مقرراتِ ملیِ ساختمان
ی ی دا ود ی ی
⚠
ی ی دا ود ی ی
ا
موی اسلا ی ابالی تاریخ: ۱۳۹۶/۴/۲۵ ا
1 ری شماره: ۱۸۵۶۹/۱۰۰/۰۲
«زاست باوو بای ٍ
جناب آقای دگتر رحمانی فضلی - وزیر محترم کشور ۱
مدیران کل محترم راه و شهرسازی استان‌ها ۱
- : چاو و 3 : و ا
جناب آقای مهندس تابش - رئیس محترم بنیاد مسکن انقلاب اسلامی ۱ ٍ
جناب آقای مهندس رجبی - رئیس محترم شورای مرکزی سازمان نظام مهندسی ساختمان ٍ
ا جتاب آقای مهندس پرورش - مدبر غامل محترم شرکت آب و فاضلاب استان تهران
۱
سلام‌علیکم ِ
۱ بنج ی ۰ وس ۰ ِ ۱ ۱
۱ در اجرای ماده ۲۳ قانون نظاح مهندسی و کنترل ساختمان سمصوب ۰۱۳۷۴ بدیتوسیله 31
تدوین و نتصنویب ۳ در وزارت راه و شپرسازی گذراندهء جهت استحضار و صدور دستور ۱
برای اچرا از تاریخ 1 در اگل کشور: ابلاغ می‌گرند. مان انقضای ویرایش سال ۱۳۹۹ ۱
, ۹ و : 5 :1 ری سم اور ۱
مجارز شم رده خواشد سک ۱
عباس آخوندی ۱
رونوشت : 1
۱ جناب آقای دکتر مظاهریان - معاون سحترم مسکن و ساختمان جهت. آگاهی.
مینان ارژانتین, مهار افریقاء ۱
رای عباس یامه ۱
ساختمان شهید دادمان
۱ کدپستی: 1۵۱۹۷1۳۱۱۱
۱ سندوق پستی ::80 اقا
: ۲[ ۵ ۷ ۲۲۱۲ ,۷ ۷۷ ۷
مبحت شانز دهم
۱۳۹۶
وزارت راه و شهرسازی سس 1
مقررات ملی ساختمان آبران
ٍ مبحث شأانزدهم
ی
نا ر ات و ۱ اد ر
ویرایش چهارم (۱۳۹۶)
[ عنوان و نام پدیداور : تاسیسات بهداشتی/ [تهیه کننده] دفتر تدوین مقررات ملی ساختمان؛ [برای] وزارت راه و شهرسازی. ۱
۱ مرکز تحقیقات راأه. مسکن و شهرسازی. :
روضعیت رپراست : [ویراست غ].
مشخصات نشر : تهران: مرکز تحقیقات رام مسکن و شهرسازی,۱۳۹۹.
مشخصات ظاهری ی ۲۱۷ صض.: مصور ,جدول.
فروست : مرکز تحقیقات راهم مسکن و شهرسازی. شماره نشرک- ۱۷۹۶
مقررات ملّی ساختمان ایران؛
مبحث ۱۹.
شابک ۹۷۸۱۱۳۱۹۸
یادداشت + واژه‌نامه. ا
موضوع : ساختمان‌سازی -- صنعت و تجارت -- قوائین و مقررات -- آبران ا
موضوع 5 -- دواد[ هزم ع1 مه هآ ۰ واه اعد
موضوع : بهداشت. مهندسی -- ابزار و وسایل - استانداردها
موضوع : ۳8و51 -- کع‌زارسه هه خدعس‌نوظ -- هه هه وهانمدگ5
موضوع : ساختمان‌ها -- مهندسی محیطزیست -- استانداردها ۱
موضوع : 512003۳08 -- ع مغ هه آهاومعس مج -- کعدزو 8۸ ا
شناسه افزوده : مرکز تحقیقات را مسکن و شهرسازی ۱
شناسه افزوده : ماد دمص م31 مقطعناآ هه جهاه230 ,۸020 ٍ
شناسه افزوده : مقررات ملی ساختمان ایران؛ میحث ۱۹
رده بدی کنگره :۰ اج ام فالف 163471۳۶۰۲۸
رده بندی دیوی : ۳۳/۵۵ ا
شماره کتابشناسی ملی ۹
ار
1
مر کهبات راد رسای
تهیه کننده: دفتر تدوین مقررات ملّی ساختمان
شماره نشر:
ک- ۷۹۶
ناشر: مرکز تحقیقات رای مسکن و شهرسازی
نوبت چاپ: دوم ۰۱۳۹۹ ویرایش چهارم
تیراژ: ۱۰۰۰۰ نسخه
قطم: وزیری
لیتو گرافی چاپ و صحافی: اداره انتشارات و چاپ مرکز تحقیقات را مسکن و شهرسازی
قیم ۱3۹۱۱۹ ریال
شایک: ٩۷۸-۹۰۰-۱۱۳-۱۹۸-۶ 978-600-113-168-4 :1582
كلية حقوق این اثر برای تهیه کننده محفوظ است.
نشانی ناشر: تهران. بزرگراه شیخ فضل ا... نوری: روبروی فاز ۲ شهرک فرهنگیان. خیابان نارگل. خیابان شهید علی
مروی. خیابان حکمت صندوق پستی: ۱۳۱۶۵-۱۹۹3۹ تلفن: ۸۸۲۵۵۹۶۲-۹ دورنگار: ۸۸۳۸۶۱۳۲
پست الکترونیکی :20.1۳.ع010)0(01۳ فروش الکترونیکی: 0۳.870.26.17 //:10]ظ
به نام خدا
مقررات ملّی ساختمان در تمامی کشورها قواعدی هستند که به نحوی اجرای آنها توسط شهروندان
الزام قانونی پیدا می‌کند. ادراک مشترک کلیه عوامل و عناصر مرتبط اعم از دولت. دولت‌های محلی.
مردم و مهندسان, موجب می‌گردد که منافع ملّی ناشی از حفظ و افزایش بهره‌وری از سرمایه گذاری‌های
ملّی و هم چنین حفظ جان و منافع عمومی بهره‌برداران ساختمان‌ها بر منافع سازمانی دستگاه‌های
اجرایی و یا منافع دولت‌های محلی و هم چنین منافع فوری سرمایه گذاران ترجیح داده شود.
بدیهی است توافق و التزام بر این دسته از منافع و خواسته‌ها در قالب برنامه توسعه نظام ملّی
ساخت و ساز تحقق می‌یاید.
از سال ۱۳۶۶ مقررات حاکم بر جنبه‌های مهندسی و فنی ساختمان (طراحی - نظارت - اجرا)
توسط وزارت راه و شهرسازی در قالب مقررات ملّی ساختمان به تدریج وضع و استفاده از آن الزامی
شده است. توسعه آموزش عالی, مراکز فنی و حرفه‌ای و سازمان‌های نظام مهندسی موجب افزایش
نیروی انسانی متخصص و ماهر در سطح کشور گردید و به موازات آن مقررات ملّی ساختمان و
استانداردها و آیین‌نامه‌های ساختمانی نیز به همت اساتید و صاحبنظران شاغل در حرفه به صورت
دوره‌ای مورد بازنگری و تجدید چاپ قرار گرفته‌اند. در حال حاضر این مقررات به درجه‌ای از کمال
و غنا رسیده است که به عنوان مرجع و منبع آموزشی ضمن تأمین نیاز نسبی دانشگاهیان و جامعه
مهندسی کشورء سازندگان و بهره‌بردآران» ابزار و مرجع کنترل لازم را برای اطمینان از کیفیت
ساخت و سازها برای ناظران و بازرسان فراهم نموده است.
مقایسه کیفیت ساختمان‌ها بویژه از حیث سازه‌ای در سال‌های اخیر با قبل از تدوین مقررات ملّی
ساختمان موید تأثیر این مقررات در ارتقای کیفیت ساختمان‌ها و سیر تکاملی آن در جهت تأمین
ایمنی» بهداشت. رفاه و آسایش و صرفه اقتصادی می‌باشد اما با مقایسه آمسار کمی و کیفی,» وضع
موجود کشور با میانگین شاخص‌های جهانی فاصله قابل توجهی وجود دارد.
برای جبران فاصله شاخص‌های پیش گفته شده لازم است اولاً نهادهای حاکمیتی سیاست‌گذار و
برنامه‌ریز و مراجع صدور پروانه ساختارهای کنترل و نظارت را مورد بازنگری قرار داده تا سیستم
پ
نظارت جدی‌تری نسبت به تولید. توزیع و مصرف مصالح استاندارد و اجرای مقررات ملّی ساختمان
اعمال گردد. ثانیاً سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان. تشکل‌های حرفه‌ای دانشگاه‌ها و مراکز
آموزشی و تحقیقاتی بیش از پیش در ترویج و تبیین مقررات وضع شده. الگوسازی و آرایه
نمونه‌های عینی رعایت مقررات یاد شده و معرفی فن‌آوری‌های نوین و به نمایش گذاشتن مزایای
آن تلاش نمایند. ثالشاً مهندسان و سازندگان که وظیفه اساسی در اعمال ضوابط و مقررات
ساختمانی را در طراحی, اجرا و نظارت ساخت و سازها بر عهده دآرند با به روز رسانی دانش فنی و
مهارت حرفه‌ای و با تکیه بر اصل اخلاق حرفه‌ای خود نسبت به اجرای مقررات ملّی ساختمان بیش
از پیش اصرار ورزیده و کارفرمایان و مالکان نیز تشویق يا ملزم به رعایت مقررات ملّی ساختمان آن
شوند. همچنین مردم به عنوان بهره‌برداران نهایی می‌توانند با افزایش سطح آگاهی از حقوق خود
نقش اساسی در ارتقای کیفیت از طریق افزایش مطالبات در کیفیت و بهره‌وری ساختمان‌ها و ایجاد
انگیزه رقابت در ارایه ساختمان‌های با کیفیت ایفا نمایند.
در خاتمه از کلیه اساتید و صاحبنظران و تدوین کنندگان که از ابتدا تاکنون در تدوین و تجدیدنظر
مباحث مقررات ملّی ساختمان تلاش نموده و در همفکری و همکاری با این وزارت از هیچ کوششی
دریغ ننموده‌اند» سپاس گزارم. همچنین برای دست اندرکاران ساخت و ساز از دستگاه‌های نظارتی و
کنترلی مراجع صدور پروانه و کلیه عزیزانی که اجرای این مقررات را خدمتگزاری به میهن و مردم
خویش می‌پندارند. رزوی موفقیت و سربلندی در پیشگاه خدای متعال می‌نمایم.
عباس آخوندی
وزیر راه و شهرسازی
9
رید ورن اما ان تاویخ: ۱۳۹۶:۴۶۳۵
ررض وزاست وهای شماره: ۱۸۵۶۹/۱۰۰/۰۲
در
بسمه تعالی
حناب آقای دگتر رحمانی فضلی - وزبر محترم کشور
مدیرآن کل محترم راه و شهرسازی استان‌ها :
جناب آقاي مهندس تابش - رئیس محترم بنیاد سکن انقلاب اسلامی
جناب آقای مهندس رجبی - رئیس محترم شوراي مرکزّی سازمان نظام مهندسی ساختمان
جناب آقای مهندس پرورش - مدیر عامل محترم شرگت آب و فاضلاب استان تهران
در اجرای ماده ۲۳ قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان عصوي ۱۳۷۴ بدینوسیله
وپرایش چهارم میحت شانزدهم مقررات. علّی ساختمان #تأسیسات بهداشتی» که مراحل تهیه:
تدوین و تصویب را در وزارت راه و شپرسازی گذرانده. جهت استهضار اي هدور دستور
برای اجرا از تاریم ۹۶:۲۷:۱ در کل کشور. ابلاغ می‌گردد. زمان انقضای وپرایش سال ۹٩۳۹۹
میمث شانزدهم مقررات عحلی ساختمای: دو سال بعد از تاأریخ این ابلاغ خواهد برد و بنابراین از
تاریخ ۹۶/۷/۹ لفایت دو سال بعد از تاریم این ابلاغ استفاده از هر کدام از دی ویرایش فوق‌الذکر
عباس آخوندی
وزیو
ث
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
هیأت تدوین‌کنندگان مبحث شانزدهم مقررات ملّی ساختمان - وبرایش چهارم (۱۳۹۶)
(پر اساس حروف الفبا)
الف) شورای تدوین مقررات ملّی ساختمان
9 دکتر محمدتقی احمدی رئیس 9 مهندس شاپور طاحونی عضو
مهندس محمدرضا انصاری عضو ۹ مهندس بهروز علمداری میلانی عضو
دکتر حمید باقری عضو ۹ مهندس مسعود غازی سلحشور عضو
دکتر سعید بختیاری عضو 8 مهندس یونس قلی زاده طیار عضو
دکتر حمید بدیعی عضو ٩ دکتر بهروز گتمیری عضو
دکتر ناصر بنیادی عضو ۹ دکتر حامد مظاهریان عضو
مهندس محسن بهرام غفاری عضو ٩ دکتر محمودرضا ماهری عضو
دکتر محسن تهرانی زاده عضو ۵ دکتر بهروز محمدکاری عضو
مهندس محمدابراهیم دادسرشت عضو ۹ مرحوم مهندس حشمت ا... منصف عضو
مهندس سید محمدتقی راتفی عضو ۹ دکتر سیدرسول میرقادری عضو
دکتر علی اکبر رمضانیانپور عضو ۹ مهندس نادر نجیمی عضو
8 دکتر محمد شکرچی‌زاده عضو 6 مهندس سیدرضا هاشمی عضو
مهندس علی‌اصفر طاهری‌بهبهانی عضو
مهندس سیدمحمدتقی راتقی عضو
۹ مهندس محمود رضایی عضو
۹ مهندس بهروزعلمداری میلانی رئیس
9 مهندس محمدحسین کاشانی حصار عضو
٩ مهندس صادق یوتسلو عضو
پ) دبیرخانه شورای تدوین مقررات ملّی ساختمان
۹ مهندس سهیلا پاکروان معاون دفتر تدوین مقررات ملی ساختمان و دبیر شورا
۵ دکتر بهنام مهرپرور رئیس گروه تدوین مقررات ملی ساختمان
مهندس سیدمحمدرضا میرعبداللهی کارشناس معماری دفتر تدوین مقررات ملی ساختمان
مقدمة وبراآیش چهارم
نخستین ویرایش مبحث شانزدهم مقررات ملی ساختمان, در اوایل دهه ۷۰ توسط زنده یاد مهندس
حشمت‌اله منصف تهیه شد و در سال ۱۳۷۲ به تصویب هیئت وزیران رسید و از آن تاریخ به بسد
این مبحث دو بار توسط کمیته‌های تخصصی وقت به ریاست ایشان مورد بازنگری قرار گرفت. به
روز نمودن استانداردهاء به کارگیری فن‌آوری‌ها و روشهای جدید در طراحی و اجرای ساختمان‌ها و
دریافت نظرات دست اندرکاران ساخت و ساز در کشورء بازنگری مباحث مقررات ملی ساختمان را
هر چند سال یک بار ضروری می نماید.
تهیةُ ویرایش حاضر مبحث شانزدهم مقررات ملی ساختمان, از تیر ماه سال ۱۳۹۳ بر پايةٌ همان
استخوان‌بندی متن اولیه و زیر نظر مستقیم آقای مهندس منصف آغاز شد و تا اواخر سال ۱۳۹۵
سال ۰۱۳۹۵ كميتة تخصصی مبحث شانزدهم مقررات ملی ساختمان تمام سعی خود را نسبت به
حفظ خط مشی آیشان در تدوین مقررأت به کار بست.
یکی از موارد مهم مورد بحث در جریان بازنگری اخیر مبحث موضوع امکان دسترسی به لوله‌های
تأسیساتی در هر شرایط بود. عبور لوله‌های تأسیساتی یک واحد ساختمانی از املاک خصوصی
واحدهای دیگرء از جمله لوله‌های فاضلاب طبقات بالا که معمولاً در سقف کاذب طبقه زیىرین اجرا
می‌شود. از نظر دسترسی اغلب مورد سوّال مهندسان ناظر و دست اندرکاران نگهداری و راهبری
تأسیسات ساختمان‌ها می باشد. روشن است که راه حل این مشکل بیش از آن که تأسیساتی باشد.
یک موضوع معماری است که باید مسیر عبور لوله‌ها و سایر شبکه‌های تأسیساتی در طراحی
معماری ساختمان مد نظر قرار گیرد. الزام حل این مشکل بین رشته ای» که با حضور مسئولین
کمیته های تخصصی مباحث بیست و دو گانه مقررات ملی ساختمان در جلسة شورای تدوین
مقررات مطرح و به تصویب رسیده است می تواند با همکاری و هماهنگی کامل بین بخش‌های
مختلف طراحی ساختمان, یکی از مشکلات جدی چندین سالةٌ مطرح در ساختمان ها را رقع نماید.
تغییرات عمده در متن ویرایش حاضر این مبحث نسبت به ویرایش قبلی را می توان به شرح زیر
برشمرد:
- بازنگری در فصل توزیع آب سرد و گرم مصرفی و محدود کردن میزان آب خروجی از
شیرهای برداشت لوازم بهداشتی» به منظور بهینه سازی مصرف آب.
- بازنگری در مشخصات مصالح مورد استفاده در توزیع آب سرد و گرم مصرفی از نظر
میزان مجاز سرب و دمای کار مصالح مورد استفاده در سیستم آب گرم مصرفی.
ح
- بازنگری در مسیر عبور لوله‌های تأسیسات بهداشتی در ساختمان‌ها با هدف حفظ
استقلال واحدهای ساختمانی و دسترسی آسان به لوله‌ها.
- شفاف‌سازی و تأکید بر غیر قابل اشتعال بودن لوله‌های پلاستیکی مورد استفاده در
لوله کشی‌های فاضلاب. هواکش فاضلاب و آب باران که معمولاً خالی از آب می‌باشند و به
صورت غیر مدفون در ساختمان نصب می‌شوند. با هدف جلوگیری از گسترش حریق در
ساختمان‌ها.
- اضافه شدن الزامات مربوط به پیش‌بینی مسیر تخلية ثانویه یا اضطراری آب بارآن بام
ساختمان‌ها.
- اضافه شدن الزامات مربوط به نصب لوازم بهداشتی ويژة استفادة افراد معلول در فصل دوم
مبحث که در این ویرایش به لوازم بهداشتی اختصاص یافته است.
- اضافه شدن پیوست شماره ۱۰ با عنوان " فهرست بازرسی مراحل طراحی تأسیسات
بهداشتی ساختمان" با هدف راهنمایی مهندسان در طراحی تأسیسات بهداشتی
ساختمان‌ها و کنترل سرفصل‌های کارهایی که باید انجام شود.
در پایان» این کميته تخصصی از کليهُ مهندسان. شرکت‌های سازنده لوازم و مصالح تأسیسات
بهداشتی و سازمان‌های نظام مهندسی ساختمان استان‌ها که با ارسال نظرات و پیشنهادات ارزنده
خود این کمیته را در انجام تعهداتش یاری نموده‌اند صمیمانه تشکر و قدردانی می‌نماید و امیدوار
است این همکاری جامعه مهندسی کشور به طور پیوسته تداوم یابد تا نظرات و پيشنهادات جدید
در ویرایش بعدی مبحث مورد بهره‌برداری قرار گیرد.
۱۳۹۶
حَ
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
فهرست مطالب
عنوان صفحه
۱-۶ کلیات ۱
۱-۱-۶ دامنه ۱
۲-۱-۶ استانداردها ۲
۳-۱-۶ راهبری و نگهداری ۲
۴-۱-۶ تخریب ۲
۵-۱-۶ مصالح ۳
۶-۱-۶ مدارک فنی 5
۷-۱-۶ فضای نصب لوازم بهداشتی ۵
۸-۱-۶ حفاظت لولهکشی ۵
۹-۱-۶ حفاظت اجزای ساختمان ۲
۱۰-۱-۵۶ بازرسی و آزمایش ۸
۱۱-۱۶ تعاریف :
۲-۶ لوازم بهداشتی ۳۵
۱-۲-۶ دامنه ۳۵
۲-۳-۶ جنس و ساخت ۵
۳-۲-۶ تعداد لوازم بهداشتی پا
۴-۲-۶ نصب لوازم بهداشتی )7
۵-۲-۶ الزامات انتخاب و نصب لوازم بهداشتی ۳
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان ۳۹
۱-۲-۶ دامنه ۳۹
۲-۳-۶ آب مورد نیاز ۴
۲-۳-۶ طراحی لولهکشی توزیع آب مصرفی ۳
۴-۳-۶ انتخاب مصالح ۶
ذ
۵-۳-۶ اجرای لولهکشی ۵۸
۶-۳-۶ ذخیره سازی و تنظیم فشار آب ۶۱
۷-۳-۶ حفاظت آب آشامیدنی ۵
۸-۳-۶ لولهکشی توزیع آب گرم مصرفی ۷۳
۹-۳-۶ ضد عفونی» آزمایش ۷۷
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان ۸۱
۱-۳-۶ دامنه ۸۱
۲-۴-۶ طراحی لوله کشی فاضلاب ۸۲
۳-۴-۶ انتخاب مصالح ۹۳
۴-۴-۶ اجرای لولهکشی ۱۰
۵-۳-۶ آزمایش ۱۰۳
۵-۶ لولهکشی هواکش فاضلاب ۱.۷
۱-۵-۶ دامنه ۱۷
۲-۵-۶ طراحی لولهکشی هواکش فاضلاب ۱۷
۳-۵-۶ انتخاب مصالح ۱۱۷
۴-۵-۶ اجرای لولهکشی ۱۱۷
۵-۵-۶ آزمایش ۱۱۸
۶-۶ لوله کشی آب باران ساختمان ۱۳
۱-۶-۶ دامنه ۱۳۱
۲-۶-۶ طراحی لولهکشی آب باران ۱۳۲
۳-۶-۶ انتخاب مصالح ۱۳۵
۴-۶-۶ اجرای لولهکشی ۱۳۱
۵-۶-۶ آزمایش ۱۳۴
۷-۶ بست و تکیه‌گاه ۱۳۵
ر
۱-۷-۶ دامنه ۱۳۵
۲-۷-۶ نکات عمومی ۱۳۶
۳-۷-۶ بست و تکیه‌گاه لوله‌های قائُم ۱۳۷
۴-۷-۶ بست و تکیه‌گاه لوله‌های افقی ۱۳۹
۵-۷-۶ محل بست‌ها و تکیه‌گاه‌ها ۱۳۴
پیوست! اندازه‌گذاری لوله‌ها در لوله کشی توزیع آب مصرفی ساختمان ۱۳۳
پ ۱-۱ کلیات ۱۳۳
پ ۲-۱ تعیین حداکثر مصرف لحظه‌ای آب ۱۳۴
پ ۳-۱ تعیین حداکثر مصرف لحظه‌ای محتمل ۱۳۴
پ ۴-۱ افت فشار در طول لوله ۱۳۴
پ ۵-۱ اندازه‌گذاری لوله‌ها ۱۹۲
پ ۶-۱ نکات دیگری دربارة اندازه گذاری لوله‌ها ۱۶۱
پیوست۲ علائم ترسیمی در لولهکشی توزیع آب مصرفی ساختمان ۱۳۳
پ ۱-۲ ۱۳۳
پ ۲-۲ ۱۳۳
پ ۲۳-۲ ۱۳
پ ۴-۲ علائم ترسیمی ۱۳۳
پیوست۳ اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان ۱۷
پ ۱-۳ کلیات ۱۳۷
پ ۲-۳ تعیین حداکثر جریان لحظه‌ای فاضلاب ۱۳۸
پ ۳-۳ تعیین قطر نامی لولةٌ مورد نیاز ۱۷۰
پ ۴-۳ نکات دیگری درباره اندازه گذاری لوله‌ها ۱۷۲
پیوست۴ علائم ترسیمی در لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان ۱۷۳
پ ۱-۴ ۱۷۳
پ ۲-۴ ۱۷۳
پ ۳-۴ ۱۷۳
پ ۴-۴ علائم ترسیمی ۱۷۴
پیوست ۵ اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی هواکش فاضلاب ۱۷۵
پ ۱-۵ کلیات ۱۷۵
پ ۲-۵ تعیین مقدار .17.۳.]7 برای لوازم بهداشتی مختلف ۱۷۵
پ ۳-۵ تعیین قطر نامی لولةٌ مورد نیاز ۱۷۷
پ ۴-۵ نکات دیگری درباره اندازه‌گذاری لوله‌ها ۱۷۸
پیوست ۶ علائم ترسیمی در لوله کشی هواکش فاضلاب ۱۷۹
پ ۱-۶ ۱۷۹
پ ۲-۶ ۱۷۹
پ ۲۳-۶ ۱۷۹
پیوست ۷ اندازه گذاری لوله‌ها در لولهکشی آب باران ساختمان ۱۸۱
پ ۲-۷ تعیین قطر نامی لوله‌های قائم ۱۸۱
پ ۳-۷ تعیین قطر نامی لوله‌های افقی ۱۸۲
پ ۱-۸ ۱۸۵
پ ۲-۸ ۱۸۵
پ ۲۳-۸ ۱۸۵
پ ۲-۸ علائم ترسیمی ۱۸۶
5
پ ۱-٩۹ کلیات ۱۸۷
پ ۲-۹ ۱۸۷
پ ۳-۹ ۱۸۸
پ ۴-۹ ۱۸۸
پ ۵-۹٩ ۱۸۸
پ ۶-۹ ۱۸۸
پ ۷-۹٩ ۱۸۹
پ ۸-۹ ۱۸۹
پ ۹-٩ ۱۸۹
پ۱۰-۹ ۱۸۹
پیوست ۱ فهرست بازرسی مراحل طراحی تأسیسات بهداشتی ۱۹۳
پ ۱-۱۰ مرحلةٌ اول طراحی ۱۹۳
پ ۲-۱۰ مرحلة دوم طراحی ۱۹۵
پ ۳-۱۰ نکات کلی در مورد تقشه‌ها ۱۹۸
واژنامة فارسی - انگلیسی ۳۰۱
فهرست استانداردهایی که در این مبحث به آنها ارجاع شده است ۳۰۹
س
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
۱-۶ کلیات
ست اش اس
۱-۶ کلیات
۱-۱-۶ دامنه
۱-۱-۱-۶ "مبحث شانزدهم - تأسیسات بهداشتی" الزامات حداقل راء که رعایت آنها مشمول
الزامات قانونی است» در تأسیسات زیر که در داخل ساختمان نصب می‌شود. مقرر می‌دارد:
الف) لوازم بهداشتی
ب) لولهکشی و ذخیره‌سازی آب مصرفی
پ) لولهکشی فاضلاب بهداشتی
ثُ) لولهکشی آب باران
۲-۱-۱-۶ طراحی, نظارت. انتخاب مصالح و اجرای کار تأسیساتی که در (۱-۱-۱-۱۶) مقرر شده»
۳-۱-۱-۶ احکام این مبحث از مقررات ملّی ساختمان باید تأسیسات مندرج در (۱-۱-۱-۱۶) را
با اهداف ایمنی, بهداشت. آسایش» بهره‌دهی مناسب و صرفةٌ اقتصادی کنترل‌کند.
۴-۱-۱-۶ احکام قانونی در مدأرک زیر بر الزامات مقرر شده در مبحث شانزدهم حاکم می‌باشد:
۵-۱-۱-۶ در طراحی, اجرا و کنترل لوله کشی تأسیسات بهداشتی ساختمان‌های ویژه و حیاتی,
بر اساس گروه‌بندی ساختمان‌ها در مبحث بپست و یکم. باید علاوه بر الزامات این مبحت. الزامات
مندرج در "مبحث بیست و یکم" از مقررات ملّی ساختمان نیز رعایت شود.
۱
مبحث شانزدهم
۶-۱-۱-۶ طراحی, اجرا و کنترل لولهکشی گاز طبیعی ساختمان باید با رعایت الزامات مندرج در
" مبحث هفدهم" از مقررات ملّی ساختمان انجام شود.
۷-۱-۱-۶ طراحی, اجرا و کنترل تأسیسات آتش‌نشانی ساختمان باید با رعایت الزامات مندرج در
"مبحث سوم" از مقررات ملّی ساختمان انجام شود.
۸-۱-۱-۶ طراحی, اجرا و کنترل دستگاه‌های تولید آب گرم مصرفی باید با رعایت الزامات مندرج
در "مبحث چهاردهم " از مقررات ملّی ساختمان انجام شود.
۹-۱-۱-۶ احکام این فصل از مقررات به الزامات آن قسمت از اجرای کار و نصب تأسیسات
بهداشتی اختصاص دارد که در فصل‌های دیگر نيامده است.
۲-۱-۶ استانداردها
۱-۲-۱-۶ آن قسمت از استانداردهایی که در این مبحث به آنها آرجاع شده است.ء باید جزئشی از
قرار گیرد.
۲-۲-۱-۶ اگر بین مطالب این استانداردها با احکامی از متن این مبحث مغایرتی مشاهده شود.
۳-۱-۶ راهبری و نگهداری
۱-۳-۱-۶ راهبری و نگهداری تأسیسات بهداشتی ساختمان باید با رعایت الزامات مقرر در
"مبحث بیست و دوم" مقررات ملی ساختمان انجام شود.
۴-۱-۶ تخریب
۱-۴-۱-۶ پیش از اقدام به تخریب هر ساختمانی که به شبكة آب یا فاضلاب شهری اتصال دارد.
موضوع تخریب باید قبلاً به سازمان آن شبكه شهری اطلاع داده شود.
۲
۱-۶ کلیات
ست شش شش
۲-۴-۱-۶ پیش از آن که اتصال لولهکشی آب یا فاضلاب ساختمان از شبکهٌ آب یا فاضلاب
۵-۱-۶ مصالح
۱-۵-1-۶ مصالحی که در تأسیسات بهداشتی ساختمان به‌کار می‌رود باید طبق استانداردها و
مشخصات فنی مندرج در این مبحث و مورد تأیید باشد.
مانع استفاده از مصالح مورد تأیید دیگر شود.
۳-۵-۱-۶ ناظر ساختمان می‌تواند در موارد ضروری مصالح مشابه را تأیید کند. به شرط آن که
مبحث از مقررات» مقرر شده است.
۴-۵-۱-۶ مصالحی که در تأسیسات بهداشتی ساختمان به کار می‌رود باید در برابر شعله‌ور شدن
۵-۵-۱-۶ استفاده از مصالح کار کرده یا معیوب مجاز نیست.
, ۶-۵-۱-۶ روی هر طول لوله هر قطعه از فیتینگ‌های لولهکشی و هریک از لوازم بهداشتی باید
نام یا مارک سازندهء به طور برجسته. یا مهر پاک نشدنی نقش شده باشد.
۷-۵-۱-۶ مصالحی که در تأسیسات بهداشتی ساختمان به کار می‌رود باید طبق دستورالعملی
نصب شود که در استاندارد هر یک داده شده است.
الف) در صورتی که استاندارد مورد نظر فاقد دستورالعمل نصب باشد. نصب هر یک از مصالح باید با
رعایت راهنمای کارخانة سازنده صورت گیرد.
ب) در صورتی که دستورالعمل استاندارد یا توصیه‌های کارخانة سازندةٌ هر یک از مصالح با الزامسات
مندرج در این مبحث از مقررات ملّی ساختمان مطابقت نداشته باشد. الزاماتی که سخت گیرانه
سس
۳
نان ان اما تک
۸-۵-۱-۶ لوله. فیتینگ. شیرهای قطع و وصل و دیگر اجزای لوله کشی, که در لولهکشی آب
مصرفی ساختمان به کار می‌رود. باید گواهی مراجع صلاحیت دار بهداشتی را برای استفاده در
۹-۵-۱-۶ ناظر ساختمان باید از مالک ساختمان یا مجری تأسیسات بهداشتی مدارک فنی کافی
دربارة کیفیت فنی و آزمایش هر قلم از مصالح را طلب کند و نسبت به مناسب بودن آن برای کار
مورد نظر اطمینان یابد. هزینةٌ لازم برای آزمایش کیفیت و تهیةُ مدارک فنی لازم به عهدةٌ مالک
ساختمان اأست.
الف) هر یک از اجزای لولهکشی, لوازم بهداشتی» شیرهای برداشت آب و دستگاه‌هایی که در
تأسیسات بهداشتی ساختمان به کار می‌رود باید از یک موسسةٌ معتبر گواهی آزمایش و
مطابقت آن با استانداردی که بر طبق آن ساخته شده است. داشته باشد.
(۱) موسسة گواهی کننده باید مدارک مربوط به روند آزمایش را نگهداری کند.
(۲) مدارک باید شامل جزئیات لازم برای مطابقت آن, با آلزامات مندرج در استاندارد مربوط و در مورد
آزمایش هر قطعه یا دستگاه باشد.
ب) موسسةٌ گواهی کننده باید شخصیت حقوقی داشته باشد و دارای صلاحیت لازم برای آزمایش
(۱) موسسه گواهی کننده, باید به ابزار و تجهیزات لازم برای آزمایش مورد نظر مجهز باشد.
(۲) موْسسه گواهی کننده باید نیروی انسانی کار آزموده و با تجربه, که برای انجام عملیات آزمایش
و ارزیابی آن آموزش دیده باشند.» در استخدام داشته باشد.
۶-۱-۶ مدارک فنی
۱-۶-۱-۶ نقشه‌ها و مشخصات فنی که برای تأٌیید ارائه می‌شود. باید شامل پلان‌ها و دیاگرام‌ها و
جزئیات لازم باشد که در آنها قطر و مشخصات لوله‌هاء جهت جریان سیال در لوله‌هاء شیب‌بندی
لازم و محل لوازم بهداشتی و دیگر متعلقات لوله کشی توزیع آب سرد و گرم مصرفی» فاضلاب
بهداشتی. هواکش فاضلاب و آب باران» نشان داده شده باشد.
الف) نقشه‌ها باید شامل پلان محوطة اختصاصی باشد که در آن محل اتصال شبکهٌ آب شهری و
شبکه فاضلاب شهری به لولهکشی ساختمان مشخص شده باشد.
۴
۱-۶ کلیات
ب) در صورتی که در محل ساختمان شبكة آب شهری يا شبكة فاضلاب شهری وجود نداشته باشد.
باید در نقشه‌های محوطه محل و چگونگی دریافت آب مصرفی و دفع فاضلاب ساختمان
۷-۱-۶ فضای نصب لوازم بهداشتی
۱-۷-۱-۶ فضای نصب توالت. دستشویی, دوش» سینک و دیگر لوازم بهداشتی باید روشنائی و
الف) روشنایی این فضاها باید طبق الزامات "مبحث سیزدهم - طرح و اجرای تأسیسات برقی
ب) تعویض هوای این فضاها باید طبق الزامات "مبحث چهاردهم - تأسیسات مکانیکی ساختمان "
۲-۷-۱-۶ لوازم بهداشتی و لوله کشی‌های مربوط به آنها باید طوری استقرار یابند و نصب شوند
شستشو و غیر قابل نفوذ آب باشد.
۴-۷-۱-۶ هر توالت که در ساختمان‌های عمومی برای استفادة مراجعان یا کارکنان نصب
الف) در یک گروه بهداشتی با یک توالت. که برای استفادة یک نفر پیش‌بینی شده است و در آن
۸-۱-۶ حفاظت لوله کشی
۵
شش اش سح
۲-۸-۱-۶ اگر لوله از داخل محیط یا مصالح خورنده‌ای که ممکن است بر سطح خارجی لوله اثر
خوردگی داشته باشدء عبور کند باید سطح خارجی لوله با اندود یا روکش مقاوم در برابر خوردگی
الف) اندود یا روکش نباید مانع حرکت ناشی از انقباض و انبساط لوله شود.
۳-۸-۱-۶ هر نوع لولهکشی در تأُسیسات بهداشتی باید به ترتیبی نصب شود که فشارهای وارد
الف) فاصله بین سطح خارجی لوله و سطح داخلی غلاف باید با مواد قابل انعطاف پر شود.
۴-۸-۱-۶ اطراف لوله هوکش فاضلاب که از بام عبور می‌کند باید به کمک مصالح آب‌بند مانند
ورق سربی» ورق فولادی گالوانیزه» ورق آلومینیومی» ورق مسی و ورق پلاستیکی, در برابر نفود
۵-۸-۱-۶ آن قسمت از لولهکشی آب مصرفی, فاضلاب یا آب باران» که در خارج از ساختمان و
زیر کف و در داخل زمین نصب می‌شود باید با توجه به دمای هوأی محل استقرار ساختمان» زیر
خط تراز یخبندان و عمق مناسب قرار گیرد.
دیگری که در معرض یخزدن قرار می‌گیرند.ء باید با پوشش عایق يا گرم کردن لولهء در برابر یخزدن
۶-۸-۱-۶ اجزای لولهکشی که در محوطه. پارکینگ, گاراژ پا فضاهای مشابه دیگرء که ممکن
سک ی خ ی
۶
۱-۶ کلیات
۹-۱-۶ حفاظت اجزای ساختمان
۱-۹-۱-۶ اجرای کار و نصب تأسیسات بهداشتی باید با رعایت پایداری و مقاومست سازه‌ای
ساختمان انجام گیرد و مراقبت شود که در جریان اجرای تأسیسات و بهره‌برداری از لوازم بهداشتی
هیچ آسیبی به دیوارها و دیگر اجزای ساختمان وارد نشود.
پمپ تخلیه آب کف چاه آسانسورء نباید در داخل چاه آسانسورء یا ماشین خانة آن» نصب شود.
الف) تخليةٌ این کفشوی (یا حوضچه) به شبكهة لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان باید با اتصال
۲-۹-۱-۶ هر قسمت از اجزای ساختمانء کف. دیوارهاء تیغه‌ها و سقف که در جریان نصب يا
تأسیساتی» باید بازسازی شود و به صورت پیش‌بینی شده برای آن قسمت و در وضعیت ایمن درآید.
۴-۹-۱-۶ بریدن» شکافتن یا سوراخ کردن اجزای سازةٌ ساختمان برای عبور لوله مجاز نیست.
مگر آن که در طراحی سازه ساختمان پیش‌بینی شده باشد.
ألف) عبور لوله از دیوار»ء تیغه» سقف و کف (بین دو طبقه) فضاهای ساختمان باید از داخل غلاف
شده باشد. فاصلةٌ بین سطح خارجی توله و سطح داخلی غلاف باید با موادی به همان آندآزه مقاوم
پ) کلیه بازشو های روی جدار های خارجی ساختمان که برای نصب تأسیسات بهداشتی ایجاد
شده است. پس از پایان کار باید با استفاده از مصالح مناسب پوشانده و کاملا آب‌بند شود.
۳۵ درجه‌ای که از سطح باربر پی رسم شده باشد.ء قرار گیرد.
۷
مبحث شانزدهم
۶-۹-۱-۶ اگر لولة انشعاب آب يا فاضلاب شهر از زیر کف وآرد ساختمان شود باید اطراف آن با
مصالح ساختمانی مناسب طوری پوشانده شود که از ورود موش و دیگر جوندگان به داخل
ساختمان جلوگیری شود.
۱-۱-۶ بازرسی و آزمایش
۱-۱-۱-۶ بازرسی و آزمایش و صدور تأييدية هر قسمت از تأسیسات بهداشتی باید. پیش از
آن که آن قسمت با مصالح ساختمانی پوشانده شود. انجام شود.
الف) بازرسی و آزمایش قسمتی از لولهکشی که در زیر سطح تراز زمین نصب می‌شود باید. پس از
۲-1-1-۶ روشهای آزمایش لولهکشی توزیع آب مصرفی, لولهکشی فاضلاب بهداشتی» لوله کشی
هواکش فاضلاب و لولهکشی آب باران باید با رعایت الزاماتی باشد که در هر یک از فصل‌های این
مبحث. مقرر شده است.
الف) آزمایش نهایی باید پس از انجام کامل لوله کشی و نصب دستگاه‌ها و در زمانی صورت گیرد که
ساختمان و تأُسیسات آن کامل و آمادة بهره‌برداری باشد.
ب) دستگاه‌هاء لوازم» ابزار و نیروی انسانی مورد نیاز برای آزمایش باید توسط مالک ساختمان پا
نماینده قانونی او فراهم شود.
۳-۱-۱-۶ در پایان عملیات تهیه و نصب تأسیسات بهداشتی ساختمان, باید از طرف ناظر ساختمان
بازرسی نهایی صورت گیرد و پیش از صدور گواهی تأیید کل کارء همة مواردی که با الزامات مندرج در
۸
۱-۶ کلیات
الف) هم زمان با پایان عملیات تهیه و نصب تأسیسات بهداشتی ساختمان و پیش از صدور گواهی تأیید
کل کارء باید دفترچه دستورالعمل راهبری و نگهداری تاسیسات بهداشتی نصب شده در ساختمان.
با همکاری مشترک طراح و مجری ساختمان تهیه و به تأیید ناظر ساختمان برسد.
ب) در صورت مطابقت تأُسیسات نصب شده با الزامات مندرج در این مبحث از مقررات, باید از طرف ناظر
۱-۱-۶ تعاریف
۱-۱۱-۱۶ تعاریف واژه‌هاً و عبارت‌های قنی که در این د مسحت به کار رفته است باید با مفاهیم
که در پی آمده دریافت شود. وازه‌های فنی رایج. که در این فصل تعریف نشده است. باید به همان
معنای معمول و متداول به کار رود.
آب آشامیدنی
باشد و از نظر خصوصیات فیزیکی, شیمیایی و میکروبیولوژیکی با استانداره ملی ایران شماره های ۱۰۱۱
و ۱۰۵۳ مطابقت داشته باشد.
آب سرد مصرفی
در این کتاب هر جا عبارت "آب سرد مصرفی " ذکر شده.» منظور آب آشامیدنی می باشد.
آب خاکستری
آب غیر آشامیدنی تحصیل شده از فاضلاب خروجی از دستشویبی, وأن. زیردوشی. لگن یا ماشین
مورد استفاده دوباره قرار گیرد.
آبی که با استاندارد های آب آشامیدنی مطابقت نداشته باشد.
آب گرم مصرفی
آبی که از نظر بهداشتی معادل آب آشامیدنی باشد ولی دمای آن بیش از ۴۳ درجه سلسیوس باشد.
۹
مبحث شانزدهم
آب گرم کن
هر دستگاهی که آب سرد مصرفی را گرم کند و آن را به شبكةٌ توزیع آب گرم مصرفی بفرستد.
