
ِ
۹
۹
۹
۹
۹
۹
۹
1
شکل ۵-۳-۲۱- بارگذاری دیوار جلو
۴ ۴
دم رورت یاس
( ۰( 6
در رابطه فوق:
77
8 -فاصله تسطیح که کوچکترین :13 (عرض ساختمان)و: سس" میباشد.
ی 77
انسبت که 0 بزرگترین 3 (عرض ,ساختمان) و "> اميباشده
+ < سرعت صوت که مقدار آن از نمودار شکل ۶-۳-۲۱ به دست میآید.
۳۹
ما۶
4
9
1
:
یر
3
ان
۳۳
۴/۹ ۴۲ ۳/۵ ۳/۸ ۲۱ ۱1۴ ۷ ۹
فشار مبنای انفجار - (*168/0103) 10:۰
شکل ۶-۳-۱- مقاد بر سرعت صوت س
0-۳۱ ۹ در ۳ نس 2
که در رابطه فوق:
0 < فشار مبنای انفجار
و ححداکثر فشار دینامیکی (رابطه ۱-۳-۲۱)
4 < ضریب پسا (کشانی) که برای دیوار جلو در محدودهی فشارهای حاضر برابر یک درنظر گرفته
میشود.
با توجه به فشار رکود(ء7/)» زمان تسطیح (ع1) و زمان تداوم انفجار()) ۰ زمان تداوم موثر بار مثلشی
معادل از رابطه ۸-۳-۲۱ به دست میآید:
4
,2
۲-۵-۳-۱- بارگذاری دیوارهای جانبی
بار وارد بر دیوارهای جانبی, به علت عدم وجود بازتاب,موج, کمتر از بار دیوار مقابل انفجار است و
مطابق شکل ۷-۳-۲۱ به صورت مثلثی میباشد.
سس مت
۴۰
۳-۱ بارهای ناشی از انفجار
ْ
اس مه ۱/1
1
ن1+ راما
شکل ۷-۳-۲۱- بارگذاری دیبوارهای جانبی و سقف
(۲۱س) ی انیا ی متا
در رابطه فوق:
* ضریب کاهش انفجار که به طول سازه (.) در امتداد حرکت موح او طول موج انفجار (برب2)
بستگی دارد و مقدار آن از نمودار شکل ۸-۳-۲۱ محاسبه میگردد.
2 - حداکثر فشار دینامیکی (رابطهی ۱-۳-۲۱)
ی < ضریب پسا (کشانی) که از جدول ۱-۳-۱ محاسبه میگردد.
۸ < طول موج انفجار (رابطهی ۵-۳-۲۱)
ص اس مس ماه مر سس اسف اس سمش
ر ع ص چاه تاو وس وه وهی اوق روز و وهی یه توسووی وی هه
8 ها بو سور کی ۳ سوه که سر ره که وه ره وهی وه
اساسا ساسا سس کولس ساسا امیس
اب اه تور ره اه :1 9 5 ۱ ار اه هت و کت
ِ یساس اس اس یساس اس 0
ای اما ۱۱
۱1/۰ ۱/۰ ۵سا
بآاسی7
شکل ۸-۳-۲۱- مقادبر ضریب کاهیشی ,-)
ی
اه
مبحث بیست و یکم
جدول ۱-۳-۲۱- ضریب پسا (,۴)
حداکثر فشار دینامیکی (,0) (*18/010) ضریب پسا (۴0)
در ساختمانهای با سقف مسطح (شیب کمتر از ۱۰ درجه) هنگامی که موج انفجار به صورت افقی
حرکت مینماید. بازتاب رخ نخواهد دادء در نتیجه اضافه فشار وارد بر سقف. همانند دیوارهای
جانبی مساوی 0۰ در نظر گرفته میشود.
معادل ۵تر در نظر گرفته میشود.
بار دیوار پشتی جهتی مخالف با بار دیوار جلویی داشته و در نتیجه. نقش کاهندهای در کل بار
جانبی انفجار خواهد داشت. در این راستا از اثرات دیوار پشتی بر روی رفتار کل قاب یا ساختمان
در بسیاری از اوقات و در جهت اطمینان صرف نظر میشود. لیکن, اجزای نما و عناصر الحاقی دیوار
:9 8
ری مج / 4
۴۴ ۷
۴۳۳
یهن ید او دردرس ۰ ۹ ی کی رس
برای بارگذاری ساختمانها تحت انفجار تا ارتفاع ۱۵ متر از سطح زمین, از مقادیر فشار معرفی شده
در بندهای ۱-۵-۳-۱ تا ۰۴ استفاده میشود. برای ارتفاع ۱۵ تا ۲۵ مترء از ۵۰ درصد این فشار و
برای ارتفاع بالاترء از ۱۰ درصد فشار مذکور استفاده میشود (شکل ۱۰-۳-۲۱).
0 0 <ظ
107 > ظ > ۱۵1۵
0 ۱۵۵ > ظ
۶-۳-۱ انفجار در داخل زمین
انفجار بمب (یا پرتابههای دیگر) در زیرزمین» با فشار گاز حاصل از انفجار و انبساط بدنه منجر به
تشکیل موج فشار تقریبا کروی» در تمام جهات میشود که سرعت انتشار کمتری (نسبت به انفجار
هوایی و سطحی) دارد.
با توجه به اثرات تخریب این موج بر سازههای مدفون, رعایت شرایط بارگذاری انفجار زیرزمین»
برای قسمت مدفون سازه الزامی است.
۱-۶-۳-۱ میزان نفوذ بمب در داخل زمین
میزان نفوذ بمبها در داخل زمین به سرعت و زاویه برخورد. چوِم و سختی سر بمب و جنس زمین
بستگی:دارد. در نفوذهای کم عمق, آثار انفجار مشابه انفچاژ سِطحی است. اما در نفوذهای عمیق,
۳۳
تکانه انفجار بزرگی در زیر زمین بوجود میآید. بمبهای مدرن قدرت نفوذی بیش از ۳۰ متر در
: - : : ور اش ۳ : ۳ ۲
طراحی سازههای مدفون باید با شناسایی بمبهای مورد استفاده دشمن» میزان نفوذ آنها به
۲-۶-۳-۱ ناحیهبندی خاک در محل انفجار
در اثر فشار ناشی از انفجار زیرزمین» چهار ناحیه خردشدگی, گسبختگی, خمیری و ارتجاعی در
خاک اطراف محل انفجار ایجاه :میشونل زشکن ۱۱۳۲۱). :در تاحیه اختره شدگی پس از پرتاب
ذرات خاک به اطراف. مقداری از آن به صورت نخاله به محل انفجار بر میگردد. در انفجار کم عمق
نواحی خردشدگی, گسیختگی و خمیری به سطح زمین منتقل شده و باعث بروز تغییر شکل هایی
در سطح زمین می شوند. در انفجار عمیقء نواحی خردشدگی, گسیختگی» و خمیری از سطح زمین
(مشابه زمینلرزه) به سطح زمین می رسند.
4
78
نخاله
تراز صفر گودال ظاهری
با ردکی رگ تراز زمین
۵ ۵ خرح ۴ بالازدگی
کی ودال ناحبة ارتجا 19
محلاقجا, حية گسیختگی (گشسان)
10 < عمق انفجار ,7 * شعاع بدون نخالهء مل) < عمق بدون نخاله. ,1 - شعاع کلی (با نخاله)» عمق کلی
شکل ۱۱-۳-۲۱۷- ناحیهبندی خاک ذرامحل انفجار
۲- برای اطلاعات دقیقترء رجوع به منابع تخصصی ضروزی است.
سس سس سس سس
۳۳
۳-۶-۳-۱ تکانه زمین
به آثار انتشار امواج (ناشی از انفجار عمیق یا سطحی) در سطح و یا زیر زمین» تکانه زمین
میگویند. قویترین تکانه زمین ناشی از انفجار درون زمین است که هیچگونه فاصلهای بین ماده
منفجره (بمب) و زمین موجود نباشد.
امواج ناشی از انفجار (سطحی يا مدفون) شامل امواج حجمی و امواج سطحی (مشابه زمین لرزه)
میباشند. امواج حجمی, خود شامل موج طولی یا فشاری (۳) و موج عرضی یا برشی (5)
در انفجارات زیرزمینیء در فاصله نزدیک به انفجارء امواج طولی و عرضی موثر بوده و امواج رایلی
(4]) علاوه بر حوزه نزدیک. در فواصل دور نیز حاکم هستند. ذرات نزدیک به سطح زمین تحت
تأثیر حرکات چرخشی ناشی از امواج رایلی (1۹) قرار میگیرند:
۴-9-۳۱ مشخصههای اصلی تکانه زمین
مشخصههای اصلی تکانه زمین شامل حداکثر فشارء حداکثر سرعت ذرات» حداکثر جابجایی ذرات,
سرغت موج در زمین و تکانه ویزه انفجار میباشد. مقدار این مشخصههاء با افزایش فاصله از مرکز
انفجار کاهش مییابند و نرخ میرایی آنها تابع نوع خاک است.
۱-۴-۶-۳-۱- حداکثر جابجایی ذرات خاک (:
۷)
حداکثر جابجایی ذرات (در اثر انفجار زیرزمین)» منجر به حرکت سازههای مدفون و تجهیزات
متصل به آنهاء میشود. مقادیر جابهجایی بر اساس سطح خطر انفجار و نوع خاک از جدول ۳-۱-۲۱
به دست میآید.
۲-۴-۶-۳-۷۱- فشار انفجار بر سازه مدفون (مپم)
مقدار فشار ناشی از انفجار زیرزمینی بر سازه مدفون» بر اساس سطح خطر انفجار و نوع خاک از
جدول ۳-۱-۲۷ به:دست میآید. این فشنار ممکن است:در اثر بازناب امواجانفجار از سنگه بسستر و
همچنین از سطح زمین تغییر یابد. با توجه به موقعیت انفجار بمب و بازتاب موج از سطوح مختلف.
فشار ناشی از انفجار زیر زمینی بر وجه های مختلف سازه, تغییر میکند.
برای تشریج موضوع بالاء با فرض انفجیار در نقطه 8 در شکل ۱۳-۳-۲۵ دیده میشوه کنه فشاار
مستقیم انفجار (نمودار 8) زودتر از امواج بازتاب به سازه (نقطه ۸) میرسد. موج بازتاب از سطح
زمین؛ که موج کششی است (نمودار 0) و موج بازتاپ؛از سنگ بستر که موج فشاری است (نمودار
ات رو ری ور
8 7 7 سطح زمین
: 0
7 ۳ 1 : عمی انفجار ۵
سصت ی 1 ِ سم ی
طاجآن)بافرض مسر انعکاسی ان ۱
۰ از سنگ پستر ا"
سطح آب زبرزمینی
دا سنگ پسیر
شکل ۱۳-۳-۲۱- موقعیت انفجار و نیروهای وارده بر سازه زبرزمینی
۵-۶-۳-۱ اثرات تکانه بر سازهٌ مدفون و اجزای غیرسازهای
بر اثر تکانه زمین» به پی سازه مدفون ضربه وارد شده و تکانهایی را ایجاد نموده و اجزای
غیرسازهای نصب شده بر روی دیوار یا کف سازه حرکت خواهند نمود. در ادامه روش سادهای برای
محاسبه این حرکات. ارائه شده است.
۱-۵-۶-۳-۱- حر کات دیبوار و کف
حرکت افقی دیوار قائم. که در طراحی اجزای سازه مدفون, مبنای بارگذاری است. از رابطه زیر به
۱۳۲۱ ان
که در آن مقدار جابجایی دیوار و 7 مقدار جابجایی ذرات خاک در میدان آزاد در اثر تکانه زمین
۴۶
جابهجایی دیوار / 2
جابهجایی کف
شکل ۱۳-۳-۲۱- حرکات افقی دبوار و کف
آزاد (جدول ۳-۱-۲۱)» میباشد.
(۱۱-۳-۳۱) هه ان
که.در آن 7 مقدار جابجایی کف میباشد.
۲-۵-۶-۳ حر کات اجزای غیرسازهای
حداکثر میزان حرکت اجزای غیرسازهای که دارای اتصالاتی با میرایی ۵ تا ۱۵ درصد به دیوار یا
کف سازه های مدفون هستند. از رابطه ۱۳-۳-۲۱ به دست میآید:
(۱۳-۳۲۱) ,2۱/۳ ود
۷-۳-۱- انفجار داخلی
انفجار داخلی نسبت به انفجار خارجی, خارقالعادهتر بوده و فشار حاصل از آن نیز بدین روال است
(شکل ۱۴-۳-۲۱). در این پدیده ابتدا فشار مبنای انفجار همانند انفجار در سطح زمین رخ میدهد
و سپس این فشار تحت انعکاسهای متعدد دیوارهای محدود کننده انفجار قرار میگیرد. در ادامه
فشار گاز با زمان تداوم بزرگتر تولید میشود. نتیجه عمل, فشار دوخطی مطابق شکل (۱۵-۳-۲۱)
خواهد شد.
قسمت اول این بارگذاری مطابق فشار محاسبه شده برای دیوار جلو (سمت انفجار) بوده
یآ 0 متا
۳۷
و قسمت دوم آن فشار مثلثی گاز با شدت کمتر و زمان تداوم بزرگتر خواهد بود و از نمودارهای
تخصصی بدست میآید که در این مقوله نمیگنجد.
۲
او اد ای هه
۳۳۳ ۹ ۱/۶
بارگذاری اندازهگیری شده سس ۳
اه هه مه 3
تسام
,3
سسلس ۳۳ ]| الا
سای :
0
م۸ ۱۶ ۱۳ ۱۳۲ ۵۴ ۸ ۶ ۳ ۳۷ ۰
زمان (عیلی ثانیه)
شکل ۱۴۶-۳-۲۱- فشار حاصل از انفجار داخلی
فشار ضربة ایدهال
فشار گاز ایدهال ۱ 1
زمان
شکل ۱۵-۳-۲۱ - فشار دوخطی ناشی از انفجار داخلی
۸-۳-۷۱ ترکشها
زمانی که فشار به وجود آمده در داخل بمب باعث انفجارینه آن میشود. پوسته ماده منفجره
متلاشی و ترکشهای اولیه ایجاد میگردد. ترکشها مثل گلولههای انفجاری با شکلهای نامنظم عمل
سس سس و سر
۴۸
۳-۱ بارهای ناشی از انفجار
میکنند. اثر این ترکشهای پرتاب شده بر روی هدف به شکلء وزن» سرعت اولیه و هم چنین
فاضله بین هدف و نقطه انفجار, موقعیت ساختمان» جهت محور ماده متفجره و تیز محور هندق
بستگی دارد.
خصوصیات اصلی ترکشهای اولیه سرعت اولیه بسیار زیاد. تعداد زیاد و اندازه نسبتاً کوچک آنها
میباشد,
ترکشهای اولیه ترکشهایی هستند که بطور مستقیم از بدنه سلاح انفجاری و ملحقات آن ایجاد
میشوند:
ترکشهای ثانویه ترکشهایی هستند که در اثر انفجار بر روی سازهها و یا تجهیزات مجاور محل
انفجار تولید میگردند.
اثر ترکشها بیشتر باعث صدمات انسانی و بر عناصر غیرسازهای است و تاثیر عمدهای بر سازه باربر
اصلی ندارد.
۳۹
۴-۱ مشخصههای مکانیکی مصالح و سامانههای سازهای
یاقا هی مها مس هن ساوسو کم اب کی کب سس
۴-۱ مشخصههای مکانیکی مصالح و9 سامانههای سازهای
۱-۴-۱ کلیات
طراحی سازهها در برابر انفجار» مستلزم آگاهی از ویژگیهای دینامیکی مصالح است. مصالح تحت
بارگذاری دینامیکي افزایش مقاومتی از خود نشان میدهند که به طور قابل ملاحظهای مقاومت
سازهای را افزایش میدهد.
سازهها برای جذب انرژی بارهای انفجاری» وارد محدودةٌ تغییر شکلهای فرا ارتجاعی میشوند.
بدینرو مصالح سازهها باید دارای طاقت کافی و سامانههای سازه ای باید دارای رفتار فرا ارتجاعی و
جدول ۲-۱-۲۱الف میباشد.
بارهای رایچ» نظیر بار باد و بارهای قائم. با آهنگ آهسته به سازه وارد میشوند که زمان تداوم بسیار
بزرگتر از زمان تناوب سازه را دارا هستند.
در بارهای انفجاری» اعمال بار و افزایش تنش در اعضاء بسیار سریع (درحد چند ده میلیثانیه)
کوتاهتر از زمان تناوب سازه میباشد.
در طراحی انفجاری» پذیرش <a class="tagref" href="/واژه/%D8%AA%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85">تسلیم</a> اعضا (از جنبهی اقتصادی) ضروری است. همچنانکه عضو وارد
محدوده فرا ارتجاعی میشودء جذب انرژی انفجار با ایجاد تعادل بین آنرژی انفجار در مقابل انرژی
کرنشی عضو ادامه مییاید.
مقدار انرژی کرنشی قابل جذب توسط سازه»ء تابعی از ویژگیهای مکانیکی مصالحء جزییاتبندی
اعضا (شکل پذیری) و مقدار تغییرشکلهای خمیری مجاز میباشد. سازه باید بتواند در محدوده
ارتجاعی» فرا ارتجاعی و یا سایر مکانیزمهای میرایی» انرژی حاصل از انفجار را جذب و مستهلک
نماید.
۵۱
مبحث بیست و یکم
پاسخ مصالح تحت بارگذاری دینامیکی. به طور محسوسی متفاوت از بارگذاری استاتیکی است. در
بارگذاری سریع. مصالح نمیتوانند با نرخ مشابه بار وارده» تغییر شکل دهند. این خاصیت. باعمث
افزایش تنش تسلیم و تنش نهایی قبل از گسیختگی میشود. بطور کلیء هر چه نرخ کرنش بزرگتر
باشد. مصالح مقاومت بیشتری از خود نشان میدهند.
افزایش مقاومت مصالحء به علت بارگذاری سریعء به عضو اجازه میدهد تا مقاومت بیشتری نسبت
به حالت استاتیکی از خود نشان دهد. این تاثیرات در طراحی انفجاری, با استفاده از ضریب افزایش
دینامیکی در نظر گرفته میشود.
۳-۴-۷۱ ویژگیهای دینامیکی مصالح
این بخش به تشریح ویژگیهای دینامیکی مصالح مورد استفاده در سازههای مقاوم انفجاری
۱-۳-۴-۱ ضریب افزایش مقاومت )٩1۳(
ضریب افزایش مقاومت مطابق جدول ۱-۴-۲۱ برای مصالح فولادی و بتنی منظور شود.
جدول ۱-۴-۲۱ ضریب افزایش مقاومت"
میلگردهای رده ۵۰۰ 5 وکمتر ۱/۱۵
فولاد ساختمانی نورد شده 51۳۷ و 851۵۲ ۱/۱۵
۳۶
۳ مقاومت بتن در طول زمان افزایش مییابد. مقاومت واقسچصالح فولادی نیز از مقدار مقرر ارائه شده توسط
کارخانه بیشتر است. برای منظور کردن اين عوامل, مقاوطك مشخصه بتن و مقاومت مقرر فولاد در ضرایب افزایش
مقاومت برای طراحی مقاوم در مقابل انفجار» ضرب مینشوند.
۵۲
۴-۱ مشخصههای مکانیکی مصالح و سامانههای سازهای
۲-۳-۴-۱- ضریب افزایش دینامیکی (10177)
ضریب افزایش دینامیکی برای بتن مسلح (بتن و میلگرد) و مصالح بنایی مطابق جدول ۲-۴-۲۱ و
برای اقولاه مطابق جدول ۳-۴-۲۱ اغمال شود
جدول ۲-۴-۲۱- ضریب افزایش دینامیکی برای بتن مسلح و مصالح بنایی
۳ 0 ۳ ۴ 6 1
9 ی ار اف
جدول ۳-۴-۲۱- ضرایب افزایش دینامیکی برای سازههای فولادی
ضریب افزایش دینامیکی
مصالح ی ۸ #۸ * بو تنش نهایی
برای در نظر گرفتن تاثیر افزایش مقاومت مصالح به علت نرخ کرنش سریع» ضریب افزایش
دینامیکی به مقادیر مقاومت استاتیکی اعمال میشود. این ضریب به ماهیت تنش (مئلاً خمشی.,
برش مستقیم) بستگی دارد. تنشهای خمشی خیلی سریع شکل و گیرند. در حالیکه برشهای
۵۳
حداکثر به طور نسبی با تاخیر بیشتری به خاطر نرخ کرنش پایین در برش رخ میدهند. مقدار نرخ
کرنش برای کشش و فشار محوری در اعضا فولادی و بتنی نیزء کمتر از حالت خمشی است.
آزمایشات نشان میدهد که مدول الاستیسیته دینامیکی نسبت به مدول الاستیسیته استاتیکی در
مصالح فولادی تغییر نمیکند و در بتن اندکی افزایش مییابد که در محاسبات تاثیرگذار نیست.
۳-۳-۴-۱- تنش تسلیم طراحی در سازههای مقاوم در برابر انفجار
تنش تسلیم دینامیکی طرح (ر) و تنش نهایی دینامیکی طرح (.
14) که در طراحیهای انفجاری
الف: فولاد
)٩1۳()11۳(* )۱۴۳۱ رن
(۲-۴-۲۱) ۹51۳(۳)11۳(۴) یا
(۳۴۳۹) ()() ی
۴-۴-۱- مصالح
۱-۴-۴-۱ بتن غیرمسلح
بتن غیرمسلح,ء به علت رفتار تردء بهتنهایی مصالح مناسبی برای سازه انفجاری نمیباشد. اما در
ضخامت و حجم زیادء برای عملیات پدافندی کاربرد دارد.
۲-۴-۴-۱ بتن مسلح
بتن مسلح به طور ویژهای در برابر بارهای انفجاری, آتش و نفوذ ترکش مقاومت مناسبی دارد و از
مصالح ممتاز برای سازههای مقاوم در برابر انفجار به شمار میآید:
بتن مسلح در سازههای مقاوم در برابر انفجار باید بر حسب اهمیت ساختمان. علاوه بر رعایت
ضوابط فصل ۵ این مبحث. ضوابط شکلپذیری ویژه سازههای انفجاری را نیز برآورده نماید که تا
تدوین چنین ضوابطی,» میتوان از ضوابط شکلپذیری ویژه مبحث نهم مقررات ملی ساختمان
استفاده کرد.
۵۴
۳-۴-۴-۱- بتن الیافی ۱
بهره گیری از الیاف در بتن یکی از راههای افزایش شکلپذیری بتن است. به منظور کاهش
تردشکنی بتن و ایجاد محیط همگن و همسان» رشتههای نازک و نسبتاً بلند الیاف در بتن به طور
یکنواخت پخش میشوند. استفاده از الیاف در بتن؛ باعث افزایش مقاومت خمشی, برشی و کششی.
مقاومت در برابر بارهای دینامیکی بویژه بارهای ضربهای» مقاومت مقطع در ترک خوردگی و میزان
جذب انرژی و همچنین کاهش در میزان انقباض, خزش و سایش سطحی و کاهش نفوذ پرتابهها
میشوده
قابلیت انعطافپذیری بتن الیافی باعث میشود که گسیختگی ناگهانی اتفاق نیفتاده و از گسترش
ترک نیز جلوگیری گردد. الیاف بلند و شکلپذیر قابلیت شکلپذیری مقطع را بیشتر از الیاف ترد و
کوتاه افزایش میدهند.
۴-۴-۴-۱ مصالح بنایی غیر مسلح
مصالح بنایی غیر مسلح به علت تردشکنی و عدم یکپارچگی» مصالح مناسبی برای سازههای مقاوم
در مقابل انفجار نمیباشند.
۵-۴-۴-۱ مصالح بنایی مسلح
مصالح بنایی مسلحء به دلیل جرم زیاد میتوانند برای بارهای انفجاری حوزهٌ دورء در ساختمان مورد
استفاده قرار گيرند.
مسلح نمودن دیوارهای بنایی با میلگردگذاری داخلی یا شبکه سطحی و بتنپاشی, و یا تسلیح با
نوارهای ۳1۹۳ انجام میشود. در این خصوص باید به مبحث ۸ مراجعه شود.
۶-۴-۴-۱ مصالح سنگدانهای و خاک
مصالح سنگدانهای ریزو نخاک, به علت قابلیت: استهلاک انرژی بارهای انفجاری» میتوانند یه صورت
کیسهای برای ساخت فضاهای امن سطجی و حفاظت جنبی ساختمانها در کارهای پدافندی مورد
استفاده قرار گیرند.. در صورت اضافه شدن,سیمان,و آهک به این :مضالح, کیسههای خاک پس از
جذب رطوبت و گیرش» استحکام و یکپارچگی بیشتری کسب مینمایند.
با استفاده از مصالحی نظیر ژتوگرید» خاککهجالت مسلح پیدا کرچهو دارای یکپارچگی و مشخصات
مکانیکی برتری خواهد شد.
۵۵
۷-۴-۴-۱ فولاد ساختمانی
فولاههای ساختمانی ردة 81۳۷ و 81۵۳ از شکلپذیری کافی رای طراحی انفجناری برخوردار
هستند, فولادهای با مقاومت بالاتر میتوانند :در موقعیتهای مشخص» نظیر درهای انفجاری و
پیچها استفاده شوند. به طور کلی سازههای فولادی مقاوم در مقابل انفجارء باید بر حسب اهمیت
آنهاء علاوه بر رعایت ضوابط فصل ۵ این مبحثء, ضوابط شکلپذیری ویژه سازههای انفجاری را نیز
برآورده نمایند که تا تدوین چنین ضوابطی, میتوان از ضوابط شکلپذیری ویژه مبحث دهم مقررات
ملی ساختمان استفاده کرد.
۵-۳-۱- سامانههای سازهای مناسب برای مقاومت در مقابل انفجار
۱-۵-۴-۱ تاثیر جرم
بار ضربهای آنفجار به علت: تأثیر بسیار کوتاه مدت آن بر سازه برخلاف نیروهای زلزله قادر به
تحریک تمام جرم سازه نیست. بدین روء در سازههای مقاوم در مقابل انفجارء افزایش جرم» تاثیر
مثبت بر مقاومت سازه دارد. به همین علت. سازههای بتن مسلح بر سازههای سبک (مثل فولاد و
چوب) ارجح هستند.
۲-۵-۴-۱ سازههای بتن مسلح
روشهای ساده شده طراحی انفجاری سازههای بتن مسلح بر اساس پاسخ خمشی بوده و مشروط به
حذف مودهای شکست ترد شکن میباشند. برای رسیدن به پاسخ شکلپذیرء جزئیاتبندی مناسبی
از میلگردها ضروری است. با افزایش تنش و کرنش در مقطعی از عضوء میلگردها به تسلیم میرسند
و اجازه شکلگیری مفصل پلاستیک میدهند. بتن در این نواحی در سطح کششی دچار ترک شده
و متعاقباً به حد کرنش فشرده شدن در سطح فشاری میرسد. اگر دوران مفصل این نقطه افزایش
یابد» بتن فشاری خرد و مقاومت خمشی آن از بین میرود.
ظرفیت دوران اضافی برای اعضای بتن مسلح را میتوان با میلگردگذاری دو طرفه و خاموتبندی با
فاصله کم ایجاد نمود. در این حالت در نواحی مفصل پلاستیک. لنگر مقاوم مقطع توسط زوجنیروی
ایجادشده در میلگردهای مسلح کننده تامین میشود. استفاده از مقاطعی که به صورت یکطرفه.
میلگردگذاری میشوند در طراحی انفجاری توصیه نمیشود.
جلوگیری از ایجاد مودهای شکست ترد با محدود کردن تنشهای برشی بتن با افزایش مقارست
بتن و یا افزایش ضخامت مقطع یا تنگهای محصور کنئلاه برشی حاصل میشود.
۵۶
۲ مشخمههای مکانیکی مصالح و سامالههای ساز اک اس یسم
مقدار میلگردهای خمشی نیز در یک عضو باید محدود شود تا عضو دچار گسیختگی ترد نشود.
استفاده از تنگ با فاصلهبندی مناسب جهت افزایش مقاومت و محصور کردن میلگرد خمشی و
جلوگیری از کمانش میلگردها قابل توصیه است.
میلگردهای ۵۰۰ 5 و کمتر دارای شکل پذیری کافی برای بارگذاری دینامیکی میباشند.
میلگردهای خاص با مقاومت تسلیم بالاتر ممکن است شکلپذیری مورد نیاز برای خمکاری را
وصلههای جوشی و اتصالات بوشنی (مکانیکی) در صورت انطباق با مشخصات فنی میتوانند به
جای وصلههای پوششی مورد استفاده قرار گیرند.
دیوارهای بتن مسلح, بهعنوان دیوارهای محیطی و نما از اجزای مقاوم در برابر بارهای انفجاری
۳-۵-۴-۱ سازههای فولادی
مصالح فولادی تحت اثر بارهای استاتیکی و دینامیکی با نرخ کرنش بالاء قادرند پس از عبور از
مرحله تسلیم» بدون اعمال تنش اضافی» تا رسیدن به مرحله سختشدگی مجدد.ء حدود پانزده برابر
کرنش حدتسلیم را تحمل کنند. این خاصیت برای مقابله با بارگذاری انفجاری بسیار مفید میباشد.
یکی از مهمترین مسائل در سازههای فولادی.مقاوم در برابر انفجار اتضالات آنها میباشد که باید
تا حدامکان به صورت شکلپذیر طراحی شوند. شکلپذیری اتصالات در سازههای فولادی معمولا به
صورت قابلیت چرخش اتصال تحت بارهای:وارده تعریف میشوده اسازههنا با اتصالات شکل پذیر
میتوانند با مقاومت استاتیکی نسبی کمترء نیروی بیشتری را در هنگام اعمال بارهای دینامیکی و
ضربه انفجار جذب نمایند.
همچنین سازههای در معرض انفجارء واکنشهای تکیهگاهی قابل توجهی دارند و این واکنشها
منجر به لزوم طراحی صفحه ستون به همراه میلمهارهای با ظرفیت بالا میشود. هنگامی که
مهارها به طور کامل و براساس اصول محاسباتی در بتن مهار شوندء سازوکار شکست آنها از نوع
شکست شکلپذیر و کششی است. ناکافی بودان فاصله از لبههای صفحات پا فاصله ناکافی بین
پیچها باعث ایجاد ظرفیت کمتر لنگر خمشی و وقوع شکست ترد خواهد شد.
در روند تحلیل و طراحی انفجاری» اجازه تشکیل مفاصل پلاستیک در سراسر طول عضو داده
میشود» بنابراین مقاطع باید به گونهای باشند که در حین تشکیل این مفاصل, دچار کمانش
موضعی نشوند و شرایط مقاطع فشرده لرّزهای را مطابق مبحث ۰ برآورده سازند.
موضوع مهمی که در طرح دینامیکی سازههاگهفولادی تحیه لو بارهای انفجاری مطرح میشود»
احتمال معکوس شدن جهت تنشها است. سازههای فولادی تحت اثر انفجار» در معرض تنشهای
۵۷
معکوس نسبتاً بزرگی قرار میگیرند. تامین مهاربندی جانبی برای بالهای مقاطع فشاری مهار نشده
که قبل از معکوس شدن تنشها در کشش بودهاند. از اهم موارد قابل توجه است که این مساله
برای اعضایی که بارهای مرده سبکی را تحمل میکنند و یا اعضایی که در معرض فشارهای
انفجاری کوتاهمدت قرار دارند» بحرانیتر است.
۴-۵-۴-۱ مستهلک کنندههای انرژی
استفاده مناسب از وسایل مکانیکی مانند میراگرها و جداسازها که باعث افزایش استهلاک انرژی و
جداسازی سازه از پایه میشوند. برای سامانههای سازهای مقاوم در مقابل انفجار » قابل توصیه است.
جداسازها و میراگرها باعث بهبود رفتار کلی سامانههای سازهای میشوند. لیکن تاثیر چندانی در
جلوگیری از خرابیهای موضعی که میتوانند باعث گسیختگیهای پیشرونده (فصل ۶-۱) شوند.
ندارند. بنابراین» این وسایل کاربرد مناسبی در بهبود رفتار سامانههای سازهای در مقابل انفجارهای
حوزه دور دارند زیرا در این انفجارها بخشهای وسیعی از سازه تست تاثیر بارهای انفجاری قرار
میگیرند و بار وارده باعث تحریک کل سازه میشود.
چالش اصلی در استفاده از جداسازهاء امکان بروز تغییرشکلهای بزرگ در پایه سازه (در هنگام بروز
انفجارهای شدید) میباشد. این پدیده میتواند باعث خرابی جداسازها و همچنین برخورد ساختمان
به دیوار یا سازههای همجوار شده و ضربه ایجاد شده» میتواند باعث بروز خرابیهای بیشتر شود.