آلودگی ظاهری
آلودگی آب در حدی که کیفیت آن از نظر سلامتی غیر بهداشتی نباشد ولی خصوصیات ظاهری
آن. مانند رنگ. طعم»ء بو و غیره در حدی باشد که نتوآأن آن را به عنوأن آب آشامیدنی مناسب
دانست.
آلودگی غیر بهداشتی
موجب آنتشار بیماری شود و از آين طریق برای سلامتی عمومی خطر جدی ایجاد نماید.
آویز
آویز وسیله‌ای است برای آویختن لوله از یک نقطهٌ ثابت و نگهداشتن آن در ارتفاع پیش‌بینی شده» با
امکان حرکت محدود طولی و عرضی.
اتصال برگشت جریان
هر نوع اتصال که به کمک یک واشر یا خمیر آب‌بندی صورت‌گیرد و در آن دهانه‌ی یک لوله پا فیتینگ
لولة فاضلاب خروجی از لوازم بهداشتی و مصرف‌کننده‌های دیگر که مستقیماً به لولة فاضلاب
بهداشتی ساختمان متصل نمی‌شود. فاضلاب از این لوله با فاصلةٌ هوایی به داخل یک سیفون»ء یکی
از لوازم بهداشتی, یا هر دریافت کننده فاضلاب. مانند ترنچ روی کف يا کفشوی, مي‌ريزد.
هر نوع اتصال به صورت قطعهٌ انبساط, حلقَةٌ انبساط. خم یا دو خم با لوله‌ی برگشت. که انقباض و
انبساط لوله را امکان‌پذیر سازد.
هر نوع اتصال بین دو لوله که به یکی از آنها امکان خم شدن یا حرکت بدهد. در حالی که لوله‌ی
دیگر بدون خم شدن و حرکت باقی بماند.
۹۰
۱-۶ کلیات
اتصال لحیمی بدون سرب
اتصالی که در آن مقدار سرب در مفتول لحیم‌کاری و در تنه کار بیش از ۰/۲ درصد نباشد.
در لولهکشی توزیع آب. هر اتصال فیزیکی بین دو شبکهٌ لولهکشی جداگانه. که یکی از این دو
سیال دیگر نامطمئن از نظر بهداشتی و ایمنی باشد و این آتصال فیزیکی, بر اثر اختلاف فشارء
موجب جریان سیال از یک شبکه به شبكهة دیگر شود.
اتصال لوله به لول لوله به فیتینگ, فیتینگ به فیتینگه. به روشی غیر از اتصال‌های دنده‌ایء سرب
بار وارده
برآیند نیروهای وارد بر تکیه‌گاه می‌باشد و9 شامل وزن لوله. سیال داخل آن. فیتینگ‌ها شیرهاء
عایق. و نیز کلیهُ نیروهایی که بر اثر انقباض و انبساط فشارهای استاتیکی و دینامیکیء بادء برف با
برگشت جریان آبء مایعات» مواد یا محلول‌های دیگر به داخل شبکه‌ی لوله کشی توزیع آب آشامیدنی, از
هر شبکه‌ی لولهکشی یا منبع دیگر.
وسیله‌ای که بار وارده یک لولة قائم راء از آنتهای تحتانی آن. به فونداسیون یا اسکلت دیگری منتقل
می‌کند.
پمپ حوضچة فاضلاب یا آب باران
پمپ مخصوص انتقال فاضلاب یا آب باران به تراز بالاتر. این پمپ که با موتور برقی کار می‌کند. از
سطح فاضلاب یا آب باران داخل حوضچه فرمان می‌گیرد و قطع و وصل می‌شود.
۱۹۱
کانالی که در زمین, برای لوله‌گذاری. حفر شود.
تکیه‌گاه
وسیله‌ای دائمی که بست لوله را به اجزای ساختمان متصل می‌کند و در حالت یا موقعیت معینی
نگه می‌دارد.
تکیه‌گاه لغزنده
نگه دارنده لوله روی تکیه گاه که اجازه می‌دهد لوله در سطح افقی حرکات لفزشی داشته باشد.
چاهی است که در زمین کنده می‌شود. شامل یک میله به عمق کافی تا رسیدن به خاک با ضریب
جذب مناسب و یک يا چند آنباره. با توجه به ضریب جذب زمین در محل انبار» حجم یا سطح
مورد نیاز آنباره محاسبه می‌شود.
حلقهٌ انبساط
روش هایی در لولهکشی برای خنتی‌سازی حرکت لولهء ناشی از تغییر دما یا عوامل دیگرء که بسا ایجاد
حوضچة فاضلاب
مخزن یا چاهکی است که زیر سطح تراز نرمال فاضلاب یا آب بارأن داخل ساختمان نصب می‌شود و
فاضلاب یا آب باران ساختمان به طور نقلی در آن می‌ریزد. خروج فاضلاب از این حوضچه به تراز
بالاتر باید به طریق مکانیکی صورت گیرد.
قطعه زمین محدود باقی مانده از کل زمینی که در آن ساختمان بنا شده و طبق قوانین شهرداری
۱۲
۱-۶ کلیات
بخش محدودی از زمین است که در اطراف بنای مسکونی, به عنوان حیاط قرار دارد و بقیةُ زمین‌ها.
خلاً
شبكکهة لولهکشی از فشار اتمسفر کمتر شود. بلافاصله این وسیله راه ارتباطی بین شبکهٌ لولهکشی و
مسیر خروجی آب رو مسدود نموده و با وارد نمودن هواً به مسیر خروجی. فشار داخلی آن را
جلوگیری شود.
دار دسترس
دسترسی مستقیم باشد و نیازی به بازکردن» برداشتن یا جابه‌جا کردن مانعی نباشد.
دریافت کنندةٌ آب محوطه
دریافت کنندة آب باران یا آب‌های سطحی محوطه. به صورت کفشوی, شبکه» حوضچه یا هر شکل
دیگر. که برای جمع‌آوری 0 هدایت آب‌های سطوح باز محوطه. طراحی شده باشد.
هر وسيلة دریافت کنندة فاضلاب. مانند ۵5 کفشوی. حوضچة فاضلاب., ّ م شکهة روی کف و9 غیره.
دريچة بازدید
دريچةٌ قابل دسترسی روی لولةٌ قائم یا افقی فاضلاب یا آب باران که برای تمیز کردن و خارج کردن
هرگونه مانع جریان داخل لوله و رفع گرفتگی آن» مورد استفاده قرار می‌گیرد.
دفع فاضلاب شهری به کلی جدا باشد.
1۳
مبحث شانزدهم
دو خم
ترکیبی از چند زانو یا خم مورد تأیید در مسیر لوله کشی فاضلاب که امتداد لولةٌ قائم فاضلاب را دو دفعه
سطح تراز بحرانی
خط تراز یا علامتی است روی یک مانع برگشت جریان يا خلاشکن برای اندازه گیری ارتفاع نصب
آن وسیلهء از تراز سرریز لوازم بهداشتی پا هر مصرف کنندة دیگر آب. اگر مانع برگشت جریان با
خلاشکن پایین‌تر از ارتفاع مقرر نصب شود ممکن است برگشت جریان اتفاق بیفتد. در صورتی که
سازنده این تراز را مشخص نکرده باشد. باید زیر مانع برگشت جریان یا خلأشکن را سطح تراز
بحرانی آن گرفت.
کوچکترین سطح مقطع عبور آب از شیر یا لوله.
وسیله‌ای که با نگهداری مقداری آب در خود. در مسیر عبور فاضلاب, مانع از انتشار هوای آلوده و
گازهای داخل شبكهٌ لوله کشی فاضلاب در فضای ساختمان می‌شود و در عین حال هیچ آثری بر
جریان عادی فاضلاب ندارد.
وسیله‌ای که روی لولة اصلی فاضلاب (یا آب باران) خروجی از ساختمان نصب شود و مانع از جریان
گردد.
شاخة افقی
لولة افقی فاضلاب در طبقات ساختمان که فاضلاب لوازم بهداشتی به آن مي‌ريزد.
شاخةٌ افقی هواکش
یک لول افقی هواکش که هواکش یک یا چند عدد از لوازم بهداشتی به آن متصل می‌شود. این لول
افقی به یک لول قائم هواکش يا به ادامة لول قائم فاضلاب متصل می‌شود.
۱۴
۱-۶ کلیات
شبكهة لوله کشی آب باران
شبكهةٌ لولهکشی داخل ساختمان که برای جمع‌آوری آب باران و دیگر آب‌های سطحی و هدایت آن
به خارج از ساختمان, طرح و نصب می‌شود.
شبكةٌ هواکش
شبکه‌ای از لوله کشی به منظور برقراری ارتباط جریان هوای آزاد بسا شبكةٌ لولهکشی فاضلاب و
حفاظت آب هوابند سیفون در برابر فشار معکوس یا مکش سیفونی.
شیر اطمینان دما
شیری که برای باز شدن در دمای معینی طراحی شده است. این شیر در دمای تنظیم شده به طور خودکار
باز می‌شود و آب را خارج می‌نماید.
وسیله‌ای دیگرء بسته است و در فشار تنظیم شده به طور خودکار باز می‌شود و آب را خارج می‌کند.
شیر اطمینان فشار - دما
شیری ترکیبی که می‌تواند از دما یا فشار آب داخل لوله یا مخزن فرمان بگیرد و در فشار یا دمای
تنظیم شده» به طور خودکار باز شود و آب را خارج کند.
شیر انتهای لول آب که بازکردن آن باعث خروج آب از لوله می‌شود و در صورت بستن آن» آب در
لوله باقی می‌ماند.
نوعی شیر فشار شکن. که فشار خروجی آب را به کمک حسگر یا لوازم دیگرء در هر شرایطی ثابت
نگه می‌دارد.
شیر ورودی آب به مخزن که به وسيلةً یک گوی شناور از تراز سطح آب داخل مخزن فرمان
می‌گیرد و باز یا بسته می‌شود.
۱۵
مبحث شانزدهم
شیر شناوری که یک وسيلة ضد سیفون» به فرم یک فاصلةٌ هوایی پا یک خلاشکن, دارد و پس از
یک شیر قطع و وصل نصب می‌شود و از برگشت جریان جلوگیری می‌کند.
نوعی شیر فشار شکن که فشار خروجی آب را هنگام برقراری جریان کاهش می‌دهد.
شیر یک طرفةٌ دوتایی
شامل دو عدد شیر یک طرفة فنردار با دريچة آب‌بند که پشت سر هم روی لوله نصب می‌شوند و
بین این دو شیر یک آنشعاب مخصوص آزمایش با شیر قطع و وصل قرار می‌گیرد. دو طرف این
مجموعه باید شیرهای قطع و وصل روی لوله نصب شود.
شیر یک طرفهٌ فنردارء با دريچة آب‌بند که در حالت بسته هیچ جریان معکوس يا نشت نتواند در آن
ضد ضربة قوچ
یک لولةٌ قائم فاضلاب که می‌تواند برای تخلية غیرمستقیم فاضلاب خروجی از ماشین رخت‌شوبی یا
ماشین ظرفشویی به کار رود و فاضلاب ماشین از طریق شیلنگ به آن ريخته شود.
(۱) در لولهکشی توزیع آب» هر فاصلةٌ قائم در فضای آزاد و بدون مانع بین لبة پایین دهانة
خروجی آب از لوله یا شیر برداشت آب که به مخزن, لوازم بهداشتی یا هر مصرف‌کنندة
دیگری آب می‌رساند. تا لبة سرریز دستگاه دریافت کنندة آب. فاصلهٌ هوایی نامیده می‌شود.
1۶
۱-۶ کلیات
(۲) در لولهکشی فاضلاب. هر فاصلة قائم در فضای آزاد و بدون مانع بین دهانة خروجی فاضلاب تا
لبة سرریز وسیله‌ای که این فاضلاب در آن می‌ربردهء فاصلهٌ هوایی نامیده می‌شود.
فاضلاب
هر نوع فاضلاب خروجی از لوازم بهداشتی و دیگر دستگاه‌های مصرف کنندهٌ آب. فاضلاب ممکن
فاضلاب خروجی از لوازم بهداشتی و دیگر مصرف‌کننده‌های آب. بدون آب باران؛ آب‌های سطحی با
آب‌های زیرزمینی.
فشار بدون جریان
فشار آب لولهء قبل از شیر برداشت آب و نزدیک به آن. در حالتی که شیر کاملاً بسته باشد.
فشار آب لوله. قبل از شیر برداشت آب و نزدیک به آنء در حالتی که شیر کاملاً باز باشد.
فشار معکوس
(۱) در لوله کشی توزیع آب. مواردی که بر اثر وجود پمپ, مخزن مرتفع. دیگ آب گرم یا بخار و
مانند آن‌هاء فشاری بیش از فشار شبكة لولهکشی توزیع آب آشامیدنی ایجاد شود و احتمال
برگشت جریان و نفوذ آب از یک شبكهةٌ لولهکشی آب غیر بهداشتی به داخل شبكهة لوله کشی
(۲) در لولهکشی فاضلاب. فشاری که بر اثر کاهش سرعت جریان فاضلاب پا علت‌های دیگر, در
جهت عکس جریان فاضلاب در داخل لوله. بعد از سیفون نزدیک‌ترین لوازم بهداشتی. ممکن
وسیله‌ای است شامل یک مخزن و شیر شناور ورود آب که هر بار با فرمان دستی مقدار پیش‌بینی
شده‌ای آب. به منظور شستشو وآرد لوازم بهداشتی کند.
فلاش والو
شیری که هر بار با فرمان دستی مقدار پیش‌بینی شده‌ای آب» به منظور شستشو وارد لوازم
بهداشتی کند و با فشار آب یا مکانیسم دیگری به طور خودکار و به تدریج بسته شود.
۱۷
اجزایی از لولهکشی که برای تغییر امتداد» گرفتن انشعاب یا تفییر قطر لوله به کار می‌رود مانند
زانوه سه راه» تبدیل ۳ غیره
لوازم بهداشتی. دستگاه‌های آب 9 اجزای لوله کشی وقتی «قابل دسترسی)» آند که برأآی دسترسی به
آن‌هاء بازکردن یک دریچه يا جابجایی صفحه حایل یا مانع کافی باشد.
کفشوی آب باران
دریافت کنندة آب باران که روی بام نصب می‌شود و آب بارآن بام را به لوله کشی آب باران هدایت
گیره اتصال به تیرآهن
کاری و جوش‌کاری تیرآهن,» برای اتصال آویز به سقف به کار می‌رود.
گیره لولةٌ قائُم
وسیله‌ای أست برأآی نگاه داشتن لولة قَائُم در موة قعیت معین.
گروه بهداشتی
سرویس بهداشتی که در آن دست کم یک ۵ ستشویی. یک توالت ۲ یک دوش نصب شده باشد. گروه
لایی
غلاف محافظی که بین سطح خارجی لوله یا عایق آن و سطح داخلی بست گیره‌ای, به منظور
حفاظت لوله یا عایق در برابر خوردگی, الکترولیزء محدود کردن مقدار انتقال گرما و یا توزیع بارهای
وارده» نصب می‌شود.
1۸
۱-۶ کلیات
لبة سرریز در لوازم بهداشتی و هر دریافت کنندة آب. تراز افقی سطحی از آن دستگاه است که
وقتی آب از شیر یا لوله در آن بریزد. نمی‌تواند از آن بالاتر رود و از لبةٌ آن سرریز می‌کند.
لوازم بهداشتی
لوازمی که در ساختمان یا ملک به طور دائمی یا موقت نصب می‌شوند و آب را از «لولهکشی توزیع
«لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان» مي‌ريزد. ظروف. مخازن و دستگاه‌هایی که در تأسیسات
گرمایی» تعویض هوا و تهویه مطبوع به‌کار می‌روند و یا به منظور تولید. در ساختمان‌های تجاری و
صنعتی نصب می‌شوند. لوازم بهداشتی محسوب نمی‌شوند.
لوازم بهداشتی خصوصی
لوازم بهداشتی در خانه‌هاء آپارتمان‌هاء حمام یا توالت اتاق خصوصی هتل و متل و در جاهای مشابه
که به منظور استفادةٌ یک یا چند شخص معین و یا یک خانواده نصب می‌شوند.
لوازم بهداشتی عمومی
لوازم بهداشتی در توألت‌های عمومی مدارس» ورزشگاه‌هاء هتل‌هاء ایستگاه‌های راه‌آهن, فرودگاه‌ها.
که استفاده از آنها برای عموم آزاد است.
لولةٌ اصلی افقی (فاضلاب)
لولةُ اصلی افقی که در پایین‌ترین قسمت شبكهةٌ لوله کشی فاضلاب قرار دارد و فاضلاب ساختمان را
که از لوله‌های قائم یا لوازم بهداشتی پایین‌ترین طبقه در آن می‌ریزد. به خارج از ساختمان هدایت
لولةٌ تک لایه
لوله‌ای پلاستیکی که جدار آن تک لایه باشد.
لول چند لایه
لوله پلاستیکی که جداره آن چند لایه باشد. در لوله‌های چند لایه معمولاً یکی از لایه‌ها فلزی
(عمدتاً آلومینیومی) می باشد.
۹
مبحث شانزدهم
هر لوله یا فیتینگ که نسبت به تراز افق زاویه‌ای کمتر از ۴۵ درجه داشته باشد.
لولةٌ خروجی فاضلاب
لوله‌ای که فاضلاب خروجی از لوازم بهداشتی یا دیگر مصرف کننده‌های آب را آنتقال می‌دهد.
لول خروجی از ساختمان (یا ملک) که فاضلاب لولةٌ اصلی افقی ساختمان را به سمت شبکذ
لول فاضلاب
لوله‌ای که فاضلاب خروجی از توالت و یورینال و سایر لوازم بهداشتی را انتقال دهد.
لوله‌ای که هر گونه فاضلاب ساختمان. غیر از آب باران یا آب‌های سطحی, را انتقال دهد.
لولة قائم
هر لوله یا فیتینگ که نسبت به تراز آفق زاویةٌ ۳۵ درجه یا بیشتر داشته باشد.
لولةٌ قائم آب باران در داخل ساختمان
لولةٌ قائم آب باران روی دیوار خارجی
لولة قائم آب باران که روی دیوار خارجی ساختمان نصب می‌شود و آب باران بام را به پایین هدایت
می‌کند.
لول قَائمی که فاضلاب را از شاخه‌های طبقات می‌گیرد و در پایین‌ترین طبقه به لولةُ اصلی اففقی
لوله قائم که لوله‌های آنشعاب هواکش در آن تجمیع می‌شود و انتهای آن به هوای آزاد ختم
می‌شود. لولة قائم هواکش فاضلاب فقط به منظور هواکش فاضلاب به‌کار می‌رود.
۳
۱-۶ کلیات
مانع برگشت جربان از نوع شیر اطمینان اختلاف فشار بین دو شیر یکطرفه
این وسیله شامل دو عدد شیر یکطرفه مورد تأیید است که در فاصلة بین آنها یک شیر اطمینان . .
اختلاف فشار نصب شده است. دو طرف این وسیله. شیر قطع و وصل و بین دو شیر یک طرفه
می‌یابد و مانع برگشت جریان آب به شبكة لولهکشی توزیع آب آشامیدنی می‌شود.
(۱) در لولهکشی توزیع آب. برگشت جریان از آبی که معمولاً آلوده تلقی می‌شود.ء به شبكةٌ
آلوده ممکرو است از لوازم بهداشتی. اس سنحر ۰ مخازن آب ۳ موارد مشابهی باشد که از ّ شکه
لوله کشی آب آشامیدنی تغذیه می‌شوند.
(۲) در لولهکشی فاضلاب, ایجاد خلاء نسبی بر اثر حرکت جریان فاضلاب یا هر علت دیگر که
ممکن است بر آب هوابند سیفون نزدیک‌ترین لوازم بهداشتی اثر بگذارد و آب داخل سیفون را
مورد تأیید ناظر ساختمان.
مهار
شرایط دمای معین و بارهای وارده.
واحد تخلية فاضلاب لوازم بهداشتی ([].1.
۳۰)
در لوله کشی فاضلاب داخل ساختمان, 12.۳.7 واحدی است برای اندازه گیری مقدار جریان فاضلاب
۳۹
مبحث شانزدهم
مه و ی ی
مصرف آب در لوازم بهداشتی مختلف. در هر یک از لوازم بهداشتی. مقدار [].5.۳ تابع حجم آب
مصرفی, طول مدت زمان یکبار مصرف (باز ماندن شیر) و فاصلةٌ زمانی متوسط بین دو بار بازشدن
هادی وله
هوابند سیفون
فاصلةٌ قائم بین کف نقطهة ریزش آب از سیفون به داخل شاخةٌ افقی لولة فاضلاب و سقف لوله سیفون
ورودی سیفون
1 دس . 4 یت [م ی
سا
مر
۲ له 2 ۰
ی ی لولة سیفون
کف لولةٌ سیفون 1
با دريچة بازدید یا بدون آن
هواکش تر
لوله هواکشی که برای انتقال فاضلاب هم مورد استفاده قرا رگیرد.
۳۲
۱-۶ کلیات
هواکش جداگانه
لوله‌ای که هواکش سیفون یکی از لوازم بهداشتی است. این لوله در تراز بالاتر از سطح سرریز آن
دستگاه به شبكهةٌ لولهکشی هواکش متصل می‌شود. یا جداگانه تا خارج از ساختمان ادامه می‌یاید.
هواکش حلقوی
یک شاخة افقی هواکش که به امتداد لولة قائم فاضلاب متصل می‌شود.
هواکش حوضچهةٌ فاضلاب
لولةُ هواکشی که از حوضچه یا چاهک فاضلاب. یا لوازم بهداشتی مشابه, جداگانه به خارج از
ساختمان تا هوای آزاد ادامه یابد.
هواکش خشک
هر لوله هواکشی که در شرایط کار عادی شبکه لولهکشی فاضلاب ساختمان, احتمال ورود فاضلاب
به آن وجود ندارد.
هواکش قائم
هر لول هواکش قائم که به منظور جریان هوا از هر قسمت شبكهٌ لولهکشی فاضلاب به خارج یا از
خارج به آن» طرح و نصب شود.
هواکش کمکی
هواکشی که اجازه می‌دهد جریان هوای بیشتری بین لولهکشی فاضلاب و لولهکشی هواکش برقرار
هواأکش کمکی اصلی
یک لوله که از لولة قائم فاضلاب به لولةُ هواکش قانم به منظور جلوگیری از تغییرات فشار در لولة
قائم فاضلاب. متصل می‌شود. شیب این وله به سمت لول قائم فاضلاب أست.
هواکش لولة قائم فاضلاب
ادامةُ لولة فاضلاب به سمت بام پس از بالاترین اتصال شاخةٌ افقی فاضلاب. این قسمت از لولةٌ قائم
۲۳۳
مبحث شانزدهم
هواکش مداری
یک شاخةٌ هواکش است که برای دو تا حداکثر هشت سیفون لوازم بهداشتی نصب می‌شود. این
شاخه از خروجی سیفون بالادست‌ترین لوازم بهداشتی آغاز و به لولةٌ قائم هواکش متصل می‌شود.
هواکش مشترک
هواکشی که برای دو عدد از لوازم بهداشتی به طور مشترک به کار رود که معمولاً مجاور هم یا
پشت به پشت هم و در یک طبقةٌ ساختمان قرار دارند.
۲۳۴
۲-۶ لوازم بهداشتی
۲-۶ لوازم بهداشتی
۱-۲-۶ دامنه
۱-۱-۲-۶ انتخاب نوعء جنس, تعداد مورد نیاز و نصب لوازم بهداشتی و شیرهای آنها باید طبق
آلف) آلزامات نوعء جنس تعداد مورد نیاز و نصب لوازم بهداشتی ویژه در ساختمان‌های بهداشتی و
درمانی» خارج از حدود این فصل از مقررات است.
ب) الزامات نوع, جنس, تعداد مورد نیاز و نصب لوازم بهداشتی مخصوص معلول و صندلی چرخ‌داره
باید طبق الزامات این فصل از مقررات انجام گیرد.
۲-۲-۶ جنس و ساخت
(۱) لوازم بهداشتی چینی باید مقاوم در برابر مواد شوینده اسیدی باشد.
۲-۲-۲-۶ روی هر یک از لوازم بهداشتی, شیرها و دیگر متعلقات آنها باید نام یا نشان کارخانة
سازنده» و9 استاندارد مورد تأییدی که ساخت بر طبق آن صورت گرفته است. به صورت ریختگی.
بر< جسته. یا مبهر پاک‌نشدنی نقش شده باشد.
۳-۲-۲-۶ استفاده از لوازم بهداشتی کار کرده و دست دوم [1 سیب‌دیده و معیوب مجاز نیست.
۴-۲-۲-۶ لوازم بهداشتی. شیرها و دیگر متعلقات آنها باید. از نظر جنس » ساخت. اندازه‌ها ۲
آزمایش مطابق یکی از استانداردهای جدول (۴-۲-۲-۱۶) باشد.
۳۵
مبحث شانزدهم
الف) انتخاب لواءم رهداشت از استاندار دهای دیگر به شرطی مجاز است که مشابه یکی از استانداردها
ب لوازم بهداستی از ردهای سر ر ر ردذهای
جدول (۴-۲-۲-۱۶) و مورد تأیید باشد.
حدول ۴-۲-۲-۱۶- استاند|ردهای ساخت و آزمایش لوازم بهداشتی
اک ال اک اه ده
توالت شرقی از ی کت تا
ها 6
سردوش برنجی با روکش ۶۸۰ ۱۱۱۲ ۱۱۲ ۴
نیکل کرم پا ۸85
شیلنگ دو ۱۱ پلی اتیان مشبک ۶۶۸۱ ۱۱۱۳ ۱۱۳ ۶۳۴۰۴
۳0)
رل ات تا
وان چدتی لایار 2[ اکآ تا
اد و سک کت
و سس و
وسل جشس ]| 0 ۵
فولادی زنگ
آبخوری | تا ات تا
کاهنده جریان برنجی با روکش ۶۸ ۳۴۶
نیکل کرم
شیر مخلوط نجی با روک
شیر مخلو برنجی با روکش ۱۵۴۶ ۳
کلاسیک نیکل کرم
شیر مخلوط برنجی با روکش
شیر مخلو براجی با روش ۶۶۹ ۸۷
۲۶
۲-۶ لوازم بهداشتٍ
ادامة جدول ۴-۲-۲-۱۶- استانداردهای ساخت و آزمایش لوازم بهداشتی
که ۷ کبک الا کح ادها
خودکار (ش ۱۱ برنجی با دوکش و۱۳ ۸۶ ۸۶
نیکل کرم
زمان دأر)
شیر الکترو: ۱۳۴۳۲ ۱۵۹۱ ۱۹۰۹۱
کل کرم
شیلنگ قا له مه
بلنگ قابل ۱ پلی تیان مشبک ۱۳۸۳ ۱۳۸ ۱۳۳۸
انعطاف ۳20)
۳-۲-۶ تعداد لوازم بهداشتٍ
۱-۳-۲-۶ کلیات
الف) تعداد لوازم بهداشتی مورد نیاز بر حسب توع کاربری ساختمان و تعداد استفاده کنندگانء باید
ب) برای هر جنس (مرد یا زن) باید لوازم بهداشتی» به تعداد لازم و به‌طور جداگانه پیش‌بینی شودء
جز موارد زیر:
(۱) لوازم بهداشتی خانگی؛
(۲) ساختمان‌هایی که تعداد کل جمعیت آن ۱۰ نفر یا کمتر باشد؛
کل مشتریان همزمان آنها کمتر از ۱۰ نفر باشد؛
ارتفاع» برای دسترسی به گروه بهداشتی باید طی شود نباید بیش از یک طبقه (بالا یا پبایین)
(۲) در فروشگاه‌های بزرگ. فاصلةٌ آفقی تا لوازم بهداشتی, نباید بیش از ۹۰ متر باشد
۳۷
مبحث شانزدهم
در محل‌های کار باید برای مراجعان و کارکنان, لوازم بهداشتی جداگانه پیش‌بینی شود. مگر آن که
تعداد مراجعان کمتر از ۱۵۰ نفر در روز باشد.
ث) در فضاهای عمومی مانند رستوران, باشگاه. مراکز عمومی و تجاری. باید برای مراجعان و
کار کنان لوازم بهداشتی جداگانه پیش‌بینی شود.
(۱) در فروشگاه‌ها و مراکز عمومی. که در آنها مواد خوراکی و آشامیدنی برای مصرف در همان
محل فروخته نمی‌شود. اگر تعداد مراجعان در روز کمتر از ۱۵۰ نفر باشد. لازم نیست برای
آنها لوازم بهداشتی جداگانه پیش‌بینی شود.
(۲) در ساختمان‌های عمومی مسیر دسترسی به سرویس‌های بهداشتی نباید از فضاهای
آماده‌سازی مواد غذایی و آشپزخانه عبور کند.
۲-۳-۲-۶ تعداد لوازم بهداشتی مورد نیاز
آلف) تعداد لوازم بهداشتی مورد نیازء برحسب نوع کاربری ساختمان و تعداد استفاده کنندگان.
دست‌کم باید برابر ارقام جدول (۲-۳-۲-۱۶) "الف"باشد.
(۱) تعداد لوازم بهداشتی در ساختمان‌های با کاربری‌های دیگرء باید با تأیید ناظر ساختمان باشد.
(۲) برای استفاده کنندگانی که تعداد آنها مضربی از ارقام جدول (۲-۳-۲-۱۶) "الف" نیستند.
باید ارقام بالاتر را که مضربی از ارقام جدول است انتخاب کرد.
۴-۲-۶ نصب لوازم بهداشتی
۱-۴-۲-۶ کلیات
الف) آن دسته از لوازم بهداشتی که روی کف يا به دیوار نصب می‌شوند و لولة فاضلاب از کف با
دیوار به آنها متصل می‌شود. باید با پیچ و مهره و فلنج از نوع مقاوم در برابر خوردگی» به کف
ب) اتصال لولةٌ خروجی فاضلاب لوازم بهداشتی, که به لولةٌ فاضلاب خروجی از کف یا دیوار متصل
می‌شود. باید کاملاً آب‌بند و هوابند باشد.
پ) اتصال لولةٌ ورودی آب به لوازم بهداشتی باید به نحوی باشد که برگشت جریان اتفاق نیفتد.
ت) دستشویی, توالت غربی» یورینال و دیگر لوازم بهداشتی که به دیوار نصب می‌شوند. باید طوری
به اجزای ساختمان متصل و محکم شوند که وزن این لوازم بهداشتی به لوله‌ها و اتصال‌ها وارد
ث) لوازم بهداشتی باید در وضعیت تراز به موازات سطح دیوارهای مجاور نصب شوند.
ج) فشار و میزان آب مورد نیاز برای لوازم بهداشتی باید مطابق با بند (۵-۳-۳-۱۶) باشد.
۳۸
۰ مه ۰
سس شش اش تا
جدول ۲-۳-۳-۶ "االف "- حداقل تعداد لوازم بهداشتی بر حسب تعداد استفاده کنندگان
تأترء سینماء سائن اجتماعات 7 ۱ عدد برای ۲۰۰ نفر ۱ عدد برای ۵۰۰ نفر
اماکن مذهبی 2 7 ٩ عدد برای ۱۰۰ نفر ۱ عدد برای ۳۰۰ نفر
رستوران- سالن پذیرایی ۱ عدد برای ۲۰۰ نفر ۱ عدد برای ۵*۰ نفر
ٍ
فروشگاه ۳ ۳ ۳ - ٩ عدد برای ۷۵۰ نفر ٩ عدد برای ۱۰۰۰ نغر
فروشگاه ۳۱ ات ۱ عدد برای ۴۰ تفر ۱ عدد برای ۱۰۰ نفر
۱ عدد برای ۱۵ :۵
ورزشگاه- استخر ۱عدد برای ۷۵ نفر ۱ عدد برای ۱۰۰ نفر برک ۱۳ ار ٩عدد برای ۵۰۰ نغر
ورزشکار
ساخلمآن‌های آموزشی ۱ عدد برای ۵۰ نفر ۱ عدد برای ۱۰۰ نفر
داختماأن‌های صنعثی ۱عدد برای ۴۰ نفر ۱عدد برای ۳۵ نفر ۱ عدد برای ۱۰۰ تفر
7 سس ۱عدد برای ۱۰ نفر ۱ عدد برای ۱۵ نفر ۲عدد برای ۱۰۰ نقر
7 کارکنان ۳ 2 اعدد برای ۳۵ نفر اعدد برای ۱۰۰ نغفر
مراجعان ۱عدد برای ۱۰۰ نفر ۱عدد برای ۵۰۰ نفر
هتل و متل !* (عمومی) اس ۱عدد برای ۱۰ نفر ۱عدد برای ۸ نفر اعده برای ۱۰۰ نفر
داختمان آداری اعدد برای ۲۵ نغر اعدد برای ۷۵ نغر
۱ عدد برای ۲۰۰ نفر ۱عدد برای ۱۰۰۰ نغر
۱( حداکثر به تعداد ۶۷ درصد توالت مورد نیاز برای مردان» می‌توآن به حای توالت. یورینال نصب کرد.
(۲) ارقام برأی مراجعان است
(۲) ارقام برای کارکنان است
(۴) چنانجه وزارت بهداشت ۰ درمان و آموزش پزشکی ضوابط متفاوتی داشته باشد, الزامات سختگیرانه تر باید ملاک عمل قرار گیرد
(۵) توالت بیماران و کارکناأن باید جدا باشد.
(۶) در هر اتاق خواب یک دو یا سه تختی, یک دستشویی» یک توالت و یک دوش یاوان باید باشد. ارقام جدول برای استفادةٌ عمومی است.
() پیش‌بینی دست‌کم یک دوش افطراری و یک چشم‌شوی در ساختمان‌های مرتیط با نگهداری وکاربری مواد شیمیایی لازم است.
ان
0 0 ی خی تک سب کیت
۲-۴-۲-۶ دسترسی
الف) لوازم بهداشتی باید به نحوی نصب شوند که تمیز کردن سطوح آنها و سطوح کف و دیوار
اطراف آنها به آسانی ممکن باشد.
(۱) اگر اتصال لوله‌های لوازم بهداشتی از نوع فشاری با واسطة لاستیک يا مواد آب‌بند دیگر باشد.ء
باید به منظور دسترسی به این نوع اتصال,ء به دیوار پشت آن یک صفحه بازشدنی نصب شود.
یا فضای سرویس در اطراف آن پیش‌بینی شودء يا روشهای دیگری که این دسترسی را آسان
(۲) اگر نتوان امکان دسترسی را فراهم کرد اتصال از نوع فشاری مجاز نیست و اتصال باید از نوع
الف) آن دسته از لوازم بهداشتی که ممکن است دهانة تخلية فاضلاب آن‌هاء با درپوش موقتی
(۱) سرریز باید در ارتفاعی باشد که. در زمان بسته بودن دریوش» سطح آب هرگرز نتواند از تراز
سرریز بالاتر رودء و هنگام باز شدن درپوش و تخلية آب» هیچ آبی در مجاری سرریز باقی
ب) لول تخلية آب سرریز بای به لول فاضلاب خروجی از لوازم بهداشتی. قبل از سیفون, منصل
(۱) سرریز آب فلاش تانک توالت یا یورینال باید در داخل همان لوازم بهداشتی بریزد که این
فلاش تانک برای شستشوی آنها نصب شده است.
۵-۲-۶ الزامات انتخاب و نصب لوازم بهداشتی
۱-۵-۳-۶ دستشوبی
ب) دهانة تخلية آب دستشویی باید با آمکان قرار دادن درپوش موقتی باشد و دستشویی سرریز
پ( قطر دهانة تخلية آب دستشویی باید دست‌کم ۳۲ میلی‌متر باشد.
0 ی ییا
۳۰
۳-۶ لوآزم بهداشتو
ت) اگر دستشویی به صورت لگن‌های سرتاسری باشد. هر ۵۰۰ میلی‌متر طول آن باید به عنوان یک
دستشویی تلقی شود و همةٌ الزامات مندرج در این مقررات در مورد آن رعایت شود.
ت) فاصلةً محور دستشویی از سطح دیوار مجاور یا هر مانع دیگرء نباید کمتر از ۴۵۰ میلی‌متر باشد.
ج) در اماکن عمومی چنانچه در محلی چند دستشویی پیش‌بینی شده باشدء حداقل یکی از آنها
باید برای استفادة افراد معلول اختصاص دأده شود.
دستشویی تا کف تمام شده بایستی ۷۳۵ میلی‌متر باشد به طوری که آزادی زانو و پنجه را
فراهم آورد.
(۲) فضای آزاد به عرض دست‌کم ۷۶۰ میلی‌متر و عمق ۱۲۲۰ میلی‌متر باید در جلو دستشویی
(۳) شیرهای آب دستشویی ویر استفادة افراد معلول باید یکی از آنواع دسته اهرمیءفشاری و
حداقل برای زمان ۱۰ ثانیه باز بمانند.
۲-۵-۲-۶ توالت غربی
الف) توالت غربی باید طوری نصب شود که فاصلة محور آن از سطح دیوار مجاور یا هر مانع دیگر.
کمتر از ۴۵۰ میلی‌متر و از محور لوازم بهداشتی دیگر کمتر از ۷۶۰ میلی‌متر نباشد. جلو توالت
غربی پاید دست‌کم ۵۰۰ میلی‌متر تا دیوار یا در مقابل آن جای خالی پیش‌بینی شود.
(۱) اناقک توالت غربی نباید کمتر از ۹۰۰ میلی‌متر پهنا و ۱۵۰۰ میلی‌متر درازاً داشته باشد.
ب) در فضاهای عمومی, توالت غربی باید از نوع بزرگ باشد و نشیمن‌گاه و در لولایی قابل برداشتن
(۱) قطر لولة فاضلاب خروجی از توالت غربی نباید کمتر از ۱۰۰ میلی‌متر باشد.
پ) لولة خروجی فاضلاب توالت غربی باید با یک زانوئی ۱۰۰*۸۰ میلی‌متر و یا با یک فلنج به همین
اندازه به لول فاضلاب ساختمان متصل شود.
ت) اتصال لولةٌ تخلية فاضلاب توالت غربی به لولة فاضلاب ساختمان, از طریق کف آناقک یا دیوارء باید
کاملاً آب‌بند و گازبند باشد.
۳۱
کی
ث) در هر گروه بهداشتی در اماکن عمومی در مقابل هر ۶ توالت باید یک توالت برای استفادة افراد
معلول اختصاص داده شود.
ج) آتاقک توالت برای استفادة افراد معلول باید دارای ویژگی های زیر باشد: .
(۱) فضای آزاد کف به صورت دایره‌ای به قطر دست‌کم ۱۵۲۵ میلی‌متر برای گردش صندلی چرخ
دار فراهم باشد.
(۳) حداقل عرض بازشو در باید ۸۱۵ میلی‌متر باشد.
(۳) جلو کاسه توالت باید دست‌کم ۱۳۲۰ میلی‌متر تا دیوار یا در مقابل آن جای خالی پیش‌بینی
(۴) ارتفاع کاسه توالت از کف تمام شده تا قسمت بالای نشیمن توالت باید بین ۴۳۰ تا ۴۸۵
(۵) ارتفاع نصب دستگیره‌های کمکی بین ۸۴۰ تا ۹۱۵ میلی‌متر از کف باشد.
(۶) اهرم سیستم شستشوی داخل توالت به صورت خودکار یا دکمةٌ فشاری بوده و در ارتفاع
۰ میلی‌متر از کف نصب شود.
۳-۵-۲-۶ توالت شرقی
الف) توالت شرقی باید طوری نصب شود که فاصلةٌ محور طولی آن از سطح دیوار مجاور یا هر مانع
دیگرء کمتر از ۴۵۰ میلی‌مترء و از محور طولی لوازم بهداشتی دیگر کمتر از ۷۶۰ میلی‌متر
نباشد. جلو توالت شرقی باید دست کم ۵۰۰ میلی‌متر تا دیوار یا در مقابل آن جای خالی
(۱) اتاقک توالت شرقی نباید کمتر از ۹۰۰ میلی‌متر پهنا و ۱۵۰۰ میلی‌متر درازا داشته باشد.
ب) توالت شرقی باید از نوع تخت يا کشکولی و از جنس مقاوم در برابر نفوذ آب و رطوبت باشد.
پ) سطوح آشکار توالت شرقی باید صاف و صیقلی و بدون گوشه‌های زائدی, که شستشو و تمیز
کردن آن‌را مشکل کنده باشد.
ت) ساخت لگن توالت شرقی باید طوری باشد که به هنگام شستشو آب از آن به کف اتاقک جریان
نیابد و پس از تخلية آب» در هیچ یک از نقاط سطح آن آب باقی نماند و کاملاً تخلیه شود.
ث) قطر نامی لول فاضلاب خروجی از توالت شرقی باید دست‌کم ۱۰۰ میلی‌متر باشد.
سپ ی
۲-۶ لوازم بهداشتی
ج) اتصال لولةٌ تخلية فاضلاب توالت شرقی به لولةُ فاضلاب ساختمان, از طریق کف اتاقک. باید کاملاً
آب‌بند و گازبند باشد.
چ) به هنگام شستشوی لگن توالت شرقی» نباید از درزهای اطراف لگ ن.ء آب به داخل اجزای
۴-۵-۲-۶ پورینال
الف) یورینال باید طوری نصب شود که فاصلةٌ محور آن از سطح دیوار مجاور یا هرمانع دیگر.
کمتر از ۴۰۰ میلی‌متر و از محور لوازم بهداشتی دیگر کمتر از ۷۶۰ میلی‌متر نباشد. جلو
ب) یورینال هایی که در فضاهای عمومی نصب می‌شوند باید سیفون آشکار و قابل دسترسی داشته
پ) کف و دیوار اطراف یورینال باید دست‌کم تا ۶۰۰ میلی‌متر از جلو و به ارتفاع ۱۲۰۰ میلی‌متر از
کف و ۶۰۰ میلی‌متر در هر طرف. با مواد آب‌بند و مقاوم در برابر نفوذ رطوبت ساخته شود و
سطوح آن کاملاً صاف و صیقلی باشد.
ت) در صورت پیش‌بینی چند یورینال » بایستی حداقل یکی از آنها برای استفادة افراه معلول
مناسب باشد.
(۱) آبریزگاه‌های ویر استفادة افراد معلول باید به شکل غرفه‌ای یا دیواری بوده و حداکثر ارتفاع لبة
گرد زیرین آن از کف تمام‌شده ۴۳۰ میلی‌متر باشد.
(۲) فضای آزاد کف در جلو یورینال باید دست‌کم به پهنای ۷۶۰ میلی‌متر و عمق ۱۳۲۰ میلی‌متر
بوده و به راه قابل دسترسی متصل باشد.
(۳) آهرم سیستم شستشوی یورینال باید به صورت خودکار یبا دگمه فشاری بوده و در ارتفاع
۰ میلی‌متر از کف نصب شود.
۵-۵-۲-۶ دوش
الف) لول قائم دوش باید با بست به دیوار پشت دوش ثابت و محکم شود.
ب) کابین دوش
(۱) سطح کابین دوش باید دست‌کم ۰/۶ مترمربع باشد.
ارتفاع وترء و در حالت دایره یا بیبضی قطر آن نباید کمتر از ۷۵۰ میلی‌متر باشد. فضایی که
ی
برای شیرء جاصابونی, دستگیره ۴ دیگر متعلقات لازم است باید خارج از اندازه‌های داده شده
برای کابین دوش باشد.
(۳) پنجره و درهای شیشه‌ای کابین دوش باید طبق استانداردهای ایمنی باشد.
پ) دیوارهای اطراف اتاقک دوش باید دست کم تا ارتفاع ۱۸۰۰ میلی‌متر با مواد آب‌بند و مقاوم در
برابر نفوذ رطوبت ساخته شود و سطوح آن کاملاً صاف و صیقلی و قابل شستشو باشد.
(۱) کف اتاقک دوش یا زیردوشی باید کاملاً بدون درزء آب‌بند و مقاوم در برابر نفوذ رطوبت باشد.
(۲) لبه‌های زیردوشی باید در همه طرف دست‌کم ۵۰ میلی‌متر نسبت به کف آن بالاتر باشد.
(۳) اتصال لولة فاضلاب تخلية زیردوشی یا کفشوی کف اتاقک به لولة فاضلاب ساختمان باید
کاملاً آب‌پند و گازبند باشد. از درزهای اطراف کفشوی یا زیردوشی نباید آب و رطوبت به
داخل اجزای ساختمان نفوذٌ پیدا کند
(۴) قطر نامی لولة تخلية کفشوی کف اتاقک یا زیردوشی نباید از ۵۰ میلی‌متر کمتر باشد. روی
نصب شود که سوراخ‌های آن از ۶ میلی‌متر بزرگتر نباشد.
ث) در صورت پیش‌بینی تعدادی دوش در یک گروه بهداشتی, باید حداقل یکی از آنها برای استفادة
(۱) اتاقک دوش ویرةٌ استفادة افراد معلول باید دست‌کم به طول ۱۵۲۵ و پهنای ۱۰۷۰ میلی‌متر
(۲) شیرهای آب دوش معلول باید از نوع اهرمی باشد.
(۲) میله‌های دستگیره باید با استحکام کافی بوده و در ارتفاع ۸۴۰ تا ۹۱۵ میلی‌متری کف دوش
۶-۵-۲-۶ وان
الف) اگر وان توکار نصب می‌شود. باید درزهای اطراف آن کاملاً آب‌بند و مقاوم در برابر نفوذ آب و
ب) روی دهانة تخلية آب وانء باید شبكة قابل برداشتن و مقام در برابر خوردگی قرار گیرد.
۳۴
۶ لوازم بهداشتی
پ) قطر نامی دهانةٌ تخليةٌ آب وان باید دست‌کم ۴۰ میلی‌متر باشد. روی دهانة خروجی آب وان
باید امکان قرار دادن در پوش موقتی پیش‌بینی شود و وان سرریز داشته باشد.
ت) اتصال لولة آب خروجی وان به وله فاضلاب ساختمانء و سیفون آن» باید قابل بازدید و
ث) پنجره و درهای شیشه‌ای کابین وان باید طبق استانداردهای ایمنی باشد.
ج) در صورت پیش‌بینی تعداأدی وان در یک مکانء باید حداقل یکی از آنها برای استفاد افراد
معلول مناسب باشد.
(۱) یک صندلی در داخل وان و یا یک محل نشیمن ثابت در انتهای بالایی وان معلول باید
(۳) فضای آزاد کف در کنار وان معلول در حالت استفاده از صندلی ثابت در ابتدای وان» دست‌کم
به پهنای ۱۹۰۵ و عمق ۷۶۰ میلی‌متر و در حالت استفاده از صندلی نشیمن در وان » به
در صورتی که راه دسترسی به وان از روبروی وان (عمود بر درازای وان) باشد. عمق فضای آزاد کف
به جای ۷۶۰ میلی‌مترء باید دست‌کم ۱۳۲۰ میلی‌متر پیش‌بینی شود.
۷-۵-۳-۶ آبخوری (آب سرد کن)
الف) آبخوری نباید در فضای توالت یا حمام نصب شود.
ب) خروج آب از دهانة شیر جریان آب باید طوری باشد که آب پسس از ریزش, به روی دهانه
برنگردد و آن را آلوده نکند.
پ) دهانة خروج آب از شیر باید بالاتر از سطح تراز سرریز آب داخل تشتک روية آبخوری باشد.
ج) دست کم ۵۰ درصد از آب‌خوری‌های پیش‌بینی شده در یک طبقه باید برأی استفادة افراد معلول
نیز مناسب باشد. آب‌خوری‌های مورد استفاده آفراد معلول باید دارای ویژگی‌های زیر باشد:
(۱) ارتفاع آبخوری نباید بلند تر از ٩۱۵ میلی‌متر از کف تمام شده باشد.
(۲) برای نزدیک شدن افراد معلول به آبخوری باید فضای خالی به پهنای دست‌کم ۱۲۲۰
میلی‌متر و عمق ۷۶۰ میلی‌متر در جلوی آبخوری پیش‌بینی شود.
(۲) دستگاه‌های آبخوری چسبیده به دیوار و پایه دار بایستی دارای فضای باز به منظور قرار
گرفتن زانوی فرد نشسته بر روی صندلی چرخ‌دار داشته باشد. این فضای باز جلوی زانو باید به
۳۵
مبحث شانزدهم
پهنای دست‌کم ۷۶۰ میلی‌متر و عمق ۴۳۰ میلی‌متر بوده و ارتفاع آن از کف تمام شده حداقل
۵ میلی‌متر باشد.
(۴) شیر جریان آب و فوارةٌ آب‌خوری‌ها باید در جلو دستگاه بوده و آب را در مسیری هدایت نماید
که موازی یا تقریباً نزدیک جلو دستگاه باشد.
(۵) شیر جریان آب باید طوری باشد که امکان قرارگیری یک فنجان يا لیوان به ارتفاع ۱۰۰
میلی‌متر در زیر جریان آب فراهم باشد.
۸-۵-۳-۶ سینک
ب) اگر دهانة تخليةٌ آب سینک با امکان قرار دادن درپوش موقتی باشد باید برای لگن سینک
ت) اگر سینک به صورت لگن سرتاسری باشد باید هر ۵۰۰ میلی‌متر طول آن به عنوان یک سینک
مستقل تلقی شود و همةٌ الزامات مندرج در این مقررات در مورد آن رعایت شود.
ث) سینک ظرفشویی با پیش‌خوان و لبة مدور مخصوص استفادةٌ افراد معلول باید طوری نصب
شود که ارتفاع لبةُ سینک از کف تمام شده بلندتر از ۸۶۵ میلی‌متر نباشد.
(۱) سینک ظرفشویی مخصوص استفادةٌ افراد معلول باید دارای فضای آزاد زانو در زیر سینک
باشد فضای آزاد زانو باید دارای ابعاه حداقل ۶۸۵ میلی‌متر ارتفاع از کف تمام شده. ۷۶۰
میلی‌متر پهنا و ۴۸۵ میلی‌متر عمق باشد. ۱
(۲) عمق لگن سینک ظرفشویی مخصوص استفادة افراد معلول نباید از ۱۶۵ میلی‌متر بیشتر باشد.
(۳) در جلوی سینک ظرفشویی مخصوص استفادة افراد معلول باید فضای آزاد به پهنای
دست‌کم ۷۶۰ میلی‌متر و عمق ۱۳۲۰ میلی‌متر پیش‌بینی شود.
(۴) شیرهای آب سینک ظرفشویی مخصوص استفادة افراد معلول باید از نوع اهرمی, فشاری و با
۹-۵-۲-۶ کفشوی
الف) قطر نامی دهانةٌ خروجی کفشوی نباید از ۵۰ میلی‌متر کمتر باشد.
۳۶
۲-۶ لوازم بهداشتی
(۱) در ساختمان‌های عمومی قطر نامی دهانة خروجی کفشوی نباید کمتر از ۸۰ میلی‌متر باشد.
(۱) دهانة خروجی کفشوی و سیفون آن باید قابل دسترسی باشد و بتوان به سهولت آن را
۱-۵-۲-۶ ماشین رختشویی
الف) اتصال لولةُ آب از لولهکشی آب آشامیدنی به ماشین رختشویی باید با فاصلةٌ هوایی یا لوازم
جلوگیری از برگشت جریان صورت گیرد. اگر لوازم جلوگیری از برگشت جریان در داخل
ماشین پیش‌بینی شده باشد دیگر نیاز به نصب لوازم جلوگیری از برگشت جریان جداگانه در
محل اتصال ماشین به لوله آب مصرفی نیست.
ب) فاضلاب خروجی از ماشین رختشویی باید با اتصال غفیر مستقیم به لوازم بهداشتی دیگرء
کفشوی یا علم فاضلاب بریزد.
۱-۵-۲-۶ ماشین ظرفشویی
الف) اتصال لول آب از لوله کشی آب آشامیدنی به ماشین ظرفشویی باید با فاصلةٌ هوایی یا لوازم
جلوگیری از برگشت جریان صورت گیرد. اگر لوازم جلوگیری از برگشت جریان در داخل
ماشین پیش‌بینی شده باشد دیگر نیاز به نصب لوازم جلوگیری از برگشت جریان جداگانه در
محل اتصال ماشین به لوله آب مصرفی نیست.
ب) فاضلاب خروجی از ماشین ظرفشویی باید با اتصال غیر مستقیم به لوازم بهداشتی دیگر
کفشوی يا علم فاضلاب بریزد.
۶- ۱۳-۵-۲۲ شسنشوی توالت و بورینال
الف) توالت یورینال و لوازم بهداشتی دیگری که تخلية کامل سیفون آنها مستلزم جریان لحظه ای
نسبتاً زیاد آب می باشد. باید به فلاش والو یا فلاش تانک مجهز باشد که هر بار مقدار معینی
آب برای شستشوی لگن و پر کردن دوبارةٌ سیفون از آن ریزش کند.
(۱) هر توالت یا یورینال باید یک عدد فلاش والو یا فلاش تانک مخصوص خود داشته باشد مگر
این که سیستم شستشوی توالت‌ها یا یورینال‌ها خودکار و به صورت مرکزی باشد.
۳۷
مبحث شانزدهم
سا اش
ب) فلاش تانک
(۱) اگر فلاش تانک با فرمان دستی کار می‌کند. باید به کمک شیر شناور یا هر مکانیسم دیگری,
پس از هر بار ریزش آب. دوباره تانک راء تا تراز معین از آب پرکند و پس از آن ورود آب کاملاً
(۲) فلاش تانک خودکار باید وسیله‌ای داشته باشد که به طور منظم» پس از گذشت هر فاصلهةٌ
زمانی معین يا با عملکرد حسگرهای نصب شده, عمل ریزش آب را به طور کامل انجام دهد.
(۴) دهانة ورود آب به تانک باید دست‌کم ۲۵ میلی‌متر بالاتر از لبةُ روی دهانة سرریز باشد.
(۵) هر فلاش تانک باید اتصال سرریز داشته باشد. تا در صورت سرریز کردن, آب را به داخل لگن
توالت یا یورینال بریزد. قطر لولة سرریز آب باید طوری انتخاب شود که در زمان حداکثر
جریان آب ورودی به تانک مانع از بالا رفتن تراز سطح آب نانک شود. دهانة خروجی انتهای
(۶) همة اجزای فلاش تانک باید. برای تعمیر و تعویض؛ قابل دسترسی باشد.
پ) فلاش والو
(۱) به منظور جلوگیری از برگشت جریان, روی لولةٌ ورودی آب به فلاش والو باید خلأآشکن قابل
دسترسی نصب شود مگر آنکه مکانیسم جلوگیری از برگشت جریان در فلاش والو پیش‌بینی
شده باشد.
(۲) انتخاب فلاش والو باید با رعایت صرفه‌جویی در مصرف آب صورت گیرد.
(۳) فلاش والو باید از نوعی باشد که یک سیکل کامل ریزش آب و باز و بسته شدن جرینان راء به
طور خودکار و بر اثر فشار آب ورودی, بتواند انجام دهد.
۳۸
۳-۶ نوزبع آب مصرفی در ساختمان
۱-۳-۶ دامنه
در داخل ساختمان (یا ملک) باید طبق الزامات این فصل از مقررات انجام شود.
۲-۱-۳-۶ الزامات این فصل ساختمان‌هایی را در بر می‌گیرد که به سکونت. آقامت یا کار انسان
الف) لولهکشی آب مورد نیاز در فرایندهای تولیدی در ساختمان‌های صنعتی, خارج از حدود
الزامات این فصل قرار دارد. لوله کشی آب برای تغذیه لوازم بهداشتی این ساختمان‌ها باید بر
طبق الزامات مندرج در این فصل انجام شود.
ب) لولهکشی آب مصرفی مورد نیاز لوازم و دستگاه‌های ویژه در ساختمان‌های درمانی خارج از
حدود الزامات این فصل قرار دارد. لولهکشی آب برای تغذيةٌ لوازم بهداشتی این ساختمان‌ها
باید بر طبق الزامات مندرج در این فصل انجام شود.
۳-۱-۳-۶ لوله کشی توزیع آب مصرفی در ساختمان (یا ملک) از نقطةٌ خروج لولهٌ آب از کنتور
(یا شیر اختصاصی) به داخل ساختمان آغاز می‌شود و تا نقاط مصرف ادامه می‌یابد.
الف) لولهکشی توزیع آب مصرفی در حیاط یا محوطةٌ خصوصی ساختمان (یا ملک) باید طبق الزامات
مندرج در این فصل انجام شود.
ب) اتصال لولة آب ساختمان به کنتور باید طبق دستورالعمل سازمان آب شهر انجام شود.
پ) لولهکشی انشعاب آب. از شبکه آبرسانی شهری تا کنتور آب ساختمان (یا ملک) و نصب کنتور خارج
از حدود آلزامات این فصل قرار دارد.
۳۹
مبحث شانزدهم
۲-۳-۶ آب مورد نیاز
۱-۲-۳-۶ هر ساختمان (یا ملک) که محل سکونت. اقامت یا کار انسان بوده و به لوأزم بهداشتی
۲-۲-۳-۶ آن دسته از لوازم بهداشتی که از آب آنها برای آشامیدنء حمام کردن, پخت و پز با
۳-۲-۳-۶ لولهکشی توزیع آب مصرفی ساختمان ممکن است از شبكة لوله کشی آب شهری یا از
الف) در صورت موجود و در دسترس بودن شبكه لولهکشی آب شهری, لولهکشی توزیع آب مصرفی
ساختمان, باید به این شبکه متصل شود و آب موره نیاز خود را از آن دریافت کند.
(۱) موجود و در دسترس بودن لولهکشی آب شهری به این معنی است که از سازمان مسئول آب
شهری استعلام شود و آن سازمان آمادگی خود را برای دادن انشعاب اعلام کند.
(۲) اگر در محل ساختمان, شبكة آب شهری موجود و در دسترس نباشده باید برای تأمین آب
مصرفی مورد نیاز از یک منبع خصوصی مورد تأیید مراجع دارای صلاحیت قانونی, استفاده
۴-۲-۳-۶ در صورتیکه در داخل ساختمان دو شبکهٌ لوله کشی آب آشامیدنی باشد که یکی از
۴۰
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
۵-۲-۳-۶ در صورتی که در داخل ساختمان دو شبكهٌ لوله کشی توزیع آب باشد که یکی توزیع
آب آشامیدنی و دیگری توزیع آب غیر آشامیدنی است. این دو شبکه باید به کلی از یکدیگر جدا
۳-۳-۶ طراحی لولهکشی توزیع آب مصرفی
۱-۳-۳-۶ کلیات
الف) طراحی لوله کشی توزیع آب مصرفی ساختمان (یا ملک) باید طبق روشهای مهندسی مورد
تأیید انجام شود. روشهای محاسبات مهندسی برای اندازه‌گذاری لوله‌ها و دیگر اجزای لولهکشی
باید مورد تأیید قرارگیرد.
(۱) اندازه‌گذاری لوله‌ها باید برای جریان آب به مقدار لازم و با سرعت مناسب صورت گیرد.
(۲) اندازه‌گذاری لوله‌ها باید طوری باشد که سرعت زیاد جریان آب موجب ایجاد ضربة قوچ.
سر و صدای مزاحم و کاهش طول عمر لوله‌ها بر اثر خوردگی نشود. کاهش سرعت جریان آب
در لوله‌ها باید تا حدی صورت گیرد که افزایش قطر لوله‌ها موجب افزایش غیر قابل توجیه
هزينةٌ لولهکشی نگردد.
ب) در نقاط اتصال شبكهٌ لولهکشی توزیع آب سرد مصرفی با شبكهةٌ لولهکشی توزیع آب گرم
مصرفی» و نیز در نقاط مصرف آب سرد و آب گرم مصرفی» مانند لوازم بهداشتی و دستگاه‌های
مصرف کنندةٌ دیگرء باید پیش‌بینی‌های لازم به عمل آید تا آب از شبكة آب گرم مصرفی به
پ) در مجتمع‌های مسکونی» آداری و یا تجاری» که لولهکشی آب مصرفی واحدها مشترک
می‌باشد. باید پیش‌بینی‌های لازم برای نصب لوازم اندازهگیری جریان آب روی انشعاب هر واحد
به عمل اید.
ت) در سیستم‌هایی که آب سرد و آب گرم هر یک از لوازم بهداشتی, جداگانه از کلکتور (مانیفولد)
(۱) روی کلکتورء شیرهای مربوط به انشعاب هر یک از لوازم بهداشتی باید مشخص باشد.
(۲) کلکتور(مانیفولد) و شیرها باید برای بازدید. تعمیر و تعویض قابل دسترسی باشد.
۲-۳-۳-۶ نقشه‌ها و مدارک
الف) نقشه‌های اجرایی لوله کشی توزیع آب مصرفی باید پیش از اقدام به اجرای کارء برای بررسی و
تصویب به ناظر ساختمان ارائه شود.
۳۱
ب) نقشه‌های اجرایی لولهکشی باید شامل لوازم بهداشتی و دیگر مصرف کننده‌هاء جنس, مسیر و
قطر نامی لوله‌ها و دیگر اجزای لوله کشی باشد.
(۱) روشهای نصب. حفاظت و نگهداری لولهکشی توزیع آب مصرفی نیز باید در مدارک پیوست
نقشه‌ها ارائه شود.
(۲) نقشه‌ها باید شامل پلان محوطه اختصاصی ساختمان (یا ملک) باشد که در آن ظرفیت و محل
اتصال لوله کشی ساختمان به شبکه آب شهری مشخص شده باشد.
(۲) نقشه‌ها باید شامل پلان طبقه (یا طبقات)» دیاگرام لوله کشی, قطر لوله و نقاط مصرف آب
(۴) فشار کار طراحی و مشخصات مصالح انتخابی باید در نقشه‌ها و مدارک پیوست آن معین شده
(۵) مقیاس نقشه‌ها نباید از یک به صد کوچکتر باشدء مگر در نقشه محوطه و با تأیید.
پ) علائم نقشه‌کشی باید طبق یکی از استانداردهای مورد تأیید باشد.
۲-۳-۳-۶ مسیر لوله‌ها
الف) مسیر لوله‌ها باید با هماهنگی کامل بین بخش‌های تأسیسات. معماری و سازه ساختمان.
طوری طراحی شود که امکان دسترسی به لوله‌ها در همه جا فراهم باشد و استقلال واحدهای
ساختمانی به طور کامل حفظ گردد.
(۱) لوله‌های آب مصرفی هر واحد ساختمانی باید در محدوده ملک همان واحد.ء و یا در مشاعات
(در مجتمع های ساختمانی) نصب شود. عبور لوله‌های آب مصرفی اختصاصی یک واحد. از
املاک خصوصی سایر واحدهای ساختمانی مجاز نمی‌باشد.
اطراف لوله‌ها و دیگر اجزای لولهکشی, فضای لازم برای تعمیرء تصویض و کار با ابزار عادی
وجود داشته باشد.
(۱) لوله‌های قائم ممکن است روکار باشند يا در داخل شفت قرار گيرند. به شرط آنکه دسترسی و
تعمیر آنها آسان باشد.
(۲) لوله‌های افقی ممکن است روکار باشند. در داخل سقف کاذب. در داخل کانال آدم‌روی خزیده‌رو
یا در داخل ترنج قرار گيرند. در هر حالت دسترسی و تعمیر آنها باید آسان باشد.
۴-۳-۳-۶ اندازة لوله‌هایی که به لوازم بهداشتی آب می‌رسانند.
اه
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
الف) حداقل قطر لوله‌هایی که به لوازم بهداشتی آب می‌رسانند باید مطابق جدول (۴-۳-۳-۱۶)
"الفی" باشد.
(۱) لوله‌ای که به هر دستشویی, فلاش‌تانک یا سینک آب می‌رساند. باید تا نزدیک به نقطه اتصال
به دستگاه» و تا دیوار پا کف نزدیک به آن ادامه پابد ولی نباید به آن متصل شود. فاصلة
انتهای این لوله تا نقطه اتصال نباید بیش از ۷۵۰ میلی‌متر باشد.
(۲) اتصال بین انتهای این لوله و شیر برداشت آب هریک از لوازم بهداشتی مندرج در (۱) باید
توسط یک لولة قابل انحناء با قطر کمتر و از نوع مورد تأیید صورت گیرد.
جدول ۴-۳-۳-۱۶ "الف "۲- حداقل قطر نامی لوله‌های آبرسانی به لوازم بهداشتی مختلف
لوازم نهداشتی اس
۴۳۳
مبحث شانزدهم
۵-۳-۳-۶ فشار و مقدار جریان آب
(۱) اگر فشار شبکه‌ای که به ساختمان انشعاب می‌دهد به اندازه‌ای باشد که فشار آب پشت
فشار مورد تأیید یا روشهای مورد تأیید دیگرء فشار آن را تا ۴ بار یا بر حسب نیاز به کمتر از
آن. کاهش داد.
مانع جریان آب نشود.
ب) شبکهٌ لولهکشی آب مصرفی باید طوری طراحی شود و لوله‌ها به ترتیبی آندازه‌گذاری شود که
در زمان حداکثر مصرف. فشار جریان آب در لوله‌هایی که به لوازم بهداشتی آب می‌رسانند. از
آرقام جدول (۵-۳-۳-۱۶) "ب" کمتر نباشد
(۱) اگر فشار شبکهٌ شهری که به ساختمان آنشعاب می‌دهد. برای تأمین فشار نشان داده شده در
جدول (۵-۳-۳-۱۶)*"ب" کافی نباشد.ء باید با نصب سیستم‌های افزایش دهندة فشار آب
(۲-۶-۳-۱۶) فشار آب را تاحدی افزایش داد که فشار جریسان در پشت شیرهای لوازم
پ) در ساختمان‌های بلند برای تأمین حداقل فشار آب پشت شیرهای لوازم بهداشتی طبق جدول
(۵-۳-۳-۱۶) آب" و رعایت حداکثر فشار آب پشت شیرهای لوازم بهداشتی (۴ بار) در
صورت لزوم و با تأیید. باید ساختمان در ارتفاع به دو یا چند منطقه تقسیم شود.
ت) حداکثر مقدار جریان آب در لوازم بهداشتی جز موارد زیر نباید از ارقام جدول
(۵-۳-۳-۱۶) ات" بیشتر باشد.
(۱) حداکثر جریان آب توالت و یورینال در سالن‌های تئاترء رستوران» موزه» ورزشگاه, مسجد.
استادیومء زندان و فضاهای مشابه نباید از ارقام زیر بیشتر باشد:
- توالت: دو حالته, ۲و ۸ لیتر در هر ریزش
- یورینال: ۲ لیتر در هر ریزش.
۳۴
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
(۲) مقدار مصرف آب در لوازم بهداشتی باید به کمک شیرهای مناسب و استفاده از لوازم کنترل مقدار
جریان در هر مصرف کننده, به میزان حداکثر ارقام مندرج در جدول (۵-۳-۳-۱۶) "ات"
محدود شود.
ثْ) اگر فشار آب شبکهٌ شهری متغیر باشدء محاسبات و طراحی لولهکشی توزیع آب مصرفی
ساختمان (یا ملک) باید بر اساس حداقل فشار آب شبکه شهری صورت گیرد.
جدول ۵-۳-۳-۱۶ "اب "۲- حداقل مقدار فشار جریان آب در پشت شیرهای لوازم بهداشتی
لوازم دهداشتی عس ی
۳۵
جدول ۵-۳-۳-۱۶ !ات ۲- حداکثر فشار و مقدار مصرف آب در لوازم بهداشتی
ام ععع سک
ما عم اک
لا ال نک اک مره
دو حالته دو حالته
توالت ۴ ۶۰
۳و ۶ (در هر ریزش) ۸ و ۱/۶ (در هر ریزش)
۶-۳-۳-۶ ضربة قوچج
الف) به منظور کاهش اثر ضربة قوچ, سرعت جریان آب در لولهکشی توزیع آب مصرفی باید کنترل
ب) در نقاطی از لولهکشی که شیر قطع سریع قرار می‌گیرد. باید وسيلةٌ حذف ضربة قوچء از نوع مورد
(۲) وسيلة حذف ضربة قوچ باید مطابق توصية کارخانه سازنده نصب شود.
(۳) وسیلةٌ حذف ضربة قوچ باید مطابق استاندارد 1010 ۸55 يا استاندارد معتبر دیگر باشد.
۴-۳-۶ انتخاب مصالح
۱-۴-۳-۶ کلیات
الف) مصالح لولهکشی توزیع آب مصرفی (لولهکشی آب سرد و آب گرم مصرفی) در داخل ساختمان
(یا ملک) باید با رعایت آلزامات مندرج در (۴-۳-۱۶) انتخاب مصالح " انتخاب و کنترل شود.
۴۶
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
ب) روی هر شاخه از لوله و هر قطعه از اجزای لولهکشی مانند فیتینگ. فلنچ و شیر باید علامت کارخانة
سازنده و استاندارد مورد تأییدی که لوله و قطعه مورد نظر بر طبق آن ساخته و آزمایش شده است. به
پ) استفاده از مصالح کارکرده, آسیب دیده و معیوب مجاز نیست.
ت) مصالح لولهکشی باید در برابر اثر خوردگی و تغییر کیفیت. ناشی از اثر آب مصرفی مقاوم باشد.
ث) مصالح لولهکشی توزیع آب سرد و آب گرم مصرفی نباید بیش از ۱/۵ درصد سرب داشته باشد.
(۱) موادی که برای آب‌بندی در اتصال دنده‌ای, روی دنده‌ها اضافه می‌شود» نباید سرب داشته
(۲) مصالح لوله کش نباید بر کیفیت آب آشامیدنی اثر زیان‌آور داشته باشد و نباید رنگ. طعم و
بوی آن را تغییر دهد.
۲-۴-۳-۶ حداکثر فشار و دمای کار مجاز
الف) حداکثر فشار کار مجاز اجزای لوله کشی (لوله. فیتینگ. فلنچ, شیر و دیگر اجزای لولهکشی)
توزیع آب سرد مصرفی»ء در دمای کار ۲۵ درجه سلسیوس, نباید از ۱۰ بار کمتر باشد.
(۱) اگر فشار عملکرد سیستم توزیع آب سرد مصرفی ساختمان در قسمتی از لوله کشی, به هر علت
سرد مصرفی» در دمای کار ۲۵ درجه سلسیوس, نباید کمتر از حداکثر فشار عملکرد سیستم
ب) حداکثر فشار کار مجاز اجزای لولهکشی (لوله. فیتینگ. فلنج. شیر و دیگر اجزای لوله کشی)
توزیع آب گرم مصرفی» در دمای کار ۸۰ درجه سلسیوس, نباید از ۱۰ بار کمتر باشد.
(۱) اگر فشار عملکرد سیستم توزیع آب گرم مصرفی ساختمان در قسمتی از لولهکشی» به هر علت
بیش از ۱۰ بار باشد. حداکثر فشار کار مجاز اجزای لولهکشی آن قسمت از شبکه توزیع آب
گرم مصرفی, در دمای کار ۸۰ درجه سلسیوس, نباید کمتر از حداکثر فشار عملکرد سیستم
پ) عمر مفید لوله و دیگر اجزای لولهکشی در شرایط کارکرد ارایه شده در جدول (۲-۴-۳-۱۶) آآپ"
سرجمع نباید از ۵۰ سال کمتر باشد.
را و وک یدید
مبحث شانزدهم
جدول ۲-۴-۳-۱۶ "اپ "- شرایط کار کرد لوله و دیگر اجزای لوله کشی توزیع آب مصرفی
ٍ
ٍ
ت) به منظور صرفه‌جویی در مصرف انرژی و جلوگیری از خوردگی در لوله‌هاء دمای آب گرم
مصرفی باید روی حداکثر ۶۰ درجه سلسیوس کنترل شود.
۳-۴-۳-۶ انتخاب لوله
الف) لوله‌های فلزی
(۱) لوله‌های فلزی مورد استفاده در سیستم توزیع آب سرد و آب گرم مصرفی باید مطابق یکی از
استانداردهای جدول (۳-۴-۳-۱۶) "الف" باشد.
(۲) لوله‌های مورد استفاده در توزیع آب سرد و آب گرم مصرفی علاوه بر استانداردهای جدول
(۳-۴-۳-۱۶)"الف" باید از نظر بهداشتی با استاندارد ۲5۳61 یا استاندارد مشابه مورد تایید
دیگر نیز تطابق داشته باشد.
(۳) انتخاب لوله‌های فلزی از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر جنس, ضخامت
جدارء اندازه و دیگر مشخصات مشابه استانداردهای تعیین شده در جدول (۳-۴-۳-۱۶)" النی"
(۴) برای شرایط کار عادی می توان "لولة فولادی گالوانیزه درز دار" به‌کار برد ولی در حالتی که
لوله در معرض خوردگی قرار داشته باشد. پا قسمتی از آن با تایید در داخل بتن یا اجزای
دیگر ساختمان دفن شود و یا لوله در معرض ضربات فیزیکی قرار داشته باشد. باید "لول
فولادی گالوانیزه بدون درز" انتخاب شود.
۴۳۸
۳-۶ نوزیع آب مصرفی در ساختمان
جدول ۲۳-۴-۳-۱۶ "الف "- لوله‌های فلزی مورد استفاده در توزیع آب‌سرد و آب‌گرم مصرفی
جنس لوله | لوله‌های فولادی | لوله‌های فولادی ۱ لوله‌های مسی و:
5 ورن
۳۳-85-01 ِ ۳۸-6
ر(وزن 2 ۸ ۸57
۸ استاندارد) ۸8 ۸572 3
ب) لوله‌های پلاستیکی تک لابه
(۱) لوله‌های پلاستیکی تک لاية مورد استفاده در توزیع آب سرد و گرم مصرفی باید مطابق یکی
از استانداردهای جدول (۳-۴-۳-۱۶)"*"ب*(۱) باشد.
۲۱( لوله‌های پلاستیکی تک لایه مورد استفاده در توزیع فقط آب سرد مصرفی می توأند مطابق
یکی از استانداردهای جدول (۳-۴-۳-۱۶)"ب"(۲) باشد.
(۳) لوله‌های پلاستیکی تک لاية مورد استفاده در توزیع آب سرد و آب گرم مصرفی علاوه بر
استانداردهای جدول (۳-۴-۳-۱۶)"*"ب"(۱) و (۳-۴-۳-۱۶)"*آب"(۲)» باید از نظر بهداشتی با
استاندارد 315۳61 یا 70 1۷/0۷/2 و یا استاندارد مشابه مورد تأیید دیگر نیز تطابق داشته
(۴) انتخاب لوله‌های پلاستیکی تک لایه از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر
جنس, ضخامت جدارء آندازه و دیگر مشخصات. مشابه استانداردهای مشخص شده در جداول
(۲-۴-۳-۱۶) "ب"(۱) و (۳-۴-۳-۱۶) آب "(۲) بوده و از نظر بهداشتی با استاندارد 1751۳61
یا 1۷0/270 و یا استاندارد مشابه مورد تأیید دیگر تطابق داشته باشد.
(پ) لوله‌های چند لایه
(۱) لوله‌های چند لايةٌ مورد استفاده در توزیع آب سرد و گرم مصرفی باید مطابق یکی از
استانداردهای جدول (۳-۴-۳-۱۶) "پ" باشد.
۳۹
)۲( لوله‌های چند لاية مورد استفاده در توزریع آب سرد ۳ گرم مصرفی علاوه بر استانداردهای
جدول (۳-۴-۳-۱۶) "پ" باید از نظر بهداشتی با استاندارد 318۳61 با 21701/270 و یا
استاندارد مشابه مورد تأیید دیگر نیز تطابق داشته باشد.
(۳) انتخاب لوله‌های چند لایه از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر جتس.,
ضخامت جدار اندازه و دیگر مشخصات. مشابه استانداردهای مشخص شده در جدول
استاندارد مشابه مورد تأیید دیگر تطابق داشته باشد.
جدول ۳-۴-۳-۱۶ اب "(۱)- لوله‌های پلاستیکی تک‌لاية مورد استفاده در توزیع آب‌سرد و
آب‌گرم مصرفی
ااستاندارد سر ا اطط ای تطتطا لا شده 0۷06
1205 5 تا 12753-1 5 13251-1
۳/77 ۳2769 و
جدول ۳-۴-۳-۱۶ اب "(۲)- لوله‌های پلاستیکی تک‌لاية مورد استفاده در توزیع
آب‌سرد مصرفی
جنس لوله | پلی‌اتیلن مشبک | پلی‌اتیلن دمای بالا ۱ پلی‌وینیل گلراید | پلی‌پروپیلن .
آستاندار دس لاتط 87 ۳ کلردار شد ه ۷ ال
1351 13205 5 تا 12753-1 5 - [-13251 2 ,-6314
3 16033/168034 اس | 8077/8078
۸7 ۳777 ۳2709 0
۵۰
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
جدول ۳-۴-۳-۱۶ "اپ "- لوله‌های چند لایه (دارای یک لایه فلزی) مورد استفاده در توزیع
آب‌سرد و آب‌گرم مصرفی
151 12753 1753
الا راز ارات ان مر | ۳1282 ۳55
35-۳-0 2003 2003 ۱
۴-۴-۳-۶ انتخاب فیتینگ
الف) فیتینگ‌هایی که در لوله کشی توزیع آب سرد و گرم مصرفی در داخل ساختمان به کار می‌رود
باید از نظر جنس اندازه» ضخامت جدار و دیگر مشخصات با لوله‌ها مطابقت داشته باشد و برای کار
با لوله‌های انتخاب شده مناسب باشد.
(۱) فیتینگ‌ها باید علاوه بر تطابق با استانداردهایی که در قسمت‌های بعدی به آنها اشاره شدهء
از نظر بهداشتی با 318۳61 یا استانداره مشابه مورد تأٌیید دیگر نیز تطابق داشته باشد.
)۲( در صورت استفاده از مهره ماسوره» آنتخاب مهره ماسوره باید از نوعی باشد که سطح آب‌بند
بین دو قطعه آن مخروطی یا تخم‌مرغی باشد. کاربرد مره ماسوره‌هایی که سطح آب‌بند آنها
(۳) استاندارد فیتینگ ها باید در کارخانه, بصورت نوشته پساک نشدنی روی لوله مشخص شده
ب) فیتینگ‌هایی که در لولهکشی فولادی گالوانیزه استفاده می‌شود باید از نوع چدنی چکش‌خوار پا
فولادی دنده‌ای گالوانیزه و طبق یکی از استانداردهای زیر باشد:
89 150 5 150
۳0242 ۳021
3 ۸52/۳ ۸3 127 6.11/۸5[ظ ت که
۵۸۱
(۱) انتخاب فیتینگ ساخته شده از چدن چکش‌خوار یا فیتینگ‌های فولادی دنده‌ای گالوانیزه از
استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر جنس, ضخامت جدارء آنداز» مشخصات
دنده و دیگر مشخصات. مشابه استانداردهای مقرر شدمٌ بالا و مورد تأیید باشد.
پ) فیتینگ‌هایی که در لولهکشی مسی استفاده می‌شود باید از نوع مسی یا آلیاژهای مس مناسب
برای اتصال لحیمی مویینگی یا اتصال فیتینگ فشاری و طبق یکی از استانداردهای زیر باشد:
2016 1۹50
کب1254-1,2,3,4 ۳
6 3 ,816.18 ۸۹
(۱) انتخاب فیتینگ مسی يا آلیاژهای مس از استاندارهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر
جنس ضخامت جدار, اندازه و دیگر مشخصات. مشابه استانداردهای مقرر شدة بالا و مورد
ت) فیتینگ‌هایی که در لولهکشی پلاستیکی توزیع آب سرد و گرم مصرفی داخل ساختمان به‌کار
می‌روند. باید از نظر بهداشتی, شرایط دما و فشار کارء برای اتصال به لوله پلاستیکی انتخاب
(۱) فیتینگ‌هایی که در لوله کشی پلی اتیلن مشبک تک لایه (۳۳22) به کار می‌روند باید از جنس
برنجی, فولادی با روکش قلع یا آب کروم و با پلاستیکی طبق یکی از استانداردهای زسر با
استاندارد معتبر مورد تأیید دیگر باشند:
131 12753
1۹50 15875, 468
5 ۳2434 ,۳2159 ,۳2098 ,۳2080 ,۳1960 ,۳1807 ,۳877 الا اند
35( 5۸)
(۲) فیتینگ‌هایی که در لوله کشی پلی اتیلن مشبک - آلومینیوم - پلی اتیلن مشبک -)۳۳2)
(۳20-.]۸ به کار می‌روند باید از جنس برنجی, فولادی با روکش قلع یا آب کروم و یا
پلاستیکی طبق یکی از استانداردهای زیر یا استاندارد معتبر مورد تأیید دیگر باشند:
2003 1۹0
4 , ۳1282 ,۳1281 الا اد
3137.7 , 8137.9 25۸
(۳) فیتینگ‌هایی که در لولهکشی تک لایه پلی اتیلن دای بالا (147- 85) نوع ۱و ۲ به کار
می‌روند باید از جنس برنجی, فولادی با روکش قلع یا آب کروم و یا پلاستیکی طبق یکی از
استانداردهای زیر یا استانداره معتبر مورد تأیید دیگر باشند:
22391-3 1۹50
9 ۳2735 , ۳2159 , ۳2098 ,۳1807 الا ار دا
۵۲
(۴) فیتینگ‌هایی که در لولهکشی پلی اتیلن پنج لایه (11-:۸1/8۳ /۸1 -:
۳۳) نوع ۱ و ۲ به کار
می‌روند باید از جنس برنجی, فولادی با روکش قلع یا آب کروم و یا پلاستیکی طبق یکی از
استانداردهای زیر یا استاندارد معتبر مورد تأیید دیگر باشند::
21003 1۹0
4 ,۳1282 ,۳1281 یک
1 ,3137.9 5۸
(۵) فیتینگ‌هایی که در لولهکشی پلی پروپیلن به‌کار می‌روند باید مطابق یکی از استانداردهای زیر
یا استاندارد معتبر مورد تأیید دیگر باشند:
6314-3 15114۸1
16962-10 ۱81۱
۳2389 زج
11( 5۸)
15874-3 1۹50
مطابق یکی از استانداردهای زیر یا استاندارد معتبر مورد تأیید دیگر باشند:
326 1۹51۳۸
1061 رد۱2
8,9 ,۳437 ,122846 2
36( 5۸)
727-1 1۹0
۵-۴-۳-۶ انتخاب فلنج
آلف) فلنچ‌هایی که در لوله کشی فولادی گالوانیزه برای توزیم آب سرد و گرم مصرقی در داخل
ساختمان به کار می‌روند باید از جنس چدنیء چدن چکش‌خوارء فولادی گالوانیزه یا فولادی
زنگ ناپذیر مخصوص اتصال دنده‌ای بوده و از نظر بهداشتی با 3778761 یا استاندارد مشابه
۳
مبحث شانزدهم
1۹507005-2 15007005-2 1۹507005-1
1 61 5
)۱( انتخاب فلنج چدنی. چدن چکش‌خوار یا فولادی گالوانیزه. مخصوص اتصال دنده‌ای. از
استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر جنس اندازه, نوع ساخت. نوع دنده و دیگر
مشخصات. مشابه استانداردهای مقرر شدة بالا و موره تأیید باشد.
۶-۴-۳-۶ انتخاب شیر
الف) شیرهایی که در لولهکشی توزیع آب سرد و گرم مصرفی به کار می‌روند باید از نظر جنس,
اندازه, نوع دنده, نوع و ابعاد فلنج و دیگر مشخصات برای کاربرد با نوع لوله. فیتینگ و فلنج
(۱) شیرها باید از نظر بهداشتی با 318۳61 یا استاندارد مشابه مورد تأیید دیگر تطابق داشته باشد.
مخصوص اتصال دنده‌ای باشد. شیرهای به قطر نامی ۶۵ نا ۱۰۰ میلی‌متر باید از جنس برنج با
برنز مخصوص اتصال دنده‌ای و9 یا چدنی مخصوص آنصال فلنجی باشد. شپرهای به قطر نامی
۵ و ۱۵۰ میلی‌متر باید از جنس چدن و مخصوص اتصال فلنجی باشد
(۳) در لولهکشی مسی, شیرها باید از جنس برنج یا برنز و مخصوص اتصال دنده‌ای باشد.
(۴) در لولهکشی پلاستیکی» شیرها باید از جنس برنج یا برنز و مخصوص اتصال دنده‌ای باشد.