بدینروء باید دقت کافی در تامین ظرفیت تغییرشکل جداسازها صورت گیرد. در صورت فراهم
نبودن فاصله لازم برای تامین ظرفیت تغییرشکل, میتوان از تجهیزات کنترلی فعال و غیرفسال
(کنش گر و واکنشگر) مناسب (علاوه بر جداسازها) استفاده نمود.
جداسازها و میراگرها باعث کاهش تغییرشکلهای کلی و بین طبقاتی سازه میشوند ولی توانایی
کاهش سرعت و شتاب حداکثر وارد بر سازه را ندارند.
۵۸
۵-۱ روشهای تحلیل و طراحی سازهها
رو و و
رن ۰۰ ۰
۵-۱- روشهای تحلیل و طراحی سازهها
در این مبحث به عنوان روش اصلی برای تحلیل ساختمان در مقابل فشارهای ناشی از انفجارء از
روش دینامیکی غیرارتجاعی و برای طراحی از معیارهای تغییرشکل شامل ضریب شکلپذیری ()
روش تجویزی استاتیکی معادل نیز مورد استفاده قرار میگیسرد. خوزه شمول این فصل مطابق
۱-۵-۱- تحلیل دینامیکی غیرارتجاعی سازه یک درجه آزادی (57077)
مدل تحلیلی پایه. که بیشترین کاربرد را در طراحی انفجاری داردء روش سازه یک درجه آزادی
معادل ارنجامی-خمبری. کامل" (الاستوپلاستیک کامل) میباشد.
۱-۱-۵-۱ سازه یک درجه آزادی معادل
اغلب اعضای سازههاء دارای بیش از یکدرجه آزادی هستنده» اما بسیاری از آنها را میتوان با دقشت
کافی به سازههای یکدرجه آزادی معادل, تبدیل نمود.
بسیاری از تحلیلهای دینامیکی سازههای مقاوم در برابر انفجارء بر مبنای سازه یکدرجه آزادی
دیوارهای طرهای,» تیرها و دالهاء قابل معادلسازی با سازة یکدرجه آزادی میباشند (شکل
۱-۵-۱). در مدل یکدرجه آزادی معادلء مفاهیم نیروی خارجی,» جرم و سختی با نیروی معادل
( جرم معادل (40) و سختی معادل (ی):جایگزین میشوند که در بشد ۴-۱۵-۲۱ تعرینف
میشوند
۴ - از اين به بعد اين عبارت به صورت ساده ارتجاعی- خمیری بیاغ ميشود.
۵۹
۳۰1
َ ۹ (0) 7 م
۱1۱۱۱۱۱۱۱۱۱۱۱۱۱۱
اور و وس ۲ مهو جوم ور
۳
7 اچشچشچنجچج
مدل یکدرجه آزادی معادل تیر الفداثیر
۲ 0(
اه
۹ 7 :
2
: انا
مدل یکدرجه آزادی معادل قاب باب
)۳۰
۳
8 |
/
مدل یکدرجه آزادی معادل دال پ- دال
شکل ۱-۵-۲۱- معادلسازی سازهها با مدل یکدرجه آزادی
۳-۱-۵-۱- بار دینامیکی ضربهای
بار تابع زمان انفجار را میتوان مطابق شکل ۲-۵-۲۱ بصورت مثلثی مدل کرد که مقدار حداکثر آن
۰ و مدت تأثیر آن بر سازه ۵ میباشد. در نتیجه نیروی تابع زمان برابر خواهد شد با:
1
(۱-۵-۱) ۱ | < )۲
ام
ضربه انفجار (1) تقریباً مساوی سطح زیر نمودار بارگذاري«است و از رابطه زیر به دست میآید:
1
(۲-۵-۲۱) وان
۲
سا پگ ی ی ی
۶۰
۵-۱ روشهای تحلیل و طراحی سازهها
و و
)۳
۳0
1
1
شکل ۲-۵-۲۱- تغییرات بار انفجاری روی سازه یکدرجه آزادی
۳-۱-۵-۱ سازه یک درجه آزادی ارتجاعی - خمیری
در شکلهای ۳-۵-۲۱الف و ب سازههای یکدرجه آزادی ارتجاعی- خمیری و در شکل
۲-۵-۱-پ نمودار مقاومت سازه در مقابل تغییرشکل آن رسم شده است,
در این شکل 6[ نیروی وارده» 6[ مقاومت نهایی سازه یکدرجه آزادی است.
با توجه به شکل ۳-۵-۲۱-پ. ضریب شکلپذیری سازه ارتجاعی- خمیری () از رابطه زیر به
دستامیآید:
بل
(۳-۵-۲۱) طلست ما
ال
بر لل < تغییرمکان حداکثر نظیر تراز عملکردی
< تغییرمکان حد ارتجاعی
یی
۴ رت
(آلف) (ب)
ره ۱ مر نا
لك
(پ)
شکل ۳-۵-۲۱- سازه یکدرجه آزادی ارتجاعی- خمیری
۶۱
مبحث بیست و بکم
ی ی مس مت سس
۴-۱-۵-۱ ضرائب تبدیل به سازه یک درجه آزادی معادل ار تجاعی- خمیری
برأی تبدیل سازه با جرم. سختی و بارگذاری گسترده به سازه یکدرجه آزادی معادل ارتجاعی-
مقاومت معادل با استفاده از ضرائب تبدپل» از روابط زیر به دست میآیند:
سختی معادل رگ
جرم معادل 11 1
(۴-۵-۲۱) تیروی معادل تک سا
مقاومت معادل دیتی کی
که در آنهاء .رک ضریب تبدیل بار یا سختی و /۸کل ضریب تبدیل جرم میباشند.
همچنین داریم:
۸8
(۵-۵-۲۱) لت زره
رک
مقادیر ضرایب تبدیل, بستگی بهة توع تغییرشکل عصو سازهای دارند. به عنوان مثال,ء برای تیر ساده
شکل ۴-۵-۲۱ بر حسب نوع تغییرشگل در رفتار ارتجاعی و خمیری, مقادیر ضرایب تبدیل
متفاوتی بدست میآید. در موارد عملی ضرائب تبدیل در طول تحلیل. ثابت فرض میشوند. برای
انتخاب ضرایب مناسب. از قضاوت مهندسی و متناسب با ماهیت پاسخ حاکم سازه (عضو). اسستفاده
میشود. گاهی از میانگین ضرایب انتقال ارتجاعی و خمیری نیز استفاده میشود. درصورت تفییر
رفتار اعضای سازه از حالت ارتجاعی به خمیری و بر عگس ضرایب تبدیل نیز تغییر میکنند.
۱
(1) ۲ )0
1
۰ ما ها
۳۸ رن ۴ ۳ ۷۶
۲ ری با 3-۲ [)ست «(73
و ) اد (0 .0
۶ مرگ ۳۳اه روگ ۵ /ع 1 ۸ یگ ۰/۵۰ ,۰/۶۴ ۳
(ب) پاسخ خمیری (الف) پاسخ ارتجاعی
شکل ۴-۵-۲۱ تابع شکل ۰ ضرایب ازظال برای تبر دو سر ساده
۶۲
5۲۱۵9۳۱۵۹۵۷۰۷۲
۵-۱ روشهای تحلیل و طراحی سازهها
ضرایب تبدیل و روابط واکنشهای تکیهگاهی اعضای مختلف برای بارگذاری و شرایط مختلسف
تکیهگاهی, در جداول ۱-۵-۲۱ تا ۳ ارائه شده است. در این جدولهاء ءم/۸ ظرفیت خمشی نهایی
اسمی مقطع در وسط دهانه و وم]/۸ ظرفیت خمشی نهایی اسمی مقطع در تکیهگاه است که با
جدول ۱-۵-۲۱- ضرایب تبدیل برای اعضای یک طرفه (تیر یا دال یکطرفه) با تکیهگاههای ساده
بارگذاری محدودة سختی جرم جرم حداکثر سختی واکنش تکیه گاهیدینامیکی نقاط کنترل
کرنش متمرکز | گسترده 60) (۷)
و بار(.(16) (م)
(ییکا) | (یکا)
0 ۸ ۳۴۳
و وس 4
ی »1 ره
خمیری | ۰/۵۰ 1 ۰.۱۳۸۴۴ 9
نا
۳ 5
8 ۰
سر ی و
۴
ات ها رنب اب ۱۵۴ اج
۳
۲ ] 1 1
خی ۹/۵۲۱ ۱۱ ۵ | لت ۴8 ,۱۰۵۵۸ 4
اش
مبحث بیست و یکم
جدول ۲-۵-۲۱- ضرایب تبدیل برای اعضای یک طرفه (تیرء ستون یا دال یکطرفه) با
۴ محدودة سختی جرم جرم مقاومت سختی واکنش
بارگذاری 5 : تکیهگاهیدینامیکی انقاط کنترل
کرنش و متمرکز | گسترده حداکثر (,ه) 9) 8 00 نا
بار(گا) | (بیگا) | (ببکا)
۱۳۸ ۳۸۴۳
ارتجا ۸۳ ۴۱
رای تس سس | ۱۴۳ ,+ چ۱۳۶.
۲۲ 1۳
زک رن ۱ ارتجاعی ات 2 قَ
۶۴ ۳ (مد ۸ + )۸ ۳۸۴ :
َو | خمیری نی وا اس ۴
: ۵1 5
خمیری | «۵): ۳۳ (مم ۸ + وم )۸ ۳۳+ ۳۸
ط
ار . ۹ | (ما۸ ۱۳۵/۳ ۱۹۲۵۱
5 ارتجاعی | ۱/۰۰ ۷ 01 0 سس | مرا وی
3 ۸ ُ ۳
۸ الا | ۲/] 34
سا ۹ : 6 . | (من۹1+ و۴۵ 5
خمیری ۱ ۱/۳۶ ۷ | ۱:۳۳ (۵م۷۷+ م۲۳۵۸ ۴ ,۱۰۱۷۵۸ 2
3
ارتجامی | ۰۱۸۷ | ۰۸۷۶ | ۰۸۵۲ | (عم/۸+ وم۶)۸ ۱ ات۵۶۱۴ +
۲ 8/۲ نمی / 1 لهس سر سس ۳ ۵۳ ۹
۰.۰ اه : ( م3 + من )۶ ۷ و
خمیرق ۷ ۷ | ۸۵۶ وم + وم ۹4) ۰۱۵۴ :
۳۴
۱ روشهای یل و طراحی اه اس رصم
جدول ۳-۵-۲۱- ضرایب تبدیل برای اعضای یک طرفه (نظیر دیوارء ستون, سقف. قاب) با
ضریب | ضریب | ضریب
محدودة خ مقاومت خت نقاط
بارگنا ۶ هو سح جرم | جرم | واکنش تکیهگاهیدینامیکی (۷) |
۱ کرنش | و امتمرکزاگسترده| حداکثر (3) | (1) کنترل
بار(یکا)| (ریگا) | (بیکا)
۷۴
ارتجاعی | ۰/۵۸ ۵ ۸۸۵ ۱۸۵۵۱ ۱
یا و نف مه هس
ای نت َ
۱۷ رنجتاعی :
4 ۰۶۴ ۵ (یم ۳۸+ وم 8 / نا ۳+ ۰.۱۳۹۳ ۳ و
۷۲ ۷ خمیری ی اه 9
سا .1۰ ۸1 ور ۰۱۲۴+ ۳۸
1
: ۳ ۰۱۲۵ ۷۷
ارتجاعی | ۱/۰۰ ۱ ۱۱/۰۰ ۰/۴۳ و۱۶۹ ۱۷8۱۱ ۱
۳ و دنم بشید با
اارتجاعی ۴۸51 3
۳ همم ند ال تسه منم مس و رل 1
ال ۱ الا یج 08 3 وه
خمیری ی 1 7
: ۰۳۳۱۱/۰۰۰ | (عم ۲۹+ وم ۲۸۸ ی
خمیری سس ری و ,۰۱۷۵
ید کت رده
ارتجاعی | ۰/۸۱ | ۰/۶۷ | ۰/۴۵ و ۷ ۶ ۱۳ ۱
۲ 1 دش دم سا ۹
۲ 8۳ ارتجاعی 0 ۷ 1
۱۰۵۲۱۰۶۷ (مولا ۲+ وا اس ار امه اه
را یر 0۱1 ند : اه گ
حخمیری ۳ 32 (
3
: 9 4 . | (عن ۳۹+ و )۲
۵-۱-۵-۱ جرم سازه یکدرجه آزادی معادل
جرم سازه یک درجه آزادی معادل, شامل جرم اعضای سازهای و جرم تجهیزاتی است که به صورت
دائم روی آن قرار دارند و با تقسیم وزن آنها به شتاب جاذبه بدست میآید.
ی ای ی
۶۵
مبحث بیست و یکم
۶-۱-۵-۱ سختی سازه یکدرجه آزادی معادل
ضریب تبدیل سختی سازه یکدرجه آزادی معادل, با توجه به شرایط تکیهگاهی و بار وارده» از
جدولهای ۱-۵-۲۱ تا ۲ محاسبه میشود.
۷-۱-۵-۱ تحلیل سازه یکدرجه آزادی معادل
پس از تعیین مشخصات سازة یکدرجه آزادی معادلء آن را تحت بار دینامیکی وارده» به یکی از
روشهای دینامیکی تحلیل نموده و تغییرشکل حداکثر ,(,لا) محاسبه میشود. با انجام تحلیل
استاتیکی نیز تغییرمکان (ماز) تعیین شده و از رابطه ۳-۵-۲۱ ضریب شکلپذیری (ل1) بنه دست
میآید. دورانهای ثکیهگاهی و وسط:دهانه نیز از شکل ۵-۵-۲۱ قابل محاسبه است,
تغییرشکل عضوء صرفاً بر اثر بارهای ناشی از انفجار محاسبه شده و فرض میشود بارهای عادی
خمشی» نیروی برشی» تغییرمکان» سرعت و شتاب سازه یک درجه آزادی, برابر پاسخ نقاط کنترلی
سازه اضلی باشد. تقاط کتترل؛ معمولاً نقاطی از سازهاهستند که بیشترین پاسخ سازهای را دارند
(مانتد. محل مفصل خمیری داخل,دهانه و یا تکیهگاه گیردار عضو):
۲-۵-۱- ترکیبات بارگذاری
بارهای انفجارء تنها با بارهایی که به هنگام آن حضور دارند» ترکیب میشوند. بنابراین» بار انفجار با
بار زلزله و باد ترکیب نمیشود. ترکیب بارگذاری عموماً مطابق زیر میباشد:
(۵-۲۱-ع) (۱/۰)81+ (آل) ۰۸۵+ (۱/۲)01یا ۰۱۹
که:در آن» 1 بار مرده سنا بار زنده.و .9 بار آنفجار است,
۳-۵-۳۱ معیارهای پذیرش رفتار عضو سازهای
معیارهای پذیرش طراحی اعضای سازهای در مقابل انفجار» شامل محدودیتهایی است: که در موارد
زیر اعمال میشود:
الف- سطوح عملکرد سازهای
ب- محدودیت تغییر شکل اعضاء (شامل ضریب شکلپذیری // و میزان دوران حداکثر ,,6)
معمولاً ملاحظات بهره برداری مربوط به طراحی متعارف سازههاء در سازههای مقاوم در برابر انفجار
۶۶
۵-۱ روشهای تحلیل و طراحی سازهها
ی کچ[ ام
الف- سطوح عملکرد
ب- محدودیت تغییر شکل اعضاء (ضوابط پذیرش)
محدودیتهای تغییر شکل, برای کسب اطمینان از پاسخ مناسب در پرابر بارهای انفجاری, اعمال
در طراحی انفجاری میزان تغییر شکلهای فراارتجاعی» مبنایی برای قضاوت پذیرش سازه بر اساس
سطح عملکرد آن میباشد. این محدودیتهاء بر اساس مقادیر آزمایشگاهی یا شواهد تجربیء تعیین
میشوند. از آنجا که بارهای ناشی از انفجار قابل پیشبینی دقیق نیستندء مقدار محافظهکارانهای
روش اولیه برای اندازهگیری پاسخ سازه» تعیین ضریب شکلپذیری () برای اعضای سازهای
میباشد (رابطه ۳-۵-۲۱). این مقدارء مشخصهای از درجه پاسخ غیر ارتجاعی عضو میباشد.
طول دهانه عضو مینماید و نشاندهنده درصد ناپایداری در نواحی بحرانی عضو میباشد. این مقدارء
با دو روش تعیین میشود(شکل ۵-۵-۲۱). روش اول تعیین دوران مفصل در تکیهگاه (:
0) و روش
مجاز آن» بر اساس سطح عملکرد.ء در جداول ۴-۵-۲۱ تا ۷ ارائه شده است.