ب( شیرهای برنجی یا برنزی. مخصوص اتصال دنده‌ای باید طبق یکی از استانداردهای زبر باشند:
۳8 شم ها
85٩5 4 4 85 4 85
5۳-0 ۱۷155 0- 5۳ 1]55 ۹۳-0 ۸155
1 715 1 کال 1 16۴[
(۱) آنتخاب شیرهای برنجی, برنشزی یا فولادی زنگ نایذیر مخصوص انتصال دنده‌ای از
استانداردهای دیگرء به شرطی مجاز است که از نظر جنس اندازه» نوع ساخت, نوع دنده و
۸۴
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
باشد و از نظر بهداشتی با 18۳61 یا استاندارد مشابه مورد تاأیید دیگر تطابق داشته باشد.
پ) شیرهای چدنی, مخصوص اتصال فلنجی, باید طبق یکی از استانداردهای زیر باشند:
شیرهای کشوئی ۱ شیرهای کف فلزی .. شیرهای یکطرفه ..
2 ,۳371171 2 13789 ۸ط 4 ۳2
6 150 15052 2 150
1 115 1 715 1 8 15[
0 53 ۸51/0 0 5 ۸52/۳ 0 3 ۸5
(۱) انتخاب شیرهای چدنی مخصوص اتصال فلنجی از استانداردهای دیگرء به شرطی مجاز است
که از نظر جنس اندازه, نوع ساخت. نوع اتصال و دیگر مشخصات. مشابه استانداردهای مقرر
ت) شیرهای برنجی و برنزی با اتصال دنده‌ای که در لولهکشی مسی به کار می‌رود باید طبق یکی از
استانداردهای مقرر شده در (۶-۴-۳-۱۶)آب" باشد. اتصال اين شیرها به لول مسی از نوع
فیتینگ فشاری است و به کمک یک قطعةٌ واسط (برنجی یا برنزی) صورت می‌گیرد.
۷-۴-۳-۶ انصالات قابل انعطاف
الف) اتصالات قابل انعطاف که بین انتهای لوله و شیر برداشت لوازم بهداشتی نصب می‌شود. باسد از
نظر بهداشتی با 318۳61 یا استاندارد مشابه مورد تأیید دیگر و همچنین یکی از استانداردهای زیر
تطابق داشته باشد.
1437 151۸7
1318 ۷ 85
6 [ ۸ ۸/۳
6 2 29۸
۸-۴-۳-۶ اتصال
الف) کلیات
(۱) اتصال لوله به لوله لوله به فیتینگ يا شیرء فیتینگ به فیتینگ سسا شیرء در لوله کشی‌های
فولادی گالوانیزه. مسی و پلاستیکی که در توزیع آب سرد و آب گرم مصرفی ساختمان به کار
می‌رود. باید طبق الزامات مندرج در این قسمت از مقررات صورت گیرد.
(۲) همة اتصالات باید در زیر فشار آزمایش پس از نصبء که در (۲-۹-۳-۱۶) مقرر شده است.
آب‌بند و گاز بند و مقاوم باشد.
۵۵
مبحث شانزدهم
(۳) پیش از اتصالء دهانة لوله باید در سطح عمود بر محور بریده شود براده‌ها و مواد اضافی از
لبه‌های دهانه جدا گردد و داخل لوله از هر گونه مواد اضافی که مانع جریان آب می‌شود. کاملاً
پاک و تمیز گردد. دهانة انتهای لوله باید کاملا باز و سطح مقطع داخلی آن برایر سطح مقطع
داخلی لوله یا فیتینگ مورد نظر برای اتصال باشد.
ب) اتصال در لولهکشی فولادی کالوانیزه
(۱) اتصال اجزای لوله کشی فولادی گالوانیزه تا قطر نامی ۵۰ میلی‌متر باید از نوع اتصال دنده‌ای
(۲) در اتصال اجزای لوله کشی فولادی گالوانیزه در قطرهای نامی ۶۵ و ۸۰و ۱۰۰ میلی‌متر
می‌توان از اتصال دنده‌ای یا فلنجی استفاده کرد.
(۳) اتصال اجزای لولهکشی فولادی گالوانیزه در قطر نامی ۱۳۵ و ۱۵۰ میلی‌متر باید از نوع اتصال
(۴) اتصال دنده‌ای باید طبق یکی از استانداردهای زیر باشد:
1 150
[10226-1 ۳0
48 ]1518[
(۵) در اتصال فلنجی» جنس فلنج باید چدنی» چدن چکش‌خوار یا فولادی گالوانیزه از نوع دنده‌ای
و طبق *(۵-۳-۳-۱۶) انتخاب فلنج" باشد. نوع دندة فلنج باید بر اساس یکی از استانداردهای
(۸-۴-۳-۱۶) آب" (۴) انتخاب شود. واشر آب‌بندی بین دو فلنج متقابل نباید ببرای آب
آشامیدنی اثر زیان‌آور داشته باشد.
(۶) اتصال دنده‌ای که دنده‌های آن طبق استانداره‌های دیگر باشد. به شرطی مجاز است که از نظر
مشخصات و آندازه‌های دنده طبق یکی از استانداردهای مقرر شده در (۸-۴-۳-۱۶) آآب" (۴)
پ) اتصال در لولهکشی مسی
(۱) در اتصال لحیمی مویینگی سطوح اتصال دو قطعه را باید کاملاً تمیز کرد و مفتول لحیم‌کاری
را باید تا دمای ذوب گرم کرد. به طوری که فاصله مویینه بین دو قطعه را در تمام سطوح
اتصال (گیر) پرکند.
(۲) در اتصال لحیمی مویینگی, در شرایط عادی, مفتول لحیم‌کاری باید از نوع نرم باشد. دمای ذوب
لحیم کاری نرم باید کمتر از ۴۲۷ درجه سلسیوس باشد. مفتول لحیم‌کاری ممکن است از
۸۶
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
آلیاژهای قلع - نقره, قلع - مس يا قلع - آنتیموان (۹۵-۵) باشد. استفاده از مفتول لحیم کاری
2016 1۹50
1217 1۱07
۳7 9453, 4
2 در اتاز هش
(۴) در اتصال فیتینگ فشاری, فیتینگ‌های انتخابی باید طبق استانداردهای مقرر شده
در (۴-۴-۳-۱۶) "پ" باشد.
(۵) در اتصال لحیمی مویینگی و اتصال فیتینگ فشاری, در لولهکشی مسیء استفاده از استانداردهای
دیگر به شرطی مجاز است که مفتول لحیم‌کاری و طول اتصال لحیمی و نوع دنسده و اندازة آن در
اتصال فشاری, طبق استانداردهای مقرر شدةٌ بالا و مورد تأیید باشد.
ت) اتصال در لولهکشی پلاستیک
(۱) اتصال لوله به لوله. لوله به فیتینگ و فیتینگ به فیتینگ در لولهکشی پلاستیکی به سه روش
مکانیکی» چسبی و جوشی صورت می‌گیرد.
(۲) اتصال مکانیکی باید از نوع دنده‌ای یا فشاری باشد. اتصال دنده‌ای یا فشاری با کمک واسط از
جنس برنجی یا فولادی با روکش قلع با آب کرومء طبق توصيةٌ کارخانه سازنده باید صورت
21003-3 150
1۱21502 ۳
4 , ۳2159 , ۳2098 ,۳1807 ان
(۳) اتصال لوله یا فیتینگ پلی وینیل کلراید کلردار شده (:--)۳۹۷) به لوله یا فیتینگ پلی وینیل
کلراید کلردار شده (ل)-/۳۹) باید با چسب مخصوص و در حالت سرد صورت گیرد. نوع
چسب و روش اتصال باید طبق دستور کارخانة سازنده لوله باشد.
(۴) اتصال جوشی لوله به لوله و لوله به فیتینگ باید با گرم کردن سطح تماس آنها و طبق دستور
کارخانة سازندة لوله یا فیتینگ باشد.
(۵) اتصال جوشی, چسبی يا اتصال مکانیکی لوله‌های پلاستیکی باید مطابق توصية کارخانه سازنده
صورت گیرد. توصيةٌ کارخانه سازنده باید مطابق یکی از استانداردهای معتبر باشد:
۵۷
ت) اتصال دو لوله نا همجنس
(۱) اتصال لوله یا فیتینگ فولادی به لوله یا فیتینگ مسی باید با واسطةٌ یک فیتینگ برنجی با
فیتینگ مورد تأیید دیگر صورت گیرد. اتصال فیتینگ واسط به لول مسی باید از نوع لحیمی
مویینگی يا از نوع فشاری باشد. اتصال فیتینگ برنجی واسط به لوله یا فیتینگ فولادی
گالوانیزه. باید از نوع دنده‌ای باشد.
(۲) اتصال لولةٌ پلاستیکی به لوله یا فیتینگ فولادی یا مسی باید به کمک یک واسط برنجی با
فولادی با روکش آب کروم یا یک واسط پلاستیکی دنده ای يا واسط مورد تأیید دیگرء صورت
۵-۳-۶ اجرای لوله کشی
۱-۵-۳-۶ کلیات
الف) اجرای لوله کشی توزیع آب مصرفی در داخل ساختمان باید با رعایت الزامات مندرج در این
قسمت از مقررات صورت گیرد.
ب) در مجتمع‌های مسکونی,» اداری و یا تجاری, لولهکشی باید در مسیرهایی انجام شود که
استقلال واحدهای ساختمانی حفظ شود.
پ) فاصله لوله‌ها از یکدیگر و از سطوح ساختمانی باید طوری باشد که اجرای کامل عایق‌کاری
لوله‌ها و دسترسی به شیرهاء تعمیرء تعویض و تنظیم آنها و بازرسی و رفع عیب لوله‌ها به
اسانی امکان‌پذیر باشد.
ت) اجرای لولهکشی باید توسط کارگران آموزش دیده و ماهر صورت گیرد و از طرف کارشناسان
مسئول اجرای کارء سرپرستی شود.
ث) لولهکشی باید با توجه به صرفه‌جویی در مصالح و دستمزد. حفاظت در براببر خرابی و آسیب
دیدگی» خوردگی» یخبندان. جلوگیری از محبوس شدن هوا در لوله‌ها و مزاحمت ناشی از سر و
صدای جریان آب اجرا شود.
چ) سطوح داخلی شفت‌های قائم که لوله در آن نصب می‌شود باید نازک کاری شده و کاملاً صاف
چ) در مسیرهایی که لوله‌ها در معرض یخ زدن باشند. باید با عایق گرمایی» یا روشهای مورد تأیید
دیگرء از یخ زدن آب داخل لوله‌ها جلوگیری شود.
۲-۵-۳-۶ الزامات اجرای کار
الف) در جریان نصب لوله و دیگر اجزای لولهکشی باید داخل لوله‌ها و فیتینگ‌ها از ذرات فلز,
ماسه, خاک مواد آب‌بندی و غیره کاملاً پاک شود.
تم ی
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
ب) انتخاب مصالح و روشهای اتصال لوله به لوله, لوله به فیتینگ یا شیرء فیتینگ به فیتینگ یا
شیر باید طبق الزامات مندرج در (۴-۳-۱۶) "انتخاب مصالح" به عمل آید.
(۱) در لوله کشی فولادی گالوانیزه خم کردن لوله مجاز نیست و باید از زانوهای فولادی گالوانیزه یا
چدن چکش‌خوار, استفاده شود.
(۲) در اتصال دنده‌ای» مواد آب‌بندی باید فقط روی دنده‌های خارجی (دنده‌نر) اضافه شود.
(۳) لوله و دیگر اجزای لوله کشی فولادی گالوانیزه یا مسی نباید در دیوار یا کف دفن شوند. مگر در
شرایط زیر:
- در صورتی که قسمتی از لوله ناگزیر باید در داخل اجزای ساختمان یا زیر کف دفن شود باید
ضرورت آن مورد تأیید قرار گیرد.
- در صورت دفن قسمتی از لوله باید حفاظت‌های لازم برای جلوگیری از خوردگی و یخزدن به
عمل آید و امکان انقباض و انبساط لوله‌ها فراهم شود
(۴) تغییر سطح مقطع داخلی در اتصالات لولهکشی نباید ناگهانی باشد و باید با واسطةٌ تبدیل‌های
استاندارد به تدریج صورت گیرد.
(۵) در لوله کشی توزیع آب گرم مصرفی باید برای امکان انبساط و انقباض لوله‌ها پیش‌بینی‌های
لازم صورت گیرد.
پ) لولهکشی باید در مسیرهایی انجام شود که در معرض اسیب نباشد» مواد زاید در آن ته‌نشین
نشودء قابل تخلیه باشد و به اجزای ساختمان آسیب وارد نکند.
(۱) لولهکشی باید چنان اجرا شود که همواره بصورت ثقلی قابل تخلیه باشد.
(۲) عبور لوله از دیوار» تیفه. سقف و کف باید از داخل غلافی که قطر داخلی آن دست کم ۲۰
میلی‌متر از قطر خارجی لوله بزرگتر باشد. صورت گیرد. فاصلة بین لوله و غلاف باید با مواد
(۳) در عبور لوله از دیواره کف و سقف باید مقررات آتش‌سوزی مربوط به این جدارها در مورد
فضای دور لوله نیز رعایت شود و دور لوله با مواد مقاوم در برابر آتش با مقاومتی برابر آن چه
برای جدار ساختمانی تعریف شده است. پر شود.
(۴) لوله و دیگر اجزای لوله کشی باید با بست. و به ترتیبی که در این مبحث مقرر شده است. در
(۵) لوله‌های پلاستیکی ممکن است در اجزای ساختمان (کف. دیوار) دفن شوند. دفن این لوله‌ها
(۶) در نصب و دفن لوله‌های پلاستیکی باید امکان انقباض و انبساط لوله پیش‌بینی شود.
(۷) لوله‌های پلاستیکی تک لایه اگر روکار نصب می‌شوند. نباید در معرض تابش مستقیم نور
۸۹
مبحث شانزدهم
(۸) هیچ یک از شیرها مطلقاً نباید در اجزای ساختمان يا زیر کف دفن شود.
)٩( لولهکشی فولادی گالوانیزه یا مسی در محوطه یا حیاط اختصاصی ساختمان (یا ملک)» باید در
داخل ترنچ زیر کف پا به طور آشکار اجرا شود.
- لولة داخل ترنچ باید زیر خط تراز یخبندان نصب شود.
- هیچ ساختمان پا مانعی که خاک‌برداری و دسترسی به لوله‌ها و دیگر اجزای لولهکشی را مشکل
کنده نباید روی مسیر لولهکشی در محوطه یا حیاط اختصاصی ساختمان (یا ملک) ایجاد شود.
ت) اتصال لول آب به مخازن ذخیره, شیرهای فشار شکن» آبگرمکن, دستگاه‌های تصفیه آب و
موارد مشابه, باید از نوع اتصال بازشو (مانند مهره ماسوره یا فلنج) باشد تا امکان جدا کردن آن
(۱) فاصله مهره ماسوره یا فلنج با دستگاه نباید بیش از ۳۰۰ میلی‌متر باشد.
۳-۵-۳-۶ محل نصب شیرها
الف) در نقاط بالای شبكةٌ لولهکشی که احتمال محبوس شدن هوا باشد. باید شیر تخلية هوا نصب
شود و در نقاط پایین شبكة لولهکشی باید شیر تخلیه آب نصب شود.
(۱) در هر قسمت از شبكهة لولهکشی که تخليةٌ آب لوله‌ها از شیرهای برداشت آب لوازم بهداشتی و
دیگر مصرف‌کننده‌ها امکان‌پذیر باشد. نصب شیر تخلیةٌ آب لازم نیست.
ب) در نقاط زیر باید شیرهایی که قطر داخلی آن در حالت تمام باز برابر قطر داخلی لوله با حداکثر
یک اندازه از آن کوچکتر باشد. نصب شود:
(۱) در نقطة خروج لوله از کنتور آب ساختمان و روی لولةٌ ورودی به ساختمان (یا ملک) باید یک
(۲) در زیر هر خط لولةٌ قائم داخل ساختمان, که دست کم به دو طبقه بالاتر آب می‌رساند. باید
(۳) در بالای هر خط لولة قائم داخل ساختمان, که دست‌کم به دو طبقه پایین‌تبر آب می‌رساند.
باید یک شیر قطع و وصل و در پایین‌ترین نقطةٌ آن یک شیر تخلیه نصب شود.
(۴) در ورود لولة آب به هر واحد آپارتمانی باید شیر قطع و وصل و شیر یک طرفه نصب شود.
(۵) در ورود به یک گروه بهداشتی شامل تعدادی لوازم بهداشتی, باید شیر قطع و وصل نصب شود.ء
مگر آنکه لولة ورود به هریک از لوازم بهداشتی در آن گروه شیر قطع و وصل مستقل داشته
(۶) در ورود لولةٌ تغذیه آب به هر مخزن آب تحت فشار باید یک شیر قطع و وصل و یک شیر یک
طرفه نصب شود.
(۷) در ورود لولة تغذیه به هر مخزن ذخیره آب باید یک شیر قطع و وصل نصب شود.
۶۰
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
۸ در نقطةٌ ورود آب به هر دستگاه آبگرمکن باید شیر قطع و وصل و شیر یکطرفه نصب شود.
ب) شیرهای دیگری که برای حفاظت از شبکه آب آشامیدنی ساختمان لازم است باید برابر
۷-۳-۱۶(۷) حفاظت آب آشامیدنی" باشد.
۴-۵-۳-۶ دسترسی به شیرها
آشکار نصب شوند.ء یا پس از نصب به آسانی قابل دسترسی باشند.
(۱) شیرهایی که روی لولة داخل ترنچ زیر کف ساختمان» یا زیر کف محوطه نصب می‌شوند باید با
(۲) شیرهایی که روی لولةٌ قائم داخل شفت‌های ساختمان نصب می‌شوند باید با بازکردن یک
(۳) شیرهایی که روی لولةٌ افقی داخل سقف کاذب طبقات ساختمان نصب می‌شوند. اگر سقف
ب) شیرهایی که روی لولهکشی آب سرد و آب گرم مصرفی ساختمان قرار می‌گیرند باید با نصب
اتصال بازشو (مانند مهره ماسوره و فلنج)» نزدیک به شیرء به منظور سهولت تعمیر و تصویض,
قابل باز کردن و برداشتن باشند.
۶-۳-۶ ذخیره‌سازی و تنظیم فشار آب
۱-۶-۳-۶ ذخیره سازی
الف) ذخیره‌سازی آب در صورت لزوم و با تأیید» به منظورهای زیر صورت می‌گیرد:
(۱) جلوگیری از قطع آب در لوله کشی توزیع آب مصرفی ساختمان در مواقعی که آب ورودی از
شبكکهة شهری به ساختمان به علت تعمیر یا علت‌های دیگرء قطع شود
(۳) کنترل فشار آب مورد نیاز لوله کشی توزیع آب مصرفی ساختمان.
(۴) منطقه‌بندی توزیع آب در ساختمان‌های بلند
(۵) به منظور حفاظت از شبکهٌ آب شهری
ب) در ساختمان‌های مسکونی بیش از ۲ طبقه یا بیش از ده واحد آپارتمانی باید مخزن ذخیره آب
با گنجایش دست‌کم ۷۵ لیتر برای هر نفر پیش‌بینی شود.
۶۱
مبحث شانزدهم
پ) محل مخزن آب
(۱) مخزن ذخیره آب نباید در جایی احداث يا نصب شود که در معرض نفوذ سیل یا آب زیرزمینی
باشد. این مخزن نباید در محلی قرار گیرد که لولة فاضلاب یا آب غیر بهداشتی از روی آن
(۲) اگر احتمال نفوذ آب زیرزمینی وجود داشته باشد. باید در اطراف مخزن به انداز کافی فضای
باز پیش‌بینی شود تا بتوان به طور ادواری مخزن را بازدید کرد و مطمئن شد که آب آلوده به
داخل آن نفوذ نمی‌کند.
(۲) اگر مخزن ذخيرة آب در داخل ساختمان قرار گیرد. باید طوری نصب شود که داخل آن برای
بازرسی و تعمیر قابل دسترسی باشد و مخزن در برابر گرما و سرما حفاظت شود. برای آتاقی که
مخزن ذخیرةٌ آب در آن نصب می‌شود باید تعویض هوا و کفشوی پیش‌بینی شود.
(۴) اگر مخزن فلزی ذخيرةٌ آب روی بام نصب شود باید برای جلوگیری از یخ زدن آب یا گرم شدن
آن. مخزن با عایق گرمایی پوشانده شود. عایق این مخازن در محل دریچه بازدید باید طوری
باشد که دريچةٌ آدم‌رو آن قابل برداشتن باشد تا بازرسی امکان‌پذیر گردد.
(۱) مخزن ذخيرة آب باید در برابر اثر آب مقاوم باشد.
(۲) اگر مخزن ذخیرةٌ آب فولادی است. باید سطوح داخلی و خارجی آن گالوانیزه یا فولادی زنگ
(۳) اگر مخزن ذخیرة آب غیرفولادی يا فولادی غیر گالوانیزه و غیر زنگ‌ناپذیر باشده باید سطوح
داخلی و خارجی آن با مواد مناسب. که در رنگ» طعم» بو و گوارا بودن آب اثر نگذارد و ایجاد
مسمومیت نکند. اندود شود. اندود داخل مخزن نباید مواد سربی داشته باشد.
(۴) مخزن ذخيرةٌ آب باید دريچة آدم‌رو داشته باشد تا بازرسی و تعمیر داخلی آن امکان‌پذیر باشد.
(۵) دریچهٌ آدم‌رو مخزن ذخیره آب باید. در زمان بسته بودن» کاملاً آب‌بند و هوابند باشد. این
دريچةٌ باید دور از دسترسی اشخاص غیرمسئول باشد و در برابر نفوذ مواد آلاینده و حشرات و
کرم‌ها کاملاً حفاظت شود.
ث) اتصالات مخزن ذخیرة آب
(۱) روی لولةٌ ورود آب به مخزن باید یک شیر قطع و وصل و یک شیر کنترل, از نوع شناور و سا
نوع دیگر, نصب شود تا از سرریز شدن و اتلاف آب جلوگیری شود.
(۲) لبةٌ زیر دهانة لولةُ ورود آب به مخزن باید دست‌کم ۱۰۰ میلی‌متر از روی دهانة وله سرریز بالاتر
باشد تا فاصلةٌ هوایی لازم تأمین شود.
۲
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
(۳) قطر نامی لول سرریز باید دست کم دو برابر قطر لول ورود آب به مخزن ذخیره باشد. روی لولة
لولة سرریز باید دست‌کم ۱۵۰ میلی‌متر بالاتر از کفشوی یا هر نقطة تخليةٌ دیگر باشد. انتهای
لولةٌ سرریز نباید قابل اتصال به شیلنگ باشد و باید توری مقاوم در برابر خوردگی داشته باشد.
لولة سرریز باید در مسیری کشیده شود که احتمال یخزدن نداشته باشد» یا آن که با عایق
گرمایی مناسب در برابر یخزدن حفاظت شود و پیش‌بینی لازم برای جلوگیری از ایجاد سطح
یخ زد لغزنده در محل تخلية آن صورت گیرد. لبةٌ زیر دهانة سرریز باید دست‌کم ۴۰ میلی‌متر
از حداکثر سطح آب بالاتر باشد.
(۴) مخزن ذخیره آب باید لول هواکش داشته باشد تا فشار داخل مخزن همواره برابر فشار جو
باشد. قطر نامی لوله هواکش باید دست کم برابر قطر نامی لولة خروج آب از مخزن باشد و
دهانة انتهای آن توری مقاوم در برابر خوردگی داشته باشد. این دهانه باید در محل کاملاً
محفوظ و دور از دسترس افراد غیرمسئول باشد.
(۵) مخزن ذخيرة آب باید در پایین‌ترین نقطه, لولة تخلیه داشته باشد که با بازکردن شیر آن بتوان تمام
آب مخزن را تخلیه کرد. لولةُ تخلية مخزن نباید از جنس قابل انعطاف باشد. انتهای لولهٌ تخلیه
باید دست‌کم ۱۵۰ میلی‌متر بالاتر از کفشوی يا هر نقطة تخلية دیگر باشد. انتهای لولة تخلیه
نباید قابل اتصال به شیلنگ باشد و باید با توری مقاوم در برابر خوردگی محافظت شود. لولةٌ تخلیه
باید در مسیری کشیده شود که احتمال یخزدن نداشته باشد. قطر نامی لولةٌ تخلیشمخزن آب باید
دست‌کم برابر ارقام جدول (۱-۶-۳-۱۶) آث" (۵) باشد.
(۶) روی لولةٌ ورودی آب به مخزن باید شیر قطع و وصل نصب شود. اگر حجم مخزن بیش از
۰ لیتر باشد. دهانة خروجی و دهانة ورودی آب باید در دو سمت مخزن و در مقابل هم
قرار گیرند تا از راکد ماندن آب جلوگیری شود.
(۷) اگىر حجم ذخیرة مورد نیاز آب بیش از ۴۰۰۰ لیتر باشد. بایند به جای یک مخزن
دست‌کم دو مخزن به طور موازی نصب شود تاهنگام تعمیر یا تمیز کردن یکی از
مخازن, آب قطع نشود. در این حالت هر مخزن بایند به طور جداگانه و مستقل به
شیرهای ورودی و خروجی آب. شیر کنترل, شیر تخلیه. لولهٌ سرریز و لولة هواکش
(۸) در حالتی که تعداد مخازن ذخیره بیش از یک مخزن باشد. مجموع گنجایش دو یا
چند مخزن, دست‌کم باید برابر حجم ذخیرة مورد نیاز باشد.
۳
جدول ۱-۶-۳-۱۶ "اث " (۵)- قطر لولة تخلیه مخازن ذخیره آب
1۱ تا ۵۰۰۰ ۴ ۹ ۱
۲
اک
۱
۱ تا ۲۰۰۰۰ ۶۵ ۲۳
۲
۲-۶-۳-۶ تنظیم فشار آب
الف) برای تأمین یا تنظیم فشار در شبكة لولهکشی توزیع آب مصرفی ساختمان» در موارد لزوم و با
تأییدء باید یکی از سیستم‌های زیر یا ترکیبی از آنها طراحی و نصب شود:
- پمپ و مخزن ذخیرةٌ مرتفع
- پمپ و مخزن تحت فشار بدون دیافراگم
- شیر فشار شکن از نوع قابل تنظیم
(۱) نصب مستقیم پمپ روی لولةٌ انشعاب آب شهر مجاز نیست.
(۲) چنانچه پمپ آبرسانی در زیرزمین ساختمان نصب می‌شود. باید برای آن فونداسیون به ارتفاع
سرب و مواد مضر به سلامتی. با استاندارد های آب آشامیدنی مطابقت داشته باشد.
ب) پمپ و مخزن ذخیرةٌ مرتفع
(۱) نکاتی که در (۱-۶-۳-۱۶) "ذخیره‌سازی"» در مورد محل استقرار» حفاظت. اتصالات و دیگر
لزامات مخازن ذُخيرة آب مقرر شده است. در مورد مخازن ذخيرة مرتفع نیز باید رعایت شود.
پ) پمپ و مخزن تحت فشار- بدون دیافراگم
(۱) در این سیستم باید روی مخزن یا کلکتور خروجی پمپء شیر اطمینان مورد تأیید نصب شود.
(۲) شیر اطمینان باید طوری انتخاب و تنظیم شود که در فشاری برابر حداکثر فشار کار مجاز
مخزن» باز شود و آب را تخلیه کند.
ار
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
(۳) لول تخلية شیر اطمینان نباید از جنس قابل انعطاف باشد. تخلية آب از این لوله باید به طور
(۴) انتهای لولة تخليةٌ آب شیر اطمینان باید تا نزدیک نقطةٌ تخليةٌ مناسبی (کفشوی یا یکی از
لوازم بهداشتی) ادامه یابد. لولة تخليةٌ نباید مستقیما به لولة فاضلاب متصل شود.
(۵) فشار هوای داخل مخزن باید به کمک کمپرسور هوا تأمین شود.
(۱) روی کلکتور آب باید شیر اطمینان مورد تأیید نصب شود.
(۲) شیر اطمینان باید در فشاری برابر حداکثر فشار کار مجاز مخزن, باز شود و آب را تخلیه کند.
(۳) لول تخلية شیر اطمینان نباید از جنس قابل انعطاف باشد. تخلية آب از این لوله باید به طور
(۱) انتخاب و تنظیم این سیستم باید به ترتیبی باشد که حداقل فشار مورد نیاز پشت شیرهای
برداشت آب. مقرر شده در این مبحث را به طور خودکار تنظیم کند و روی شیرهای برداشت
ج) کاهش فشار آب
(۱) اگر فشار ورودی به لولهکشی توزیع آب مصرفی ساختمان یا قسمتی از آنء بیش از ارقامی
سیستم مورد تأیید دیگری, به منظور کاهش فشار آب تا میزان مورد نیازء نصب شود.
(۲) روی لولةٌ خروجی از شیر فشار شکن یا هر سیستم کاهش فشار دیگرء باید شیر اطمینان
۷-۳-۶ حفاظت آب آشامیدنی
۱-۷-۳-۶ کلیات
الف) لوله کشی توزیع آب آشامیدنی در ساختمان (یا ملک) باید به ترتیبی طرحء نصب و نگهداری
شود که از هرگونه آلوده‌شدن با آب غیر آشامیدنی و دیگر مایعات. مواد جامد یا گازی که
ممکن است از طریق اتصال مستقیم يا از طریق هر اتصال دیگری, به آن وارد شود یا در آن
غیر آشامیدنی وجود داشته باشد. هریک از این دو شبکه لولهکشی, باید با رنگ پا برچسب‌های
۳۵
فلزی مورد تأیید مشخص شود. به‌طوری که شناسایی هر یک از این دو شبکه لولهکشی به
آسانی امکان‌پذیر باشد. ۱
۲-۷-۳-۶ اتصال مستقیم
الف) اتصال مستقیم بین لولهکشی آب آشامیدنی و لولهکشی آب غیرآشامیدنی مجاز نیست. مگر
آن که با نصب لوازم مورد تأیید. از برگشت جریان جلوگیری شود.
ب) اتصال مستقیم بین لولهکشی توزیع آب سرد و لولهکشی آب گرم مصرفی مجاز نیست. مگر
آن که با نصب لوازم مورد تأیید از برگشت جریان جلوگیری شود.
پ) اتصال مستقیم بین لولهکشی آب آشامیدنی که از شبکة آب شهری تغذیه می‌شود و شبكکة
لوله کشی آب آشامیدنی که از منابع خصوصی تغذیه می‌شود» مجاز نیست.
ت) اتصال مستقیم لولهکشی آب آشامیدنی به لولهکشی فاضلاب و آب باران مجاز نیست.
۳-۷-۳-۶ لوازم جلوگیری از برگشت جریان
الف) لوازم و شیرهایی که برای جلوگیری از برگشت جریان آب ناشی از فشار معکوس با مکش
سیفونی» به کار می‌رود باید برابر الزامات این قسمت از مقررات و از نظر مشخصات
ساخت و آزمایش طبق یکی از استانداردهای معتبر و مورد تأیید باشد.
ب) فاصلةٌ هوایی
(۱) حداقل فاصلةٌ هوایی قائم باید از زیر دهانةٌ خروجی لولة آب آشامیدنی تا تراز روی لبة
سرریزآب هریک از لوازم بهداشتی» هر مخزن آب. یا هر نوع دهانةٌ تخلية دیگرء که آب در آن
می‌ریزد. اندازه گیری شود.
(۱) شیر یک طرفه‌ای که برای جلوگیری از برگشت جریان آب به داخل لولهکشی آب آشامیدنی
نصب می‌شود.» باید از نوع فنردار با نشیمن آب‌بند باشد و فقط در یک جهت به آب اجازهة
(۲) شیر یک‌طرفةٌ دوتایی باید شامل دو عدد شیر یک‌طرفةٌ فنر دار با نشیمن آب‌بند باشد که پشت
سر هم روی لوله نصب می‌شود. بین این دو شیر یک طرفه یک اتصال برداشت آب برای
آزمایش, با شیر قطع و وصل, قرار می‌گیرد. دو طرف آين مجموعه باید شیرهای قطع و وصل
(۳) شیر اطمینان اختلاف فشار بین دو شیر یک طرفه پاید شامل دو عدد شیر یک طرفة فنردار با
نشیمن آب‌بند باشد. در فاصلة بین این دو شیر یک طرفه یک شیر اطمینان اختلاف فشار نصب
می‌شود. دو طرف این مجموعه شیرهای قطع و وصل و در بین آن» یک شیر برداشت برای
ار
باشد شیر اطمینان باز و مقداری آب خارج می‌شود.
(۱ خلاشکن آتمسفریک يا فشاری (فنردار)» که برای جلوگیری از برگشت جریان ناشی از مکثر
(۲) در صورت کاهش فشار آب داخل شبكة لولهکشی آب آشامیدنی به کمتر از فشار اتمسفرء
خلاٌشکن باید بنواند بلافاصله راه آرتباطی بین شبكهة لولهکشی و مسیر خروجی آب را مسدود
نموده و با وارد نمودن هوا به مسیر خروجی, فشار داخلی آن را به فشار اتمسفر برساند تابا
تخلية ثقلی آب باقی مانده در مسیر خروجی, از برگشت جریان آب به داخل شبكة لولهکشی
جلوگیری شود. خلاٌشکن نباید زیر هود آشپزخانه یا هرجای دیگری که هوای آلوده دارد.
قرارگیرد. عملکرد خلاأشکن اتمسفریک در حالات جریان نرمال آب و مکش سیفونی در
شکل‌های زیر نشان داده شده است.
ور
8 شک
2 ور رر 2
خوویع آه ۷
ات
ورود آب
خلاأشکن اتمسفریک در حالت جریان نرمال آب
7
خلشکن اتمفریک در حالت مکش سیفونی
۶۷
مبحث شانزدهم
ث) جدول (۳-۷-۳-۱۶)!ث" کاربرد انواع مختلف لوازم جلوگیری از برگشت جریان را نشان
جدول ۳-۷-۳-۱۶ "اث "- کاربرد آنواع مختلف روشهای جلوگیری از برگشت جریان
ی ظاهری! - .. فشار معکوس - ۸112.12 ۸87/5
فاصلة هوایی فش بیداشت ۲ مک سفن ۸112.1.3 ۸5۸/5
نمی ش اطمنا. اختلاق فضا ظاه م - فضا ۹ 3 ۸55۳
سیراطمیان ات ار | ری ر معکوس 1 ۸/۷7۸
بین دو شیر یکطرفه غیر بهداشتی . مکش سیفونی 4 هک
فشار معکوس- 5 ۸55
مکش سیفونی 0) ۸۷/۷/۸
نصب شیر یک طرفة دوتایی با ظاهری فشار معکوس- 2 ۸55۳2
شیر تخلیه بین آنها مکش سیفونی 3 ۲۹5۸
ظاهری- فقط مک
ی ظاهری- فقط مکش 020
نصب خلاشکن فشاری یر بهدا*" ف 2
نصب خلاٌشکن برای شیر ظاهری- فشار معکوس- 5501
سرشیلنگی غیر بهداشتی | مکش سیفونی ی
۱- آلودگی ظاهری: آلودگی آب در حدی که کیفیت آن از نظر سلامت عمومی غیر بهداشتی نباشد ولی خصوصیات
ظاهری آن» مانند رنگ. طعم. بو و غیره در حدی باشد که نتوان آن را به عنوان آب آشامیدنی مناسب دانست.
۲- آلودگی غیر بهداشتی: آلودگی آب در حدی که کیفیت آن از نظر سلامت عمومی غیر بهداشتی باشد و موجب
مسمومیت يا انتشار بیماری و آسیب‌های مشابه گردد.
۴-۷-۳-۶ حفاظت دهانه‌های خروج آب
الف) دهانه‌های خروج آب از شیرهای برداشت آب آشامیدنی باید طبق یکی از روش های مقرر در
ب) حفاظت با فاصلةٌ هوائی
۶۸
هوایی قائم بین لبة زیر دهانة خروج آب تا روی لبة سرریز آب لوازم بهداشتی, مخازن آب یا هر
جدول ۴-۷-۳-۱۶ "اب "۲- حداقل فاصلةٌ هوایی برای دهانه‌های خروج آب
ی ارم بیداسی ما نزدیک یوار
شیر دستشویی و لوازم بهداشتی دیگرکه قطر موْثر دهان خروج آب آنها بش | ۲۵ میلی‌متر *۰ میلی‌متر
از ۱۵ میلی‌متر( *اینج) نباشد (۱ اینچ) (۱1اینع)
شیرهای گردن غازی سینک‌های شستشو و لگن‌های رختشویی یا لوازم بهداشتی | ۴۰ میلی‌متر ۵ میلی‌متر
دیگری که قطر مور دهانة خروج آب آنها بیش از ۲۰ میلی‌متر ( ۳ ) اینج نبلشد. ۱ (۱۱اینچ) (۳۵اییچ
۴ ۳ ۲
شیرپرکن وان‌هایی که روی بدنه وان نصب می‌شود و لوازم بهداشتی مشابه ۱ ۵۰ میلی‌متر ۰ میلی‌متر
دیگری که قطر موْثر دهانة خروج آب آنها بیش از ۲۵ میلی‌متر (۱ اینچ) نباشد. (۲ اینچ) ( اینچ)
آبخوری و خروجی‌های دیگر آب که قطر مور دهانة خروج آب آنها بیش از ۵ میلی‌متر ۰ میلی‌متر
۱۵ میلی‌متر ( 2 اینج) نباشد. (۱ اینچ) سا اینچ)
دهانه‌های خروجی آب لوازمی که قطر موّثر دهانة خروج آب آنها بیش از ۳۵ | دو برابر قطر" | سه برابر قطر
۱- ارقام برای حالتی است که لبه دهانه خروج آبء از یک دیوار فاصله‌ای بیش از ۳ برابر قطر موثر دهانه خروج آب یا
از دو دیوار مجاور فاصله ای بیش از ۴ برابر قطر موثر دهانة خروج آب داشته باشد.
۳ حداقل فاصلة هوایی در مخازن ذخیره آب آشامیدنی نباید کمتر از ۱۰۰ میلی‌متر باشد.
(۱) دهانة خروج آب از شیر یا لوله که آب را به کفشوی يا هر دهانةٌ آزاد فاضلاب یا آب باران
(۲) برای حفاظت دهانة خروج آب از شیر سرشیلنگی باید از لوازمی غیر از فاصلة هوایی استفاده
باید در حوضچةٌ مورد تأیید نصب شود. کف حوضچه باید تخلیه داشته باشد و اطمینان حاصل
۶۹
شود که آب در آن جمع نخواهد شد. دهانة خروجی شیر تخلیه باید نسبت به کف حوضچه
کنندةٌ دیگری کاربرد دارد و یا هر شیر برداشت که امکان اتصال شیلنگ به آن وجود دارد. باید
با یک خلاشکن اتمسفریک يا فشاری (فنر دار) و یک شیر یکطرفه حفاظت شود.
(۲) شیر سرشیلنگی در موآرد زیر نیاز به حفاظت ندآرد:
- شیرهای تخلیه آبگرمکن و دیگ آب‌گرم که فقط برای تخلية این دستگاه‌ها کاربرد دارند.
- شیر سر شیلنگی تغذیه آب ماشین رخت‌شوبی و ماشین ظرفشویی» در صورتی که مانع برگشت
جریان روی این دستگاه‌هاً پیش‌بینی شده باشد.
(۳) دوش شیلنگی (دوش کمر تلفنی) باید با نصب یک خلاشکن اتمسفریک يا فشاری (فنر دار) و
(۴) خلاٌشکن باید طوری نصب شود که سطح تراز بحرانی آن دست‌کم ۱۵۰ میلی‌متر بالاتر از تراز
لبه سرریز لوازم بهداشتی یا بالاترین نقطةٌ خروج آب در پایین دست آن قرار گیرد. خلاشکن
آتمسفریک باید طوری نصب شود که قطعة متحرک آن حرکت قائم رو به بالا و پبایین داشته
(۵) خلاٌشکن برای حفاظت آب آشامیدنی روی انشعاب تغذیة دستگاه لگن شوی در بیمارستان و
درمانگاه, باید طوری نصب شود که سطح تراز بحرانی آن دست‌کم ۱۵۰۰ میلی‌متر بالاتر از کف
تمام شده باشد.
(۶) خلاشکن برای حفاظت آب آشامیدنی روی انشعاب شیر سرشیلنگی یا هر شیر برداشت که
امکان اتصال شیلنگ به آن وجود دارد. در محیط‌های بیمارستانی و آزمایشگاهی, باید طوری
نصب شود که سطح تراز بحرانی آن دست کم ی ۱۳ میلی‌متر بالاتر از کف تمام شده باشد.
۵-۷-۳-۶ اتصال به لوازم بهداشتی
(۱) لبة زیر دهانة ورود آب از شیر شناور به فلاش تانک باید دست‌کم ۲۵ میلی‌متر از لبة روی
۷۰
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
(۲) اتصال آب از شبکه توزیع آب آشامیدنی به فلاش تانک باید با نصب یک شیر قطع و وصل و یک
شیر شناور مورد تأیید و فاصلة هوایی ذکر شده در ردیف (۵-۷-۳-۱۶) "الف" (۱) حفاظت شود.
ب) فلاش والو مخصوص شستشوی توالت يا پورینال
(۱) اتصال آب از شبكکهةٌ توزیع آب آشامیدنی به فلاش والو باید با نصب یک شیر یک طرفه و یک
خلاشکن, يا با نصب شیر یک‌طرفة دوتایی حفاظت شود.
(۲) اگر فلاش والو از نوعی باشد که در آن مانع برگشت جریان پیش‌بینی شده باشد نصب لوازم
(۱) اتصال لولهکشی توزیع آب آشامیدنی به نوعی از بیده که آب فشان مغروق داردء مطلقاً ممنوع
(۲) تغذية آب بیده تنها در صورتی مجاز است که آب مورد نیاز آن از تانک آب جداگانه و
مخصوص آن بیده تأمین شود. این تانک باید با فاصلةٌ هوایی از شبكهٌ توزیع آب ساختمان جدا
ت) شیر مخلوط
(۱) شیر مخلوط آب سرد و آب گرم مصرفی که روی لوازم بهداشتی يا هر نوع مصرف‌کنندة دیگر
اب آشامیدنی نصب می شود باید مجهز به شیر یک طرفه در مسیرهای ورود آب سرد و آب
گرم به شیر باشد. استفاده از شیر مخلوط فاقد شیر یک طرفه به شرطی مجاز است که روی
اتصال آآب سرد به شیر مخلوط یک شیر یکطرفه نصب شود و دهانةٌ مشترک خروج آب از
۶-۷-۳-۶ انشعاب آب برای مصارف دیگر
الف) تغذية آب تاسیسات گرمایی و سرمایی
(۱) انشعاب آب از شبكکهٌ لولهکشی آب آشامیدنی برای تغذية تأسیسات گرمایی, با آب گرم کننده
یا بخار و نیز برای تغذیةٌ تأسیسات سرمایی با آب سرد کننده, باید با پیش‌بینی فاصلةٌ هوایی.