اگر عضو سازهای قاب: باشدهء باید علاوه: بر موارد آخیر ضوابط اضافی دیگری را نیز برآورده نماید.
ازهدام پیشرونده و کاهش اثرات ۳-۸ در ستونهاء مطابق جدول ۸-۵-۱ اعمال میگردد.
قیر یا دال
02
نان
و اس نان دوران مفصل در تکیهگاه - ,0۵
وابسته به محل نقاط کنترلی است. دوران در وسط دهانه - ۵ ۲ - ,0۵
مقادیر ضریب شکلپذیری ( 4/) و دوران تکیهگاهی محاسبههاه, باید با مقادیر جداول ۴-۵-۲۱ تا
۷ مقایسه شوند تا با توچه به سطح عملکرد مورد نظر».ذر دامنه مجاز قرار گیرند. این مقادیرء با نوع
۳۷
مصالح و شکل مقطع تغییر میکنند. ضریب شکلپذیری, به عنوان مقیاس اولیه پاسخ برای اعضا و
چرخ خش مفصل, به عنوان ضابطه کنترلکننده در نظر گرفته میشود.
جدول ۴-۵-۲۱- معیارهای پذ برش بتن مسلح
سطح عملکرد (خسارت مورد انتظار)
قابلیت استفادة ایمنی جاذ
8 استانه فروریزش (زیاد) | بیدفاع (خیلی شدید)
بیوقفه (سطحی) (متوسط) هه
بنن مسلح- اعضای خمشی
تیرها و دالها با ۱ ات
میلگرد تک سفره
تیرها و دالها با دو
سفره میلگرد فوقانی و ۳ .۱
تحتانیء بدون میلگرد
برشی
تیرها و دالها با دو
فبقان
سغر میلگرد فوقانی و ۱ نك ی .۱
برشی
بتن مسلح- اعضای فشاری
ثیر-ستونها و دالها
با یک با هروه
و ۱ ۳ ۳ ۳
میلگرد. بدون میلگرد
برشی
پاادو سفره
نمی 8 ۳ ۳ ۳
فوقانی و تحتانی با
میلگرد برشی
ارها و تیر-ستونها
یی وقیرتستون ۹ ۲ ۳
با خاموتگذاری ویژه
کب سست ها رد
ناسون من ۸ ام ۱
1 نگ 1 1111 و و
۶۸
جدول ۴-۵-۲۱- ادامه
سطح عملکرد (خسارت مورد انتظار)
قابلیت استفادة آیمن جاز آستانه اة ی
نع بلی اد یمنی جانی فروریزس بیدفاع (خیلی شدید)
00.3
ِ 1۳۵ ۹" لا ره سا ۱
تیرها وادالها با ۳ 1 ۱ ال ای زار او نت
03 0.15>0 :00 0 0
تیرها وادالها:یا ۳۵ ۹ ۳۳ 4
00,5 بدون ۸ سم "۱ شس ۱/۵ تست ۳
: 0 اس 5
میلگرد برشی
تیرها و دالها با
05 با ۱ ۱ ۳ ۳
مقدار م00 به صورت زیر تعریف میشود.
1 ۸
(۷-۵-۲۱) اسان
1۳ 4
که در آن ومش۸ سطح مقطع میلگرد پیشتنیده در ناخیه کششی و وم تنش موجود در فولاد
جدول ۵-۵-۲۱ معیارهای پذ برش دبوارهای با مصالح بنایی
۳۷ قابلیت استفادةٌ ایمنی جانی آستانه فروریزش بیدفاع
و 9
بیوقفه (سطحی) (متوسط) (زیاد) (خیلی شدید)
7 ۰ 1۷ 150 ناگ 5 ۷ اس 6
سا اس ۳ ا چات 1
7 نگ 1۳۹۵۰۰
۶۹
سس و مه
جدول ۶-۵-۱ معیارهای پذ برش اعضای سازهای فولادی
۳ قابلیت استفادة ایمنی جانی آستانه فروریزش بیدفاع
بیوقفه (سطحی) (متوسط) (زیاد) (خیلی شدید)
فولاد نورد گرم
تن ها زا مق
یی هگا اشکا شک اسا سگ ۵
فشرده
ها
ما و رد ۸۵ ۱ ۱۲
غیرفشرده
خمش درون
صفحه حول محور ۴ ۳ ۸ ۳ ۲۳۰ مٍ ۴۰ ۱۳۳
تیرچههای جان باز
بارگذاری روبه ۱ س ۳ .۱
بارگذا
بالا
:۳ ۷۳۹0 1۳۰.۹۹ ۳ لا ابا ات ۹۹ ۹
فولاد نورد سرد
۰ ۹۷ ۹۷۱ ۳ ...۳ ۳۳ ۳ ۷ هت سا اه
.15:۰ ۳ 1۳.۰.1 ...۳ 0 اس ها شک
ستونک دیوار که از
۵ ۱ ۲ ۳
بالا و پایین متصلاند
ستونک دیوار به
همراه صفحات ۵ ۱ ۵ ۲ پا
صفحههای کروگیت
(یکطرفه) با پوسته ۱ ۳ ۳ ۶ ٍ ۱۰ ۳۳
کششی کامل
صفحههای کروگیت
(یکطرفه) با پوسته ۱ ۳۵ ۸
صفحههای کروگیت
(یکطرفه) با پوسته ۱ ۱/۸ ۱۳ ۳ ان ۶ ۳
سس کششو محدود
۷۰
۵-۱ روشهای تحلیل و طراحی سازهها
جدول ۷-۵-۲۱- معیار پذ برش اعضاء با سایر مصالح
۳ قف ایمنی جانی آستانه فروریزش بیدفاع
بی9 !
(متوسط) (زیاد) (خیلی شدید)
۱ متو زیاد خیلی شدید
۰۰۰۰ ۱۹۴ 0 اه ات ۱۳ سکلا اکگا سک زگ
۳ ۵ ۱ 0 ۳ 0
تخود ]یط شوگ شا مگ شا ۹
موزل زنل لح لت
جدول ۸-۵-۲۱- محدودیت تغییر مکان جانبی نسبی طبقات (دریفت)
ا ۱
۳۵
َ : ۳
۳۵
1 ارتفاع طبقه میباشد.
۴-۵-۱- روش استاتیکی معادل
به عنوان جایگزینی برای روش دینامیکی غیرارتجاعی» میتوان ازروش استاتیکی معادل استفاده
نمود. این روش میتواند مطابق گامهای زیر انجام شود.
۷۱
گام ۱- بارگذاری
برحسب اهمیت سازه» از جدول ۲۳-۱-۲۱ فصل ۱ فشار طراحی و زمان تداوم آن استخراج میشود.
گام ۲- تبدیل فشار دینامیکی ضربهای به استاتیکی معادل
میگردد.
برای محاسبه ضریب بار دینامیکی ابتدا باید زمان تناوب اصلی عضو سازهای مورد نظر محاسبه
۴
1 0
(۸-۵-۲۱) سج 7
7ب 7۷
که در آن:
۴ * وزن واحد طول عضو
< طول عضو
۵ < مدول الاستسیته دینامیکی
[ ممان اینرسی مقطع
0 - مساوی ۳ برای تیرهای دو سر سناده» مساوی ۰/۸۹ برای تیرهای دو سر گیردار و ۱/۳۸ برای
تیر یکسر ساده و یکسر گیردار است.
زمان تناوب اصلی دالها وابسته به مشخصات هندسی, مصالح و شرایط تکیهگاهی آنها است. برای
سا ۳
(۹-۵-۲۱) سک 7
(۷ م0
که در روابط فوق:
2 < ضلع بزرگ دال
1 < جرم واحد سطح دال
۳ ۳ لا ۱
<- صلبیت خمشی دال برابر با ۱ و » به منظور تامین ارات ترکخوردگی. مقدار
حاصل از رابطهی فوق باید نصف شود.
<* ضخامت دال
یت گت ۹۵
۷۲
< ضریب پواسون
۵ <مدول الاستیسیته دینامیکی بتن
< ضریبی که با توجه به ابعاد و شرایط تکیه گاهی دال از جدول ۹-۵-۲۱ محاسبه میشود.
جدول ۹-۵-۲۱- ضریب 0 برای دالها با شرایط تکیهگاهی مختلف
تراط یی
علامت هاشور نشاندهنده تکیهگاه گیردار و خط ساده نشاندهنده تکیهگاه مفصلی میباشد.
3
ان
2 -<ضلع بزرگ دال
فلع کوچک دال
۷۳
برای تمامی اعضا میتوان با مدلسازی عضو به صورت منفرد؛ زمان تناوب را با استفاده از روشهای
اجزای محدود و با فرض رفتار ارتجاعی مصالح محاسبه نمود. باید توجه نمود شرایط مرزی عضو تا
سپس با استفاده از شکل ۶-۵-۲۱ ضریب بار دینامیکی محاسبه میشود. در این شکل 1 مدت
زمان تأثیر نیروی دینامیکی و آ زمان تناوب اصلی عضو میباشد.
1
۱1۵
۸
1
اف
29
1
3
1۵
۱ ۵ ۱ 1۵ ۱ ۰۵اه ۳۳
11
شکل ۶-۵-۲۱- ضریب بار دینامیکی برای انفجار با فاصله
(۱۰-۵-۲۱) 7 0 ۷۷
ضریب بار دینامیکی
فشار ناشی از انفجار مطابق گام ۱
سس
۷۴
۵-۱ روشهای تحلیل و طراحی سازهها
گام ۳- طراحی
خمشی نهایی تیرها و دالها براساس تحلیل خمیری و نظريهٌ خطوط گسیختگی از جدولهای
۱۱-۵-۲۱ تا ۱۳-۵-۲۱ محاسبه میگردد. در محاسبهی ظرفیت خمشی اعضاء ضرایب ایمنی 0 در
ضریب ۱/۱ ضرب میشوند (00-۱/۱). ضرایب اضافه مقاومت مصالح شامل ضرایب 51۳ و 11۳
نیز با مقادیر مناسب در محاسبات لحاظ میشود. با استفاده از جداول ۱۱-۵-۲۱ تا ۱۳-۵-۲۱
برمبنای ظرفیت خمشی, حداکثر بار گستردهی (۷۷/۲) محاسبه میگردد.
ضریب اطمینان عضو (نسبت ۷۷۲ به ,7 ) نباید از ضرایب اطمینان مندرج در جدول ۱۰-۵-۲۱
کمتر شود. ضریب اطمینان سازه براساس سطح عملکرد مفروض برای آن تعیین میگردد.
جدول ۱۰-۵-۲۱- ضرایب اطمینان
یچ
0 خن
۷۵
جدول ۱۱-۵-۲۱- ظرفیت نهابی تیرها
1
َ
۶ . 0 :
۱ تشن
]
(م/۲3+ +۲۵۸ ان
وی مان د لیا
+ )۸
13 9 ۳ ۲311805 15
,۲۸/۲ حححححححححصحح هت
+17 ۱
۷۲ .8/۳
۶10 ۳
۳ اناد ۳ 1۳
۳ لنگر خمیری مثبت
۷۶ ۱
۵-۱ روشهای تحلیل و طراحی سازهها
جدول ۱۲-۵-۲۱- ظرفیت نهایی دالهای دوطرفه (خطوط تسلیم متقارن)
5 2 3
سم ا تا هم جح بم
اه ام جح 2
فا ی 2 ات ۳ ۱
ان ۳ 7 ح 2 اد
تچ سر هم ۳ زا ای
اج ات ك اع
2 اس چ >
ی + پا ۳ ۳ مرا دح 2
2 اما چَ + ی ۳
۳ 3 م2 2
25 ۳1 1 ث 2 ۳
1 ۳1
1 ۶
۷ ۷ ۷ ۷۱ ۷ ۷
<< »> رم «» رم ۳
1 میم ۱ ۳۲۹ ۷
1 ی 0 گ 24 ی ا: ۷۹ ۹ ۰
۳1 رد این :1
و 1 3 + چّ
1 - لنگر خمیری مثبت در راستای ضلع 1
7 ءلنگر خمیری مثبت:در راستای ضلع ٩۷
۶ - لنگر خمیری منفی در راستای ضلع ۷
سر سس اس اس یو سا مت
۷۷
جدول ۱۳-۵-۲۱- ظرفیت نهایی دالهای دوطرفه (خطوط تسلیم غیرمتقارن)
ی
کت
2 5 مرا
0 چساق سر ۱
۹ را ی
اد را ۳ وان
اد چا او
| مت جع ار 7 »>
هموات غ ۱5 پ ا نس اعد
مر ید > 3 دا ی 3
یی > ی 2
لا کاس ی ی 1 2 ۱۱ اح سا ۳
1 ام اس تم ّ ج 3 رم ۱
د اقا سا لا ِ 3 :
ت ت دت ۳ ی :
اس بت 9 + اب :
۳ | 8 لها اک نت 1 .
ست رک اس ار سل ۶ 4 ض ی
م ۹ |[ اد -
۹ ۳ -د 5 تا سس
3 ح- [ زجه
الا ا2 از ت > ۱ ح
| ۲ سا اه ای اس + سا ی
الا تکاس اد ٍ
+ | ۳4 ۱ اعد
بر اک ام اد 5 ة
ماس 2 3 با 1 3
۱ ق 1ات اصوات 25
ت دح اد د|2 جک اد
ای ] | بط سم
ی ای کر ما ب6
2 2 مک مدا +
تِ ۳3
زک
ا ا8 اه
۷ ۹۷ ۷ ۹ ۷ ۷
ج » جح پر + 2
۱ سم | میم ره 2
1 ار 1 ر مر ۱
/ ۱ ی ار اس ال لا ۹ 1
وس [ 1 ۱ ۹ 4
3 ۹ 1 9 : سس در 3 ۰ 1
۱ , نما ۴1 ۹ اس »۸ سا ۹ ۹ یا
۳ ۳ ۴ ۱ ۹ ی سس » ۱ ۱
: 71 ۱ ۳۳
۰ ۹ 1
4 ۱ 6 22 3
:۳ چ 4 2 5
نکن ۱۳۳۳۹۹۹۱۹۹۹۹۵
۷۸
۶-۱ انهدام پیشرونده
یتسد .ند سیگ ی سس
۰ ۳ ۰
۶-۱ انهدام پیشرونده
انهدام پیشرونده گسترش شکست موضعی از عضوی به عضو دیگر است که منجر به فروریزش کل
سازه و یا قسمت اعظمی از آن میشود. این فصل به روشهای طراحی سازه در مقابل انهدام
پیشرونده میپردازد و حوره شمول آن مطابق جدول ۷۱ ۲الف می باشد.
۱-۶-۱ کلیات
تیروهای ناشی از انفجار به صورت فشارهای شدید به ناحیة محدودی از جبهة مقابل انفجار وارد
میشود و به اعضای دورتر فشار کمتری اعمال میگردد. روال جاری برای طراحی سازه در مقابل
انفجارء طراحی در مقابل تخریب موضعی عناصر موجود در جبهه مقابل موج طبق روشهای ارائه
شده در بخشهای ۳-۱ تا ۵-۲۱ میباشد. در صورت عدم تحقق. روش دیگر, پذیرش تخریبهای
موضعی و اندیشیدن تدبیری برای جلوگیری از گسترش این تخریبها به بخشهای دیگر سازه
۲-۶-۱ رهیافتهای طراحی
در حالت کلی دو رهیافت برای طراحی در مقابل انهدام پیشرونده وجود دارد؛ روش مستقیم و
روش غیرمستقیم.
در روش مستقیم» انهدام موضعی ایجاد شده و مسیر جایگزینی ایجاد میشود تا از انهدام پیشرونده
جلوگیری شود و به آن روش مسیر جایگزین میگویند. به عنوان گزینه دوم در روش مستقیم
ظرفیت اعضای.مجاور انفجار به قدر کاقی در نظر گرفته میشود تا:در مقابل بارهای انفجار مقاوصست
روش غیرمستقیم» شامل دستورات تجویزی میباشد که حداقل«مقاومت پایه برای جلوگیری از
خرابی پیشرونده را بوجود میآورند.
۷۹
در روند نمای شکل ۰۱-۶-۲۱ روشهای طراحی در مقابل انهدام پیشرونده ارائه شده است.