(۲) اگر به داخل لولهکشی تأُسیسات گرمایی یا تأسیسات سرمایی محلول‌های شیمیایی تزریق
شود. انشعاب آب باید با فاصلةٌ هوایی یا نصب شیر اطمینان اختلاف فشار بین دو شیر
۷۱
مبحث شانزدهم
ب) انشعاب آب برای تغذیة لولهکشی آب آتش‌نشانی
(۱) برای تغذية لوله کشی آب آتش‌نشانی از شبکه لولهکشی آب مصرفی ساختمان, باید روی لولة
پ) انشعاب آب برای تغذية ماشین رختشویی و ماشین ظرفشویی
(۱) اتصال آب برای تغذية ماشین رختشویی و ماشین ظرف‌شوبی و دستگاه‌های مشابه دیگر باید
با فاصله هوایی یا یک شیر یکطرفه و یک خلاً شکن حفاظت شود.
(۲) در صورتی که در این ماشین‌ها مانع جلوگیری از برگشت جریان پیش‌بینی شده باشدء نصب این
لوازم روی لولةٌ انشعاب لازم نیست.
ت) انشعاب آب برای تغذية مصارف تحت فشار
(۱) انشعاب آب آشامیدنی برای تغذية دستگاه‌ها و تأسیساتی که مصرف‌کننده آب غیرآشامیدنی
هستند و ممکن است تحت فشار داخلی قرار گیرند باید با فاصلةٌ هوایی» شیر یک‌طرفةٌ دوتایی»
ث) انشعاب آب برای تغذیه سختی‌گیر
(۱) انشعاب آب از لولهکشی آب آشامیدنی ساختمان برای تغذیةُ سختی گیرء باید با فاصلة هوایی یا
ج) دستگاه‌های تصفیة آب
(۱) انشعاب آب از لولهکشی آب آشامیدنی ساختمان برای تغذية تأسیسات تصفیةٌ آب» باید با
پیش‌بینی فاصلةٌ هوایی یا نصب یک شیر اطمینان اختلاف فشار بین دو شیر یک طرفه
چ) سیستم تولید و توزیع آب گرم مصرفی
(۱) انضعاب آب از لولهکشی آب آشامیدنی برای ندیه سیستم تولید و توزیع آب گرم مصرفی باید
با فاصلة هوایی یا نصب یک شیر یک‌طرقه حفاظت شود.
۷-۷-۳-۶ محل نصب مانع برگشت جریان
الف) هر یک از لوازم جلوگیری از برگشت جریان آب باید در محل قابل دسترسی و تعمیر نصب
شود.
ب) مانع برگشت جریان از نوع شیر اطمینان اختلاف فشار بین دو شیر یک طرفه باید به طور
ادواری آزمایش شود و نسبت به درستی کار آن اطمینان حاصل گردد.
۷۲
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
۸-۷-۳-۶ حفاظت لوله‌های آب زیرزمینی
الف) لوله‌های توزیع آب مصرفی ساختمان در داخل ترنچ زیر سطح محوطه یا زیر کف ساختمان.
باید از لوله‌های فاضلاب دست کم ۱/۵ متر فاصله افقی داشته باشند مگر این که تراز زیر لولة
آب مصرفی دست‌کم ۳۰۰ میلی‌متر از روی لولة فاضلاب بالاتر باشد. این فاصله باید با خاک
ب) اگر مسیر خط لول توزیع آب مصرفی در زیر زمین ناگزیر باید مسپر خط لولةٌ فاضلاب را قطع
کند. در این صورت باید زیر لول آب مصرفی دست‌کم ۳۰۰ میلی‌متر از روی لولة فاضلاب
فاصلة قائم داشته باشد. این فاصله باید با خاک کوبیده شده پر شود.
۸-۳-۶ لولهکشی توزیع آب گرم مصرفی
۱-۸-۳-۶ لزوم آب گرم مصرفی
الف) در هر ساختمان (یا ملک) که محل سکونت يا اقامت انسان باشد» همة لوازم بهداشتی‌ای که
برای حمام کردن, شستشوء پخت و پزء تمیزکاری» رختشویی و نگهداری ساختمان در آن نصب
شده‌اند باید با آب گرم مصرفی هم تغذیه شوند.
(۱) در هر ساختمان (یا ملک) که محل سکونت يا اقامت نباشد. ممکن است فقط لوازم بهداشتی
مخصوص شستشو و حمام کردن با آب گرم مصرفی تغذیه شوند.
۲-۸-۳-۶ دما و فشار کار
الف) حداکثر دمای کار طراحی شبكهٌ لولهکشی آب گرم مصرفی باید ۸۰ درجه سلسیوس باشد.
ب) حداکثر دمای آب گرم مصرفی لوازم بهداشتی در نقطةٌ خروج آب از شیر» جز در ساختمان‌های ویژه.
باید برابر ارقام زیر کنترل شود.
- وان ۹٩ درجه سلسپوس
- دوش ۳ درجه سلسیوس
- دستشویی ۳ درجه سلسپوس
- سینک آشپزخانه ۰ درجه سلسیوس
(۱) دمای مورد نیاز آب گرم مصرفی در هر مورد باید به کمک شیرهای مخلوط دستی یا خودکارء
۷۳
مبحث شانزههم
(۲) در ساختمان‌های ویژه, مانند کودکستان, دبستان, خانه سالمندان, ساختمان‌های درمانی و
موارد مشابه دیگرء که دمای مورد نیاز از ارقام بالا کمتر باشد» باید دمای مورد نیاز به کمسک
شیرهای مخلوط دستی یا خودکار کنترل شود.
پ) فشار کار طراحی شبکه لولهکشی آب گرم مصرفی باید دست‌کم ۱۰ بار باشد.
۳-۸-۳-۶ لزوم حفظ دمای آب گرم مصرفی
الف) برای جلوگیری از اتلاف آب. لولهکشی توزیع آب گرم مصرفی باید لول برگشت داشته باشد تا
آب گرم مصرفی همواره گردش داشته باشد و دمای آب گرم خروجی به هنگام باز کردن
شیرهای برداشت آب از ارقام مقرر شده کمتر نباشد.
(۱) ممکن است به جای لولة برگشت. دمای آب لولهکشی توزیع آب گرم مصرفی را با روشهای
دیگری (از جمله نصب نوارهای گرم‌کننده روی خطوط لوله). در حد مورد نیاز به طور خودکار,
کنترل کرد.
(۲) در صورتی که طول خط لولةٌ توزیع آب گرم مصرفی, از آب گرمکن تا دورترین مصرف کننده.
بیش از ۱۰ متر باشد» باید به کمک لولةٌ برگشت. پا روشهای دیگرء دمای آب گرم مصرفی
داخل لوله را از آبگرمکن تا فاصلة حداکثر ۱۰ متر از دورترین مصرف‌کننده‌هاء در حدود آرقام
ب) اگر مسیر لولهکشی مناسب باشد و از نظر اقتصادی مقرون به صرفه باشد. ترجیح دارد گردش
آب گرم از طریق لولةٌ برگشت تا آب گرمکن بدون نصب پمپ و با استفاده از کاهش وزن
مخصوص آب در دمای بالاتر که آب گرم را به سمت بالا می‌راند. صورت گیرد.
(۱) در صورت لزوم باید برای گردش آب در لول برگشت. روی این لوله پمپ نصب شود.
(۲) در صورت نصب پمپ روی لولةٌ برگشت آب گرم مصرفی باید برای پمپ کلید خودکار یا دستی
پیش‌بینی شود تا در مواقعی که گردش آب گرم مصرفی لازم نباشد. بتوان پمپ را خاموش
۴-۸-۳-۶ عایق‌کاری
الف) لولهکشی توزیع آب گرم مصرفی, به منظور کاهش اتلاف انرژی» باید برابر الزامات مقرر شده
ب) عایق کاری لوله‌ها در لولهکشی آب گرم مصرفی باید طبق جدول (۴-۸-۳-۱۶) "اب" صورت گیرد.
۷۴
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
جدول ۴-۸-۳-۱۶ "اب "- حداقل ضخامت عایق لوله‌های آب گرم مصرفی (میلی‌متر)
دمای طراحی ۱ دای قابلیت هدایت . ی قطر نامی وله (میلی‌متر) . ۱
آب گرم مضرفی ۱ محیط ۱ کره و اش رو ارم هو
۶۰ ۳۴ ۳۴ مد
ضخامت عایق لولة انشعاب تا قطر ۵۰ میلی‌متر برای حالتی مقرر شده است که طول انشعاب از ۳/۶ متر
۵-۸-۳-۶ انصال به لوازم بهداشتی
الف) اتصال لولة آب گرم‌مصرفی به لوازم بهداشتی که مصرف کننده آب گرم هستند.ء باید به شیر
۶-۸-۳-۶ آب‌گرم کن
الف) طراحی و نصب آبگرمکن با یا بدون مخزن ذخیره. مخصوص تولید آب گرم مصرفی مورد نیاز
لوازم بهداشتی و دیگر مصرف کننده‌های آب گرم مصرفی ساختمان. باید با رعایست الزامات
مقرر شده در این قسمت از مبحث شانزدهم. و نیز آلزامات مقرر شده در "مبحث چهاردهم -
ب( ظرفیت ذخیره پا ظرفیت لحظه ی آب گرم کن باید به اندازه‌ای انتخاب شود که پاسخ‌گوی
پ) فشار کار
(۲) حداکثر فشار کار مجاز آبگرمکن باید در محل مناسب و به صورت با دوام و دائمی روی آن
(۳) اگر فشار عملکرد سیستم توزیع آب گرم مصرفی در محل نصب آبگرمکن, به هر علت بیش از
۷۵
مبحث شانزدهم
ت) تخلية آب گرم کن
(۱) در پایین‌ترین نقطةٌ آبگرمکن یا مخزن ذخیرة آب گرم مصرفی باید شیر تخلیه, از نوع مورد
(۱) آبگرمکن و مخزن ذخیرهة آب گرم مصرفی باید با عایق گرمایی در برابر اتلاف انرژی گرمایی
(۲) ضخامت عایق گرمایی باید طوری انتخاب شود که تلفات انرژی گرمایی از سطوح خارجی آن از
۳۷ وات بر متر مربع بیشتر نباشد. در محاسبة اتلاف آنرژی. دمای محیط محل نصب دستگاه
ج) لوازم ایمنی
(۱) آب‌گرم کن باید شیر اطمینان فشار و شیر اطمینان دماء پا شیر اطمینان ترکیبی فشار - دماء
(۲) ظرفیت تخلیةٌ شیر اطمینان باید برای ظرفیت گرمایی آب گرمکن مناسب باشد.
(۴) شیر اطمینان فشار باید برای تخلية آب. در فشار حداکثر ۱۰ بار تنظیم شود مگر این که فشار
روی حداکثر فشار کار مجاز آبگرمکن تنظیم شود.
(۵) شیر اطمینان باید در قسمت بالای آب گرمکن یا مخزن ذخیره آب گرم مصرفی و طوری نصب
شود که دهانه ورود آب به آن در ارتفاع ۱۵۰ میلی‌متر پایین‌تر از تراز سطح بالای مخزن قرار
(۶) بین آبگرمکن يا مخزن ذخيرة آب گرم مصرفی و شیر اطمینان نباید هیچ شیر دیگری نصب
(۷) لوله تخلية شیر اطمینان باید از نوع غیر قابل انعطاف و مناسب برای کار در دمای ۹٩ درجة
(۸) قطر نامی لولة تخلیه آب از شیر اطمینان باید دست‌کم برابر قطر دهان خروجی شیر اطمیتان
)٩( تخلية آب از لول تخلیه شیر اطمینان باید به طور ثقلی انجام گیرد و شیب لوله همواره به
۷۶
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
(۱۰) مسیر لولةٌ تخلية شیر اطمینان باید طوری انتخاب شود که خروج آب موجب خسارت و
خرابی نشود» ایجاد خطر نکند و سر و صدای آن باعث مزاحمت نشود. این لوله باید در برایر
(۱۱) انتهای لولة تخلية شیر اطمینان باید با دهانه باز و بدون دنده باشد و آب تخلیه شده با فشار
جو به نزدیک نقطه تخلیه برسد. اتصال این لوله به شبكة لولهکشی فاضلاب ساختمان باید از
نوع غیر مستقیم و با فاصلةٌ هوایی صورت گیرد. اتصال مستقیم این لوله به شبكهٌ لولهکشی
چ) کنترل دمای آب گرم کن
(۱) آبگرمکن باید به کنترل خودکار دما مجهز باشد. به طوری که بتوان به کمک آن, دمای
آب گرم مصرفی را از حداقل تا حداکثر مورد نیاز تنظیم کرد.
ح) قطع و وصل آنرژی
(۱) اگر آبگرمکن از نوع برقی است باید برای قطع و وصل انرژی ورودی به آن کلید جداگانه و
(۲) اگر آبگرمکن با شعلةٌ مستقیم (سوخت مایع یا گاز) کار می‌کند باید روی لولةٌ ورودی سوخت
(۳) اگر آب گرمکن انرژی گرمایی خود را از آب‌گرم‌کننده یا بخار می‌گیرد. باید روی لولة آب‌گرم
کننده یا بخار ورودی به آنء شیر جداگانه و مستقلی پیش‌بینی شود.
۹-۳-۶ ضد عفونی, آزمایش
۱-۹-۳-۶ ضد عفونی
الف) کلیات
(۱) لولهکشی توزیع آب مصرفی ساختمان, پیش از بهره‌برداری» باید طبق الزامات مقرر شده از
طرف مرجع ذیصلاح قانونی ضدعفونی شود.
(۲) در صورتی که چنین الزاماتی رسماً منتشر نشده باشدء ضد عفونی باید طبق الزامات مقرر شده در
(۳) عمل ضد عفونی باید پس از آزمایش نشت لولهکشی و پیش از نصب لوازم بهداشتی صورت
۷۷
ب) روش ضد عفونی کردن
(۱) ابتدا باید لولهکشی با آب آشامیدنی کاملاً شستشو داده شود و داخل لوله‌ها از مواد زائد و
زیان‌آور کاملاً پاک گردد. شستشو باید تکرار شود تا آب خروجی از دهانه‌های باز کاملاً تمیز و
عاری از مواد زائد و آلوده گردد.
(۲) سپس لولهکشی باید با محلول کلر با غلظت ۵۰ میلی گرم در لیتر (/۳۳۸ ۵۰) پر شود و همة
شیرها و دهانه‌های باز به مدت ۲۴ ساعت بسته شود. می‌توان مدت ضدعفونی را ۲ ساعت و
غلظت محلول کلر را ۲۰۰ میلی‌گرم در لیتر (/۳۳۸ ۲۰۰) تعیین کرد.
(۳) پس از آن باید لولهکشی را از محلول کلر خالی کرد و با آب آشامیدنی دوباره شستشو کرد تا زمانی
که آب خروجی از دهانه‌های باز بدون کلر باشد.
(۴) پس از انجام کامل عمل ضد عفونی باید نمونة آب برای آزمایش میکروب‌شناسی برداشته شود.
اگر نتيجة آزمایش نشان دهد که هنوز در لوله‌ها یا دیگر اجزای لولهکشی آلودگی باقی است.
باید با تأیید ناظر ساختمان» عمل ضد عفونی به ترتیب بالا تکرار شود.
۲-۹-۳-۶ آزمایش نشت
الف) کلیات
(۲) ممکن است آزمایش لوله کشی قسمت به قسمت در جریان پیشرفت کار یا به طور کامل پس
از نصب کليةٌ لوله‌ها و اجزای دیگر لولهکشی صورت گیرد.
(۲) پیش از انجام آزمایش و تأیید لولهکشی, هیچ یک از اجزای لوله کشی نباید با عایق یا اجزای
(۴) علاوه بر آزمایش قسمت به قسمت پا کامل لولهکشی, باید پس از خاتمةٌ کار و نیز پس از نصب
ب) روش انجام آزمایش
(۱) پس از خاتمة لولهکشی و پیش‌از نصب لوازم بهداشتی باید دهانه‌های باز به طور موقت بسته
شود و لولهکشی با آب به تدریج پر شود و کاملاً هواگیری گردد. پیش از اقدام به آزمایش, باید
شبكهٌ لولهکشی را به مدت حداقل دو روز پر از آب نگاه داشت.
۷۸
۳-۶ توزیع آب مصرفی در ساختمان
(۲) آزمایش فشار باید با آب و به کمک تلمبهُ مخصوص مجهز به فشار سنج و با فشار حداقل ۱۰
بار در پایین‌ترین نقطة شبكة لولهکشی مورد آزمایش انجام شود. فشارسنج باید در پائین‌ترین
قسمت لولهکشی مورد آزمایش نصب شود و کنترل شود که هیچ یک از قطعات و اجزای
لوله کشی نباید با فشار کمتر از ۶ بار یا حداکثر فشار عملکرد آن, هر کدام که بیشتر باشد.
(۳) مدت آزمایش باید حداقل یک ساعت باشد. در این مدت اگر شکستگی یا نشت آب مشاهده
(۴) پس از نصب لوازم بهداشتی یک بار دیگر باید آزمایش فشار آب انجام شود. در این مرحله فشار
آزمایش برابر با فشار بهره‌برداری خواهد بود. شبكة لولهکشی آب. لوازم بهداشتی و كليةٌ اجزای
آن باید از نظر مقدار جریان و فشار کار در وضعیت کار عادی قرار گیرد. همه شیرها باید یک
به یک باز و بسته شود و نسبت به آب‌بند بودن آنها اطمینان حاصل شود. این مرحله آزمایش
باید در فشار بهره‌برداری و به مدت حداقل یک ساعت انجام شود. در صورت مشاهدة نشت.
پس از رفع عیب. این آزمایش باید تکرار شود.
(۵) در صورت وجود احتمال یخ زدن آب در لوله‌هاء باید بلافاصله پس از انجام هر مرحله از
۷۹
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
۴-۶ لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
۱-۴-۶ دامنه
فاضلاب در آن به طور ثقلی جریان می‌یابد. باید با رعایت الزامات آين فصل از مقررات انجام شود.
الف) فاضلاب خروجی از هر یک از لوازم بهداشتی و دیگر مصرف کننده‌های آب باید.ء با اتصال
مستقیم» يا اتصال غیرمستقیم» به طور اطمینان بخش به شبكةٌ لوله کشی فاضلاب بهداشتو
ساختمان (یا ملک طبق الزامات مقرر شده در این فصل از مقررات» متصل شود.
ب) طراحی و اجرای حوضچهةٌ پمپاژ فاضلاب و لولهکشی فاضلاب بعد از پمپ که فاضلاب در آن
۲-۱-۴-۶ الزامات این فصل ساختمان‌هایی را در بر می‌گیرد که به سکونت. اقامت یا کار انسان
اختصاص دارد.
الف) آلزامات لوله کشی فاضلاب برای تجهیزات ویژه در ساختمان‌های بهداشتی و درمانی خارج از
حدود این فصل از مقررات است.
ب) لولهکشی فاضلاب دستگاه‌های وی فرایندهای تولیدی در ساختمان‌های صنعتی خارج از
کاملاً جدا باشد.
پ( لوله کشی فاضلاب شیمیایی در آزمایشگاه‌ها و کاربری‌های مشابه خارج از حدود الزامات این
۳-۱-۴-۶ این فصل از مقررات لوله کشی آب باران و دیگر آب‌های سطحی را در بر نمی‌گیرد.
لوله کشی آب باران ساختمان باید از لولهکشی فاضلاب بهداشتی کاملاً جدا باشد.
۸۱
۴-۱-۴-۶ لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان از خروجی لوازم بهداشتی آغاز می‌شود و تا
نقطةٌ ورودی به ایستگاه پمپاژ فاضلاب یا محل نصب دريچةٌ بازدید یا چالةٌ آدم‌روء قبل از اتصال به
الف) در صورت موجود و در دسترس بودن شبكهٌ لوله کشی فاضلاب شهری, لوله کشی فاضلاب
ساختمان باید به این شبکه متصل شود و فاضلاب ساختمان به آن هدایت گردد.
(۱) موجود و در دسترس بودن شبکهٌ لولهکشی فاضلاب شهری به این معنی است که از سازمان
مسئول فاضلاب شهری استعلام شود و آن سازمان آمادگی خود را برای گرفتن انشعاب اعلام
کند.
(۲) اگر در نزدیکی ساختمان, شبكهةٌ لولهکشی فاضلاب شهری موجود و در دسترس نباشد. باید
برای دفع فاضلاب ساختمان, با استفاده از یکی از روشهای مورد تأیید اقدام شود.
ب) درصورتیکه دستگاه تصفيةٌ فاضلاب خصوصی با سیستم دفع فاضلاب. خارج از مرزهای
ساختمان (یا ملک) باشد. لولهکشی فاضلاب تا ۱/۵ متر دورتر از دیوار خارجی ساختمان (یا
ملک) ادامه می‌یاید. ادامةُ لوله کشی تا رسیدن به محل دستگاه تصفیه يا دفع فاضلاب» خارج از
حدود این فصل از مقررات است.
پ) اگر در ساختمان شبكه لولهکشی آب خاکستری پیش‌بینی شود فاضلاب خروجی از وان
زیردوشی» دستشویی» لگن پا ماشین رختشویی ممکن است به شبكة لولهکشی آب خاکستری
ت) اتصال فاضلاب بهداشتی ساختمان به شبكةٌ لولهکشی فاضلاب شهری باید طبق ضوابط تعیین
۲-۴-۶ طراحی لولهکشی فاضلاب
۲-۴-۶ -۱ کلیات
الف) اطلاعات پیش از طراحی
(۱) پیش از طراحی باید اطلاعات کافی از محوطةٌ داخل و خارج ساختمان و چگونگی اتصال لولة
اصلی فاضلاب ساختمان به لول خارج از ساختمان (یا ملک). شبكکهٌ فاضلاب شهری,» دستگاه
(۲) رقوم لولة اصلی فاضلاب خروجی از ساختمان (یا ملک) باید با توجه به وضعیت شبكهةٌ فاضلاب
شهری و چالة آدم‌رو آن» لول خارج ساختمان (یسا ملک) که این لولة فاضلاب باید به آن
متصل شود.ء یا چالةٌ آدم‌رو دستگاه تصفیةٌ فاضلاب خصوصی در محوطه (یا خارج از محوطه)
۸۲
۴-۶ لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
ب) مسیر لوله‌ها باید با هماهنگی کامل بین بخش‌های تأسیسات. معماری و سازه ساختمان» طوری
طراحی شود که امکان دسترسی به لوله‌ها در همه جا فراهم باشد و استقلال واحدهای
ساختمانی به طور کامل حفظ گردد.
لوله‌های فاضلاب هر واحد ساختمانی باید در محدودةٌ ملک همان واحد. و یا در مشاعات (در
مجتمع های ساختمانی) نصب شود. عبور لوله‌های فاضلاب اختصاصی یک واحد از املاک
خصوصی سایر واحدهای ساختمانی مجاز نمی‌باشد.
پ) طراحی لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان باید طبق روشهای مهندسی مورد تأیید انجام
شود. روشهای محاسبات مهندسی برای اندازه‌گذاری لوله‌ها و دیگر اجزای لوله کشی باید مورد
ت) لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان, شامل شاخه‌های افقی. لوله‌های قائم و لوله‌های اصلی
افقی ساختمان, باید با رعایت اهداف زیر طراحی شود:
(۱) فاضلاب در لوله‌ها به طور ثقلی جریان یابد و شبكکهة لولهکشی خود به خود تمیز شود.
(۲) لوله کشی فاضلاب باید مواد جامد و مایع را از لوازم بهداشتی و مصرف‌کننده‌های دیگر آب.
بدون نشت. آرام» بدون مزاحمت و آسیب رساندن به لوله‌ها و دیگر اجزای لوله کشی. دور کند.
(۲) از هر گونه نفوذ گازهای الودة شبكهة لوله کشی فاضلاب به فضاهای ساختمان جلوگیری به عمل
آید.
(۴) گازهای ایجاد شده در شبكهٌ لولهکشی فاضلاب به هوای آزاه خارج از ساختمان هدایت شود.
(۵) به منظور تمیز کردن و رفع گرفتگی احتمالی لوله‌ها و فیتینگ‌هاء دسترسی‌های آسان و
(۶) پیش‌بینی‌های لازم برای جلوگیری از خوردگی و فرسودگی لوله‌هاء فیتینگ‌ها و اتصال‌ها
(۷) در مسیر عبور جریان فاضلاب در لوله‌هاء گرفتگی» تراکم هوا یا رسوب مواد جامد پیش نیاید.
(۸) تغییرات فشار در لولهکشی فاضلاب محدود شود تا فشار مىکوس یا مکش سیفونی» سبب
شکسته شدن ستون آب هوابند سیفون‌ها و نفوذ گازهای بویناک و زیان آور به فضاهای داخل
ث) تخلية مستقیم آب از سیستم‌های دیگری که دمای کار آنها بالاتر از ۶۰ درجة سلسیوس باشد
(مانند سیستم‌های توزیع بخار و کنداسیت. سیستم‌های گرمائی با آب گرم‌کننده و غیره) به
شبكة فاضلاب بهداشتی ساختمان مجاز نیست.
ج) لولهکشی فاضلاب ساختمان نباید عامل ایجاد یا توسعةٌ آتش و دود در ساختمان باشد.
۸۳
مبحث شانزدهم
۲-۲-۴-۶ نقشه‌ها و مدارک دبگر
الف) نقشه‌های اجرایی لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان باید» پیش از اقدام به اجرای کارء برای
بررسی و تصویبء به مهندس ناظر آرائه شود.
ب) نقشه‌های اجرایی باید شامل لوازم بهداشتی و دیگر مصرف‌کننده‌های آب» جنس, مسیر و قطر
نامی شاخه‌های افقی» لوله‌های قائمء لولةٌ اصلی افقی و سایر اجزای لولهکشی فاضلاب باشد.
(۱) پلان لولهکشی فاضلاب طبقه (یا طبقات) ساختمان و محوطةٌ آن باید در نقشه‌ها نشان داده
(۲) نقشه‌ها باید شامل دیاگرام لولهکشی, نقاط مصرفء رقوم لولةٌ (یا لوله‌های) خروجی از ساختمان
(یا ملک) باشد.
(۳) نوع و مشخصات مصالح انتخابی باید در نقشه‌ها و مدارک پیوست آن مشخص شده باشد.
(۵) مقیاس نقشه ها نباید از یک به صد کوچکتر باشد.ء مگر در نقشة محوطه و با تأیید.
پ) علائم نقشه کشی باید طبق یکی از استانداردهای مورد تأیید باشد.
۳-۲-۴-۶ سیفون
الف) فاضلاب خروجی از هر یک از لوازم بهداشتی باید به طور جداگانه و با واسطةٌ سیفون به شاخة
(۱) سیفون جزء یک پارچه با لوازم بهداشتی باشد؛
(۲) فاضلاب خروجی به طور غیر مستقیم به لوله کشی فاضلاب هدایت شود؛
ب) استفاده از سیفون‌های زیر مجاز نیست:
(۱) سیفون‌هایی که روی تاج خود اتصال هواکش دارد؛
(۲) سیفون‌های 5 شکل که خروج فاضلاب از آنها ۰ درجه با ورود آن زاویه داشته باشد؛
(۲) سیفون‌های کاسه‌ای
(۱) ساخت سبفون باید طوری باشد که مواد مختلف در آن رسوب نکند و باقی نماند؛
(۲) داخل سیفون باید صاف و بدون هرگونه زائده برآمدگی و مانع باشد؛
(۳) جنس سیفون و اجزای داخلی آن باید در برابر اثر خوردگی فاضلاب مقاوم باشد؛
(۴) سیفون باید قابل دسترسی باشد و برای تمیز کردن ادواری آن پیش‌بینی‌های لازم به عمل آید؛
۸۴
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
(۵) در مواردی که نصب سیفون لوله‌ای شکل در عمل مشکل باشد. می‌توان از سیفون بطری شکل
برای دستشویی استفاده کرد. در این صورت همه نکاتی که در سیفون لوله‌ای شکل مقرر شده.
در مورد سیفون بطری شکل هم باید رعایت شود. سیفون بطری شکل باید قابل باز کردن باشد
و اندازةٌ مجاری عبور فاضلاب در آن از آنچه برای سیفون لوله‌ای شکل مقرر شده» کوچکتر
(۶) فاصلةٌ قائم بین نقطة خروج فاضلاب از لوازم بهداشتی و تراز سرریز سیفون نباید از ۶۰۰
ت) حداقل اندازة سیفون‌های لوله‌ای شکل
(۱) اندازة سیفون‌های لوله‌ای شکل, که برای لوازم بهداشتی مختلف به کار می‌رود. از مقادیر جدول
(۳-۲-۴-۱۶)"ت" (۱) نباید کمتر باشد.
ث) عمق آب هوابند سیفون
(۱) مقدار عمق آب هوابند سیفون که مانع ورود هوا و گازهای داخل لولهکشی به فضاهای
ساختمان می‌شود» نباید از ارقام زیر کمتر باشد:
- قطر نامی لولةٌ خروجی فاضلاب تا ۵۰ میلی‌مترء عمق آب هوابند سیفون ۷۵ میلی‌متر
- قطر لول خروجی فاضلاب بزرگتر از ۵۰ میلی‌متر» عمق آب هوابند سیفون ۵۰ میلی‌متر
(۲) قطر لولة خروجی فاضلاب کانال آب رفت روی کف نبایید کمتر از ۷۵ میلی‌متر و عمق آب
هوابند سیفون آن نباید کمتر از ۷۵ میلی‌متر باشد.
(۲) تغییرات فشار ناشی از فشار معکوس, مکش سیفونی يا عوامل دیگر در شبكة لوله کشی فاضلاب
ساختمان نباید بیش از ۳۸ * میلی‌متر ستون آب باشد و عمق آب هوابند سیفون» که بر اثر
این نغییرات فشار یا تبخیرء کاهش می‌یابد در هیچ حالتی نباید از ۲۵ میلی‌متر کمتر شود.
ج) سیفون شبكة فاضلاب ساختمان
(۱) روی لولةٌ اصلی فاضلاب در خروج از ساختمان نصب سیفون لازم نیست. مگر آنکه ضرورت آن
در مواردی مورد تأیید قرار گیرد.
(۲) در صورت نصب سیفون روی لولةٌ اصلی فاضلاب ساختمان نکات زیر باید رعایت شود:
- در طرف ورودی سیفون دريچةٌ بازدید و هواکش باید پیش‌بینی شود؛
- قطر نامی لولة هواکش نباید کمتر از نصف قطر نامی لولة فاضلاب باشد؛
- انتهای لولةٌ هواکش باید در خارج از ساختمان قرار گیرد و دهانة آن با توری مقاوم حفاظت شود.
چ) سیفون‌های زیر کف
(۱) در صورتی که سیفون در زیر کف (در داخل خاک) قرار گیردء اجزای آن باید در برابر خوردگی
مقاوم باشد.
۸۵
مبحث شانزدهم
(۲) پیش‌بینی‌های لازم برای دسترسی به سیفون باید به عمل آید.
(۳) ساخت سیفون باید طوری باشد که در برابر نفوذ حشرات و کرم‌ها به داخل آن حفاظت شده
جدول ۳-۲-۴-۶ ""ت ۱(۷)- حداقل اندازةٌ سیفون‌های لوله‌ای شکل برای لوازم بهداشتی
یی وی خاک که
و ها ها
۴-۲-۴-۶ شیب
الف) جریان فاضلاب در داخل شاخه‌های افقی. لوله‌های قائم و لوله‌های افقی اصلی, باید با تأمین
شیب‌های مناسب به طور ثقلی صورت گیرد.
(۱) لوله‌های افقی باید شیب یکنواختی در جهت دور کردن فاضلاب از لوازم بهداشتی داشته
(۲) شیب برعکس در لوله‌های آفقی فاضلاب مجاز نیست.
۸۶
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
ب) مقدار شیب لوله‌های افقی
(۱) شیب لوله‌های افقی فاضلاب باید به اندازه‌ای باشد که سرعت جریان فاضلاب در داخل لوله
حداقل برابر ۰/۷ متر بر ثانیه باشد. تا شستشوی خود به خود لوله‌ها تأمین شود و هیچ رسوبی
(۲) حداقل مقدار شیب لوله‌های افقی فاضلاب برای لوله‌های با قطر نامی متفاوت. باید طبق آرقام
جدول (۴-۲-۴-۱۶) آب" (۲) باشد.
(۳) شیب لوله‌های افقی فاضلاب نباید بیش از ۴ درصد باشد.
جدول ۴-۲-۴-۱۶ "اب" (۲)- حداقل شیب لوله‌های افقی فاضلاب
۱ ۱
تا ۶۵ تا --۲ ۲ یس
۴ ۲
۱
۰ تا ۱۵۰ ۳ با ۶ ۱ سس
. ۱
۰ و بزرگتر ۸ و بزرگتر ۵ سس
۱۶
الف) شاخه‌های افقی فاضلاب
(۱) شاخة افقی باید فاضلاب را به شاخة افقی دیگر یا به لولةٌ قائم فاضلاب هدایت کند.
(۳) اتصال شاخة افقی به لولةٌ قائم فاضلاب. باید با زاویةٌ حداکثر ۴۵ درجه باشد مگر اینکه قطر
نامی شاخةٌ افقی کوچکتر از قطر نامی لولة قائم باشد. در این حالت زاوية اتصال ممکن است
بزرگتر از ۴۵ درجه باشد.
ناگزیر باشد.» باید با استفاده از اتصال ۴۵ درجه یا کوچکتر باشد.
(۴) لول افقی فاضلاب بهداشتی یک واحد (خانه یا آپارتمان)» برای اتصال بىه وله قائم فاضلاب.
نباید از واحد مجاور آن عبور کند.
(۵) حداکثر قطر نامی شاخة افقی فاضلاب نباید بزرگتر از ۱۰۰ میلی‌متر باشد.
(۶) به هر شاخة افقی فاضلاب نباید بیش از ۵ توالت عمومی يا ۸ توالت خصوصی متصل شود.
۸۷
پرهیر شود. در صورت اجرای دو خم روی لولة قائم. آلزامات ردیف (۵-۲-۳-۱۶) آبپ باید
(۳) در ساختمان‌های تا ۲ طبقه, آخرین و پایین‌ترین شاخهٌ افقی فاضلاب که به لولة قائم متصل
می‌شود باید دست‌کم ۴۵۰ میلی‌متر بالاتر از زیر زانوئی پایین لولةٌ قائم باشد. در
ساختمان‌های بلندتر از ۵ طبقه باید برابر ارتفاع یک طبقه باشد. (شکل (۵-۲-۴-۱۶) "ب؟"). این
اندازه‌ها در هر تغییر امتداد لولةٌ قائمء از جمله دوخم افقی نیز باید رعایت شود.
لوله قائم قاخلاب أ
ی ْ
پایین‌ترین شاخه آفقی متصل په رهام ز: :
فاطلاب سل | ز تغیبر]متدا د لوله تام 1
100 3
دو عدد زانری 5
در قسمت هاشور خورده. اتصال شاخة آفقی فاضلاب به لولةٌ قائم فاضلاب و لولةٌ افقی بعد از زانوی پایین آن مجاز
چهار و پنج طبقه ۰ میلمتر
شکل ۵-۲-۴-۱۶ "اب "- اتصال پایین‌ترین شاخة افقی به لولة قائُم
۸۸
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
(۴) لولةٌ قائم فاضلاب که فاضلاب طبقات را به لولةٌ اصلی افقی می‌ریزد. باید با اتصالات حداکثر ۴۵
(۵) در فاصلهٌ زانوئی پایین لولة قائم فاضلاب و تا ۱۶ برابر قطر لوله بعد از آن هیچ شاخة افقی
فاضلاب نباید به لول افقی فاضلاب متصل شود.
پ) دوخم
(۱) اگر تغییر امتداه لولة قائم فاضلاب ناگزیر باشد. لولة قائم فاضلاب باید با دوخم اجرا شود.
کاهش سرعت فاضلاب در دوخم. موجب ایجاد فشار معکوس روی شاخةٌ افقی نزدیک به آن در
به آن در پائین دو خم مکش سیفونی ایجاد می‌کند. با رعایت نکات این قسمت از مقررات باید
این اثر را محدود کرد تا از شکستن آب هوابند سیفون‌های قبل و بعد از دوخم جلوگیری شود.
(۲) دوخم ممکن است قائم یا افقی باشد. دوخم قائم در حالتی است که تغییر امتداد لوله نسبت به
امتداد قائم» مساوی یا کمتر از ۴۵ درجه باشد. اگر تغییر امتداد لوله نسبت به امتداد قائم بیش
از ۴۵ درجه باشد دو خمء افقی نامیده می‌شود.
(۳) اندازه گذاری لولة قائم بالا و پایین دوخم قائم باید بر مبنای لولة قائم فاضلاب انجام گیرد مگر
در شرایطی که در ردیف (۵-۲-۴-۱۶) !اپ "(۴) آمده است.
(۴) اگر در محدودةٌ ۶۰۰ میلی‌متر بالای دوخم قائم تا ۶۰۰ میلی‌متر پمایین دو خم.ء هیچ شاخةٌ
افقی فاضلاب به لولةٌ قائم و یا دوخم متصل نشود. دو خم قائم می تواند بدون هواکش اجرا
بالای دوخم کمتر از ۵ طبقه باشد و یا قطر نامی لولةٌ قائم و دوخم» بر مبنای لولةٌ افقی اصلی
فاضلاب اندازه گذاری شود
(۵) اندازه‌گذاری قسمت افقی دوخم افقی باید بر مبنای لولةٌ افقی اصلی فاضلاب انجام گیرد. لولة
قائم بالای دوخم افقی باید بر مبنای لولة قَائْم فاضلاب و لولةٌ قائم پایین دوخم باید برابر
بالا و پایین دوخم به آن تخلیه می‌شود. هر کدام که بزرگتر باشد. اندازه‌گذاری شود.
(۶) اگر تعداد طبقات بالای دوخم افقی کمتر از ۵ طبقه باشد دوخم می‌تواند بدون هواکش باشد
در غیر این صورت باید برای دوخم هواکش نصب شود مگر اینکه لوله‌های قائم بالا و پایین و
دوخم» یک اندازه بزرگتر از لولة افقی اصلی موره نیاز برای آن تعداد لوازم بهداشتی
اندازه گذاری شود و اطمینان حاصل شود که سطح مقطع لولة فاضلاب در هیچ قسمتی از
۸۹
لوله‌های قائم و افقی, کمتر از مجموع سطح مقطع مورد نیاز لولةٌ قائم فاضلاب برای آن تعداد
لوازم بهداشتی و یک لولةٌ هواکش دوخم طبق ردیف (۱۱-۲-۵8-۱۶) نباشد.
(۷) نصب هواکش برای دو خم باید طبق ردیف (۱۱-۳-۵-۱۶) باشد.
(۸) اگر دوخم لول قائم» پایین‌تر از آخرین و پایین‌ترین اتصال شاخة افقی فاضلاب باشد. نصب
هواکش برای دوخم لازم نیست.
۶-۲-۴-۶ دريچة بازدید
الف) به منظور بازدید و رفع گرفتگی احتمالی لوله‌های فاضلاب در نقاط زیر باید دريچةٌ بازدید
(۳) در محل تغییر امتداد لوله‌های افقی فاضلاب, در صورتی که زاويةٌ تغفییر جهت لوله بیش از ۴۵
درجه باشد؛
(۲) در پایین‌ترین قسمت لولةٌ قائم فاضلاب. قبل از زانوی پایین لوله؛
(۴) در نقاطی روی لول قائم فاضلاب که برای آزمایش با آب دريچهٌ دسترسی لازم است (طبق
۱-۵-۴-۶)؛
(۵) روی لولة اصلی افقی فاضلاب. حداکثر به فاصلةٌ ۳۰ متر از یکدیگر
(۶) روی لولةٌ اصلی افقی» بلافاصله بعد از خروج از ساختمان
ب) آندازة دريچة بازدید
(۱) روی لولهکشی فاضلاب. تا قطر نامی ۱۰۰ میلی‌مترء اندازدریچه بازدید باید برابر با قطر نىامی
لول فاضلاب باشد.
(۲) در لولهکشی فاضلاب با قطر نامی بیش از ۱۰۰ میلی‌مترء اندازة دريچهٌ بازدید باید دست‌کم
(۳) در لولهکشی افقی فاضلاب اصلی ساختمان با قطر نامی بیش از ۳۰۰ میلی‌مترء برای بازدید
باید چاهک آدم‌رو نصب شود. درپوش چاهک آدم‌رو باید در محل خود کاملاً مستقرء پایدار و
گازبند باشد.
پ) نصب دريچةٌ بازدید
(۱) دريچة بازدید باید در جایی و به ترتیبی نصب شود که دسترسی به آن آسان باشد و به سهولت
بتوان از آن نقطه با فرستادن فنرء یا ابزار دیگرء گرفتگی لولة را برطرف کرد. فاصلةٌ دریچة
میج ی
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
(۲) دريچة بازدید که روی لولةٌ فاضلاب نصب می‌شود باید با واشر مناسب و پیچ و مهره کاملاً
آب‌بند و گازیند شود تا فاضلاب از آن نقطه به داخل ساختمان نشت نکند و گازهای داخل لوله
به فضاهای داخل ساختمان نفوذ پیداً نکند.
(۳) اگر لولةٌ افقی یا قائم در اجزای ساختمان دفن شود دسترسی به دریچةٌ بازدید باید با نصب یک
دریچه که تا سطح تمام شدهٌ کف يا دیوار آدامه داردء امکان‌پذیر شود.
(۴) دريچة بازدید باید عمود بر لوله یا طوری روی لول فاضلاب قرار گیرد که با باز کردن دهانة آن
(۵) اگر دريچة بازدید در محلی نصب شود که احتمال یخ زدن آب داخل لوله باشد.ء باید آن را در
فضاهای پخت و پز) مجاز نیست.
۷-۲-۴-۶ انصال غیر مستقیم
الف) آلزامات این قسمت از مقررات به مواردی اختصاص دارد که لولة خروجی از برخی لوازم و
دستگاه‌های مصرف کنندة آب نباید مستقیماً به لول فاضلاب ساختمان متصل شود.
(۱) انتقال فاضلاب خروجی از دستگاه‌هایی که در آماده‌سازی, تولید» حمل و نقل و نگهداری مواد
خوراکی به کار می‌روند. جز سینک آشپزخانه. به لولهکشی فاضلاب ساختمان باید با فاصلهٌ
هوایی و از نوع غیر مستقیم باشد.
)۲( انتقال فاضلاب خروجی از دستگاه‌ها 9 لوازم مربوط يد تأسیسات آبیاری فضاهای سبن استخر
شناء لولة تخليهٌ شیر اطمینان» ضد عفونی و استریل» به لولهکشی فاضلاب ساختمان باید با
)۳( انتقال فاضلاب خروجی از دستگاه‌ها ۳ لوازم مربوط یبد تصفيةٌ آب. فیلترهاء دیگ‌های آب گرم و
تأسیسات گرمایی و سرمایی, به لولهکشی فاضلاب ساختمان باید با فاصلةٌ هوایی و از نوع غیر
(۴) در آتاق هوارسان, که فضای اتاق به عنوان پلنوم هوأی ورودی به دستگاه عمل می‌کند.ء تبخیر
آب سیفون کفشوی می تواند موجب انتقال هوای آلوده داخل شبکه لولهکشی فاضلاب به
سپستم هوآرسانی شود. در این حالت اتصال کفشوی به شبكة فاضلاب باید از نوع غیر مستقیم
باشد و یا با نصب سیستم پرکن سیفون» تبخیر احتمالی آب هوابند سیفون به طور مداوم
جبران گردد.
۹۱
مبحث شانزدهم
ب) فاضلاب خروجی از نوع غیر مستقیم باید با فاصلةٌ هوایی به یک دریافت کنندة فاضلاب. از قبیل
کفشوی, حوضچة فاضلاب, کانال آب رفت روی کف و یا علم فاضلاب ریزش کند. لولةُ خروجی
پس از این دریافت کننده باید سیفون و هواکش داشته باشد و پس از آن به لولهکشی فاضلاب
(۱) اگر لول فاضلاب با اتصال غیر مستقیم. قبل از ریختن به یک دریافت کننده, بیش از ۷۶۰
میلی‌متر (با اندازهگیری افقی) یا بیش از ۱۴۰۰ میلی‌متر( با اندازهگیری کل طول افقی و قائم)
فاصله داشته باشد باید روی آن سیفون نصب شود.
(۲) فاصلةٌ هوایی باید دست کم دو برابر قطر داخلی لولةٌ فاضلاب ورودی باشد.
(۲) دریافت کنندة فاضلاب غیر مستقیم باید سیفونء صافی یا شبكة قابل برداشتن داشته باشد و
در محلی آشکار و در دسترس نصب شود.
(۴) دریافت کنندة فاضلاب غیر مستقیم باید در فضایی با تعویض هوا و قابل دسترسی نصب شود.
دریافت کننده نباید در حمام توالت آنبار و فضاهای بدون دسترسی و تعویض هوا نصب شود.
(۵) علم فاضلاب باید سیفون مستقل داشته باشد. فاصلة قائم بین دهانة ورودی فاضلاب به علم و
(۶) قطر لولةٌ خروجی از دریافت کننده دست‌کم باید برابر قطر لولة فاضلاب غیر مستقیم باشد و
فاضلاب باید به کمک یک قیف يا وسيلة مشابه طوری در آن بریزد که موجب تراوش نشود.
پ) لول تخلية دیگ بخار پا آب گرم. که دمای آن بالاتر از ۶۰ درجة سلسیوس باشد. نباید آب را
مستقیماً به داخل شبكة لولهکشی فاضلاب بریزد. اتصال اين لوله به شبكهٌ لولهکشی فاضلاب
باید به طور غیر مستقیم» با فاصلة هوایی و استفاده از دریافت کننده‌ای باشد که در آن فرصت
ت) فاضلاب خروجی از ماشین رختشویی و ماشین ظرفشویی باید با اتصال غیر مستقیم به لوازم
ث) فاضلاب آشپزخانه مکان‌های عمومی مانند رستوران» هتل و غیرهء باید به چربی‌گیر مجهز باشد
و پس از جدا شدن چربی آن» به شبكهٌ لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان هدایت شود.
(۱) برای سینک و ماشین ظرفشویی خانگی چربی‌گیر لازم نیست.
۸-۲-۴-۶ حفاظت ساختمان
الف) سطوح و اجزای ساختمان باید با رعایت الزامات مندرج در ایین قسمت از مقررات در مقابل
ی
۴-۶ لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
() زیر هر شیر برداشت آب در ساختمان باید یک دهانةٌ تخلیه وجود داشته باشدء جز شیر
آتش‌نشانی» شیر ماشین ظرفشویی» شیر ماشین رختشویی و لوازم مشابه دیگر که در آنها
شیر سرشیلنگی آب با یک شیلنگ به یک دستگاه مصرف‌کنندة آب متصل می‌شود.
(۲) لوازم بهداشتی (دستشویی» سینک. وآن» زیردوشی و مانند آنها) که دهانة تخلية فاضلاب
آنها قابل مسدود شدن باشد باید سرریز داشته باشد.
(۳) در هر یک از فضاهای ساختمان که احتمال آب‌ریزی از خروجی‌های متعده وجود داشته باشد
باید یک کفشوی يا کانال آب رفت روی کف. که قابل مسدود شدن نباشد» نصب شود.
(۴) لولةٌ سرریز مخازن و دیگر مصرف کننده‌هایی که روی بام نصب می‌شوند.ء نباید روی بام رها
نباید به عتوان دریافت کنندةٌ سرریز این لوازم؛ به جز کولر آبی, مورد استفاده قرار گیرد.
۳-۳-۶ انتخاب مصالح
۱-۳-۴-۶ کلیات
الف) مصالح لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان باید با رعایت الزامات مندرج در این قسمت از
مقررات انتخاب و کنترل شود.
ب) روی هر قطعه از لوله, فیتینگ. سیفون و دیگر اجزای لوله کشی فاضلاب بایند مارک کارخانة
سازنده, پا استاندارد مورد تأییدی که قطعةٌ مورد نظر بر طبق آن ساخته شده است. به صورت
پ) استفاده از مصالح کارکرده, آسیب‌دیده یا معیوب مجاز نیست.
ت) مصالح لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان در هر مورد باید طوری انتخاب شود که در تأمین
شرایطی که برای مقاومت هر منطقه از ساختمان در برابر آتش مقرر شده اختلالی ایجاد نکند.
۲-۳-۴-۶ شرایط کار
الف) لولهکشی فاضلاب باید در برآبر فشار معادل ارتفاع یک طبقه و دست‌کم ۰/۳ بار (۳ متر ستون
آب). از داخل و خارج به طور دائم آب‌بند و گازبند باشد.
ب) مصالح لولهکشی فاضلاب باید در برابر دمای فاضلاب داخل لوله تا ۶۰ درجة سلسیوس مقاوم
پ) مصالح پلاستیکی لوله کشی فاضلاب که به صورت غیر مدفون در تراز بالاتر از کف پایین‌ترین
طبقةٌ ساختمان نصب می‌شوند. باید در برایر شعله‌ور شدن مقاوم باشند. واکنش اين مصالح در
یک دا
برآأبر آتش باید برابر یا بهتر از کلاس 3-51-40 در مطابقت با استاندارد ملی 8299 ]151 یا
2 باشد.
۳-۳-۴-۶ انتخاب لوله و فیتینگ
الف) لوله و فیتینگ چدنی سرکاسه‌دار
(۱) لوله و فیتینگ چدنی سرکاسه‌دار, که اتصال لوله به لوله يا لوله به فیتینگ در آن از نوع تر و
مادگی سرتنبوشه‌ای استء باید طبق یکی از استانداردهای زیر باشد:
1547 151
4 ۸ آ ها
[ ]۳۸ 6 ؟5٩ظ
(۲) فیتینگ باید از استانداردی انتخاب شود که با استاندارد لوله هماهنگ باشد.
(۴) استفاده از لوله و فیتینگ چدنی سرکاسه‌دار از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از
نظر جنس, ضخامت جدارء اندازه‌ها و نوع اتصالء مشابه استانداردهای مقرر شده و موره تأیید
ب) لوله و فیتینگ چدنی بدون سرکاسه
(۱) لوله و فیتینگ چدنی بدون سرکاسه, که اتصال لوله به لوله یا لوله به فیتینگ در آن با استفاده
از واشر لاستیکی و بست فولادی زنگ‌ناپذیر و پیچ و مهره انجام می‌گیرد. بایید طبق یکی از
استانداردهای زیر باشد:
2307 1۹51
2 ۳۸ ,1 2۸1 19522 1217
0594 1۹50
۸8 اج
(۲) فیتینگ باید از استانداردی انتخاب شود که با استاندارد لوله هماهنگ باشد.
۹۴
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداش شنم ساختمان
(۴) سطح دهانة فیتینگ و قطر خارجی آن باید با دهانة لوله کاملاً برابر باشد تا امکان آب‌بندی
کامل فراهم شود.
(۵) استفاده از لوله و فیتینگ چدنی بدون سرکاسه از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که
از نظر جنس ضخامت جدارء اندازه‌ها و نوع اتصال مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأیید
پ) لوله و فیتینگ فولادی گالوانیزه
(۱) لوله و فیتینگ فولادی گالوانیزةٌ وزن سنگین باید طبق یکی از استانداردهای زیر باشد:
1٩18 3
5 150
10255 57
60 _ ۸53/۸5320 ۸۹7
(۲) کاربرد لوله‌های فولادی گالوانیزه در خاک (زیر کف پایین‌ترین طبقه یا در محوطه) مجاز
(۲) برای شرایط کار عادی می توان "لولةٌ فولادی گالوانيزة درزدار" به کار برد ولسی در حالتی که
لوله در معرض خوردگی قرار داشته باشدء یا قسمتی از آن با تأیید در داخل بتن یا اجزای دیگر
ساختمان دفن شود و پا لوله در معرض ضربات فیزیکی قرار داشته باشد» باید "الولة فولادی
گالوانیزةُ بدون درز" انتخاب شود
(۴) فیتینگ باید از استانداردی انتخاب شود که با استاندارد لوله هماهنگ باشد.
(۵) سطح داخلی فیتینگ نباید برآمدگی, لبهء یا تفییر سطح مقطع (جز تبدیل) داشته باشد.
(۶) استفاده از لوله و فیتینگ فولادی گالوآنیزه از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از
نظر جنس ضخامت جدار, اندازه‌ها و نوع اتصال مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأیید
ت) لوله وفیتینگ پلی وینیل کلراید (1-۳۹/۳])
(۱) لوله و فیتینگ پلی وینیل کلراید (-)/۳۹-[]) باید از نوع سخت و طبق یکی از استانداردهای
9 ,9118 1۹518
3 ,1,۶۸2 2۸۴7 1329 57
12265 ۸7
3633 150
۹۵
ات
(۲) در استاندارده 1329 ۳۸۲ لوله‌های با علامت "13" برای نصب در طبقات ساختمان, لوله‌های با
علامت "2" برای دفن در خاک و لوله‌های با علامت "121" برای نصب در طبقات ساختمان
یا دفن در خاک اختصاص دارند.
لوله‌های با علامت "3" برای لولهکشی فاضلاب: هواکش فاضلاب و آب باران اختصاص دارند.
(۴) فیتینگ باید از استانداردی انتخاب شود که با استاندارد لوله هماهنگ باشد.
(۵) سطح داخلی فیتینگ نباید برآمدگی, لبهء یا تفییر سطح مقطع (جز تبدیل) داشته باشد.
(۶) استفاده از لوله و فیتینگ (۳۹-[]) از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر
جنس, ضخامت جدارء اندازه‌ها و نوع اتصال مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأٌیید باشد.
(۱) لوله و فیتینگ پلی‌پروپیلن که اتصال لوله به لوله یا لوله به فیتینگ در آن از نوع نر و مادگی و
به کمک حلقةٌ لاستیکی است. باید طبق استانداردهای زیر باشد:
1 7 145 ۳۲۲
2 ۰ ۳۲
(۲) در استاندارد 1451 ۳:3۲ لوله‌های با علامت "13" برای نصب در طبقات ساختمان, لوله‌های با
علامت 17" برای دفن در خاک (در زیر کف پایین‌ترین طبقه ساختمان) و لوله‌های با علاست
7 برای نصب در طبقات ساختمان يا دفن در خاک اختصاص دارند.
(۳) فیتینگ باید از استانداردی انتخاب شود که با استاندارد لوله هماهنگ باشد.
(۴) حلقة لاستیکی باید در برابر اثر فاضلاب مقاوم باشد.
(۵) سطح داخلی فیتینگ نباید برآمدگی, لبهء یا تفییر سطح مقطع (جز تبدیل) داشته باشد.
(۶) استفاده از لوله و فیتینگ پلی‌پروپیلن از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر
جنس» ضخامت جدار, اندازه‌ها و نوع اتصال مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأیید باشد.
ج) لوله و فیتینگ پلی‌اتیلن (۳)
(۱) لوله و فیتینگ پلی اتیلن با چگالی بالا برای نصب در خاک (زیر کف پائین ترین طبقه
ساختمان) باید طبق یکی از استانداردهای زیر باشد:
2 [ 1519۳۸7 هط
0 1502
۹۶
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
(۲) در استاندارد 1519 ۳ لوله‌های پلی‌اتیلن مناسب دفن در خاک (در زیر کف پایین‌ترین
طبقه ساختمان) با علامت "31" مشخص شده اند.
(۳) فیتینگ باید از استانداردی انتخاب شود که با استاندارد لوله هماهنگ باشد.
جنس, ضخامت جدارء اندازه‌ها و نوع اتصال مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأیید باشد.
چ) سایر لوله‌های پلاستیکی
(۱) انتخاب انواع دیگر لوله‌های پلاستیکی به شرطی مجاز است که از نظر مشخصات فنی و
شرایط کاری با الزامات مقرر در ردیف (۲-۳-۴-۱۶) مطابقت داشته باشد و مورد تأیید قرار گیرد.
۴-۳-۴-۶ اتصال
آلف) کلیات
(۱) اتصال لوله به لوله لوله به فیتینگ و فیتینگ به فیتینگ در لولهکشی فاضلاب بهداشتی
ساختمان باید طبق الزامات این قسمت از مقررات آنجام شود.
(۲) انواع اتصال باید در فشار آزمایش پس از نصب. به ترتیبی که در "(۵-۴-۱۶) آزمایش " مقرر شده
(۲) پیش از اتصال, دهانه‌های لوله و فیتینگ باید از مواد اضافی پاک شود و سطوح داخلی لوله و
فیتینگ از هرگونه مواد اضافی, که ممکن است در برابر جریان فاضلاب ایجاد مانع کند. کاملاً
تمیز شود. دهانةٌ آنتهای لوله و فیتینگ باید کاملا باز باشد و سطح داخلی فیتینگ برابر سطح
مقطعم لوله باشد.
(۳) هنگام اجرای اتصال نباید مواد درزیندی» از درز محل اتصال, وارد لوله شود.
ب) اتصال لوله و فیتینگ چدنی سرکاسه‌دار
(۱) اتصال باید از نوع کنف و سرب باشد.
(۲) فاصلةٌ بین سرکاسه و انتهای بدون سرکاسة لوله یا فیتینگ. که در داخل آن قرار می‌گیرد. باید
شامل ۷ تا ۱۰ رشته منظم و تاب داده شده باشد.
(۲) سرب درزگیری باید دآرای کیفیت یکنواخت. تمیز و عاری از مواد خارجی باشد. سرب مذاب
روی کنف کوبیده شده ريخته شود. سرب‌ریزی باید به طور پیوسته و بسدون انقطاع صورت
۹۷
مبحث شانزدهم
گیرد. عمق سرب‌ریزی نباید کمتر از ۲۵ میلی‌متر باشد. فاصلةٌ سطح بالای قسمت سرب‌ریزی
شده از لب سرکاسه نباید بیش از ۳ میلی‌متر باشد.
(۴) پس از پایان سرب‌ریزی باید سطح بالای آن کوبیده شود تا سرب داغ همة حفره‌ها و گوشه‌ها
را کاملاً پر کند.
(۵) تا پایان آزمایش لولهکشی فاضلاب. هیچ‌گونه مواد رنگی نباید سطح درزبندی را بپوشاند.
پ) اتصال لوله و فیتینگ چدنی بدون سرکاسه
(۱) سطح خارجی دوسر لوله یا فیتینگی که به هم متصل می‌شوند باید کاملاً صاف باشد. لبة
انتهایی دو سرباید. با قطر خارجی کاملاً مساوی باشند.ء مقابل یکدیگر و کاملاً روی هم قرار
(۲) یک لاستیک آب‌بندی مخصوص, به شکل لوله و مقاوم در برابر اثر فاضلاب. طبق دستور
کارخانةٌ سازندةٌ لولهء باید روی دو سر لوله یا فیتینگ قرار گیرد.
(۳) آب‌بندی و درزبندی لاستیک آب‌بندی روی قسمت آنتهایی هر سر لولله یا فیتینگ باید با
استفاده از بست‌های حلقوی, از تسمه‌های فولادی زنگ‌ناپذیری انجام گیرد که با پیچ و مهره
روی لاستیک آب‌بندی محکم می‌شوند. تسمه‌های فولادی باید طبق دستور کارخانةٌ سازنده
باشد و سفت کردن پیچ و مهره باید طوری باشد که روی محیط لاستیک آب‌بندی فشار
یکنواختی وارد شود.
ت) اتصال لوله و فیتینگ فولادی گالوانیزه
(۲) نوع دندةٌ لوله یا فیتینگ باید طبق یکی از استانداردهای زیر باشد:
1518] 48
1۹0 7-1
۳7 10286
۳75 21
ث) اتصال لوله و فیتینگ پی وی سی (۳.7.
2)
(۱) اتصال لوله و فیتینگ پی وی سی ممکن است با چسب مخصوص و یا به کمک حلقه لاستیکی
و در حالت سرد صورت گیرد.
(۲) اتصال چسبی باید با چسب مخصوص و در حالت سرد و طبق دستور کارخانةٌ سازندة لوله
صورت گیرد. حداقل دمای محیط مجاز برای اجرای اتصال چسبی لوله و فیتینگ پی وی سی.
۹۸
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
۵ درجه سلسیوس بالای صفر است مگر این که سازنده چسب شرایط دیگری را تعیین کرده
(۳) اتصال به کمک حلقهةٌ لاستیکی, باید در حالت سرد. با استفاده از مواد روأن کنندةٌ پیشنهادی
کارخانهٌ سازنده و بدون اضافه کردن مواد خارجی انجام گیرد. در این اتصال انتهای بدون
سرکاسةٌ لوله پا فیتینگ در داخل دهانةٌ سرکاسه‌دار قطعةٌ دیگر که در آن یک حلقةٌ لاستیکی
قرار می‌گیرد. با فشردن (پوش فیت) آب‌بند و گازبند می‌شود.
چ) اتصال لوله و فیتینگ پلی‌پروپیلن (۳۳)
(۱) اتصال باید به کمک حلقهٌ لاستیکی, در حالت سرد. با استفاده از مواد روان کنندةٌ پیشنهادی
کارخانة سازنده و بدون اضافه کردن مود خارجی انجام گیرد.
() در این اتصال انتهای بدون سرکاسةٌ لوله پا فیتینگ در داخل دهانة سرکاسه‌دار قطعة دیگر که
در آن یک حلقهٌ لاستیکی قرار می‌گیردء با فشردن (پوش فیت) آب‌بند و گازبند می‌شود.
(۲) حلقةٌ لاستیکی باید طبق دستور کارخانهةٌ سازندة لوله باشد.
(۱) اتصال باید در حالت گرم و بدون اضافه کردن مواد خارجی انجام شود.
۲۱( اتصال با ذوب کردن لبة دهانه‌های دو قسمت وله زج قیتینگ صورت گیرد. ابتدا دهانة دو قطعه
در قالب مخصوص قرار می‌گیرد و گرم می‌شود. بر اثر گرم شدن, سطوح مقابل هم ذوب و در
هم تنیده و یکپارچه می‌شود.
(۳) دمای ذوب باید طبق دستور کارخانهٌ سازندهٌ لوله باشد.
ح) در لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان استفاده از انواع اتصال‌های زیر مجاز نیست:
(۱) اتصال با سیمان یا بتن؛
(۲) اتصال با خمیرهای قیردار؛
۴( استفاده از چسب برأی اتصال لوله و فیتینگ پلاستیکی ناهمجنس.
خ) اتصال لولةٌ فاضلاب به لوازم بهداشتی
(۱) اتصال انشعاب خروجی فاضلاب لوازم بهداشتی به شاخةٌ افقی فاضلاب باید با زاوية بیش از ۱۵
درجه باشد و جریان فاضلاب از لوازم بهداشتی به آن به‌طور ریزشی (ثقلی) صورت گیرد.
(۲) اتصال انشعاب خروجی فاضلاب لوازم بهداشتی به شاخة افقی, لولةٌ قائم یا لول اصلی افقی باید
قابل جدا شدن باشد. این اتصال باید کاملاً آب‌بند و گازبند باشد.
۹۹
مبحث شانزدهم
۴-۴-۶ اجرای لولهکشی
۱-۴-۴-۶ کلیات
الف) اجرای لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان باید طبق الزامات مندرج در این قسمت از
مقررات انجام گیرد.
ب) در مجتمع های مسکونی, اداری و يا تجاری, لولهکشی باید در مسیرهایی انجام شود که
استقلال واحدهای ساختمانی حفظ شود.
پ) فاصله لوله‌ها از یکدیگر و از سطوح ساختمانی باید طوری باشد که اجرای کار و دسترسی به
لوله‌ها و بازرسی و رفع عیب لوله‌ها به آسانی امکان‌پذیر باشد.
ت) اجرای لولهکشی باید توسط کارگران آموزش دیده و ماهر صورت گیرد و از طرف کارشتاسان
موسسات مسئول نظارت و سرپرستی شود.
ث) لوله کشی باید با توجه به صرفه‌جویی در مصالح و دستمزد» حفاظت در برابر خرابی و
آسیب‌دیدگی» خوردگی, یخبندان. گرفتگی» تراکم هوا در مسیر جریان و جلوگیری از سر و
صدای مزاحم جریان فاضلاب اجرا شود.
۲-۴-۴-۶ لوله‌گذاری در ترنچ
الف) کف بستری که برای دفن لوله‌های افقی فاضلاب حفر می‌شود باید با استفاده از ماسه و شن
نرم طوری آماده شود که برای تحمل وزن لوله به اندازة کافی محکم و مقاوم باشد و با قرار
دادن لوله در آن» بستر زیر لوله کاملاً فرم لوله را به خود بگیرد و تکیه‌گاه یک‌دست و
یکنواختی زیر لوله پدید آید.
ب) اگر عمق ترنچ بیش از آن چه برای تراز لوله‌گذاری لازم است باشد. در این حالت باید کف ترنچ
را با لایه‌های ۱۵۰ میلی‌متری ماسه و شن نرم پٌرکرد و هر لایه را جداگانه کوبید تا در تراز
نصب لوله. تکیه‌گاه یکنواخت و مقاومی پدید آید.
پ) اگر در کف بستر لوله‌گذاری سنگ مشاهده شود. باید قسمت سنگی را دست‌کم تا ۷۵ میلی‌متر زیر
تراز نصب لوله تراشید و کف بستر را با ماسه و شن نرم بُرکرد و کوبید تا تکیه‌گاه یک دست» یکنواخت
و مقاومی پدید آید . لوله را نباید مستقیماً روی بستر سنگی قرار داد.
ت) تکیه‌گاه لوله, در طول بین دو اتصال, باید پیوسته باشد و وزن لوله به طور یکنواخت به این تکیه‌گاه
منتقل شود. قرار دادن وله روی تکیه‌گاه منقطع, که فقط زیر نقاط اتصال يا در فاصلةٌ بین دو اتصال
لوله باشد و زیر قسمتی از طول لوله خالی بماند. مجاز نیست.
ی
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
ث) اگر خاک کف بستر لوله‌گذاری ضعیف و غیر مقاوم باشد و نتوان آن را مستقیماً به عنوان تکیه‌گاه
لوله مورد استفاده قرار دادء باید کف بستر را به عمق دست‌کم دو برابر قطر لوله بیشتر حفرکرد و با
لایه‌های ماسه و شن نرم تا تراز لوله‌گذاری یُرکرد و کوبیدء تا تکیه‌گاه مناسبی پدید آید.
ج) پس از لوله‌گذاری باید اطراف و روی لوله را با خاک نرم و سرند شده پرکرد. پرکردن اطراف و
روی لوله باید با لایه‌های ۱۵۰ میلی‌متری باشد و هر لایه جداگانه کوبیده شود. پر کردن
اطراف لوله باید یکنواخت و متعادل باشد تا لوله را در راستای محور خود ثابت و ساکن, نگاه
دارد.
۳-۴-۴-۶ نکات اجرایی
آلف) لوله کشی باید به ترتیبی اجرا شود که جریان فاضلاب به طور ثقلی از لوازم بهداشتی و دیگر
مصرف‌کننده‌های آب. دور شود و از طریق شاخه‌های افقی. لوله‌های قائم و لول اصلی افقی از
ساختمان خارج شود.
(۱) شیب لوله‌های افقی باید طبق الزامات مقرر در ردیف (۴-۲-۴-۱۶) و تا حد ممکن یکنواخت
(۲) لوله باید تا حد ممکن مستقیم نصب شود. اگر تغییر جهت لازم شود باید از انواع زانوهای
پیش ساخته استفاده شود. حداکثر زأویه اتصالات در تغییر جهت لوله‌های اصلی ۴۵ درجه
(۲) تغییر سطح مقطع لولهکشی باید تدریجی و با واسطة تبدیل صورت گیرد و از تغییر ناگهانی
سطح مقطع خودداری شود.
(۴) در اطراف نقاط دسترسی باید فضای کافی برای فنرزدن و رفع گرفتگی احتمالی لوله و فیتینگ
(۵) از نصب "انتهای بسته" در انتهای شاخة افقی فاضلاب باید خودداری شود. نصب دريچة بازدید
در انتهای شاخةٌ افقی «انتهای بسته» محسوب نمی‌شود.
(۶) نصب دریچهٌ بازدید باید با رعایت الزامات مقرر در ردیف (۶-۲-۳۴-۱۶) انجام شود.
(۷) در صورت استفاده از لوله‌های پلاستیکی با ضریب انبساط بالاء به دلیل انبساط زیاد این لوله‌ها,
باید در نقاط مناسب قطعةٌ انبساط نصب شود.
(۸) اجرای لوله‌های افقی, قائم و دوخم باید با رعایت آلزامات مقرر در ردیف (۵-۲-۴-۱۶) باشد.
ب) آب‌بندی و گازبندی
۱۰۱
مبحث شانزدهم
(۱) اتصال لوله فیتینگ و دريچة بازدید و دسترسی باید به ترتیبی صورت گیرد که در برآبر فشار
آزمایش پس از نصب کاملاً آب‌بند و گازبند باشد.
(۲) فشار آزمایش در "(۵-۴-۱۶) آزمایش" تعریف و مقرر شده است.
پ) مسیر لوله‌ها
(۱) لوله‌های فاضلاب هر واحد ساختمانی باید در محدوده ملک همان واحد. و یا در فضاهای
مشترک نصب شود. عبور لوله‌های فاضلاب اختصاصی یک واحد. از املاک خصوصی سایر
واحدهای ساختمانی مجاز نمی‌باشد.
(۲) مسیر لولهکشی باید تا حد ممکن مستقیم و ساده باشد. در هر مورد باید کوتاهترین و
مناسب‌ترین مسیر انتخاب شود. از بکار بردن خم‌ها و تغییر جهت‌های تند باید خودداری شود.
(۳) لوله‌ها باید تا حد ممکن به موازات دیوار»ء کف و سقف نصب شود.
(۴) لوله‌ها باید در مسیرهایی نصب شوند که دسترسی و تعمیر و تعویض آنها آسان و بدون اشکال
باشد. دریچه‌های بازدید باید در نقاط قابل دسترس نصب شوند.
(۵) لوله‌های روکار باید با شیب مناسب به موازات سطوح دیوار, کف و سقف نصب شوند و با بست در
(۶) در عبور لوله از دیوار» سقفء و کف. فضای اطراف لوله از هر دو طرف باید با مصالحج ساختمانی
مناسب کاملاً پر شود. اگر لوله از جدار فضای تر عبور می‌کند. دور لوله در محل عبور از دیوارء
کف پا سقف باید با مواد آب‌بند حفاظت شود.
(۷) لوله‌هایی که از دیوار خارجی ساختمان عبور می‌کنند یا از داخل خاک زیرزمین» پس از عبور
از کف‌سازی, وارد فضای ساختمان می‌شوند. باید از داخل غلاف لوله عبور کنند. دور لوله. در
دو طرف دیوار یا کف‌سازی, باید با مواد آب‌بند کاملاً مسدود شود.
(۸) لوله کشی باید طوری اجرا شود که بار اسکلت و سازة ساختمان» یا انبساط ساختمان, روی آن
اثر نگذارد.
)٩( مسیر لولهکشی باید طوری انتخاب شود که لوله تا حد امکان از درزهای انبساط ساختمان
عبور نکند. اگر عبور لوله از درزهای انبساط ساختمان ناگزیر باشد باید روی لوله در محل عبور
از درز انبساط ساختمان قطعة انبساط با جدار صاف داخلی نصب شود. نصب قطعمٌ اتبساط
روی لوله. در عبور از درزهای انبساط ساختمان, در پایین‌ترین طبقه ساختمان الزامی نیست.
(۱۰) اگر لوله در داخل ترنچ, خزیده رو یا شفت نصب می‌شود.» باید برای دسترسی و نگهداری و
آزمایش و تمیز کردن» در اطراف آن جای کافی پیش‌بینی شود.
ازهد
۴-۶ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
(۱۱)در جایی که لوله در خاک دفن می‌شود و احتمال عبور وسایل حمل و نقل, تحمل بار مخازن و
تأسیسات سنگین وجود دارد»ء لوله باید در زیر بلوک بتنی (یا داخل کانال بتنی) حفاظت شود.
اگر اتصال لوله و فیتینگ در داخل بلوک بتنی قرار گیرد باید برای دسترسی به آن پیش‌بینی لازم
به عمل آید.
(۱۲) در عبور لوله از دیواره کف و سقف باید مقررات آتش‌سوزی مربوط به ایین جدارها در مورد
فضای دور لوله نیز رعایت شود و دور لوله با مواد مقاوم در برابر آتش» با مقاومتی برابر آنچه
برای جدار ساختمانی تعریف شده» پر شود. مواد مقاوم در برابر آتش در فضای دور لوله‌های
پلاستیکی باید از نوعی باشد که در صورت وقوع حریق احتمالی در ساختمان و ذوب شدن و
ریختن لوله‌های پلاستیکی, افزایش حجم پیدا کرده و محل عبور لوله را کاملاً پر کند تا از
انتقال آتش و دود از آن محل به منطقه مجاور جلوگیری شود.
(۱۳) در صورتی که لولةٌ فاضلاب مدفون در محوطةٌ خصوصی ملک در مجاورت لولةٌ آب مصرفی
باشد. لولةُ فاضلاب باید دست‌کم ۳۰۰ میلی‌متر پایین‌تر از لولةٌ آب قرار گیرد و در صورت
اجرای هم سطحء حداقل فاصلةٌ افقی بین دو لوله نباید کمتر از ۱/۵ متر باشد.
(۱۴) لولهکشی پلاستیکی اگر روکار نصب می‌شود نباید در معرض تابش مستقیم نور آفتاب باشد.
۵-۴-۶ آزمایش
الف) کلیات
(۱) آزمایش لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان بایید طبق الزامات مندرج در این قسمت از
مقررأت انجام شود.
(۲) آزمایش لولهکشی را باید پیش از نصب لوازم بهداشتی» و آزمایش نهایی را باید پس از نصب
لوازم بهداشتی انجام داد.
(۲) پیش از انجام آزمایش و تأیید لوله کشی, هیچ یک از اجزای لوله کشی نباید با رنگ یا اجزای
ساختمان پوشیده شود. به هنگام آزمایش» همة اجزای لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
باید آشکار و قابل بازرسی باشد.
(۴) پیش از نصب لوازم بهداشتی آزمایش ممکن است با آب یا هوا انجام شود.
ب) آزمایش با آب
(۱) آزمایش با آب ممکن است قسمت به قسمت یاء در صورتی که مصالح لولهکشی و اتصال‌ها در
برابر فشار ارتفاع (استاتیک) ساختمان مقاوم باشند. به طور یک‌جا برای کلیه شبكةٌ لولهکشی
۱۰۳
مبحث شانزدهم
(۲) در حالتی که كليةٌ شبكهٌ لولهکشی به طور یک‌جا با آب آزمایش شود باید همة دهانه‌های باز
شبكهُ لوله کشی, جز بالاترین دهانة باز آنء به طور موقت بسته شود و تمام لوله‌ها با آب پر
شود. پس از مدت ۱۵ دقیقه باید همةٌ قطعات و اتصال‌ها موره بازرسی قرار گیرد و نشت آب
شود و آزمایش با آب تکرار شود. در این روش آزمایش شبكهة لوله کشی فاضلاب و هواکش
ممکن است با هم انجام گیرد.
بازدید و دسترسی» که روی لولةٌ قائم پیش‌بینی شده‌اند» ساختمان در ارتفاع به چند منطقه
تقسیم شود و آزمایش با آب در هر منطقه به طور جداگانه صورت گیرد. در هر منطقه. جز
بالاترین ۳ مترء فشار آزمایش برابر با فشار آب معادل ارتفاع یک طبقه می باشد و در هر حال
نباید از ۳ متر ستون آب کمتر باشد و هیچ یک از قطعات يا اتصال‌ها نباید با فشاری کمتر از ۳
متر آزمایش شود. در صورت مشاهدهٌ نشت باید قطعةٌ معیوب يا اتصال ضعیف ترمیم و تعویض
شود و آزمایش با آب تکرار شود. در این روش آزمایش شبكهٌ لولهکشی فاضلاب باید جدا از
شُبكهٌ لولهکشی هواکش انجام گیرد.
(۴) در صورت وجود احتمال یخ زدن آب در لوله‌هاء باید بلافاصله پس از انجام هر مرحله از
آزمایش آب لوله‌ها کاملاً تخلیه شود.
پ) آزمایش با هوا
(۱) در آزمایش با هوا باید لولهکشی کاملاً از آب خالی باشد و دهانه‌های خروجی همه‌جا ببا
کیسه‌های مخصوص که با هوای فشرده پر می‌شود یا وسایل دیگر که دهانه را کاملاً مسدود و
هوآبند می‌کند به طور موقت بسته شود.
(۳۲) آزمایش با هوا باید با تزریق هوای فشرده به داخل شبكهة لوله کشی صورت بگیرد و با فشارسنج
اندازه گیری شود. فشار آزمایش ۰/۳ بار است. پس از آن که فشارسنج فشار لازم را نشان داد.
آزمایش باید به مدت دست کم ۱۵ دقیقه ادامه یابد و در ایین مدت فشارسنج هیچ کاهش
فشاری را نشان ندهد. در صورت مشاهدةٌ کاهش فشار در مدت آزمایش. باید همه قطعات و
اتصال‌های لوله کشی با آب صابون بازرسی شود. در صورت مشاهدة قطعات معیوب ییا اتصال
ضعیف, این قطعات باید تعویض و اتصال ترمیم شود و آزمایش با هوا تکرار شود.
(۳) در آزمایش با هواء آزمایش شبكهٌ لولهکشی فاضلاب و شبكة لوله کشی هواکش فاضلاب ممکن
است با هم انجام گیرد.
۱.۴
۴-۶ لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
ت) آزمایش نهایی
(۱) آزمایش نهایی باید پس از نصب همةٌ لوازم بهداشتی و کامل شدن سیستم لولهکشی فاضلاب و
شبكة لوله کشی هواکش انجام شود. آزمایش نهایی با دود یا هوا انجام می‌شود.
(۲) در این آزمایش باید انتهای لولة اصلی که فاضلاب را از ساختمان به خارج. یا به نقطة ورودی
به دستگاه تصفيةٌ فاضلاب در داخل ساختمان (یا ملک) هدایت می‌کند. و نیز آنتهای لوله‌های
هواکش مسدود شود و دود (با استفاده از ماشین‌های ایجاد دود) یا هواء با فشار وارد شبكة
لوله کشی فاضلاب و شبكهة لولهکشی هواکش شود. در این آزمایش باید همه سیفون‌های
فاضلاب با آب پر شود. اندازهگیری با فشارسنج صورت می‌گیرد. فشار آزمایش ۲۵ میلی‌متر
ستون آب و مدت آن ۱۵ دقیقه است.
(۳) در مدت آزمایش نباید فشار سنج هیچ کاهش فشاری نشان دهد.
(۴) این آزمایش دست‌کم باید سه بار تکرار شود.
(۵) در صورتی که لوله‌ها یا فیتینگ‌های شبكهةٌ لولهکشی, پا قسمتی از آن‌هاء از نوع پلاستیکی (پی
وی سی یا پلی‌پروپیلن و یا پلی‌اتیلن) باشد. به کار بردن دود برای آزمایش نهایی مجاز نیست.
۱۵
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
۵-۶ لولهکشی هواکش فاضلاب
۵-۶ لولهکشی هواکش فاضلاب
۱-۵-۶ دامنه
۱-۱-۵-۶ طراحی, انتخاب مصالح و اجرای لولهکشی هواکش فاضلاب بهداشتی ساختمان باید
طبق الزامات این فصل از مقررات انجام شود.
۳-۱-۵-۶ این فصل از مقررات» الزامات طراحی و اجرای لولهکشی هواکش آن قسمت از
لولهکشی فاضلاب داخل ساختمان را مقرر مي‌دارد که در فصل (۴-۱۶) "لولهکشی فاضلاب
بهداشتی ساختمان" دامنةٌ آن مقرر شده است.
الف) اگر در ساختمان, لولهکشی هواکش برای شبكهٌ لولهکشی فاضلاب شیمیایی وجود داشته
باشد. این لولهکشی باید از لولهکشی هواکش فاضلاب بهداشتی ساختمان کاملاً جدا باشد.
۲-۵-۶ طراحی لولهکشی هواکش فاضلاب
۱-۲-۵-۶ کلیات
الف) طراحی لوله کشی هواکش فاضلاب بهداشتی ساختمان باید طبق روشهای مهندسی مورد
تأیید انجام گیرد. روشهای مهندسی برای اندازه‌گذاری لوله‌ها و دیگر اجزای لولهکشی باید
مورد تأیید قرار گیرد.
ب) لولهکشی هواکش فاضلاب بهداشتی ساختمان باید طوری طراحی شود که هوا بتواند به اندازة
کافی از لولهکشی فاضلاب خارج يا به آن وارد شود و در نتیجه از شکستن آب هوابند سیفون‌ها
بر اثر فشار معکوس يا مکش سیفونی جلوگیری شود.
(۱) سیفون لوازم بهداشتی در لوله کشی فاضلاب نباید در معرض اختلاف فشار هوای بیش از ۲۵
میلی‌متر ستون آب (۲۵۰ پاسکال) قرار گیرد.
پ) همه سیفون‌ها و لوازم بهداشتی سیفون سرخود باید طبق یکی از روشهای معین شده در این
فصل از مقررات. دارای هواکش باشند.
۱۷
ت) لوله کشی هواکش فاضلاب بهداشتی ساختمان باید طوری طراحی شود که هوا و دیگر گازهای
خروجی از شبکدٌ فاضلاب بهداشتی بر اثر فشار معکوس راء به فضای خارج از ساختمان هدایت
کند.
(۱) لوله, فیتینگ, اتصال و دیگر اجزای لوله کشی هواکش باید کاملاً آب‌بند و گازبند باشد.
۲-۲-۵-۶ نقشه‌ها
الف) نقشه‌های لولهکشی هواکش فاضلاب بهداشتی ساختمان باید. پیش از اقدام به اجرا برای
بررسی و تصویب به ناظر ساختمان ارائه شود.
ب) نقشه‌های اجرایی لوله کشی هواکش فاضلاب باید با نقشه‌های اجرایی لولهکشی فاضلاب
بهداشتی ساختمان مشترک باشد و شامل لوازم بهداشتی و دیگر مصرف‌کننده‌هاء محل عبور و
قطر شاخه‌های افقی, لوله‌های قائم و دیگر اجزای لولهکشی باشد.
(۱) مشخصات مصالح و روشهای نصب باید در نقشه, یا در مدارک پیوست آن مشخص شود.
(۲) پلان لولهکشی طبقه (یا طبقات) ساختمان باید در نقشه‌ها نشان داده شود.
(۳) نقشه‌ها باید شامل دیاگرام لولهکشی نقاط اتصال لول هواکش به لوله‌های فاضلاب, شیب لوله‌های
افقی و اندازة قطر نامی لوله‌ها باشد.
(۴) نقشه‌ها باید خوانا باشد. علائم ترسیمی باید طبق یکی از استانداردهای مورد تأیید باشد.
۳-۲-۵-۶ لوله‌های قائئم هواکش و هواکش لول قائم فاضلاب
الف) هر شبكهٌ لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان که فاضلاب توالت هم داشته باشده باید
دست کم یک لول قائم هواکش اصلی, به صورت لولةٌ قائم هواکش یا هواکش لولةٌ قائم فاضلاب
داشته باشد. این لولةٌ هواکش اصلی باید در نقطه‌ای به شبکه لولهکشی فاضلاب بهداشتی
ساختمان متصل شود که قطر نامی آن کمتر از ۸۰ میلی‌متر نباشد.