طراحی در مقابل آنهدام پیشرونده
روش مسیر روش روش مقاومت
جایگزین ظرفیت ویژه کلافی
شکل ۱-۶-۲۱- روند نمای طراحی در مقابل انهدام پیشرونده
۳-۶-۱ انتخاب روش طراحی
برای ساختمانهای گروه ۵ باید علاوه بر مقاومت کلافی افقی و مقاومت کلافی قائم. شرایط مسیبر
ستونهای خارجی طبقةٌ همکف. مقاومت برشی آنها باید بزرگتر از نیروی برشی نظیر تشکیل
مفصل پلاستیک در دو انتهای تحتانی و فوقانی ستونها پاشد. علاوه بر مقاومصت کلافشی و روش
مسیر جایگزین» لازم است چشمههای کفها و بامء بطور جداگانه برای فشار رو به بالای خالص
مساوی وزن دال و نصف بار زنده طراحی شوند ۳ ۵+ 1 ۱/۳ استفاده از این روش برای
ساختمانهای گروه ۲ مورد توصیه اکید میباشد.
در این حالت نیز به علت تأثیر سریع بارهاء برای محاسبه ظرفیت اعضا و کلافهاء از مقاومت افزایش
توصیه میشود برای ساختمانهای گروه ۳ هر دو مقاومست کلافی افقی و قائم تامین شود. در
صورت عدم تأمین مقاومت کلافی قائم» میتوان از روش مسیر جایگزین استفاده نمود.
۴-۶-۲۱- ضوابط روش مقاومت کلافی
در هر سازهةٌ قابی باید کلافهای زیر تعبیه گردد:
۱- کلافهای داخلی
۲- کلافهای محیطی
ی ی یگ ۳111111111111111
۸۰
۳- کلافهای افقی به ستونها یا دیوارهای خارجی
۴- کلافهای ستون گوشه
۵- کلافهای قائم
شکل ۲-۶-۲۱ کلافبندی لازم در قاب ساختمانی را نشان میدهد. کلافها باید الزامات زیر را
برآورده نمایند:
۱- کلافهای داخلی در تراز کفها و بام در دو امتداد متعامد بصورت مستقیم و پیوسته از
۲ آرماتورهای کلافها میتواند دارای وصلة پوششی, جوشی و یا مکانیکی باشند.
۳- کلافهای داخلی باید به کلافهای محیطی مهار شوند. کلافهای داخلی میتوانند در
ضخامت دال و یا تیرها تعبیه شوند.
۴- کلافهای محیطی باید در کفها یا بام در محیط ساختمان و در محدودةٌ عرض ۱/۲
۵- در تراز کفها و بام» لازم است کلافهای افقی» ستونهای خارجی را به سازة داخلی
متصل نمایند. لزومی به پیوستگی اين کلافها نیست و فقط باید در دو انتها مهار شوند.
۶- در تراز کف و بامء لازم است کلافهای افقی در دو امتداد متعامد»ء ستونهای گوشه را به
سازةٌ داخلی متصل نمایند.
۷ به منظور تامین کلافهای قائم؛ لازم است ستونها از شراز فونداسیون تا بالاترین تراز
بصورت ممتد ادامه پابند.
۸ فاصله آزاد بین کلافهای قائم نباید از ۵ متر تجاوز کند.
-٩ وصلةٌ ستون در ارتفاع طبقه باید در یکسوم میانی ارتفاع ستون قرار گیرد.
۰- در سازههایی که از چند بخش مجزا تشکیل شدهاند و یا دارای درز انقطاع هستند.ء ضوابط
مربوط به کلافها در مورد هر بخش باید به تنهایی صادق باشد.
۱- تمام مسیرهای انتقال بار در کلافها باید به صورت مستقیم باشد و تغییر جهت در مسیر
بازشوها مجاز نمیباشد.
۰۰۰۰۹۰۰۰ و۱
میس سس ی و وم
کلاف ستون سس
زار ی
سازه توسط گلاف
7 ۳
گلاف قانم گلاف افقی
پیرامونی
شکل ۲-۶-۲۱- حداقل ضوابط کلافبندی سازههای قابی
۱-۴-۶-۱ مقاومت کلافها
آرماتورهای تعبیه شده برای کلافها برای سایر مقاصد طراحی,ء میتواند به عنوان بخشی از
آرماتور لازم برای کلاف منظور شود. مقاومت لازم برای کلافها بصورت زیر محاسبه میشود:
الف: کلافهای داخلی باید مقاومتی بیش از بزرگترین دو مقدار زیر را داشته باشند (تن بر واحد
عرض دال):
۱/۰1۱/۰۱۳
0۱-۶-۲۱ ست سس
رن ۱ ۷/۵ ۱
یا
(۲-۶-۲۱) ۳
( بار مرده (تن بر مترمربع)
بآ بار زنده (تن بر مترمربع)
,4 اخداکثر فاضله بین مراکز ستونهاء قابها یا دیوارهایی که دو چشمة مجاور را در امتداد کلف
موردنظر تحمل میکنند (متر)
مقاومت:پایه که کوچکترین دواگقدار (/2 ۰/۴ هیا ۶ تن میباشد (تن):
۸۲
۶-۱ انهدام پیشرونده
و ون
- تعداد طبقات
پ: کلافهای افقی که ستونها یا دیوارهای خارجی را به سازه متصل میکنند. باید مقاومتی بیش
از بزرگترین مقدارهای زیر را داشته باشند:
1۰
۱ کمترین ۳۲ ۷ با ۳ ا هش
کمترین 1 0 ای
۲- سه درصد بزرگترین نیروی محوری ضریبدار ستون یا دیوار در تراز موردنظر تحت اثر
بارهای متعارف
ت: کلافهای قائم باید دارای مقاومت کششی مساوی بزرگترین نیروی قائم ضریبدار ناشی از بار
قائم هر یک از طبقات به علت ترکیبهای بارگذاری عادی باشند.
برای محاسبه مقاومت طرح کلافهاء ضریب کاهش مقاومت ۰/۷۵* 0 منظور میشود. کلافها باید
بطور کامل وصله شده و در دو انتها بطور کامل مهار شوند.
در این روش برای انجام کار باید سناریوهای مختلف مدنظر قرار گیرد. در هر سناریوء دیوار باربر یا
ستونی به صورت آنی در نقطهای از سازه حذف شده و سازهٌ باقیمانده برای ترکیبهای بارگذاری
خاص همراه با ضرایب افزایش مقاومت تحلیل میشود. برای تحلیل ساره باقیمانده میتوان از
روشهای ارتجاعی و یا غیرارتجاعی استفاده نمود. در این بخش فقط روشهای ارتجاعی مدنظر قرار
میگيرند.
۱- ستونهای خارجی که باید حذف شوند در نزدیکی وسط ضلع کوچک ساختمان, نزدیک
وسط ضلع بزرگ ساختمان, و گوشههای ساختمان انتخاب میشوند (شکل ۳-۶-۲۱). برای
هر یک از ستون هایی که در پلان حذف میشوند. پایداری سازه مورد نظر باید با حذف
ستون در طبقات زیر مورد بررسی قرار گیرد:
- طبقه اول بالای تراز پایه
- طبقه در ارتفاع میانی
برای ساختمانهایی که دارای پارکینگ در زیرزمین و یا نواحی کنترل نشده میباشند. انتخاب یک
ستون داخلی نیز لازم است. ستونهای داخلی در نزدیکی وسط ضلهغ کوچک ساختمان. نزدیک
وسط ضلع بزرگ ساختمان و گوشه نواحی کنترل نشده باید چلف؟ شوند (شکل ۴-۶-۲۱).
۸۳
5۲۱۱۵9۳۱۵۵۱۰۱۲
و ما
مطابق شکل ۵-۶-۱ ستون از زیر اتصال در تراز وجه تحتانی تیر حذف میشود. مطالب ارائه شده
جنبه توصيةٌ کلی دارد و هدف تعیین بحرانیترین ستون برای حذف است. در این خصوص قضاوت
مهندسی نیز لازم است.
ستون گناری نزدیگ وسط ضلع گوچگ پلان
شکل ۳-۶-۲۱- موقعیت ستونهای خارجی که برای تحلیل انهدام پیشرونده باید حذف شوند.
ده هه
9 0 ۱
۱ و ی محل حذف ستونهای داخلی
سم مه ما موممیو مدای
رل ۹
و
که(
9 مدرد درا
ِِ پل ای( 3
اوه ناجیه گنترل نشده
0 رکه رک 24
شکل ۴-۶-۲۱- موقعیت ستونهای داخلی که برای تحلیل انهدام پیشرونده باید در طبقه
پارکینگ حذف شوند.
۸۴
اس سس رگا سکیا دار کت ۳
۶-۱ انهدام پیشرونده
ابا سور یه ۱ :مین ...وی ۱۹۹۱۹۹ ی ی کت سس
نس
روش صحیح حذف ستون ره
هه هندسه سازهٌ اصلای
1
شکل ۵-۶-۲۱- روش صحیح و غلط حذف ستون
هر یک از دیوارهایی که در پلان حذف میشوند. پایداری سازه مورد نظرء باید با حذف دیوار
در طبقات زیر مورد بررسی قرار گیرد:
-طبقه اول بالای تراز پایه
- طبقه در ارتفاع میانی
برای هر دیوارء طولی معادل دو برابر ارتفاع مفید طبقه باید حذف شود. در گوشههای ساختمان نیز
که محل تقاطع دو دیوار باربر میباشند» طولی برابر با ارتفاع مفید طبقه در هر جهت از دیوار حذف
میشود.
در ساختمانهایی که دارای پارکینگهای زیرزمینی و یاتواخی کنترل نشده هستند. دیوارهای پاربر
داخلی در نزدیکی وسط ضلع کوچک ساختمانء نزدیک وسط ضلع بزرگ ساختمان و گوشه نواحی
۸۵
دیوارهای بابیر رای محل حذف دبوارهای باربر
وه 7 0
تیغههای داخلی :
۵ ۲ ۳ ۱ کر محل حذف دیوار باربر گوشه
شکل ۶-۶-۲۱- موقعیت دیوارهای باربر خارجی که برای تحلیل انهدام پیشرونده
باید حذف شوند,
دیوارهای باربر خارحی
ویک محل حذف دبوارهای باربر
ی
ی ح ط ۹
هیهت چد8 رکه
ولو که جر
ْ هه فد هه
ا کوکم لیگ ۹ بکن هه
0 دوه خر
تیغهها 1 هار٩ کرک
تیعههای داحمی ی سل کی
و و ۶ پاو ی
] امد کر ۳ رن
لا ای ۷ نیا
یی وتو وک بوک اه و
۱ ۱ مد هل هکم تاحیه کنتول نشده
1 ا ۲یا 00
ِ رگد .93 گرگ
شکل ۷-۶-۲۱- موقعیت دبوارهای باربر داخلی که برای تحلیل انهدام پیشرونده
یفسوی اه ۸۶
5۲۱۵9۳۱۵۵۱۰۲
۳- بارهای مرده برای منظور کردن اثر ضربة ناشی از انفجار باید در ضریب ضربه ضرب شوند. با
توجه به عدم احتمال حضور تمام بار زنده ضریب کوچکتر از واحدی برای آن منظور میشود.
(۳۶-۳۱) (/۲)27+۰/۲۵: ترکیب بار
که :در آن:
بآ بار مرده
نآنآ- بار زنده
۴ به منظور تعیین ظرفیت نهایی اعضاء مقاومت مصالح (شامل بتن و فولاد) ۲۵ درصد افزایش
داده میشوند. این افزایش به علت تاثیر سریع بارگذاری است. ضرایب کاهش ظرفیت 0 نیز
مساوی ۱ فرض میشود.
۵- بعد از تحلیل سازه باقیمانده تحت ترکیب بارگذاری بند ۳ به روش استاتیکی با منظور کردن
اثر 8-۵ نسبت تقاضا به ظرفیت. (014) برای نیروهای داخلی (شامل لنگر خمشی,
نیروی محوری» نیروی برشی و یا لنگر پیچشی) برای تکتک اعضا تعیین میگردد:
(۴-۶-۲۱) میک < 104
0
00) < نیروی داخلی در سازهٌ باقیمانده تحت ترکیب بارگذاری بند ۲
6) < ظرفیت نهایی بدون ضریب عضو
اگر نسبت 16ل)(] برای عضوی بیش از ۲ برای ساختمانهای معمولی و بیش از ۱/۵ برای
ساختمانها با پلان پیچیده شود. آن عضو قابل پذیرش نبوده و فرض بر خرابی آن است و
باید تقویت گردد.
۶- میزان انهدامهای ناشی از حذف ستون» باید به کوچکترین سه ناحیه زیر محدود گردد:
الف: دهانههایی که بطور مستقیم به ستون حذف شده مربوط هستند.
ب: ۱۶۵مترمربع از سقفی که بطور مستقیم روی ستون خارجی حذف شده قرار دارد.
پ: ۳۳۰ مترمربع از سقفی که بطور مستقیم روی ستون داخلی حذف شده قرار دارد.
۶-۶-۱- روش مستقیم- روش ظرفیت ویژه
در بعضی از مواقعء بطور مثال در ستونهای گوشه احتمال انهدام پیشرونده پس از حذف ستون
زیاد است. در این موارد راه حل منطقی میتواند مقاومسازی«شتون گوشه در مقابل انفجار مطابق
اصول مشروحه در فصلهای ۳ تا ۵ این مجموعه باشد.,
۸۷
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
۷-۱ ملاحظات تأُسیسات برقی و مکانیک
رس
۰ :۹ ی
۷-۱- ملاحظات تأسیسات برقی و مکانیکی
۱-۷۱ کلیات
۱-۱-۷-۱ حوزه شمول این فصل مطابق,جدول ۲-۱-۲۱-الف می.باشد.
۲-۱-۷-۱- مهندس تأسیسات ساختمان» علاوه بر رعایت الزامات مندرج در سایر مباحت مرتبطء
برای کاهش آسیبپذیری تأسیسات در پیامدهای انفجار و ادامه عملکرد. باید اصول پدافند
غیرعامل زیر را نیز مدنظر قرار دهد:
الف- موازیسازی* : تعدد و چندگانهسازی سامانه تأسیساتی با همپوشانیمناسب:
ب- مکانیایی: نصضب تجهیزات تأسیساتی در مکانهای امنتر.
پ- پراکندگی: قرار دادن تأسیسات موازیسازیشده در مکانهای جداگانه و یا دور از هم.
ت- استحکام: استفاده از تجهیزات مقاومتر و نصب آن در فضای آیمن.
ث- نصب پایدار: نصب متناسب تأسیسات: به سازه ساختمان بصورت مستحکم و یا انعطاف پذیر.
ج- مرمتپذیری: تعمیرپذیری سریع و یا قابلیت جایگزینی فوری» برای استمرار فعالیت.
۱ تاسیسات ساختمانی به: لحاظ خطرآفرینی به گسترهی کم خطر تا پرخطرهء تقسیم
میشوند. تأسیسات پرخطر به تأسیساتی اطلاق میشود که خرابی آنها منجر به ایجاد خطرات ثانویه
(مانند نشت گازهای سمی و انفجارهای مجدد) گنردد: ولی در تأسیسات: کم خطر»خرابی و از
کارافتادگی تجهیزء تنها منجر به از بین رفتن عملکرد آن تجهیز میشود. به منظور کاهش
آسیبپذیری در پيامدهای انفجارء باید از تأسیسات پرخطر کمتر استفادهاشود. درغیراینصورت»
تمهیدات لازم برای جلوگیری از خطرات ثانویه و همچنین استقرار در فضاهای ایمن صورت گیرد.
۴-۱-۷-۱ اتصال تجهیزات به سازه تکیهگاهی, باید براساس حداقلهای اشارهشده در بند ۶-۴
آییننامه طراحی ساختمانها در برابر زلزله (استاندارد *:۲۸۰) و برمبنای خظر لرزهخیزی خیلی
زیاد (۰/۳۵ * ۸) طراحی شود (شکلهای ۱-۷-۲۱و ۲-۷-۲۱
۵ - توجه شود که موازیسازی به معنای دو برابر کردن ظرفیتها نیست..فیزان همپوشانی با توجه به مطالعات مهندسی تعیین
میشود و حداکثر آن ۱۰ درصد مقرر می شود.
۸۹
101و 0 0 کی کیک اب اا کی ۴ ۳ کش یک سکس
۵-۱-۷-۱- ظرفیت تحمل تجهیز در مقابل ضربه و ارتماش معمولاً بر حسب حد شکنندگی
(بیشینه شتاب تحملشده با حفظط قابلیت استفاده)» بیان میشود. اکشثر تجهیزات مکنانیکی و
الکتریکی تجاری میتوانند ۳ برابر وتجهیزات شکننده (مانندلوازم الکترونیکی)» حدود ۱/۵ برابر
شتاب ثقل را تحمل کنند. جدول ۱-۷-۲۱ میزان تحمل شتاب تجهیزات مختلف را ارائه میدهد.