ب) هر لولةٌ قائم فاضلاب که شاخه‌های افقی فاضلاب ۵ طبقه پا بیشتر به آن متصل می‌شود. جز
لولةٌ قائم مشترک فاضلاب و هواکش لوازم بهداشتی بدون توالت. باید لول قائم هواکش داشته
(۱) هر لولةٌ قائم هواکش يا هواکش لولة قائم فاضلاب باید از قسمت بالاء بدون کاهش قطر تا
هوأی آزاد ادامه یاید.
(۲) هر لولةٌ قائم هوکش باید در پایین‌ترین قسمت به لولةٌ فاضلاب متصل شود. نقطةٌ آتصال باید
پایین‌تر از آخرین و پایین‌ترین اتصال شاخةٌ افقی به لولة قائم فاضلاب باشد. اگر لولة قائم
۳۸
۵-۶ لولهکشی هواکش فاضلاب
هواکش بعد از تغییر امتداد لولة قائم فاضلاب به لولَةٌ افقی فاضلاب متصل شود.ء نقطة اتصال
نباید بیش از ده برابر قطر لولة افقی فاضلاب از زانوی زیر لولةٌ قائم فاضلاب فاصله داشته باشد.
(۳) در ساختمان‌های بلندتر از ۱۰ طبقهء برای حداکثر هر ۱۰ طبقه.ء باید هواکش کمکی نصب
شود. این لوله هواکش باید شیب داشته باشد و دهانةٌ بالایی آن به لولةٌ قائم هواکش و دهانة
پایین آن به لول قائم فاضلاب. با زاویةُ ۴۵ درجه, متصل شود. قطر نامی لوله هواکش کمکی
باید برابر با قطر نامی لوله قائم هواکش باشد.
(۴) چند لولة قائم هواکش يا هواکش لولة قائم فاضلاب ممکن است در بالاترین طبقه و پیش از
خروج از ساختمان, توسط یک لولةٌ افقی به هم متصل شوند و از یک نقطةٌ بام خارج شوند و تا
هوای آزاد ادامه یابند. در این حالت اندازة قطر نامی لولةٌ افقي, که چند لولة قائم هواکش را به
هم متصل می‌کند. باید بر مبنای مجموع [].12.۳ لوازم بهداشتی که به کل لوله‌های قائم
فاضلاب متصل شده‌اند صورت گیرد و طول لولة هواکش برای تعیین قطر نامی لولةٌ افقی برابر
فاصلةٌ دورترین نقطةٌ اتصال لولةٌ هواکش به پایین‌ترین قسمت لولة قائم فاضلاب, تا دهانة لول
هواکش در هوای آزاد»ء اندازه گیری شود.
(۵) اگر لوله‌های پلاستیکی روکار نصب می‌شوند نباید در معرض تابش مستقیم نور آفتاب باشند.
۴-۲-۵-۶ انتهای لولةٌ هواکش
الف) انتهای بالای لولة هواکش روی بام باید دست‌کم ۳۰۰ میلی‌متر از کف تمام شدة بام» در نقطةٌ
خروج لولة هواکش, بالاتر باشد. این ارتفاع در نقاط سردسیر باید با توجه به حداکثر ارتفاع برف
افزایش یابد.
(۱) اگر از بام برای سکونت. اقامت يا کار استفاده شود. باید انتهای لولة هواکش دست‌کم ۲/۲ متر
از کف تمام شدة بام بالاتر رود.
(۲) در نقاط سردسیر اندازة نامی لولةٌ هواکش, در عبور از بام نباید کمتر از ۱۰۰ میلی‌متر باشد و
در صورتی که متوسط حداقل مطلق سالانه دمای هوای خارج کمتر از ۱۸- درجه سلسیوس باشد.
آن قسمت از لولةُ هواکش که در معرض هوای سرد بیرون قرار داردء باید با عایق گرمایی یا
گرمکن برقّی در برابر یخزدن حفاظت شود.
(۳) تغییر اندازة قطر نامی لولةٌ هواکش, در عبور از بام یا بالاتر از آنء مجاز نیست» هر تغییر اندازه
باید دست‌کم در ۳۰۰ میلی‌متری زیر بام انجام گیرد.
ب) انتهای لول هواکش باید در محلی قرار گیرد که گازهای خروجی از دهانة آن به داخل فضاهای
ساختمان نفوذ پیدا نکند.
۱۰۹
مبحث شانزدهم
(۱) انتهای لول هواکش نباید مستقیماً زیر هیچ درء پنجره‌های بازشو یا دهانه‌های ورود هوای
سیستم تعویض هوای ساختمان قرار گیرد.
(۲) فاصلة افقی انتهای لولةهواکش از هر درء پنجرةٌ بازشو پا دهانة ورود هوا برای سیستم تعویض
هوای ساختمان باید دست‌کم ۳ متر باشد. مگر آنکه انتهای لولةٌ هواکش دست‌کم یک متر
بالاتر از آن نقاط قرار گیرد.
(۳) اگر انتهای لولة هواکش به طور آفقی از دیوار ساختمان خارج شود. باید دست‌کم ۲ متر تا
دست‌کم ۳۲ متر بالاتر باشد. انتهای این لوله نباید زیر بالکن یا سایه‌بان دیوار خارجی ساختمان
پ) انتهای لولة هواکش روی بام» یا دیوار خارجی ساختمان, باید با توری مقاوم در برابر زنگ زدن و
ورود حشرات حفاظت شود.
ت) انتهای لول هواکش نباید در داخل شافت يا دودکش ساختمان رها شود. از شافت‌ها یا دودکش
های ساختمان نباید به عنوان هواکش شبكة لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان استفاده
ث) جنس قسمت نمایان لولة هواکش روی بام یا خارج ساختمان باید از نوع فلزی باشد.
۵-۲-۵-۶ اتصال لول هواکش و شیب آن
الف) هر لولة هواکش فاضلاب بهداشتی ساختمان, از قبیل هواکش جداگانه. شاخة افقی هواکش.
هواکش مداری و غیره» باید به لولةٌ قائم هواکش يا هواکش لولةٌ قائم فاضلاب متصل شود و یا
به‌طور مستقل تا خارج از ساختمان ادامه یاید.
ب) شاخة افقی هر لولهٌ هواکش باید به سمت نقطةٌ اتصال آن به لولةٌ فاضلاب شیب داشته باشد. به
طوری‌که تقطیر بخار آب در داخل لولة هواکش بتواند به آسانی به لولة فاضلاب تخلیه شود.
پ) اتصال لولة هواکش خشک به شاخةٌ افقی فاضلاب پاید به قسمت بالای آن» بالاتر از محور لوله
(۱) زاویة اتصال لول هواکش خشک به لولةٌ فاضلاب نباید کوچکتر از۴۵ درجه نسبت به سطح افق
(۲) لولة هواکش خشک. بلافاصله پس از اتصال به لول افقی فاضلابء باید با زاويةُ بیش از ۴۵
درجه نسبت به سطح افق تا دست‌کم ۱۵۰ میلی‌متر بالاتر از لب سرریز دستگاهی که هواکش
برای آن نصب شده استء مطابق شکل (۵-۲-۵-۱۶) "پ" (۲)» بالا رود.
۱۰
۵-۶ لوله کشی هواکش فاضلاب
(۳) اتصال هر شاخة افقی هواکش به لولة قائم هواکش يا هواکش لولةٌ قائم فاضلاب باید دست‌کم
۰ میلی‌متر بالاتر از لبة سرریز بالاترین دستگاهی که هواکش آن به این شاخة افقی هواکش
متصا شده است. باشد.
سروس یس کم ما
اس ۳ فاستی‌شر
*.
ِ ۱
۳«
ای
حداقل ۴۵ درچه حم. لول فاضلاب
9 قائم فاضلاذب
له ای
1
1 شاخه افقی هواکش
اس هه ره ارات وس
۵ سس رل - ۱ ۱
اَ ۱
تواز سوری۹ 1 ً
ل ۱
۱ ۱
1
1
ز
شکل ۵-۳-۵-۱۶ "اپ "(۲)- اتصال هواکش به شاخة افقی لولة فاضلاب
ت) نقطةٌ اتصال لول هواکش خشک هر یک از لوازم بهداشتی به لولةٌ فاضلاب, جز در مورد توالت
غربی و دستگاه‌های سیفون سرخود که روی کف نصب می‌شوند.» نباید پایین‌تر ازسطح سرریز
(۵-۲-۵-۱۶) آت")
(۱) حداکثر فاصلةٌ نقطةٌ اتصال لولةُ هواکش به شاخة افقی فاضلاب, تا نقطة سرریز سیفون لوازم
بهداشتی» نباید از ارقام جدول (۵-۲-۵-۱۶) آت" (۱)) بیشتر باشد.
۱33
مبحث شانزدهم
ی ی
(۲) فاصلةٌ نقطةٌ اتصال لولةهٌ هواکش به شاخةٌ افقی فاضلاب, تا نقطة سرریز سیفون لوازم بهداشتی.
نباید از دو برابر قطر نامی لولةٌ فاضلاب کمتر باشد.
(۳) اتصال لولة هواکش به تاج سیفون مجاز نیست.
حداکثر فاصله نقطه اتصال‌لوله هوآکش خشک از لبه سرریز سیفون
۱ مطابق جدول (۵-۲-۵-۱۹) ات (۱)
1 لوله هواکش فاطلاب
رسمه سس ی سس 1
[ و ( 1
خط تراز لبه سرریز سیفون لبه سرریز سیفون لس
لوله فاطلاب
شکل ۵-۲-۵-۱۶ "ات "۲- اتصال لولة هواکش خشک لوازم بهداشتی
جدول ۵-۲-۵-۱۶ ""ت" (۱)- حداکثر فاصلةٌ نقطةٌ اتصال لولةٌ هواکش به شاخة افقی فاضلاب تا
نقطةٌ سرریز سیفون لوازم بهداشتی
۲ ۵۰ ۲ ۱/۸
نک ۲ ا ۳
۴ ۱۰ ۲ ۴
۶-۲-۵-۶ هواکش مشترک
الف) برای دو عدد از لوازم بهداشتی که در یک طبقه و در مجاورت هم قرار دارند می‌توان به طور
مشترک یک هواکش جداگانه نصب کرد.
اگر برای دو عدد از لوازم بهداشتی که در یک سطح قرار دارد» هواکش مشترک نصب شود.ء اتصال
نقطه باشد. در این حالت فاصلةً سیفون لوازم بهداشتی تا نقطة اتصال هواکش مشترک به شاخة
افقی فاضلاب تباید از ارقام جدول (۵-۳-۵-۱۶) "ات" (۱) بیشتر باشد.
0 یک >
۱۱۲
۵-۶ لوله کشی هواکش فاضلاب
(۱) اگر برای دو عدد از لوازم بهداشتی که در یک سطح واقع نشده باشند هواکش مشترک نصب
قرار گرفته عمل می‌کند و قطر نامی آن باید یک اندازه بزرگتر از لول فاضلاب دستگاه بالاتر
باشد. در ین حالت دستگاه بالاتر نمی‌تواند توالت باشد.
۷-۲-۵-۶ هواکش تر
آلف) برای یک گروه از لوازم بهداشتی در یک طبقهء که در یک حمام کامل )2 یا حداکثر در دو
حمام کامل مجاور هم» با هر ترکیبی, واقع‌اند» می‌توان هواکش تر افقی نصب نمود. هواکش ترء
که در عین حال برای لوازم بهداشتی بالا دست به عنوان لولة فاضلاب و برای لوازم بهداشتی
پایین دست به عنوان هواکش عمل می‌کند.ء از محل اتصال هواکش خشک به آن شروع شده و
تا نقطة اتصال فاضلاب پایین‌ترین دستگاه, که هواکش تر برای آن در نظر گرفته شده است.
ادامه می‌يابد. در این گروه از لوازم بهداشتیء هر یک از لوازم بهداشتی باید به صورت جداگانه
به شاخه افقی فاضلاب يا لولة هواکش ترء متصل شود. هواکش خشک می‌تواند مستقیماً به لول
افقی هواکش‌تر و یا به لولة فاضلاب یکی از لوازم بهداشتی (به جز کفشوی اضطراری) متصل
می‌تواند در بالا دست نقطة اتصال هواکش خشک به لولةٌ هواکش‌ترء قرار داشته باشد.
(۱) فاصلةٌ سیفون لوازم بهداشتی از شاخة افقی فاضلاب. که در این حال هواکش تر نیز محسوب
می‌شود.ء نباید از آرقام جدول (۵-۲-۵-۱۶) ان" (۱) بیشتر باشد.
(۲) قطر نامی لولة هواکش تر در هیچ مقطعی نباید کوچکتر از قطر نامی لولَةٌ فاضلاب لوازم
بهداشتی متصل به شاخةٌ افقی فاضلاب (هواکش‌تر) در آن مقطع باشد.
(۳) قطر نامی لول هواکش تر در هر مقطع بر حسب .[].2.۳] لوازم بهداشتی که به این لوله تخلیه
می‌شوند» دست کم باید برابر آرقام جدول (۷-۳-۵-۱۶) "الف" (۳) باشد.
جدو ل ۷-۲-۵-۱۶ "الف " (۳)- قطر نامی لولة هوکش تر
رای و مامت | مقدار .0.27 لوازم بهداشتی .
۵۰ ۲ ۱
۸ ۳ ۶ (بدون فاضلاب توالت)
۱۰ ۴ ۱۲
۱۳
مبحث شانزدهم .
ب) در صورتی که لولة فاضلاب لوازم بهداشتی دیگری» در پائین دست به این شاخة افقی فاضلاب
(هواکش‌تر) متصل شود لازم است برای آنها هواکش جداگانه پیش‌بینی شود.
۸-۲-۵-۶ لولة قائم مشترک فاضلاب و هواکش
الف) لولةٌ قائم فاضلاب لوازم بهداشتی» بدون اتصال فاضلاب توالت و یورینال, با رعایت الزامات
مندرج در این قسمت.ء می‌تواند به عنوان هواکش این لوازم بهداشتی نیز عمل کند.
ب) این لولةُ قائم فاضلاب باید. بدون هرگونه دوخم. بطور قائم امتداد یابد و شاخة فاضلاب هر یک
از لوازم بهداشتی به صورت جداگانه به آن متصل شود. فاضلاب توالت و یورینال نباید به ایین
لولة قائم وآرد شود.
(۱) اجرای دو خم دست‌کم ۱۵۰ میلی‌متر بالاتر از بالاترین انشعاب مجاز است.
(۲) حداکثر فاصلة سیفون لوازم بهداشتی از لول قائم فاضلاب نباید از ارقام جدول
(۵-۲-۵-۱۶) "ت"(۱) بیشتر باشد.
پ) انتهای بالای این لول قائم فاضلاب باید. بدون کاهش قطر نامی آن به عنوان هواکش لولةُ قائم
فاضلاب. تا هوای آزاد ادامه یابد.
ت) اندازه گذاری این لولةٌ قائم مشترک فاضلاب و هواکش باید دست‌کم برابر ارقام جدول
(۸-۲-۵-۱۶) "ت" باشد و قطر آن در تمام ارتفاع تغییر نکند.
جدول ۸-۲-۵-۱۶ ""ت "- اندازه گذاری لولة قائم مشترک فاضلاب و هواکش
۰ : سس
۱۴ :۵
۱ ۱۵ ۷۵
۱۵۰ ۶ ۱۰
۹-۳-۵-۶ هواکش مداری
الف) حداکثر ۸ عدد از لوازم بهداشتی» که روی کف نصب شوند (مانند توالت. دوش وان» کفشوی)»
و به یک شاخةٌ افقی فاضلاب متصل شده باشند. ممکن است یک هواکش مداری داشته باشند.
۱۴
۵-۶ لوله کشی هواکش فاضلاب
لولةٌ فاضلاب هر یک از لوازم بهداشتی باید به صورت افقی به این شاخةٌ افقی فاضلاب متصل
شود. این شاخةٌ افقی فاضلاب به عنوان هواکش لوازم بهداشتی که به آن متصل شده‌اند. نیز
(۲) اگر به شاخة افقی فاضلاب که هواکش مداری دارد. فاضلاب دستشویی» سینک و دستگاه‌های
دیگری که بالاتر از کف نصب می‌شوند تخلیه شود. این لوازم بهداشتی باید هواکش مستقل
ب) هواکش مداری هر شاخة افقی فاضلاب باید در نقطه‌ای پس از سیفون بالا دست‌ترین دستگاه» و
با رعایت الزامات مندرج در (۵-۲-۵-۱۶) به این شاخة افقی فاضلاب متصل شود.
(۱) فاضلاب لوازم بهداشتی دیگر نباید به لولةٌ هواکش مداری تخلیه شود.
پ) هواکش مداری باید به سمت نقطهةٌ اتصال آن به شاخةٌ افقی فاضلاب شیب داشته باشد.
ت) تعیین قطر نامی لولةٌ هواکش مداری باید بر مبنای کل .12.8.11 لوازم بهداشتی. که هواکش
مداری برای آنها در نظر گرفته شده استء صورت گیرد.
(۱) قطر نامی شاخةٌ افقی فاضلاب که به عنوان هواکش نیز عمل می‌کند. باید بر مبنای کل
.0.۳1 لوازم بهداشتی. که هواکش مداری برای آنها در نظر گرفته شده است. صورت گیرد.
(۲) اگر چند شاخهٌ افقی فاضلاب. که هر یک هواکش مداری مخصوص به خود دارد. به هم متصل
شوند. قطر نامی شاخة افقی فاضلاب گروه پائین دذست باند بر مبنای کل 1۳1 لوازم
بهداشتی که به آن منصل می‌شود. تعیین گردد.
ث) اگر به شاخذافقی فاضلاب, که هواکش مداری داردء بیش از ۲ توالت متصل شود باید برای این
لوازم بهداشتی, که هواکش مداری برای آنها در نظر گرفته شده است. به شاخةٌ افقی فاضلاب
(۱) فاضلاب لوازم بهداشتی دیگر واقع در طبقه‌ای که هواکش مداری نصب شده است. تا حداکثر
۳1.۳.7 می‌تواند به لول هواکش کمکی تخلیه شود.
ج اگر به شاخة افققی فاضلاب, علاوه بر لوازم بهداشتی که برای آنها هواکش مداری نصب شده
است. لوازم بهداشتی دیگری در پایین‌دست متصل شود این لوازم بهداشتی بایید هواکش
۱۵
۱-۲-۵-۶ سیستم مشترک فاضلاب و هواکش
الف) سیستم مشترک فاضلاب و هواکش را فقط برای کفشوی, علم تخلیه. سینک ظرفشویی و
دستشویی می‌توان نصب کرد.
ب) در سیستم مشترک فاضلاب و هواکش, ارتفاع لولة قائم که فاضلاب لوازم بهداشتی را به لولة
افقی مشترک فاضلاب و هواکش متصل می‌کند. باید حداکثر ۲/۴۰ متر باشند.
پ) اتصال هواکش خشک به این لولةٌ افقی مشترک فاضلاب و هواکش, باید با رعایت الزامات ۱
مندرج در (۵-۲-۵-۱۶) باشد. این لولة هواکش باید برای کل [].1.۳ لوازم بهداشتی, که
هواکش برای آنها در نظر گرفته شده است. اندازه‌گذاری شود.
ت) لول فاضلاب در سیستم مشترک فاضلاب و هواکش, در عین حال به عنوان هواکش لوازم
بهداشتی نیز عمل می‌کند. قطر نامی این لوله باید دست کم برابر ارقام جدول (۱۰-۲-۵-۱۶) "لت"
جدول ۱۰-۲-۵-۱۶ ""ت "۲ - اندازة لولة مشترک فاضلاب و هواکش
ی ۱ :۵ ۱ :۳
0 ۳۵۰ ۱ ۱۶
۱۵۰ ۶ ۵۷۵ ۳۶۰
۱-۲-۵-۶ هواکش دو خم لولة قائم فاضلاب
الف) اگر لولةٌ قائم فاضلاب دوخم داشته باشد و شاخه‌های افقی فاضلاب که به قسمت بالای دوخم
متصل می‌شود. ۵ طبقه یا بیشتر باشد» باید دو لولة قائم بالاتر و پایین‌تر از دوخم. از نظر
هواکش, مانند دو لولةٌ قائم فاضلاب جداگانه تلقی شود. مگر در مواردی که طبق بند
۵-۲-۴-۱۶(۷) اپ" نصب هواکش برای دوخم ضرورت نداشته باشد.
ب) قسمت بالای دوخم باید مانند یک لولة قائم فاضلاب دارای لولة قائم هواکش باشد که طبق بند
(۳-۲-۵-۱۶) به آن متصل شود. زانوی شروع دوخم باید مانند زانوی زیر لولة قائم فاضلاب
۱۶
۵-۶ لوله کشی هواکش فاضلاب
پ) هواکش قسمت پایین دوخم باید بین زانوی دوخم و بالاترین شاخة افقی فاضلاب به آن متصل
ت) قطر نامی لولةٌ هواکش قائم قسمت بالای دوخم باید بر مبنای کل .[].1.1 لوازم بهداشتی که به
آن لولة قائم فاضلاب تخلیه می‌شود. تعیین شود.
۵-۶- انتخاب مصالح
۱-۳-۵-۶ شرایط کار لولهکشی هواکش فاضلاب با آنچه در (۲-۳-۴-۱۶) برای لولهکشی
فاضلاب بهداشتی ساختمان مقرر شده» مشابه است.
۲-۳-۵-۶ انتخاب لوله» فیتینگ و اتصال در لوله کشی هواکش فاضلاب باید طبق الزامات مندرج
در (۳-۴-۱۶)» برای لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان. صورت گیرد.
۳-۳-۵-۶ رعایت الزامات مندرج در (۳-۴-۱۶)» در لولهکشی هواکش فاضلاب. الزاماً به این
معنی نیست که در هر مورد نوع و جنس لوله و فیتینگ لولهکشی هواکش عیناً با نوع و جنس لوله
و فیتینگ فاضلاب یکسان باشد.
۴-۵-۶ اجرای لوله کش
۱-۴-۵-۶ کلیات
الف) اجرای لولهکشی هواکش فاضلاب باید طبق الزامات مندرج در این قسمت از مقررات باشد.
ب) اجرای لوله کشی باید توسط کارگران آموزش دیده و ماهر صورت گیرد و از طرف کارشناسان
موسسات مسئول نظارت و سرپرستی شود.
آسیب‌دیدگی» خوردگی» یخبندان و تراکم هوا اجرا شود.
۲-۴-۵-۶ رعایت نکات اجرایی
الف) در جریان نصب لوله و دیگر اجزای لوله کشی باید مواظب بود که داخل لوله‌ها و فیتینگ‌ها از
ذرات فلزء ماسهء خاک مواد آب‌بندی و مانند اين‌ها کاملاً پاک باشد.
۱۷
مبحث شانزدهم
ب) در وله کشی فولادی گالوانیزه خم کردن لوله مجاز نیست. باید از زانوهای فولادی گالوانیزه
(۱) در اتصال دنده‌ای, مواد آب‌بندی فقط باید روی دنده‌های خارجی اضافه شود.
پ) اتصال لول هواکش به شاخة افقی فاضلاب باید با زاویةٌ ۴۵ درجه نسبت به سطح افقء یا بزرگتر
ت) آب‌بندی و گازیندی
(۱) اتصال لوله و فیتینگ در لولهکشی هواکش فاضلاب باید به ترتیبی صورت گیرد که در برایر
فشار آزمایش پس از نصب آب‌بند و گازبند باشد.
ج) مسیر لوله‌ها :
(۱) مسیر عبور لوله‌ها باید تا ممکن است مستقیم و ساده باشد و در هر مورد کوتاهترین مسیر و با
رعایت استقلال واحدهای ساختمانی انتخاب شود.
(۲) لوله‌ها باید تا ممکن است به موازات سطوح دیوارها و کف و سقف ساختمان نصب شوند.
(۳) لوله‌های روکار باید به موازات سطوح دیوارهاء کف و سقف ساختمان نصب شوند و با بست در
محل خود محکم و ثابت باقی بمانند.
(۴) در عبور از دیوار» کف و سقف ساختمان باید فضای اطراف لوله در هر دو طرف کاملاً با مصالح
ساختمانی مناسب پر شود. اگر لوله از فضای تر عبور می‌کند. دور لوله در محل عبور با مواد
(۵) اطراف انتهای بالایی لولةٌ قائم هواکش, که از دیوار خارجی يا بام عبور می‌کند. باید در برایبر
نفوذ هوای خارج و رطوبت به داخل ساختمان حفاظت شود. اطراف این لوله باید با ورق مسی
پا مصالح مناسب دیگر به ترتیبی پوشانده شود که از نفوذ آب باران و برف» از درز بین مصالح
ساختمانی و لوله؛ جلوگیری شود.
(۶) در عبور لوله از دیوار»ء کف و سقف باید مقررات آتش‌سوزی مربوط به این اجزای ساختمان, در
مورد فضای دور لوله» نیز رعایت شود و دور لوله با مواد مقاوم در برابر آتش پر شود.
۵-۵-۶ آزمایش
الف) آزمایش با آب
(۱) در صورتی که لولهکشی فاضلاب طبق (۱-۵-۴-۱۶) آب" (۲) به طور یک‌جا با آب آزمایش
شود انجام این آزمایش ممکن است در زمانی صورت گیرد که شبكة لولهکشی هواکش فاضلاب
یی خر خی
۵-۶ لوله کشی هواکش فاضلاب
اجرا شده و در نقاط لازم به شبكهةٌ لولهکشی فاضلاب متصل شده است. در این حالت لوله کشی
فاضلاب و هواکش ممکن است با هم آزمایش شود.
(۲) در صورتی که لولهکشی فاضلاب طبق (۱-۵-۴-۱۶) آب" (۳) قسمت به قسمت با آب
آزمایش شودء آزمایش هم زمان لوله کشی فاضلاب و لوله کشی هواکش ممکن نیست.
ب) آزمایش با هوا
(۱) در صورتی که لوله کشی فاضلاب طبق (۱-۵-۴-۱۶) آپ" با هوا آزمایش شود آزمایش
۱۱۹
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
۶-۶ لولهکشی آب باران ساختمان
۶-۶ لولهکشی آب باران ساختمان
۱-۶-۶ دامنه
۱-۱-۶-۶ طراحی» انتخاب مصالح و اجرای لولهکشی آب باران ساختمان باید طبق الزامات این
فصل از مقررات انجام شود.
۲-1-۶-۶ لوله کشی آب باران ساختمان از کفشوهای دریافت کنندة آب باران (روی بام و سایر
سطوح باران گیر ساختمان) آغاز می‌شود و تا ۱/۵ متر دورتر از دیوار خارجی ساختمان (و یا ملک)
ادامه می‌یاید.
الف) ادامه لوله کشی آب باران در محوطةٌ خصوصی ساختمان (یا ملک) به منظور اتصال به چاه
جاذب, مخزن ذخیرةٌ آب باران» شبكة شهری آب باران و یا هر سیستم دفع خصوصی مورد
تأیید» باید طبق الزامات این فصل از مقررات انجام شود.
ب) ادامةٌ لوله کشی آب باران پس از ۱/۵ متر دورتر از دیوار خارجی ساختمان (یا ملک) برای اتصال
آن به شبكهُ دفع آب باران شهری يا سیستم دفع خصوصی دیگر خارج از حدود این فصل از
مقررأات است.
فصل از مقرارت است.
ت) جمع آوری و دفع آب‌های سطحی و آب‌های زیرزمینی ساختمان و محوطةٌ خصوصی آن خارج از
حدود این فصل از مقررات است.
۳-۱-۶-۶ لولهکشی آب باران داخل ساختمان باید از لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان کاملاً
۱۳۱
(۱) طرح و اجرای حوضچه و پمپ آب باران که آب باران را از حوضچه به تراز بالاتر منتقل می‌کند و
لوله کشی آب باران بعد از پمپ که آب باران در آن تحت فشار پمپ جریان می‌یاید خارج از
حدود این فصل از مقررات است.
۲-۶-۶ طراحی لولهکشی آب باران
۱-۲-۶-۶ کلیات
الف ) اطلاعات پیش از طراحی
(۱) پیش از طراحی باید اطلاعات کافي از محوطة خارج از ساختمان و چگونگی اتصال لولة اصلی
آب باران که از ساختمان (یا ملک) خارج می‌شود به شبكهٌ آب باران شهری, یا چاه جاذب در
محوطةٌ خصوصی ساختمان (یا ملک) یا هر روش دفع دیگر بدست آید.
(۲) در صورتیکه دفع آب باران در خارج از ساختمان (یا ملک) باشد باید رقوم لولةٌ اصلی آب باران
خروجی از ساختمان ( یا ملک) با توجه به روش دفع آب باران مشخص شود.
(۳) اندازه‌گذاری لوله‌های آب باران باید بر مبنای حداکثر بارندگی در یک ساعت انجام شود.
(۴) مقدار حداکثر بارندگی ظرف یک ساعت در محل ساختمان برای دوره برگشت حداقل سی
سال باید از آمارهای رسمی بدست آید و مبنای اندازه گذاری لوله‌های آب باران قرار گیرد.
ب) طراحی لوله کشی آب باران ساختمان باید طبق روشهای مهندسی مورد تأیید انجام شود.
روشهای مهندسی برای اندازه‌گذاری لوله‌ها و دیگر اجزای لولهکشی باید مورد تأٌیید قرار گیرد.
پ) لولهکشی آب باران ساختمان شامل کفشوی‌های آب باران بام (یا سطوح دیگر باران گیر
۱ ساختمان) لوله‌های قائم و لوله‌های اصلی افقی باید با رعایت اهداف زیر طراحی شود:
(۱) جریان آب باران در لوله‌ها بطور ثقلی صورت گیرد.
(۲) لولهکشی باید آب باران را سریع» آرام؛ بدون مزاحمت» نشت و آسیب رساندن به لوله‌ها و دیگر
اجزای لوله کشی به سمت نقطةٌ خروج از ساختمان (یا ملک) هدایت کند.
(۳) کاهش قطر لولةٌ آب باران در جهت جریان آب باران» در هیچ نقطه از لوله کشی آب باران مجاز
(۴) به منظور تمیز کردن و رفع گرفتگی احتمالی لوله‌ها و فیتینگ‌ها باید دریچه‌های بازدید در
محل‌های مناسب و با دسترسی آسان در لولهکشی آب باران پیش‌بینی شود.
(۵) پیش‌بینی‌های لازم برای جلوگیری از هرگونه آسیب» خوردگی و فرسودگی لوله‌ها به عمل آید.
را تس
۶-۶ لولهکشی آب باران ساختمان
ت) طراحی بام باید طوری باشد که در صورت گرفتگی کفشوی يا انسداد مسیر اصلی لولهکشی آب
باران ساختمان, آب باران بتواند از یک مسیر ثانویه یا اضطراری و بدون مانع به محوطه
(۱) بام ساختمان باید قادر به تحمل وزن حداکثر ارتفاع آب باران که ممکن است بر اثر مسدود
شدن کامل مسیر لولهکشی اصلی آب باران ساختمان در روی بام جمع شود.ء باشد.
(۲) دهانه تخلیه مسیر ثانویه یا اضطراری تخلية آب باران ساختمان باید در معرض دید
جریان آب باران در آن مسیرء بلافاصله نسبت به رفع گرفتگی مسیر اصلی لوله کشی آب باران
۲-۲-۶-۶ نقشه ها و مدارک دبگر
تصویب به ناظر ساختمان ارائه شود.
ب) نقشه‌های آجرائی باید شامل محل و مشخصات کفشوهای دریافت آب باران بام و مسیر و اندازه
قطر و طول و مشخصات لوله‌های قائم و افقی و دریچه‌های بازدید و دیگر اجزای لولهکشی
باشد.
(۳) پلان طبقه (یا طبقات) ساختمان و محوطه آن باید در نقشه‌ها داده شود.
(۴) نقشه‌ها باید شامل دیاگرام لوله کشی, جای کفشوهای آب باران و رقوم لولةٌ خروجی آب باران
از ساختمان (یا ملک) باشد.
(۵) نوع و مشخصات مصالح انتخابی برای لوله کشی باید در نقشه‌ها و مدارک پیوست آنها مشخص
(۷) فشار کار طراحی لولهکشی آب باران باید در نقشه‌ها و مدارک پیوست آن مشخص شود.
پ) علائم نقشه کشی باید طبق یکی از استانداردهای مورد تأیید باشد.
۳-۲-۶-۶ کفشوی آب باران
الف) کفشوی آب باران باید از جنس مقاوم در برابر خوردگی و تابش آفتاب و اختلاف درجه
حرارت باشد و شبکه صافی داشته باشد.
۱۳۳
(۱) کفشوی آب باران باید به ترتیبی باشد که شبكکهةٌ صافی آن دست‌کم تا ۱۰۰ میلی‌متر بالاتر از
سطح بام باشد و در طول استفاده احتمال جدا شدن از مقر خود را نداشته باشد.
(۲) سطوح باز شبکه صافی باید دست‌کم ۱/۵ برابر سطح دهانة لولة قائم آب باران باشد.
ب) کفشوی آب باران باید با اتصالات کاملاً آب‌بند به لوله آب باران متصل شود.
(۱) نصب کفشوی آب باران بام و اتصال آن به لولةٌ آب باران باید به کمک لوازم و مواد آب‌بند به
ترتیبی صورت گیرد که آب باران بام نتواند به مصالح ساختمانی نفوذ کند.
پ) حداقل تعداد کفشوی و لول قائم آب باران بام اصلی ساختمان (غیر از خرپشته و بالکن) نباید از
دو عدد کم تر باشد.
۴-۲-۶-۶ دريچة بازدید
الف) به منظور بازدید در موارد لزوم و رفع گرفتگی احتمالی لوله‌هاء در نقاط زیر باید دريچة بازدید
(۱) در پائین‌ترین قسمت لوله‌های قائم آب باران پیش از پائین ترین زانوی لوله.
(۲) در نقاط تغییر جهت لوله‌های افقی اگر زاوية تغییر جهت لوله بیش از ۳۵ درجه باشد.
(۳) روی لولة اصلی افقي پائین‌ترین قسمت شبکه لولهکشی آب باران در فاصله هر ۱۵ متر (برای
لوله‌های با قطر نامی کمتر از ۱۰۰ میلی‌متر) و در فاصله هر ۲۰متر (برای لوله‌های با قطر نامی
(۴) روی لولةٌ افقی اصلی آب باران خروجی از ساختمان بلافاصله پس از خروج از ساختمان.
ب) دريچهٌ بازدید باید در جائی و به ترتیبی قرار گیرد که دسترسی به آن آسان باشد و به سهولت
بتوان از آن نقطه با فرستادن وسایل مناسب گرفتگی لوله را بر طرف کرد.
(۱) دريچة بازدیدی که روی لولةٌ آب باران نصب می‌شود باید با واشر لاستیکی مناسب و پیچ و
مهره کاملا آب‌بند شود .
(۲) اگر لولة آب باران افقی يا قائم در اجزای ساختمان دفن می‌شود. دريچةٌ بازدید باید تا سطح
تمام شدةٌ کف و یا دیوار ادامه یابد.
(۳) اندازة دريچهٌ بازدید روی لولةٌ آب باران تا قطر نامی ۱۰۰ میلی‌متر باید برابر قطر نامی لوله
باشد و در لوله‌های با قطر نامی بزرگتر از ۱۰۰ میلی‌متر دريچة بازدیند باید دست‌کم ۱۰۰
۱۳۴
۶-۶ لولهکشی آب باران ساختمان
۵-۲-۶-۶ لوله‌های قائم و افقی
الف ) جریان و شیب
(۱) جریان آب باران در داخل کفشوهای آب باران بام و لوله‌های قائم و افقی باید با پیش‌بینی
شیب‌های مناسب و بطور ثُقلی صورت گیرد.
(۲) لوله‌های افقی آب باران باید دارای شیب یکنواخت و مناسب جهت دور کردن آب باران از
لوله‌های قائم باشند.
(۲) شیب معکوس در لوله‌های افقی آب باران مجاز نیست.
(۴) حداقل شیب لوله‌های افقی آب باران در داخل ساختمان باید یک درصد باشد.
ب) لوله‌های قائم
(۱) برای انتقال آب باران بام به پائین ساختمان, لولة قائم ممکن است در داخل ساختمان یا در
خارج ساختمان بطور آشکار روی دیوار خارجی نصب شود.
(۲) از لوله‌های قائم آب باران ساختمان نباید به عنوان لول فاضلاب و یا هواکش استفاده شود.
(۳) لولة قائم آب بارانی که در خارج از ساختمان نصب می‌شود اگر از طرف کوچه و یا خیابان در
معرض آسیب باشد باید یا در داخل مصالح ساختمانی دیوار قرار گیرد و یا با پوشش‌های فلزی
(۴) در صورتیکه لوله‌های قائم آب باران خارج از ساختمان در اقلیمی نصب شوند که مواجه با
احتمال یخ زدن باشد این لوله‌ها باید با روش مناسب در برابر یخ زدن حفاظت شوند.
(۵) اندازة لول قائم آب باران بام دست‌کم باید ۸۰ میلی‌متر باشد.
پ) لوله‌های افقی و قائم یا فیتینگ‌ها و اتصال‌های لولهکشی آب باران ساختمان باید رای شرایط
آزمایش به ترتیبی که در (۵-۶-۱۶) مقرر شده است. کاملاً آب‌بند باشند.
۳-۶-۶ انتخاب مصالح
۱-۳-۶-۶
الف) مصالح لوله کشی آب باران ساختمان باید با رعایت الزامات مندرج در این قسمت از مقررات
انتخاب و کنترل شود.
ب) روی هر قطعه از لوله» فیتینگ, سیفون, کفشوی آب باران و دیگر اجزای لولهکشی آب باران
باید مارک کارخانة سازنده و استاندارد مورد تأییدی که قطعهٌ مورد نظر بر طبق آن ساخته
پ) استفاده از مصالح کار کرده و یا آسیب دیده و معیوب مجاز نیست.
1۳۵
مبحث شانزدهم
۲-۳-۶-۶ شرایط کار
الف) لولهکشی آب باران ساختمان باید در برابر حداکثر فشار استاتیک مربوط به ارتفاع آب در
لوله‌های قائم کاملاً آب‌بند باشد.
ب) مصالح پلاستیکی لولهکشی آب باران که به صورت غیر مدفون در تراز بالاتر از کف پایین‌ترین
1 4102 باشد.
الف) انتخاب لوله و فیتینگ از مصالحی که استانداردهای هر یک در این قسمت مقرر شده است.
برای لولهکشی آب باران ساختمان مجاز است و در هر مورد باید با توجه به حداکثر فشار
استاتیک مربوط به لولة قائم در ساختمان مورد نظر مصالح مناسب انتخاب شود و مورد تأیید
ب) لوله و فیتیگ چدنی سرکاسه دار
(۱) لوله و فیتینگ چدنی سر کاسه‌دار که اتصال لوله به لوله یا لوله به فیتینگ در آن از نوع نر و
مادگی سرتنبوشه‌ای است باید مطابق یکی از استانداردهای زیر باشد:
1347 151
1 416 25
۸74 ۸7
(۲) فیتینگ باید از استانداردی انتخاب شود که با استانداره لوله هم آهنگی داشته باشد.
(۳) سطح داخلی لوله و فیتینگ چدنی سر کاسه‌دار نباید برآمدگی» لبه یا تغییر سطح مقطع
(۴) استفاده از لوله و فیتینگ چدنی سر کاسه‌دار از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از
نظر جنس, ضخامت جدارء اندازه‌ها و نوع اتصال مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأیید
۱۳۶
۶-۶ لولهکشی آب باران ساختمان
پ) لوله و فیتینگ چدنی بدون سرکاسه
(۱) لوله و فیتینگ چدنی بدون سرکاسه که اتصال لوله به لوله یا لوله به فیتینگ در آن با استفاده
از واشر لاستیکی و بست فولادی زنگ ناپذیر و پیچ و مهره انجام می گیرد. باید مطابق با یکی
از استانداردهای زیر باشد:
2367 1۹51
2 , 1 ]۳87 19522 ۱1
6594 1۹50
(۳) سطح داخلی لوله و فیتینگ نباید برآمدگی, لبه یا تغییر سطح مقطع (جز در تبدیل) داشته
(۴) سطح دهانة فیتینگ و قطر خارجی آن باید با قطر خارجی لوله کاملاً برابر باشد تا امکان
آب‌بندی فراهم شود.
(۵) استفاده از لوله و فیتینگ چدنی بدون سرکاسه از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که
از نظر جنس» ضخامت جدارء اندازه‌ها و نوع اتصال مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأیید
ت ) لوله و فیتینگ فولادی گالوانیزه:
(۱) لوله و فیتینگ فولادی گالوانیزه وزن سنگین باید طبق یکی از استانداردهای زیر باشد:
4123 1511
زه 1۹0
10255 »۳7
0 .5077 _ [3/۸5321ک۸ ۸51
(۲) کاربرد لوله‌های فولادی گالوانیزه در خاک (زیر کف پائین‌ترین طبقه با در محوطه) مجاز
(۳) برای شرایط کار عادی می توان "لولةٌ فولادی گالوانیزةٌ درزدار" به کار برد ولی در حالتی که
گالوانیزة بدون درز" انتخاب شود
(۴) فیتینگ باید از استانداردی انتخاب شود که با استاندارد لوله هم آهنگ باشد.
(۵) سطح داخلی لوله و فیتینگ نباید برآمدگی. لبه یا تغییر سطح مقطع (جز در تبدیل)
۱۳۷
مبحث شانزدهم
(۶) استفاده از لوله و فیتینگ فولادی گالوانیزه از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از
نظر جنس, ضخامت جدارء اندازه‌ها و نوع اتصال, مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأیید
ث) لوله و فیتینگ از جنس پلی وینیل کلراید (1-۳۷6])
(۱) لوله و فیتینگ پی وی سی باید از نوع سخت و مطابق یکی از استانداردهای زیر باشد:
9 , 13361 , 12142-1[1 151۸1
5 ۸572
3 ,2 1,۳۸7[ ۳۸۳7 1329 ۳
2 , 3633 150
(۲) در استاندارد 1329 ۳:۸۲ فقط لوله‌هائی که با علامت 2 و یا 137 باشد برای دفن در خاک
(زیر پائین‌ترین طبقه يا در محوطه ) مناسب می‌باشند.
(۲) فیتینگ باید از استانداردی انتخاب شود که با استاندارد لوله هم آهنگ باشد.