انصال نحی و استفاده از واسر سازه بکنهگاهی نچهیز : ۳
لاسکی در سطح نماس رح ان
ی نافاری قر ر 5 نار
۱۹ چ ِ ۳
أ
شکل ۱-۷-۲۱- نمونهی اتصال تجهیز به سازه تکیهگاهی
سر ۱
1 ۱
0 ز سس ۳ ایز ی
امصال انعطاف یذ بر و لرزهگبر ۱ 7 ! اْ
4 ۳ ۱
ابر "اهاز ۱ 4 پا ی
شکل ۲-۷-۲۱ اتصال تجهیز با اظتفاده از اتصالات انعطاف پذیر و لرزهگیر
۹۰
۷-۱ ملاحظات تأسیسات برقی و مکانیکی
جدول ۱-۷-۲۱- میزان تحمل شتاب تجهیزات مختلف
0 سس که
3
0 110 105 5 الا و
روج وی و وود وه
۹ سس
اش لک
جات سا
وود وروی هد سس ویر
۶-۱-۷-۷۱- با توجه به اصل هزینه- فایده در پدافند غیرعامل, ایجاد فضاهای مقاوم در برابر
اثرات انفجار برای نصب و عبور تجهیزات و تأسیسات (مانند موتورخانه, اتاق برق» اتاق هواساز و
رایزرها)» با هدف حفاظت جانیء استمرار عملکرد و حفظ دارایی» ضرورت دارد.
۷-۱-۷-۱- ایجاد اتاق مرکز کنترل و مدیریت ساختمان (و بحران)» با رعایت الزامات بخش
تخلیه دود. مدیریت سامانه آتشنشانی» نمایشگرهای تردد افراد و سامانه ارتباطات اضطراری (مانند
۹۱
٩5۲۱۵9۳۱۵۵۱۰۱۲ تن
یس سا
۲-۷-۱ ملاحظات تأسیسات مکانیکی
۱ مقررات کلی
انفجار دارای آثاری نظیر موج حرارت. ترکش اولیه و ثانویه. آوارء گرد و غبارء دود و آلودگی ناشی از
انتشار کازهای مخنلف (از جمله متواکسیدکرین) است. این پيامدها (بر اساس نوغ ,و فاصضله,محل
انفجار) بر تأسیسات مکانیکی و عملکرد آنها تأثیرگذار بوده و باید تمهیدات لازم برای
حفاظت.کاهش آسیبپذیری و استمرار فعالیت آنها تا حد امکان, در نظر گرفته شوند. بدینرو
تأسیسات باید در مکانهایی تعبیه شوند که در درجه اول آسیب نبینند (بهویژه در ساختمانهای
گروه ۱) و در صورت آسیبدیدن» مرمتپذیر باشند و در نهایت. تلفات جانی بر اثر آسیبدیدگی و
۱-۱-۲-۷-۱- دهانههای ورودی تأسیسات. به ویژه بازشوهای ورود (و خروج هوا) باید خارج از
حریم آوار (جزء ۳-۱-۲-۲-۲۱) قرار گيرند. در غیر این صورت. تمهیدات لازم برای ایمنی آنها
۲-۷-۱- ۲-۱- برای تهنشینی گردوغبار و تخلیه سریع آنها و دود ناشی از آتشسوزی,
همچنین جایگزینی هوای سالم» باید تجهیزات لازم؛ تعبیه شود. وجود چنین تأسیساتی علاوه بر
کاهش خفگی افراد.ء امدادرسانی به آسیبدیدگان را نیز سهولت میبخشد.
۳-۱-۲-۷-۱- محل تأسیسات تا حدامکان باید از ساختمان اصلی جدا باشد.
۴-۱-۲-۷-۱- مکانهایی که تجهیزات اصلی, تأسیسات نیروی <a class="tagref" href="/واژه/%D8%A8%D8%B1%D9%82-%D8%A7%D8%B6%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%B1%DB%8C">برق اضطراری</a> (مانند مولدهای
برق اضظراری)» لولههای قائم شبکه بارنده و آتشنشانی» سامانه اعلام خریق» سامانه تخلیه کرد و
غبار و دودتأسیسات پرخطر (مثل مخزن سوخت) و دودکشها در آنها قرار میگیرند. باید با
دیوارها و سقفهای امن محافظت شوند (رعایت اصل استحکام)
۵-۱-۲-۷-۱- عبور کانالهاء لولههای تأسیساتی و دودکشها در جداره دیوارهای خارجی و یا
نمای,ساختمانهاء مجاز نمیباشد. در غیراینصورت, معبسر (کاتال) آنهاه بایند در پرابسر فشار
بازتاب(بند ۱ ۳-۳-۳-۲ مقاوم باشد.
۶-۱-۲-۷-۱- تجهیزات تأسیساتی» لولهها و کانالهای روی پشتبام» باید در برابر پیاسدهای
انفجار و یا دستکاری افراد»ء محافظت شوند.
۷-۱-۲-۷-۱- عایق حرارتی کانالها و لولههاء باید از موادومصالح غیرقابل اشتعال باشند و عایق
لولههای سردوگرم نباید جاذب رطوبت باشند.
سح 33ص ی
5۲۱۱۵9۳۱۵۵۰۷۲
۷-۱ ملاحظات تأسیسات برقی و مکانیکی
ی ی یی
۸-۱-۲-۷-۱- در ورودی و خروجی هواء باید تمهیدات ایمنی در برابر پیامدهای انفجار (مانند
دمپر ضدانفجار)» اتخاذ گردد.
۹-۱-۲-۷-۱- در کانالهای مستقیم هوا در فواصل لازم و محل اتصال آنها به دستگاه باید از
اتصالات و یا قطعات لاستیکی مقاوم و نسوز (مانند لاستیکهای ساخته شده از ترکیبات موادی
۱۰-۱-۲-۷-۱- درصورت عبور لوله وکانال هوا از درز انبساط یا انقطاع ساختمان, باید از حلقه
انبساطء لرزه گیر و یا اتصالات خرطومی با انعطاف پذیری سه محوره (متناسب با تغییرمکانهای
سازه)» استفاده گردد.
۱۱-۱-۲-۷-۱- سامانههای هوارسانیء تهویه مطبوع و دمندههای هواء علاوه بر قطع خودکار در
حالت اضطراری, باید به صورت دستی نیز سریعاً قابلقطع باشند. در صورت بروز آتشسوزی؛
هواکشها نیز باید به ترتیب فوق عمل نمایند. برای جلوگیری از بروز فشار منفی در هنگام قطع
سامانههاء از دمپرهای کم نشت استفاده شود. ارجح است این دستگاهها خاموش نشوندء بلکه باید
۱۳۲-۱-۲-۷-۷۱- در زمان بحران؛ فشار هوا در راهپلههاء باید مثبت بوده و برای تامین هوای مناسب
در هنگام خروج اضطراری افرادء تمهیدات لازم اتخاذ شود.
۱۳-۱-۳۱ تأسیسات ساختمان بهویژه شیرآلات» دمپرها و سایر ابزار و ادوات کنترل دستی,»
باید دارای نقشه و علائم راهنما بوده در محلهای مناسب قابل مشاهدهء نصب شوند.
۱۴-۱-۲-۷-۱- اجرای لولههای اصلی بهصورت آویز از سقف طبقات. بهویژه در دسترسی و
۱۵-۱-۲-۷-۱- ایجاد فضای هوابند و درزبندی ورودیهای ساختمان, الزامی است.
۶۷۱ات مهندس تأسیسات پاید :با هماهنگی طراح معماری :و مهندس سازه» نسبت به
اجرای بند: ۶-۱-۷۶۲۱ و جزءهای ۳۱-۲۷-۳۷ ۸۵و ۱۴ اقدام نماید:
۲-۲-۷-۱ سامانهی تهویه و تخلیه هوا
سامانهی تهویهء هوای تازه مورد نیاز را تامین نموده و آلودگیها را به حد مجازء کاهش میدهد. در
طراحی: اجرا و نگهداری این سامانه,باید علاوه بر رعایت الزامات مبحث چهاردهم ( تأسیسات
گرمایی, تعویض هوا و تهویه مطبوع)» موازد زیر نیز مدنظااقرارگیرد:
5۳
۱-۳-۳-۷-۱- سامانههای تهویهی ساختمان» برای بهرهبرداری پایدار طراحی شوند.
۲-۲-۲-۷-۱- کانالهای هواء باید در محلهای عبور از دیوار و نصب به دستگاه دارای
انعطافپذبری باشند.
(۳-۲-۲-۷-۱-از اتصالات قابلانعطاف» لرزهگیرهاء اتصالات خرطومی و جاذب تکانه در آویزها و
نگهدارندههای کانالها در محلهای با احتمال برخورد موج انفجار استفاده شود.
۴-برای جلوگیری از اثراتزبالس الکترومغناطیسن» تمهیدات مکمل باید اتخاة شود.
۳-۷-۷۱ سامانههای سرمایش و گرمایش
در کاربرد سامانههای سرمایش,و گرمایش, علاوه بر رعایت الزاسات مبخث چهناردهم (تأسیسات
گرمایی» تعویض هوا و تهویه مطبوع)» موارد زیر باید در نظر گرفته شوند:
۳۱ در ساختمانهای گروه ۱ باید از بکارگیری سامانههای تبرید با اختمال نشت بالا و
یا تبریدی دارای کویل مستقیم (و مانند آن) خودداری گردد. در صورت استفاده از مبرد کمخطر از
نظر اشتعالپذیری و سمی بودن» استفاده از سامانههای تبریدی دارای کویل مستقیم مجاز میباشد.
این امر برای ساختمانهای گروه ۲ مورد توصیه اکید میباشد.
۳۲-۳-۲-۷-۱- در سایر ساختمانهاء درصورت کاربرد سامانههای اشاره شده در بند
۱-۳-۲-۷-۱. هنگام اخطارحملات هوایی» باید گازها و یا مواد مبرد داخل آنها در فضای بیرونی
۱(-۳-۲-۲-۷- استفاده از دستگاههای گرمکننده وخنککننده ویژه (بهخصوص وسایل حرارتی با
سوخت گاز, مایع و جامد) مجاز نبوده و نصب بخاری برقی فقط با رعایت الزامات مبحصث
چهاردهم مجاز میباشد.
۴-۳-۲-۷-۱- استفاده از سامانههای تهویه مطبوع (مانند هواساز) توصیه میشود.
۵-۳-۲-۷-۱- تاحدامکان, از سامانههای دارای شبکه لولهکشی سیال حامل انرژی (مانند
فن کویل): استفاده آنشود.
۶-۳-۳-۷-۱- درصورت بکارگیری فن کویل» اجرای لولهها از کوتاهترین مسیر صورت گیرد.
همچنین از اجرای دریچه هوای تازه در دیوار خارجی پشت فنکویل خودداری شده و هوای تازه از
طریق هوارسانی مرکزی و فیلتراسیون تامین گردد.
۷-۳-۲-۷-۱- لولهها و کانالها باید دارای اتصالات انعطافپذیر سهمحوره (متناسب با
تغییرمکانهای سازه) و قطعه انبساطی در محل نصب دسیتگاهها و محل عبور آنها از دیوارها باشند
(شکل ۳-۷-۲۱
۹۴
۷-۱ ملاحظات تأسیسات برقی و مکانیک
ی ی وس
-< | انعطاف پذیر ۱
3 ی ۸ 1 ۹۳
شکل ۳-۷-۲۱ اتصال انعطافپذ بر کانال در محل نصب دستگاه
۸-۳-۲-۷-۱- بست. آویز و تکیهگاه لولههاء کانالها و دودکشها نباید کاملاً صلب باشند و در
موارد لازم, با اجرای تمهیدات مناسبء قابلیت تحمل و جابجایی در اثر تکانه ناشی از انفجار راء
داشته باشند.
۹-۳-۲-۷-۱- با رعایت مفاد مبحث چهاردهم. بهتر است از لولههای ترموپلاستیک مجاز و دارای
عایق غیرقابل اشتعال (به استثنای سامانههای بارندهی خودکار) بجای لولههای فولادی سیاه»
استفاده شود.
۱-۳-۷-۷-۱- از لولههای فولادی بیدرز (برای شرایط دشوار و تحمل ضربات فیزیکی) مطابق
مبحث چهاردهم استفاده شود.
۱۱-۳-۲-۷-۱- لازم است موتورخانه. اتاق هواساز و سایر تجهیزات مهم در مکانی مقاوم در برابر
پیامدهای انفجارء قرار گیرند. به طور کلی موتورخانهها تا حدامکانء خارج از ساختمان جانمایی
۱۳-۳-۲-۷-۱- از دو یا چند تجهیز (مانند دیگ حرارتی» چیلرء پمپ. برجهای خنککننده)» با
همپوشانی کافی (رعایت اصل پراکندگی)» استفاده شود.
۱۴-۳-۲-۷-۱- مشعلهای حرارتی موتورخانهها باید دوگانهوز باشند.
۹۵
۱۵-۳-۲-۷-۱- گنجایش مخازن ذخیرهسازی سوخت مایعء با رعایت اصل موازیسازی, باید
متناسب با پیش بینی شرایط بحران و مصرف دستکم سه شبانهروز باشد. این مخازن باید در
فاصله ایمن نسبت به فضاهای مهم و موتورخانه دفن شوند.
۱۶-۳-۲-۷-۱- از سامانهها و تجهیزات تأسیساتی مرمتپذیر استفاده شود.
۱۷-۳-۲-۷-۱- محل نصب تجهیزات جانبی موتورخانه (مانند مخزن انبساط بازء برج
خنککننده» چگالنده -کندانسور- هوایی)» باید در برابر پیامدهای انفجار ایمنی لازم را داشته باشد.
۸۱ سامانه مذیریت هوشمند تأسیسات ساختمان» با رعایت: الزامات امنیتی» توسط
شود.
۴-۲-۷-۱ گازرسانی
طراحی و لولهکشی گاز طبیعی در ساختمان» نصب وسایل گازسوز و نصب دودکشهاء علاوه بر
۱-۴-۲-۷-۱- اجرای شبکه گاز در داخل ساختمان مجاز نمیباشد. این ممنوعیت شامل
موتورخانه و آشپزخانهی رستوران مرکزی و بخشهای آزمایشگاهی مرکزی نمیشود.
۲-۴-۲-۷-۱- نصب شیر خودکار قطع گاز حساس در مقابل زلزله و تکانههای ناشی از انفجار در
۳-۴-۲-۷-۲۱- نصب شیر خودکار قطع جریان گاز اضافی (برای جلوگیری از عبور بیش از حد
,رز 111110 1 1 1
۹۶
۷-۱ ملاحظات تأسیسات برقی و مکانیکی
ابا ارس رود وت ورد روط انا کبک کب رس یش
9 م۲۳۹۰
۳ اه پر یجوم ویو مره
و ۱ + او
ی ی ۷ ۴ ۸
شکل ۴-۷-۲۱- شیر خودکار قطع جریان گاز حساس در مقابل زلزله قائم و افقی معمولی
ی ۱ ات 1
شکل ۵-۷-۲۱- شیر خودکار قطع جریان گاز حساس در مقابل زلزله قائم و افقی فلنجی
۴-۴-۲-۷-۱- استفاده از وسایل ایمنی مضاعف مانند گازیاب (آشکارساز گاز طبیعی)» آشکارساز
۵-۴-۲-۷-۱- شیر قطع سریع گاز دارای علائم راهنما و قابل دسترس افراد مجازء در ورودیهای
محوطه و ساختمان باید نصب شود و تمهیدات فنی لازم برای تخلیه اضطراری گاز موجود در لولهها
به فضای باز و ایمن, اتخاذ شود.
۶-۴-۲-۷-۱- وارسی سلامت لولههای گاز طبیعی, دستگاههای گازسوز و دودکشهاء پس از هر
۹۷
۵-۲-۷-۱ تأسیسات آبرسانی
در طراحی, اجرا و سایر کارهای تأسیسات آپرسانی, علاوه بر رعایت الزامسات مبحخحث شانزدهم
(تأسیسات بهداشتی)» باید موارد زیر مدنظر باشند:
۱-۵-۲-۷-۱- ذخیرهسازی آب مصرفی بهداشتی, دستکم به میزان نیاز سه روز و متناسب با
۲-۵-۲-۷-۱- مخازن آب ذخیره در فضای ایمن قرار گيرند.
۳-۵-۲-۷-۱- آب حداقلی بهداشتی» در زمان بحران از طریق رایزر جداگانه و انشعاب کمآبیده»
مجهز به پمپ جایگزین متصل به برق اضطراری تامین گردد.
۴-۵-۲-۷-۱- استفاده از لولههای چندلایه (تا قطر موجود) و با رعایت ضوابط مبحث شانزدهم
۵-۵-۲-۷-۱- در سامانهی لولههای فولادی, استفاده از اتصالات قابل انعطاف. لرزهگیرها.ء
شیلنگهای خرطومی. اتصالات آکاردئونی مقاوم در برابر آتش یا حلقههای انبساطی در لولههای
افقی طویل و در محل تقاطع لولهها با دیوارهای اصلی لازم است (شکل ۶-۷-۲۱).
شکل ۶-۷-۲۱- استفاده از حلقههای انبساطی در لولههای آبرسانی فولادی
بوسیله شیرآلات در هر طبقه به یکدیگر متصل شوند,
و و و
۹۸
۷-۱ ملاحظات تأسیسات برقی و مکانیکی
۷-۵-۲-۷-۱- شیرآلات قطع سریع مجهز به ضربه قوچگیر در ورودی و رایزرهای اصلی شبکه
آبرسانی ساختمان نصب گردد:
۸-۵-۲-۷-۱- ذخیرهسازی و نگهداری آب آشامیدنی بهصورت ایمن و یا بستهبندی توصیه
میشود.
۶-۲-۷-۱ تأسیسات فاضلاب
در طراحی, انتخاب مصالحء اجرا و نگهداری تأسیسات فاضلاب, باید علاوه بر رعایت الزامات مندرج
در مبحث شانزدهم (تأسیسات بهداشتی)» موارد زیر نیز لحاظ شوند:
۱-۶-۲-۷-۱- در صورت وجود فضای امن و یا پناهگاه در پایینترین طبقه ساختمان» پیشبینی
تمهیدات تخلیه سریع بیشینه جریان لحظهای پساب و فاضلاب (در موارد شکستگی, واژگونی و
جاری شدن یکباره محتویات لولههاء رایزرها و مخازن آب در پيامد انفجار)» با اجرای چاله آب
جمعکن و یا کفشوی به تعداد و قطر مناسب ضروری است.
۲-۶-۲-۷-۱- تمهیدات لازم برای تخلیه آب حاصل از شکست لولهها و جمعشده براثر اطفاء
حریق در طراحی و اجرای تأسیسات فاضلاب, اتخاذ شود.
۳-۶-۲-۷-۱- سامانهی لوله کشی فاضلاب علاوه برمقاومت و تکیهگاههای کافی, باید دارای
انعطاف پذیری لازم در مقابل تغییرشکلهای ناشی از فشار حاصل از انفجار باشد. ۱
۴-۶-۲-۷-۱- لولههای افقی فاضلاب. آب باران و هواکش فاضلاب در زیر سقف فضاهای مهم
۵-۶-۲-۷-۱- شیریکطرفه خروجی فاضلاب ساختمانها جهت جلوگیری از برگشت فاضلاب
۷-۲-۷-۱ تأسیسات آتش نشانی
برای محافظت در برابر آتش در هنگام حریق و مباحث مرتبط با اطفاء حریق, علاوه بر الزامات
مبحث سوم (حفاظت ساختمانها در مقابل حریق)» موارد زیر باید لحاظ شوند:
۱-۷-۲-۷-۱- استفاده از آشکارسازهای حساس به دود و حرارت و سامانه هشدار و اعلامحریق و
شبکه بارنده خودکارء الزامی است.
۳-۷-۲-۷-۱- اجرای رایزرهای مرطوب و خشک و جعبه آتشنشانی ضروری میباشد.
سس
ی ی و و
۳-۷-۲-۷-۱- نصب اتصالات قابل انعطاف» لرزه گیرهاء لولههای قابل انحناء و یا شیلنگهای
خرطومی مقاوم در برابر آتش, در لولههای افقی آتشنشانی طویل و محل گذر از دیوارهای اصلی
لازم است.
۴8-۷-۲۷-۱-س رقایت, موارد. زیر الزامی است:
الف- تغذیه شبکههای خشک و مرطوب آتشنشانی از دو یا چند سامانه و مسیر جداگانه.
ب- تغذیه شبکه آتشنشانی ساختمان از آب شهری, علاوه بر وجود آب ذخیره کافی مجهز به پمپاژ
چ- نصب پمپهای جایگزین (رزرو) برقی و دیزلی.
د- تغذیه پمپهای اصلی و جایگزین از نیروی برق اضطراری.
۰- تامین فشار ثُقلی آب شبکه آتشنشانی در صورت امکان.
و- آموزش و تمرین دورهای کارکنان و یا ساکنان برای امداد. نجات و استفاده از تجهیزات
۵-۷-۲۷۷۱ محل و نحوه نصب کپسولهای آتشنشانی به گونهای انتخاب شود که کپسولها
در اثر برخورد موج انفجارء آسیب نبینند و باعث آسیب جانی نشوند (مانند نصب در حفرههای
داخل دیوارها)
۶-۷-۲-۷-۱- نقشه و علائم راهنمای شبرنگ برای تعیین محل کپسول و جعبه آتشنشانی و
خروج اضطراری در فضاهای عمومی و راهروها باید نصب شوند.
۸-۲-۷-۱- زیرساختهای تأسیساتی در محوطه
۱-۸-۲-۷-۱- زیرساختها و تأسیسات محوطه» پاید بیش از یک تجهیز کنترلی داشته باشند.
۱(-۲-۸-۲-۷-تامین حداقل دو انشعاب جبرانی» قابل کنترل و انعطافپذیر با فاصضله مناسب: از
یکدیگر:الرامی است:
۳-۸-۲-۷-۱-< زیرساختها و تأسیسات اصلی محوطه ساختمان» باید بضورت مدفون در کانال
آدمروی مقاوم با رعایت الزامات بند ۱۰-۴-۲-۲-۲۱ء قرار گيرند.
۴-۸-۲-۷ تأسیسات پرخطر (مانند تأسیسات گازرسانی و مخازن سوخت --موضوع بشد
)در حریم:آوارمجاز نیست,
۵-۸-۲-۷-۱- تأسیسات پرخطر در محوطه, باید دست کم به میزان ۱/۵ برابر شعاع آثرگذاری
انفجار آنهاء از ساختمان فاصله داشته باشند. در غیر اینصورت باید با معماری مناسب و سازه
مقاومء پیامدهای انفجار آنها محدود شوند.
۱۰۰
۶-۸-۲-۷-۱- در صورت الزام همجواری تأسیسات پرخطرء باید با معماری مناسب و اتخاذ
تمهیدات لازم» پیامدهای انفجار هریک به خود محدود شوند. ۱
۷-۸-۲-۷-۱- نصب مخازن اکسیژن مایع در محوطه يا فضاهای محصور (به خصوص فضاهای
بیمارستانی)» باید با حفظ ضوابط ایمنی مربوطه صورت پذیرد.
۸-۸-۲-۷-۱- نصب شیرهای آتشنشانی در محوطه. مطابق با ضوابط سازمان آتشنشانی و
خدمات اایمتی الزامی است,
۹-۸-۲-۷-۱- برای تسهیل آمداد و نجات در بحران, باید تأسیسات موردنیاز (نظیر آب» آبگرم.
برق و تلفن) در محوطه ساختمانها تاحدامکان پیشبینی شود.
۳-۷-۱ ملاحظات تأسیسات برقی
از دیدگاه پدافندیء وظیفه تأسیسات برقی ساختمان علاوه بر تأمین انرژی پایدار و مطمئن, شامل
سامانههای مخابراتیء اطلاعرسانی» پایش. اخطار و شبکههای رایانهای نیز میباشد. با توجه به
جایگاه ویژه تأسیسات برقی ساختمان درکارآمدی» ایمنی و استمرار فعالیست در ساختمان» رعاست
اصول پدافند غیر عامل در طراحی و اجرای تجهیزات الکتریکی و الکترونیکی ضروری میباشد. در
این راستا اجتناب از نصب این تجهیزات در مناطق پر خطر میتواند احتمال از دسترس خارج شدن
آنها را کاهش دهد. از سوی دیگر نگرش جداسازی این تجهیزات در طراحیهاء میتواند به عنوان
مناسبترین گزینه در حفظ ارتباطات و امنیت انرژی الکتریکی ساختمان مطرح گردد.
از نظر سازهای»آدیوارها و کفهایی که در مجاورت تجهیزات مرکزی تاسیسات برقی قرار ادارند: بایند
از غناصر سازهای مقاوم ساخته شده باشند. تقویتسازه ای مسیر کابلهای تغذیه اضلی مربوط نه
برق عادی (نرمال)» اضطرای» برق بدون وقفه (در صورت استفاده از برق بدون وقفه مرکزی و یا
منطقهای) و شفت کابلهای داخل ساختمان مربوط به سامانههای ایمنی (مطابق مبحث سیزدهم
مقررات ملی) جهت حفظ ایمنی و تداوم برقرسانی ساختمان توصیه میگردد. نگهداری نقشههای
نهایی ساخت تأسیسات برقی ساختمان در محل امن و قابل دسترس» نزدیک درب ورودی الزامی
است:
۱-۳-۷-۱ مقررات کلی
رعایت مفاد این بخش» علاوه بر الزامات میخت سیزدهم مقررات مشی ساختمان (طرح و اجرای
تأسیسات برقی ساختمانها) الزامی است.
۱۰۱
۱-۱-۳-۷-۱- در طراحی سامانه توزیع برق فشار ضعیف ساختمان» سه بخش عادی, اضطراری و
ایمنی در نظر گرفته شود. برق عادی تنها توسط برق شهر تغذیه شده و جهت برقرسانی به
تجهیزات برقی با درجه اهمیت کم استفاده میگردد. بخش برق اضطراری باید در صورت قطع برق
شهر به صورت خودکار و طی کوتاهترین فاصله زمانی ممکن به مولدهای برق اضطراری موجود در
ساختمان متصل شده و بارهای الکتریکی با اهمیت را تغذیه نماید, بخش برق ایمنی باین به.سامانه
منبع تغذیه پشتیبان شامل باطری و شارژ آن و یا منبع تغذیه برق بدون وقفه (۳8[]) متصل
گردد و تأمین انرژی بارهای حساس مانند روشنایی مسیرهای فرار و فضای امن سامانههای اخطار
و اعلام حریق» سامانهها و روشتایی موجود :در اتاق مدیریت بخران» سامانههای امنیتی و شبکههای
رایانهای را بر عهده بگیرد. استفاده از منبع تغذیه بدون وقفه جهت اطلاعرسانی و مراکز مخابراتی و
نیز منبع تغذیه پشتیبان برای سامانه اعلام حریق پیشنهاد میشود. همچنین به منظور حفظ
قابلیت اطمینان برقرسانی توصیه میگردد ترانسفورماتورهای برق فشار متوسط. مولدهای برق
اضطراری» برق بدون وقفه مرکزی, تابلوهای برق فشار متوسط. تابلوهای فشار ضعیف اصلی مربوط
به برق عادی (نرمال)» اضطراری و بدون وقفه در اتاقها و یا فضاهای مجزا از هم قرار گيرند.
۳-۱-۳-۷-۱- برای جلوگیری از شکست لولههای برق» پیشبینیهای لازم در محلهای درز
انبساط انجام شود و تا حد امکان از اتصالات انعطافپذیر استفاده گردد.
۳-۱-۳-۷-۱- چراغهای جهتدار ایمنی با باتری داخلی باید در مسیرهای فرار جهت نمایش
مسیر خروج از ساختمان مدنظر قرار گیرد. همچنین توصیه میگردد جهت روشنایی فضای امن
ساختمان و اتاق مدیریت بحران علاوه بر روشنایی معمول از چراغهایی با باتری داخلی نیز استفاده
۴-۱-۳-۷-۱- علاوه بر چراغهای ایمنی نمایشگر سمت خروج با باتری داخلی, چراغهایی متصل
به نیروی برق ایمنی در راهروهاء اماکن عمومی و فضاهای تجمع افراد. طراحی و نصب گردد.
۵-۱-۳-۷-۱- از نصب هر گونه چراغ آویز در فضاهای عمومی اجتناب گردد. پوشش چراغها باید
از جنس مواد پلاستیکی بوده و به نحوی باشند که در هنگام اصابت ضربه یا شکستن موجب
جراخت :در افراد انشوند:
۶-۱-۳-۷-۱- ایجاد فشار مثبت در محل نصب تجهیزات حساس الکتریکی, الکترونیکی و
مخابراتی مانند اتاق تابلوهای برق و اتاق کنترل توصیه میشود. تا حد امکان سامانه تهویه اتاقهای
تأسیسات برقی ساختمان از سامانه تهویه مرکزی ساختمان مجزا باشد.
سس یمیمص یی
۷-۱ ملاحظات تأسیسات برقی و مکانیک
و
۷-۱-۳-۷-۱- نگهدارندههای لولهها و سین های کابتل باید استحکام لازم جهت تحمل
تکانههای ناشی از انفجار را داشته باشند.
۸-۱-۳-۷-۱- استفاده از کابل دفنی در فضای خارجی ساختمان توصیه میگردد. از مواد ضد
تجهیزات برقی استفاده گردد.
۹-۱-۳-۷-۱- موتورهای الکتریکی. تابلوهای برق» تابلوهای کنترلی,ء ترانسفورماتورها و مولدهای
برق اضطراری باید به گونهای بر روی سازه فونداسیون مهار شوند که از حرکات جنبی بیش از حد
این تجهیزات در اثر موج انفجار جلوگیری به عمل آید.
۱۰-۱-۳-۷-۱- در طراحی تابلوهای برق ساختمانهایی که دارای سامانههای الکترونیکی حساس
و یا مدارهای کنترلی دیجیتال هستند. باید از تجهیزات حفاظتی اضافی جهت مقابله با اضافه
جریان و اضافه ولتاژ استفاده شود.
۱۱-۱-۳-۷-۷۱-در طراحی تأسیسات برقی ساختمان به منظور اجتناب از تداخل الکترومغناطیسی,
الزامات استاندارد 61000 ۳6] رعایت گردد.
۱۲-۱-۳-۷-۱- در مرحله طراحی لولههای برق رزرو و مدارهای تغذیهکننده اضافی در تابلوهای
برق جهت توسعههای آینده مدنظر قرار گیرد.
۲-۳-۷-۱ سامانه ار تباطی
۱-۲-۳-۷-۱- از سامانه تلفن آتشنشان (تلفن اضطراری) که بطور مستقیم و پیوسته به مراکز
امدادی مرکزی متصل شده باشد» استفاده شود.
۲-۲-۳-۷-۱- استفاده از فیلترینگ مناسب در سامانههای مخابراتی جهت تفکیک و پالایش
امواج مزاحم فقط برای ساختمانهای گروه 0 توصیه میشود.
۳-۲-۳-۷-۱- مدارهای سامانههای اطلاعرسانی و هشداردهنده باید مستقل بوده و نباید با
مدارهای دیگر داخل یک لوله اجرا شوند. این مدارها در قسمتهای مختلف ساختمان. حداقل در
دو مسیر مجزا از همدیگر اجرا گردند.
۴-۲-۳-۷-۱- کابلهای سامانههای جریان ضعیف تا حد امکار۷«شیلددار بوده و باید به صورت
جداگانه از سایر مدارهای سامانههای دیگر کشیده شوند.
۱۳۳
مبحث بیست و یکم
۵-۲-۳-۷-۱- برای کابلهای کنترلی و مخابراتیء استفاده از کابلهای فیبر نوری عموماً به
هادیهای مسی ترجیح داده میشوند.
۶-۲-۳-۷-۱- به منظور اخطار بموقع به ساکنین درهنگام تهدیدات. ساختمان دارای سامانه
اطلاعرسانی داخلی باشد.
۳-۳-۷-۱ سامانه برق اضطراری و ایمنی
۱-۳-۳-۷ مولدهای برق اضطراری» باید برای تأمین وان الکتریکی سامانههای:هشدار:
روشنایی مسیرهای خروجی» روشنایی فضاهای امن علائم خروج» سامانههای مخابراتی اضطراری»
تجهیزات اعلام حریق, پمپهای آتشنشانی و آبرسانیء سامانه تخلیه دود و آسانسورهای اضطراری
در یک نقطه امن تعبیه شوند. در تعیین ظرفیت مولدهای برق اضطراری امکان توسعههای آینده
۲-۳-۳-۷ محل نصب مولدهای: برق اضطراری در فضاهای ایمن, وامقاوم:در براسر انفجار در
نظر گرفته شود.
۳۷-۳-۳-۷۱- مخزن سوخت: ذخیره باید به اندازه کافی دور از دیزل زنراتور و تا حدامکان
بصورت مدفون تعبیه شده باشد. در غیر این صورت مخزن سوخت ذخیره باید در فضای محافظت
شده و مقاوم در برابر انفجار قرار گیرد. ظرفیت مخزن ذخیره باید برای ذخیرهسازی مصرف سوخت
برای سه روز طراحی شده باشد و مخزن سوخت روزانه دیزل ژنراتور دارای ظرفیت سوخت مورد
نیاز برای حداقل ۴ ساعت کار با ظرفیت نامی باشد.
۴-۳-۳-۷-۱- جهت اتصال دیزل ژنراتور اضطراری سیار به سامانه فشار ضعیف ساختمان, باید
تمهیدات لازم ذر تابلوی برق اصلی ساختمان الحاظ گردد:
۵-۳-۳-۷-۱- مولدهای برق اضطراری» عموماً نیازمند دریچههای لووردار و یا بازشوهای با
خمهای اضافی برای تهویه مولد در حال کار میباشند. به گونهای که اثرات موج انفجار برروی مولد
اضطراری کاهش یاید.
۶-۳-۳-۷-۱- مولدهای برق اضطراری باید در دو نقطه مختلف و با فاصلهی مناسب از یکدیگر,
قادر به تأمین توان اضطراری ساختمان باشند.
۷-۳-۳-۷-۱- کابلهای توزیع برق اضطراری باید دارای حصار محکم بوده و یا در لوله داخل
بتن محصور گردند.
۸-۳-۳-۷-۱- بعضی از اماکن ویژه مانند اتاقهای عملچیمارستانها نقش سرویسرسانی خاص
و بحرانی را دارند و به همین سبب نیاز به برق بدو قطعی را دو چندان میکنند. بنابراین
رسررییرسیری رو ری ...۰ وه وید رد دار ری
۷-۱ ملاحظات تأسیسات برقی و مکانیکی
اقا هجوت اس وهای سکب ای اس کبک ی یی سس
بکارگیری تمهیدات لازم جهت تأمین برق پایدار و قابل اطمینان از قبیل منابع انرژی وقفه ناپذیر
برای این اماکن الزامی است.
۴-۳-۷-۱ ترانسفورماتورها
۱-۴-۳-۷-۱- ترانسفورماتورهای اصلی قدرت باید در صورت امکان در فضاهای داخلی ساختمان
غیر متمرکز و در اتاقهای مستقل مخصوص خود قرار گیرند تا قابلیت اطمینان را در زمانی که یکی
از ترانسفورماتورها در اثر انفجار آسیب میبیند. افزایش دهند.
۲-۴-۳-۷-۱- محل قرارگیری ترانسفورماتورهای اصلی تا حد امکان از محل نصب مولدهای برق
اضطراری دور باشد تا در مواقع حریق و خسارات ناشی از انفجار احتمال از دست رفتن تأمین آنرژی
الکتریکی کاهش یابد.
۵-۳-۷-۱ اتاق مرکز کنترل و مدبریت ساختمان
۱-۵-۳-۷-۱- این اتاق برای کنترل عملکرد سامانههای تخلیه دود.ء ارتباط با ساکنین.
و امدادرسانی, پانلهای تکرارکننده اعلام حربق و یا نمایشگر تصویری نشان دهنده محل حریق: به
صورت مجزا از هم در نظر گرفته شوند تا امکان اطلاع عملکرد سامانه حریق در موقعیتهای
۳-۵-۳-۷-۱- پائلهای تکرارکننده اعلام حریق و یا نمایشگر تصویری نشان دهنده محل حریق
باید در نزدیکی نقطه دسترسی مأْمور آتشنشانی به ساختمان قرار گیرند. اگر مرکز کنترل در
مجاورت لابی باشده باید آن را توسط راهرو یا سطح واسط از لابی جدا نموده و برای مرکز کتتول
حریق, سازه مقاوم اجرا نمود.
۶-۳-۷-۲۱- آشکارسازی و اعلام دود و آنش
کنترل سامانههای آبپاش, شستیهای فشاری دستی» آژیرهای صوتی و نمایشگرهای تصویری باید
در سامانه اعلام حریق ساختمان استفاده گردیده تا باعث عکسالعمل به موقع نسبت به وقوع حریق
گردد.
۱.۵
مبحث بیست و یکم
یج و و یم ی
۲-۶-۳-۷-۷۱- با فعالشدن سامانه اعلام حریق باید فرآیندهای کنترل دودء فعالیت سامانههای
هشدار و اطلاع رسانی آغاز گردیده تا امکان انتقال ساکنین به فضاهای امن در ساختمان مهیا
گردد.
۱- ۳-۶-۳-۷ سامانه اعلام حریق از نوع آدرس پذپر و کابلهای سامانهی اعلام حریق از نوع
مقاوم در مقابل حریق گزینش گردد.
در طراحیها و اجرای سامانههای آسانسور و پلهبرقیء علاوه بر رعایت الزامات مبحث پانزدهم
ِ مقررات ملی ساختمان (آسانسورها و پلههای برقی) موارد زیر نیز باید مدنظر قرار گیرد:
۱-۴-۷-۱- آسانسورها نباید به عنوان وسیلهای برای فرار افراد از ساختمان در هنگام حادئه
مورد استفاده قرار گيرند.
۲-۴-۷-۱ در شرایط اخطار حملات هواییء کابین آسانسورها باید بتوانند در طبقات از قبل
تعیین شده متوقف شوند و توسط افراد آتشنشان مورد استفاده قرار گیرند. همچنین آسانسورها
باید با سامانه اعلام حریق و اتاق مدیریت بحران ارتباط داشته تا در مواقع ضروری از سرویس خارج
۳۹۱ فر شرایط پس از سیب احتمالی ساختمان. مآموران آتنش نشنانی ممکنن استت
آسانسور را برای انجام عملیات آتشنشانی و نجات افراد انتخاب نمایند. وجود آسانسور با ملاحظات
سازهای خاص و ضد دودء میتواند به عملیات مأموران امدادی کمک نماید. لذا باید متناسب با
طراحی ساختمان, آسانسورهایی با قابلیت مقاومت در برابر حریق و تجهیزات مربوطهء مطابق با
استانداردهای ۳35۳:۸61-72/2009 و ۳5۳۳/61-73/2005 برای انجام عملیات آتشنشانی و
نجات افراد تعبیه گردد.
۴-۴-۷-۷۱- برق آسانسورهای امدادی (اضطراری)» باید از طریق مولد برق اضطراری نیز قابل
۵-۴-۷-۱- چاه آسانسور باید درزبندی شده و دارای فشار مثپت هوا باشد.ء تا از نفوذ دود و گرد
و غبار به داخل آن و انتقال آلودگی به سایرآقسمتهاء جلوگ89 نماید.
مه
۷-۷۱ ملاحظات تأسیسات برقی و مکانیکی
را و رس و
۶-۴-۷-۱ در ساختمانهایی که طبقات زیرین آنها دارای فضای امن می باشد.ء اجرای چاهک
و چاه آسانسور در مجاورت این فضاها مجاز نیست.
۷-۴-۷-۱- تابلوی کنترل آسانسور باید دارای باتری داخلی جهمت پیاده کنردن مسافران در
نزدیکترین طبقه پس از قطع برق باشد.
۵-۷-۱- تأسیسات فضای امن
با توجه به الزامات بخش ۴-۲-۱ (فضای امن)» مدت محدود استقرار پناهگیران (به علت به حداقل
۱-۵-۷-۱- درزبندی کامل درب (بازشو به بیرون فضای امن) و دریچه خروج اضطراری ( بازشو
به داخل فضای امن)» برای جلوگیری از ورود دود و گرد و غبار صورت گیرد.
۲-۵-۷-۱- در فضاهای امن با زمان سکونت موقت» از اتصال هرگونه تأسیسات تهویهی هوا
خودداری شود (فضای امن تهویه نشده). در فضاهای امن با زمان سکونت زیاد» نیاز به تأسیسات
۳-۵-۷-۱ استفاده از سامانههای تبرید با احتمال نشت بالا و یاد تبریدی دارای کویل مستقیم
(و مانند آن) در فضای امن مجاز نمیباشد.
۴-۵-۷-۱- به طور معمول اجزای سامانه کنترل فشار هوای داخل فضاهای امن شامل
۱۰۷
و و و ۰ وان دورو .وروی سا و ۵ رسد اس
رس (الف)
زب
ا
زج(
شکل ۷-۷-۲۱- سوپاپ ضدانفجار
الف) جریان هوای نرمال, ب) جریان هوای اضافی از خارج, ج) جریان هوای اضافی از داخل
۵-۵-۷-۳۱- چراغ اضطراری (برای مدت استقرار) علاوه بر برق شبکه (قابل تغذیه از مولد برق
اضطراری) تعبیه شود.
۶-۵-۷-۱- تابلو اطلاعات مشتمل بر حداکثر مدت استقرار پناهگیران و شماره تلفنهای
اضطراری موردنیاز نصب گردد.
۷-۵-۷-۱- تجهیزات نجات ( نظیر تبر و بیل کوچک) و کمکهای اولیه در فضای امن قرار داده
شوند.
۸-۵-۷-۱ علائم شبرنگ در اطراف درب و دریچه خروج اضطراری نصب گردد.
۹-۵-۷-۱- پیشبینیهای لازم در خصوص مایحتاج مورجلیاز در مدت مجاز استقرار (مانند آب
۱۸
واژهنامه فارسی به انگلیسی
واژهنامه فارسی به انگلیسی
آسانسورهای اضطراری 5 ۷ 0ع۳:۵۳۵
آستانه فروریزش (۳-) 3۳۵۷۵۵۵ 12096[م)
آشکارسازی و اغلام دود و آتش 0 عگ 161601100 ۳1۳۵ ۶ 6عا م5
اتصالات انعطافپذیر از[ ع[0 ۳1۵۳1
امنیتی 560۷
انفجار در هوای آزاد 1 «ز۸ ۳۳۵۵
ایمنی جانی (8آ) جاعکه5 ۲.16
تابلوهای کنترل وأعه3 ۵1
تپ الکترومغناطیسی (۳۸/۳) ۳۷196 ع061ع3/2 ۳1۵0۵
تجویزی 1111
جداساز 110107
جرم معادل 5 ۳01۷۵16۲
جعبه گلدان ۳10۷/۵۴
جوش کام 40 ۳۵۵16
چند درجه آزادی 0 0 0666 عامزا/2
(۱/1101۳)
چند عملکردی ۳۵۵۵1 |۳۵
چیلر پیچشی 5070۷۷
چیلر جذبی ۸50010
چیلر گریز از مرکز 7 [هع ۲۵2
چیلر هواخنک ]انا 60[ممه و۸
حد شکنندگی ۷61 بوازاژع ۳۲۵
حوزه دور 40 ۳۳
حوزه نزدیک 0 262۳
دربهای هوابند ۶8 ع11 قهی6
دریچه پادری 611
دمپر کم نشت 7- ۵2628 ]-/0۷]
ری یه
راهرو 007
روش :مسیر جایگزین 0 ۳۵۸ ۸116۳211۷6
سامانه برق اضطراری 0 ۳0۷۲ ۳۵۲866
سامانهی تهویه و تخلیه هوا 0 ۷۵۵۲1۵110
سختی معادل 5 ۳01۷۵160
سنگ پستر 710
سوپاپ ضدانفجار 6 8189
سوپاپ فشار اضافی 07 ۷۵1۷6 ۳۳99۵
سیار ۳۵۳۵۵
شکل ۳
شبکهی آبپاش 7اا م5
شیر خودکار قطع جریان گاز حساس مقابل زلزله 6 5615116
ضربه 1121
ضریب افزایش دینامیکی (11۳) ۳۵0107 1006286 1226
ضریب افزایش مقاومت (51۳) ۳۵0107 10076286 5681
ضریب پسا (کشسانی) ۳۶21
طاقت 6۱۱۱۱
طرح تفصیلی 0 ]161۵1
طرح مایه 5161
فشار گاز 6 62
فشار مبنای انفجار (۳80) 3۳۵۶8۳6 1010601
قابلیت استفاده بیوقفه (10) 060۵26۲ ۵۵1216 ]1
کنترل غیرفعال 0001 ۳8831۷6
کنترل فعال 00۵1 ۸01۷۵
لحاظ نشده (1/۸<) ۸116216 10
مبدلهای برق نوت وی ان ۷
محفظهی هوابند ما +۸
مراکز کنترل موتور 58 ]00۵۵ ۱/010
مرکز کنترل خریق ]00 ۳۲۵
صم ریس وی یی
واژهنامه فارسی به انگلیسی
مقاومت مقرر 568110 5060111000
موج رایلی 6 ااع61[ا۵ 1
میدان آزاد 0 ۳۳۵6
میراگر ۱0
ناحیه ارتجاعی 6 ۳128116
ناحیه خردشدگی 6 عطنطاعس)
ناحیه خمیری 6 ۳12811011۷
ناحیه گسیختگی 06 38۳۳6
نسبت تقاضا به ظرفیت (1601) وناهط جنمدمه۲ م12
نیروی معادل 6 ۳01۷۵16
هدف 13
همسان زره |
همگن 7705
هواساز 1 8ع۵110هط -جنه۸
یک درجه آزادی 0 0 66و06 عاع ند
(510۳)
ی
۱
۱
۱
5۲۱۵9۳۱۵۹۵۱۰۲
مرا ی رو رت ار وا ره
فهرست مراجع قابل استفاده
6۳ ,۳۳۵10۹0 [هاده[0ز۸00 ۰۶ دامللط عطا ادزدع ۵ کعساناگ5 ۰
48 مقاهاز0 کمتانانمم۳ 0مقندتا ,3-340-02
-5 /71 ,هتسه لععنصط ۲ بصونفعل 270106 ۵۶ هام ۳۵۵۵ 2
6 باأقتاصم1 آهعنصا760 محصسخز عطا ۶ 360۳6۵1 کت 855-1
۶و «عزده0 اصماوزدم۸ افقاظ «مل عم وطوصق ۳ بولهم30 موکطامع10 :3
0 ,767869 370۷ ,فو5 ۵صه بوعازس صط0ل فوصزواندط
2/008۲ ,قن و2 لعسطساگ ما ۹1۵۵۵0۵ 7.31 بفوونظط .4
4 ,۹۵۶6 310 ,711
[آها ۸0:4 ۶ دامحللط عطا ادزده۸ ما کع هاگ ۶و صوزد۲۵ ۵ط .5
۶ 060260۲ کن]آ بلهس3/20 لدونصط16 ,135-1300 باق منفمامی
0 .06 دماعدنطاعه ۷۷ ۳۳۵۵۶ جنش فصه نهذ موحصسه عطا
67 6016 صعزی6 50۵ ,اق ما5 اصماوزدم اعواظ کم جوز 6۰
3 ,۲۰۶۲۵ ]56۵ 1و غاب کهآ م6 عس۸
۳011108 آهوتمط۳۵100 هز عولط اصهاعزومه۸ اععاظ که معزد 1 .7
7 ,47 .174571 ۸5۲0۳
م۸۵ 1۵0۳۵۹۲ هام2۵ عادع2/0 ما لقسد/2 ۹۵۵۵6 .8
5۰ ,60601ع2/]8028 مافنط ,426 ۳۳۸ باعوطنغاناظ اعمصندی۸
3 1600606۴
1 2/0826 1۵ دعدافان8 هزم که معنزد6 1 1۵۶ ۳۵۳ .9
3 166606۶ ,5665 61 0ع 3/1202 اقنط ,427 ۳۳۵/۸ "ععلمهان۸
1 ۶۴۴ 6فع۲ دز ا6۵0زم+2 اممطعگ عکد5 جوز ۵ ۳۵۵۶ 10۰
3 6۳ 16660 .5665 کمعم 3/202 ماعنط ,42۵ ۳۳۵/۸ منفامهان۸
باون ,430 ۳۳۵/۸ وااوازن500 10۳۶ موزد1 ]1 هه زگ 11۰
7 6۳ 1666 ,کعز56 ۱1۵۵2061
ها
[۵م۳۵1۵ 6اهع0ن/2 ما عفن ما-770 ۸ ادهش عافنط .12
و ,452 ۳۳۵۸ ب,فعطنوانظ اعصنديی۸ ما۸ 1008۲
5 120۵۷ 56165۰ 60 ۱/0226
-4-023 17۳60 90هام عازدوع ۳۵ اکزد۸۵ ما فعصنلواندظ ۶و صعز۵ ۲ .13
5 ,0116712 ۳20(11068 7۵1160 ,03
40 12008 افقاظ" .ع ,وهقصهقطظ پیش بقامس .۳ ,3/۵۵8 :1 بمعا< .14
و 02[ ۳100۵6 ,0610 هه -کصسه ما5 جه کامقط اکهاظ
۰ ,76-91 ,7 008زع ۳ آ 5۳
سرا سم ی و
۱۱۴