(۵) استفاده از لوله و فیتینگ (7-۳۷)1])از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر
جنس, ضخامت جدارء اندازه‌ها و نوع اتصال مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأیید باشد.
(۱) لوله و فیتینگ پلی‌پروپیلن که اتصال لوله به وله یا لوله به فیتینگ در آن از نوع نر و ماده و به
کمک حلقه لاستیکی است. باید طبق استانداردهای زیر باشد:
[ ۶۸۳۲ 1451 اد
2 ۲۸7 1451 <ط
(۲) در استاندارد 1451 ۳۲ فقط لوله‌هایی در خاک دفن می‌شوند (زیر کف پائین‌ترین طبقه یا در
محوطه) که با علامت 17 یا 51 مشخص شده باشند.
(۳) حداکثر فشار کار مجاز این نوع لوله و فیتینگ معادل ۶ متر ستون آب است. بنابراین در
ساختمان‌های بلندتر کاربرد این لوله‌ها برای انتقال آب باران مجاز نیست.
(۴) فیتینگ باید از استانداردی انتخاب شود که با استاندارد لوله همآهنگ باشد.
(۵) سطح داخلی لوله و فیتینگ نباید برآمدگی, لبه. یا تغییر سطح مقطع (جز تبدیل) داشته باشد.
۱۳۸
۶-۶ لولهکشی آب باران ساختمان
(۶) استفاده از لوله و فیتینگ پلی‌پروپیلن از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر
جنس, ضخامت جدارء اندازه‌ها و نوع اتصال مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأیید باشد.
چ) لوله و فیتینگ پلی‌اتیلن (۳)
(۱) لوله و فیتینگ پلی اتیلن با چگالی بالا برای نصب در خاک (زیر کف پائین ترین طبقه) باید
طبق یکی از استانداردهای زیر باشد:
2 ,15197۸71 <ظ
190-0
(۲) در استاندارد 1519 87 لوله‌های پلی‌اتیلن مناسب دفن در خاک (در زیر کف پایین‌ترین
طبقه ساختمان) با علامت "17" مشخص شده‌اند.
(۵) استفاده از لوله و فیتینگ پلی اتیلن از استانداردهای دیگر به شرطی مجاز است که از نظر
جنس, ضخامت جدارء اندازه‌ها و نوع اتصال مشابه استانداردهای مقرر شده و مورد تأیید باشد.
۴-۳-۶-۶ انصال
الف) کلیات
(۱) اتصال لوله به لوله, لوله به فیتینگ و فیتینگ به فیتینگ در لولهکشی آب باران ساختمان باید
طبق الزامات این قسمت از مقررات انجام شود.
(۲) انواع اتصال‌ها باید در فشار آزمایش پس از نصب به ترتیبی که در "(۵-۶-۱۶) آزمایش " مقرر
(۳) پیش از اتصالء دهانه‌های لوله و فیتینگ باید از مواد اضافی پاک شود و سطوح داخلی لوله و
فیتینگ از هرگونه مواد اضافی که ممکن است در برابر جریان آب باران ایجاد مانع کند. کاملاً
تمیز شود. دهانة انتهای لوله و فیتینگ کاملاً باز باشد و سطح داخلی فیتینگ برابر سطح
مقطع داخلی لوله باشد. اگر دهانة انتهایی لوله در کارگاه بریده می‌شود خط برش باید صاف
بدون شکستگی و در سطح عمود بر محور لوله باشد.
(۴) هنگام اتصال نباید مواد درزبندی از درز محل اتصال وارد لوله شود.
ب) اتصال لوله و فیتینگ چدنی سرکاسه دار
(۱) اتصال باید از نوع کنف و سرب باشد.
۱۳۹
مبحث شانزدهم
(۲) فاصلةٌ بین سر کاسه و انتهای بدون سرکاسة لوله یا فیتینگ که در داخل آن قرار می گیرد.
باید کاملاً خشک و تمیز باشد و ابتدا در آن کنف قرارداده و کوبیده شود. کنف درزگیر به
صورت طناب و شامل ۷ تا ۱۰ رشته منظم و تاب داده شده باشد.
(۳) سرب درزگیر باید دارای کیفیت یکنواخت. تمیز و عاری از مواد خارجی باشد.ء سرب مذاب
روی کنف کوبیده شده ريخته شود. سرب ریزی باید بطور پیوسته و بدون انقطاع صورت گیرد.
عمق سرب ریزی نباید کمتر از ۲۵ میلی‌متر باشد. فاصلةٌ رویه بالای سرب از لبة سر کاسه
(۴) پس از پایان سرب ریزی باید رویه بالای آن کوبیده شود تا سرب داغ همه حفره‌ها و گوشه‌ها را
(۵) تا پایان آزمایش لوله کشی آب باران هیچ گونه مواد رنگی و یا مصالح ساختمانی نبایند سطح
درزبندی را بپوشاند.
پ) اتصال لوله و فیتینگ چدنی بدون سر کاسه
(۱) سطح خارجی دو سر لوله یا فیتینگی که به هم متصل می‌شوند باید کاملاً صاف باشد. لبهٌ
انتهای دو سر باید از نظر قطر خارجی کاملاً مساوی باشند و مقابل یکدیگر قرار گيرند.
(۲) یک لاستیک آب‌بندی مخصوص به شکل سر لوله و مقاوم در برابر اثر آب طبق دستور کارخانة
سازنده, باید روی دو سر اتصال بطور مساوی قرار گیرد.
(۳) آب‌بندی و درزبندی لاستیک روی دو قسمت اتصال با استفاده از بست حلقوی که از جنس
فولاد زنگ ناپذیر است و توسط پیچ و مهره جمع شده و به لاستیک فشار می‌آورد انجام شود.
مشخصات و آندازه‌های بست فولاد رنگ‌ناپذیر باید طبق دستور و نظر کارخانة سازندة لوله
باشد. برای آب‌بندی مطمئن, فشار بست روی سطح محیطی منطقه اتصال بایند کافی و
ت) اتصال لوله و فیتینگ فولادی گالوانیزه
(۱) اتصال لوله و فیتینگ باید از نوع دنده‌ای باشد.
(۲) نوع دندةٌ لوله و یا فیتینگ باید طبق یکی از استانداردهای زیر باشد:
1514 1798
1۹0 71
۳۸ 10206
55 21
۱۳۰
۶-۶ لولهکشی آب باران ساختمان
(۲) اتصال دنده‌ای که دنده‌های آن طبق استانداردهای دیگر باشد به شرطی مجاز است که از نظر
اندازه‌های دنده مشابه یکی از استانداردهای مقرر شده و مورد تأٌیید باشد.
ث) اتصال لوله و فیتینگ پی وی سی (۳.۷.
0)
(۱) اتصال لوله و فیتینگ پی وی سی ممکن است با چسب مخصوص و یا به کمک حلقةٌ لاستیکی
و در حالت سرد صورت گیرد.
(۲) اتصال چسبی باید با چسب مخصوص و در حالت سرد و طبق دستور کارخانة سازندة لوله
صورت گیرد. حداقل دمای محیط مجاز برای اجرای اتصال چسبی لوله و فیتینگ پی وی سی.
۵ درجة سلسیوس بالای صفر است مگر این که سازنده چسب شرایط دیگری را تعیین کرده
(۲) اتصال به کمک حلقةٌ لاستیکی, باید در حالت سرد. با استفاده از مواد روان کنندة پیشنهادی
کارخانه سازنده و بدون اضافه کردن مواد خارجی انجام گیرد. در این اتصال انتهای بدون
سرکاسة لوله یا فیتینگ در داخل دهانة سرکاسه‌دار قطعهٌ دیگر که در آن یک حلقةُ لاستیکی
قرار می‌گیردء با فشردن (پوش فیت) آب‌بند و گازبند می‌شود. :
چ) اتصال لوله و فیتینگ پلی‌اتیلن
(۱) اتصال باید با ذوب کردن لبه‌های دو قسمت اتصال (لوله و فیتینگ) با جای دادن در قالب
مخصوص و گرم کردن قالب تا دمای لازم برای ذوب انجام می‌شود. بر اثر گرم شدن سطوح
مقابل هم ذوب و قابل در هم تنیدن و یک پارچه شدن می‌شوند.
(۲) دمای ذوب باید طبق دستور کارخانة سازندةٌ لوله باشد:
چ) در لولهکشی آب باران ساختمان استفاده از اتصال‌های زیر مجاز نیست:
(۱) اتصال با سیمان و یا بتن .
(۲) اتصال با خمیرهای قیردار
(۳) اتصال با رینگ‌های لاستیکی برای لوله‌های با قطرهای متفاوت.
(۴) استفاده از چسب برای اتصال لوله‌ها و فیتینگ‌های پلاستیکی ناهمجنس.
۴-۶-۶ اجرای لوله کشی
۱-۴-۶-۶ کلیسات
الف) اجرای لولهکشی آب باران ساختمان باید طبق الزامات مندرج در این قسمت از مقررات انجام
۱۳۱
مبحث شانزدهم
ب) اجرای لوله کشی باید توسط کارگران آموزش دیده و ماهر و تحت نظارت مسئولان مسسات
مجاز و کارشناس آمور نظارتی و با آشنائی کامل به مقررات مندرج در این قسمت انجام گیرد.
آسیب‌دیدگی» خوردگی» یخبندان» گرفتگی و جلوگیری از تولید صداهای مزاحم ناشی از جریان آب
و با دقت کامل و دور از هر نوع اشتباه و دوباره کاری انجام شود.
۲-۴-۶-۶ لوله‌گذاری در ترنچ
الف) کف بستری که برای دفن لوله‌های افقی آب باران حفر می‌شود باید با استفاده از ماسه و شن
نرم طوری آماده شود که برای تحمل وزن لوله به اندازة کافی محکم و مقاوم باشد و با قرار
دادن لوله در آن, بستر زیر لوله کاملاً فرم لوله را به خود بگیرد و تکیه‌گاه یک‌دست و
یکنواختی زیر لوله پدید آید.
ب) اگر عمق ترنچ بیش از آن چه برای تراز لوله‌گذاری لازم است باشد. در این حالت باید کف ترنچ
را با لایه‌های ۱۵۰ میلی‌متری ماسه و شن نرم پُرکرد و هر لایه را جداگانه کوبید تا در تراز
پ) اگر در کف بستر لوله‌گذاری سنگ مشاهده شود. باید قسمت سنگی را دست‌کم تا ۵ میلی‌متر زیر تراز
نصب لوله تراشید و کف بستر را با ماسه و شن نرم پُرکرد و کوبید تا تکیه‌گاه یک دست. یکنواخت و
ت( تکیه‌گاه وله در طول بین دو اتصال, باید پیوسته باشد و وزن وله به طور یکتواخت به این تکیه‌گاه
منتقل شود. قرار دأدن لوله روی تکیه‌گاه منقطع.ء که فقط زیر نقاط اتصال يا در فاصلةٌ بین دو اتصال
ث) اگر خاک کف بستر لوله‌گذاری ضعیف و غیر مقاوم باشد و نتوان آن را مستقیماً به عنوان تکیه‌گاه
لوله مورد استفاده قرار دادء باید کف بستر را به عمق دست‌کم دو برابر قطر لوله بیشتر حفرکرد و با
لایه‌های ماسه و شن نرم تا تراز لوله‌گذاری پُرکرد و کوبید. تا تکیه‌گاه مناسبی پدید آید.
ج) پس از لوله‌گذاری باید اطراف و روی لوله را با خاک نرم و سرند شده پرکرد. پرکردن اطراف و
اطراف لوله باید یکنواخت و متعادل باشد تا لوله را در راستای محور خود ثابت و ساکن, نگاه
دارد.
۲-۴-۶-۶ نکات اجرائی
الف ) لولهکشی باید به ترتیبی انجام شود که جریان آب باران بطور ثقلی از کفشوهای آب باران بام
و دیگر سطوح باران گیر بگونه‌ای مطمتن جمع آوری و از طریق لوله‌های قائم و افقی به
پائین‌ترین طبقه هدایت و توسط لول خروجی به خارج از ساختمان هدایت شود.
۱۳۲
۶-۶ لولهکشی آب باران ساختمان
(۲) مسیر لوله‌های آب باران تا ممکن است مستقیم باشد و اگر تغییر جهت لازم شود از زانوهای
پیش ساخته و استاندارد استفاده شود. خم کردن لوله مجاز نیست.
(۳) در اطراف دریچه‌های بازدید باید فضای لازم برای دسترسی آسان جهت فنر زدن و تمیز کردن
(۴) در صورت استفاده از لوله‌های پلاستیکی که دارای ضریب انبساط حرارتی بالائی هستنده باید
ب) مسیر لوله‌ها
(۱) لوله‌ها باید به موازات سطوح دیوارهاء کف و سقف ساختمان نصب شود.
(۲) لوله‌های آب باران نباید در داخل قسمت‌های بتنی ساختمان دفن شوند و چنانچه ناگزیر طول
کوتاهی از لوله از قسمت‌های بتنی می‌گذرد از نظر امکان دسترسی‌های لازم برای انجام
تعمیرات احتمالی پیش‌بینی‌های لازم انجام شود.
(۳) لوله‌های روکار باید به موازات سطوح دیوارها و کف و سقف نصب شوند و با بست در محل
نصب محکم و ثابت باقی بمانند. فاصلةٌ لولةٌ روکار با سطوح دیوار و سقف پشت آن باید به
اندازه‌ای باشد که رنگ کاری سطوح خارجی لوله را امکان‌پذیر نماید.
(۴) در عبور لوله از دیوار» کف و سقف باید فضای اطراف لوله با مصالحی مناسب پرشود و با
مسدودکردن هر دو طرف با مواد مناسب جائی برای پناه گرفتن حشرات و حیوانات و ورود
آنها به داخل ساختمان باقی نماند. چنانچه لوله از فضای تر عبور می‌کند باید با مواد آب‌بند
فضای دور لوله غیرقابل نفوذ آب شود.
(۵) لولهکشی باید طوری اجرا شود که بار اسکلت و سازه ساختمان یا انبساط ساختمان روی آن
اثر نگذارد. اگر عبور لوله از درز انبساط ساختمان ناگزیر باشد باید روی لوله در محل درز
انبساط ساختمان قطعة انبساط با جدار صاف داخلی نصب شود .نصب قطعهٌ انبساط روی لوله
در عبور از درزهای انبساط در طبقات زیرزمین الزامی نیست.
(۶) در عبور لوله از دیوار, کف و سقف باید مقررات آتش‌سوزی مربوط به این اجزای ساختمان در
مورد فضای اطراف لوله نیز رعایت شود و دور لوله با مواد مقاوم در مقابل آتش پر شود. مواد
مقاوم در برابر آتش در فضای دور لوله‌های پلاستیکی باید از نوعی باشد که در صورت وقوع
حریق احتمالی در ساختمان و ذوب شدن و ریختن لوله‌های پلاستیکی, افزایش حجم پیدا
کرده و محل عبور لوله را کاملا پر کند تا از انتقال آتش و دود از آن محل به منطقه مجاور
جلوگیری شود.
۱۳۳
نامز اما ات ی
(۷) اگر لول خارجی آب باران. آب باران را از بام بالاتر به بام پائین‌تر هدایت می‌کند باید دهانة
خروجی آب از لولة قائم با کمک یک زانوی ۹۰ درجه (یا دو زانوی ۴۵ درجه) جریان آب را از
سنگ يا بتن در برابر خورندگی آب خروجی مقاوم شود.
۵-۶-۶ آزمایش
الف) کلیات
(۱) لولهکشی آب باران ساختمان باید طبق الزامات مندرج در این قسمت از مقررات آزمایش شود.
(۲) پیش از آزمایش و تأیید لولهکشی هیچ یک از اجزای لولهکشی نباید با رنگ یا اجزای
ساختمانی پوشانده شود. به هنگام آزمایش همة اجزای لولهکشی باید آشکار و قابل بازرسی
ب) آزمایش نشت با آب
() آزمایش با آب باید برای حداکثر فشار استاتیک مربوط به ارتفاع بلندترین لوله‌های قائم آب
باران صورت گیرد.
(۲) لوله‌های قائم آب باران باید بطور کامل از طریق کفشوهای آب بارآن بام با آب پر شوند.
(۳) لوله‌های افقی آب باران در پائین‌ترین طبقه باید هم زمان با لوله‌های قائم به طور کامل با آب
(۴) مدت آزمایش دست‌کم ۱۵ دقیقه است. پس از پر کردن کامل لوله‌ها با آب در صورت پائین
(۵) در صورت مشاهدةٌ نشت آب باید قطعه و یا اتصال معیوب تعویض و يا ترمیم شود و آزمایش با
آب تکرار شود
یپ تا
۷-۶ بست و تکیه‌گاه
۷-۶ بست و تکیه‌گاه
۱-۷-۶ دامنه
۱-۱-۷-۶ طراحی, انتخاب مصالح. ساخت و نصب بست و تکیه گاه برای لوله کشی‌های زیر باید
طبق الزامات این فصل از مقررات انجام گیرد.
الف) لولهکشی توزیع آب مصرفی ساختمان
ت) لولهکشی آب باران ساختمان
۲-۱-۷-۶ این فصل الزامات بست و تکیه‌گاه لوله و دیگر اجزای لوله کشی را مقرر می‌کند.
الف) الزامات طراحی. آنتخاب مصالح, ساخت ۲ نصب تکیه‌گاه برای لوازم بهداشتی. مخازن 9
دستگاه‌های دیگری که در تاسیسات بهداشتی ساختمان بکار می‌رود. خارج از حدود این فصل از
مقررات اأست.
۳-۱-۷-۶ طراحی, انتخاب مصالحء ساخت و نصب بست (جزئی که لوله را می‌گیرد). تکیه‌گاه
(جزئی که به اجزای ساختمان متصل می‌شود) و قطعه و یا قطعات واأسط که بست و تکیه‌گاه را به
۴-۱-۷-۶ این فصل از مقررات الزامات آنواع بست و تکیه‌گاه» شامل آویزء گیره» کورپی,
دیوا رکوبء پایهء هادی, مهار را که برای نگهداشتن لوله در موقعیت معین به کار می‌روند.ء مقرر
می‌دارد.
الف) در صورتی که آنواع دیگری از بست و تکیه‌گاهء برای لوله‌کشی‌های مشخص شده در (۱-۱-۷-۱۶)
۱۳۵
۲-۷-۶ نکات عمومی
۱-۲-۷-۶ بست و تکیه‌گاه باید برای نگهداری لوله و دیگر اجزای لولهکشی مناسب باشد و مورد
الف) هر قسمت از لوله و دیگر اجزای لوله کشی باید به کمک بست و تکیه‌گاه در وضعیت معینی
ب) بست و تکیه‌گاه باید در برابر وزن لوله و سیال داخل آن (آب مصرفی» فاضلاب, آب باران) مقاوم
(۱) در محاسبه بست و تکیه‌گاه لوله‌های فاضلاب و آب باران» باید لوله‌ها کاملاً پر از آب در نظر
پ) بست و تکیه‌گاه علاوه بر وزن لوله و سیال داخل آن. باید در برابر دیگر بارهای وارده (عایق,
انقباض,اتبساط باد و غیره) تا حد کافی مقاوم باشد.
ت) در مناطق زلزله‌خیزء طراحی, ساخت و نصب بست و تکیه‌گاه لوله‌کشی‌ها باید علاوه بر بارهای
فوقء با ملاحظدٌ بارهای واردة ناشی از نیروهای زلزله و با رعایت ضوابط مقرر در "مبحث ششم
مقررات ملی ساختمان" و فصل چهارم آئین‌نامه ۲۸۰۰ انجام گیرد.
ث) مصالح ساخت بست و تکیه‌گاه باید در برابر اثر خوردگی محیط نصب مقاوم باشد.
(۱) اتصال بست به لوله باید به ترتیبی باشد که تماس مستقیم مصالح بست و سطوح خارجی لوله
موجب ایجاد اثر گالوانیک نشود.
(۲) اتصال بست به لوله باید به ترتیبی باشد که به سطوح خارجی لوله آسیب نرساند.
ج( اتصال تکیه‌گاه به دیوارها و سقف‌ها و دیگر اجزای سازه‌ای ساختمان باید به ترتیبی باشد که به
این اجزا آسیب نرساند.
(۱) اتصال تکیه‌گاه به دیوارها و سقف‌های ساختمان. که برای مقاومت در مدت معینی در برأبر
آتش طراحی شده‌اند, باید با استفاده از مصالحی صورت گیرد که به همین اندازه در مقابل
آتش مقاوم باشند.
چ) لوله‌های فاضلاب و آب باران باید برای جلوگیری از حرکت طولی مهار شوند.
از دو اندازه» باید مهار شوند.
(۲) لوله‌ها در محل تغییر امتداد لولهکشی باید مهار شوند.
۱۳۶
۲-۲-۷-۶ طراحیء ساخت و نصب بست و تکیه‌گاه باید با رعاییت حرکات طولی لوله ناشی از
انقباض و انبساط صورت گیرد و طوری باشد که حرکت لوله‌هاء بدون ایجاد تنش اضافی امکان پذیر
الف) در مواردی که لوله در معرض انبساط باشد برای سهولت در حرکت طولی لوله‌های افقی بست
و تکیه‌گاه باید از نوع هادی محوری باشد.
ب) در مواردی که لولة افقی در معرض حرکات جانبی ناشی از انقباض و انبساط باشد بست و
تکیه‌گاه لوله باید از نوع هادی گشتاوری باشد.
پ) در نقاط ثابت. بست و تکیه‌گاه لوله‌های افقی یا قائم باید از نوع مهار باشد.
۳-۷-۶ بست و نکیه‌گاه لوله‌های قائم
۱-۳-۷-۶ لوله‌های چدنی قائم
الف) بست لوله‌های چدنی قائم (سرکاسه‌دار و بدون سه کاسه) باید از نوغ گیره باشد تکیه‌گاه
لوله‌های چدنی قائم باید از نوع پایه باشد که در زیر پائین‌ترین زانوی لولةٌ قائم قرار می‌گیرد و
وزن لوله را به اجزای ساختمان منتقل می‌کند.
ب) بست گیره‌أی لوله‌های چدنی قائم باید از پروفیل‌های فولادی يا چدنی باشد و لوله‌ها را محکم
نگاه دارد.
(۱) بست گیره‌ای لوله‌های چدنی قائم باید تا ممکن است در لوله‌های سرکاسه‌دار نزدیک سرکاسه
و در لوله‌های بدون سرکاسه نزدیک اتصال قرار گیرد.
(۲) تکیه‌گاه لوله‌های چدنی قائم باید با قطعات چدنی و یا فولادی ساخته شود که بست لوله را به
اجزای ساختمان متصل می‌کند. اتصال تکیه‌گاه ممکن است در اجزای ساختمان کار گذاشته
شود و یا با پیچ و مهره به اسکلت ساختمان محکم شود.
پ) پایه لوله‌های چدنی قائم باید روی بتن, آجر و سیمان یا اسکلت فولادی که به سازه ساختمان
متصل می‌شود.» قرار گیرد.
۲-۳-۷-۶ لوله‌های فولادی گالوانیزة قائم
الف) بست و تکیه‌گاه لوله‌های فولادی قائم باید از نوع گیره‌ای, کورپی» آویز و یا اسکلت فلزی باشد.
(۱) اگر لوله در معرض حرکات ناشی از انقباض و انبساط باشد بست باید لوله را نگاه دارد ولی آویز
امکان حرکت طولی را بدهد.
۱۳۷
بِ پبست گیره‌ای یا کوریی لول فولادی گالوانیزة قَائم باید از جنس پروفیل‌های فولادی, چدن
لوله را به اجزای ساختمان متصل کند. اتصال تکیه‌گاه ممکن است در اجزای ساختمان کار
گذاشته شود و یا با پیچ و مهره به اسکلت فلزی ساختمان محکم شود.
ت) اگر لوله عایق‌دار باشد بست گیره‌ای پا کورپی لوله را محکم نگاه می‌دارد و عایق روی بست را
می‌پوشاند.
(۱) ممکن است بست روی عایق لوله بسته شود در این صورت لازم است بین عایق و بست یک
لایی فولادی به ضخامت حداقل ۱/۵ میلی‌متر در طول ۳۰۰ میلی‌متر لوله را در برگیرد.
۳-۳-۷-۶ لوله‌های مسی قائم
الف) بست لوله‌های مسی قَائم باید از نوع گیره‌ای. کورپی یا آویز باشد. اگر لوله در معرض حرکات
بدهد.
ب) بست گیره‌ای یا کورپی لوله‌های مسی باید از جنس برنجی,ء مسی و پلاستیکی باشد.
خارجی لوله مسی یک لایی از ورق برنجی قرار گیرد.
پ) تکیه‌گاه لوله‌های مسی باید با قطعات مسی, برنجی یا پلاستیکی ساخته شود که پست لوله را به
ت) اگر لوله عایق‌دار باشد بست گیره‌ای یا کورپی باید لوله را محکم نگاه دارد و عایق روی بست را
۴-۳-۷-۶ لوله‌های پلاستیکی تک لایه و چند لایة قائم
الف) بست لوله‌های پلاستیکی تک لایه و چند لاية قائم باید از نوع گیره‌ای يا کورپی باشد.
پ) تکیه‌گاه لوله‌های پلاستیکی تک لایه و چند لایه قائم باید از جنس فولاد و یا پلاستیک ساخته شود
که بست لوله را به اجزای ساختمان متصل کند. اتصال تکیه‌گاه ممکن است در اجزای ساختمان
کار گذاشته شود و یا با پیچ و مهره به اسکلت ساختمان محکم شود.
۱۳۸
ت) بست و تکیه‌گاه لوله‌های پلاستیکی تک لایه و چند لایة قائم باید امکان حرکت طولی ناشی از
انقباض و انبساط لوله را بدهد.
ث) در مورد نوع بست و تکیه‌گاه لوله‌های پلاستیکی تک لایه و چند لایه رعایت دستورالعمل‌های
سازندة لوله الزامی است.
۴-۷-۶ بست و تکیه‌گاه لوله‌های افقی
۱-۴-۷-۶ لوله‌های چدنی افقی
الف) بست و تکیه‌گاه لوله‌های چدنی افقی (سر کاسه‌دار و بدون سرکاسه) باید از نوع آویزء دیوار
کوب یا کورپی باشد.
(۱) بست باید از نوع گیره باشد که لوله را مهار کند و در وضعیت معین نگاه دارد.
(۲) تکیه‌گاه باید به کمک قطعات چدنی يا فولادی به اجزای ساختمان محکم شود.» یا با پیچ و مهره به
ب) بست گیره‌ای لوله‌های چدنی افقی باید تا حد امکان در لوله‌های سرکاسه‌دار نزدیک سرکاسه و
در لوله‌های بدون سرکاسه نزدیک اتصال قرار گیرد.
پ) در صورت دفن لوله‌های افقی در خاک لوله باید روی بستر ماسه‌ای قرار گیرد.
۲-۴-۷-۶ لوله‌های فولادی گالوانیزهٌ افقی
الف) بست و تکیه‌گاه لوله‌های فولادی گالوانیزة افقی باید از نوع آویز, دیوار کوب» گیره» کورپی, با
مجموعه‌ای از قطعات فلزی باشد.
(۱) اگر لوله در معرض حرکات ناشی از انقباض و اتبساط باشد در حالت آویز بست باید لوله را نگاه
دارد و آویز باید بطور آونگی امکان حرکت طولی و عرضی لوله را بدهد.
ب) انواع بست
(۱) در ترکیب بست و تکیه‌گاه آویز بست باید از نوع گیره‌ای باشد.
(۲) در ترکیب بست و تکیه‌گاه دیوار کوب و اسکلت فلزی بست باید از نوع گیره‌ای يا کورپی باشد.
پ) آنواع تکیه‌گاه
(۱) تکیه‌گاه آویز ممکن است در اجزای ساختمان کار گذاشته شود.
(۲) تکیه‌گاه دیوار کوب در اتصال با اسکلت فلزی ممکن است با اتصال پیچ و مهره باشد.
۱۳۹
(۲) در تکیه‌گاه دیوارکوب و اسکلت فلزی اتصال بست به لوله باید در نقاط ثابت از نوع مهار و در
نقاط دیگر از نوع هادی باشد.
ت) اگر لوله عایق‌دار باشد بست گیره‌ای یا کورپی لوله را نگاه می‌دارد و عایق روی بست را
می‌پوشاند.
(۱) ممکن است بست روی عایق لوله بسته شود در این صورت لازم است بین عایق و بست یک
لایی فولادی قرار گیرد.
(۲) لایی فولادی باید دست‌کم به ضخامت ۱/۵ میلی‌متر و طول ۳۰۰ میلی‌متر باشد.
ث) بست لوله‌های فولادی گالوانیزةٌ افقی باید از پروفیل‌های فولادی. چدن چکش‌خوار یا
۳-۴-۷-۶ لوله‌های مسی افقی
الف) بست و تکیه‌گاه لوله‌های مسی افقی باید از نوع آویزء دیوار کوب, گیره» کورپی یا اسکلت فلزی
(۱) اگر لوله در معرض حرکات ناشی از انقباض و انبساط باشدء در حالت آویزء بست باید لوله را
نگاه دارد و آویز امکان حرکات طولی و عرضی لوله را بدهد.
(۲) به این منظور آویز باید امکان حرکت آونگی داشته باشد.
ب) آنواع بست
(۱) در ترکیب بست و تکیه‌گاه آویز بست باید از نوع گیره‌ای باشد.
(۲) در ترکیب بست و تکیه‌گاه دیوا ر کوب و اسکلت فلزی بست باید از نوع گیره‌ای یا کورپی باشد.
ب) انواع تکیه‌گاه
(۱) تکیه‌گاه آویز ممکن است در اجزای ساختمان کار گذاشته شود.
(۲) تکیه‌گاه دیوار کوب در اتصال با اسکلت فلزی ممکن است با اتصال پیچ و مهره‌ای باشد.
(۳) در تکیه‌گاه دیوار کوب با اسکلت فلزی اتصال بست به لوله باید در نقاط ثابت از نوع مهار و در
نقاط دیگر از نوع هادی باشد.
ت) اگر لوله عایق‌دار باشدء بست گیره‌ای یا کورپی لوله را نگاه می‌دارد و عایق روی بست را
می‌پوشاند.
(۱) ممکن است بست روی عایق لوله بسته شود در این صورت لازم است بین عایق و بست یک
لایی از ورق برنجی قرار گیرد.
۱۳۰
تسش
ث) اگر بست از پروفیل‌های فولادی باشد پاید بین سطح داخلی گیره یا کورپی و سطح خارجی لوله
۴-۴-۷-۶ لوله‌های پلاستیکی تک لایه و چند لايةٌ افقی
الف) بست لوله‌های تک لایه و پا چند لایة افقی باید از نوع گیره‌ای يا کورپی باشد.
ب) بست‌های لوله‌های پلاستیکی تک لایه و یا چندلاية افقی باید با قطعات فولادی و یا پلاستیکی
پ) تکیه‌گاه لوله‌های پلاستیکی تک لایه و یا چندلايةٌ افقی باید با قطعات فولادی یا پلاستیکی
ساخته شود که بست لوله را به اجزای ساختمان متصل کند. اتصال تکیه‌گاه ممکن است در
اجزای ساختمان کار گذاشته شود يا با پیچ و مهره به اسکلت ساختما ن محکم شود.
ت) بست و تکیه‌گاه لوله‌های پلاستیکی تک لایه و چندلاية افقی باید امکان حرکت طولی ناشی از
انقباض و انبساط طولی را بدهد.
۵-۷-۶ محل بست‌ها و تکیه‌گاه‌ها
۱-۵-۷-۶ فاصله بست‌ها
الف) فاصله دو بست مجاور از هم در لوله‌های قائم و افقی برای لوله‌های از جنس‌های مختلف
که در این مبحث از مقررات ملی ساختمان کاربرد داره باید حداکثر برابر ارقام جدول (۱-۵-۷-۱۶)
"الف *" باشد.
۲-۵-۷-۶ فاصله تکیه‌گاه‌هاً
الف) فاصله تکیه‌گاه‌ها بر حسب نوع بست و تکیه‌گاه متفاوت است و باید از فاصله بست‌های لوله
۳-۵-۷-۶ اگر یک دسته لوله از جنس‌های مختلف و یا قطرهای مختلف تکیه‌گاه مشترک داشته
باشند (مثلاً در آویز که تعدادی لولةٌ افقی به موازات هم روی پروفیل فولادی مشترک نصب
می‌شوند) فاصلةٌ دو بست مجاور معادل کوچکترین فاصله‌ای خواهد شد که از جدول
(۱-۵-۷-۱۶) "الف " برای یکایک لوله‌های این دسته لوله مشخص می‌شود.
۱۳۱
مبحث شانزدهم
جدول ۱-۵-۷-۱۶ "الف "۲- حداکثر فاصلةٌ دو بست مجاور در انواع لوله کشی
دا فطرنامی لد ار را
جنس لو ای مفطلوود ی
لهدهای حجد: کاسه دا
لوله‌های چدنی سرکاسه دار در تمامی قطرها ۳ ۱/۸
و بدون سرکاسه
۵ میلی‌متر و کوچکتر ؛ ۱ اینج و کوچکتر ۳ ۳۱
۱
۳۲ ۱۳ ۳ ۳۱
۳۴
۱
, ۳ ۰ تا ۵۰ 711 ۳۷ ۳۷
لوله‌های فولادی گالوانیزه ها
۱
۵ تا ۷۵ -۲تا ۳ ۳۶ ۳۴
۲
.۱ ۴ ۳۶ ۴۳۳
۵ میلی‌متر و کوچکتر ۱ تدی ۱/۸
۱
۲ تا ۴۰ ری ۱۳ ۳ ۲/۴
لوله‌ها ۳۴
ها ی :۵ | ۲ ۳ | ۲۷
۱
۵ تا ۱۰۰ --۲تا ۴ ۳۷ ۳
۲
له‌های پلی‌اتیلد
لوله‌های پلی‌اتیان معمولی و ۵۷ ۲4 ۷۲ ۵
یا مشبک 0۳7 ۴
لوله‌های چند لایه پلیآتیلن ۳
مشبک + آلومینیوم ۹٩ تا ۶۱ 5 ۱1۲ ۸/
۳۳ ...۲۳۲۸
له‌های 7 اتلد
لوله‌های ترکیبی پلی‌اتیلن ۹ ۶۱ گیل ۱۲ ۸
دمای بالا" + الومینیوم ۲۳۸
۱
۲ تا ۴۰ ری 1 ۱۲ ۵
لوله‌های پی وی سی و
۳۳ ۵ ۲ ۱۲ ۶
۱۰۰۱۵ ۴۱۳ ۱/۸ 1۹
۱۵۰ ۶ ۱/۸ ۱۲
۱۳۲
پیوست۱: اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی تنوزیع آب
پ ۱-۱-۱ ((پیوست ۱ - اندازه‌گذاری لوله‌ها در لولهکشی توزیع آب مصرفی ساختمان)) به عنوان
را به عنوان جزئی از مقررات که رمایت آن الزامی است. تلقی کرد.
ب ۳-۱-۱ روش پیشنهاد شده در ((پیوست ۱ - اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی توزیم آب
مصرفی ساختمان)) به هیچ وجه استفاده از روشهای مهندسی دیگر را به شرط تأبید منتفشی
پ ۳-۱-۱ روش پیشنهادی برای اندازه‌گذاری لوله‌ها در لولهکشی توزیع آب مصرفی ساختمان
شامل اجزای زیر است :
پ ۱-۳-۱-۱ تعیین حداکثر مصرف لحظه‌ای آب؛
پ ۲-۳-۱-۱ رعایت همزمانی با توجه به احتمال استفاده از هر مصرف کننده و تعیین حداکثر
پ ۲-۳-۱-۱ تعیین مقدار افت فشار در طول لوله؛
پ ۳-۳-۱-۱ تعیین قطر نامی لولةٌ مورد نیاز؛
۱۳۳
مبحث شانزدهم
پ ۴-۱-۹ در جدول‌ها و منحنی‌هایی که در ((پیوست ۱ - اندازه گذاری توله‌ها در لوله کشی توزیع
آب مصرفی ساختمان)) مورد استفاده قرار گرفته, برابری واحدها به ترتیب زیر است:
- گالن آمریکایی در دقیقه (010ع) < ۳/۷۸۵ لیتر در دقیقه؛
- فوت (1]) < ۳۰۴/۸ میلی‌متر ؛
- پوند (10) - ۰/۴۵۴ کیلوگرم ؛
- اینچ (171) < ۲۵/۴ میلی‌متر ؛
پ ۱-۳-۱ حداکثر مصرف لحظه‌ای هر یک از لوازم بهداشتی که فقط برای اندازه گذاری لوله‌ها
کاربرد داردء با واحد [].8.۳ مشخص می‌شود.
پ ۲-۲-۱ مقدار [].5.۳ هر یک از لوازم بهداشتی, در جدول پ ۲-۲-۱ داده شده است.
پ ۱-۳-۱ با استفاده از جدول پ ۲-۲-۱ مقدار [].5.۳ برای هر قسمت از لولهکشی, که به تعداد
معینی از لوازم بهداشتی مختلف آب می‌رساند به دست می‌آید ولی همةٌ لوازم بهداشتی همزمان
از لوله کشی, با توجه به احتمال همزمانی استفاده از لوازم بهداشتی مختلف. حداکثر محتمل مقدار
پ ۲-۳-۱ جدول پ ۲-۳-۱ حداکثر محتمل مقدار جریان آب را در دو حالت. استفاده عمده از
توالت‌های با شستشوی فلاش‌تانک يا فلاش‌والی بر اساس [].85.۳ به دست می‌دهد.
پ ۴-۱ افت فشار در طول لوله
پ ۱-۴-۱ فشار شبكه آب مصرفی قبل از کنتور آب باید نیازهای زیر را تأمین کند:
۱۳۴
ار تس اس و و
- افت فشار در لوله‌ها با توجه به روش محاسبةٌ مقدار جریان در پ (۲-۱)؛
جدول پ ۲-۲-۱ مقدار [].5.۳ برای لوازم بهداشتی مختلف
1 لت ی سا ی :
ص تت
وش را وا ولو ۵ | ۵
ها سا هه ال
و
و هی
و
ماشین ظرفوی خصوعی ] اوغاتیکا 7 |[ ۷۴ ۷۴
۱۳۵
مبحث شانزدهم
جدول پ ۳-۳-۱- تعیین مقدار جریان آب
ی
سک
ی
,3333
اک
اه که هس
۳۶
ادامه جدول پ ۲-۳-۱- تعیین مقدار جریان آب
سا را لب هل هد للع
و لش
۹ ۳۳۵ ها ۵۹۳۲ | ۳۳۵
۹1۳۷
پ ۲-۴-۱ افت فشار در کنتور آب
پ ۱-۲-۴-۱ در شکل پ ۲-۴-۱ (180) اقت فشار کنتور آب از نوع دیسکی بر حسب پوند بر اینچ
مربع برای هر مقدار جریان آب بر حسب 8017 و در شکل پ ۲-۴-۱ (51) افت فشار کنتور بر
حسب کیلوپاسکال برای هر مقدار جریان آب بر حسب لیتر در ثانیه نشان داده شده است. در
صورتی که کنتور از نوع دیگر باشد. باید از منحنی افت فشار مخصوص آن استفاده شود.
3 ات
۰ :
1
اما لا بل بابلا 5
7/۱۱ ۷/۷۷۱/۱۱۷ ا هللا و
۱۷/۱ ۷۷ هللا +
لا 7/۱ ال ۱/۱۱۱۷ ال الا ۱
ابا /۱/ الا 7 ار اقلا
اما ۱۱/۷ اما لب الا ٩
۱3331 3
1181181011111 ۱۱۱۳۱۱8813
11۱31:1118 80 ۱۳۵8 1
1/ / / / / ۱
000 800 500 400 200 0 80 0 40 20 8۵ 6 4
مقدار جریات آب برخضب 80111
شکل پ ۲-۴-۱ (1۳) - افت فشار در کنتور نوع دیسکی بر حسب پوند بر اینچ مربع
۳۸
سار رد ی
7/7 ال لالم /ا |
: 7 100
ار بل لبلب بل لام
را را با اما س
0 رآ ۳ اه کج ۳ از ی ات ار ۷ 0 ۳۵ ۹۳ ری
للب یب للا ربلد ار ابا اا 3
یز(
او 93 ۱
۲ / 7 0 نج
را ما را
ابا 7 ال بل ال با
زا ال ا اباب الا اب الاو
ابا ای لا ۷ اب ایا
60 50 40 30 20 کل 81۵ ٩56 4 3 2 کل ز 08 0.6 04
مقدار جریان آب (برحسب ول])
شکل پ ۲-۴-۱ -)٩1( افت فشار در کنتور نوع دیسکی بر حسب کیلوپاسکال
پ ۳-۴-۱ فشار استاتیک ناشی از ارتفاع ساختمان, از اختلاف ارتفاع تراز نصب کنتور آب و
پ ۴-۴-۱ حداقل فشار آب خروجی. که در دورترین و بالاترین شیر مورد نیاز است. بر حسب نوع
لوازم بهداشتی متفاوت است. جدول (۵-۳-۳-۱۶) آ"ب" حداقل فشار آب مورد نیاز در خروج از
شیر لوازم بهداشتی مختلف را نشان می دهد.
پ ۱-۵-۴-۱ برای ساده کردن محاسبات. افت فشار در فیتینگ‌ها و شیرها به طول لولة هم ارز
آنها تبدیل می‌شود.
پ ۲-۵-۴-۱ جدول پ ۲-۵-۴-۱ طول لوله هم ارز فیتینگ‌ها و شیرها در لوله کشی فولادی
گالوانیزه را بر حسب فوت نشان می‌دهد.
۱۳۹
جدول پ ۲-۵-۴-۱- طول لوله هم ارز فیتینگ‌ها و شیرها در لوله کشی فولادی گالوانیزه
بر حسب فوت
پ ۳-۵-۴-۱ جدول پ ۳-۵-۴-۱ طول لوله هم ارز فیتینگ‌ها و شیرها در لوله کشی فولادی
گالوانیزه را بر حسب متر نشان می‌دهد.
جدول پ ۳-۵-۴-۱- طول لوله هم‌ارز فیتینگ‌ها و شیرها در لوله کشی فولادی گالوانیزه
زانوی ۴۵ ۳۶ ۰/۳۵ 1۵۴ اهر ۰/۹۱ ۱/۳۱ ۱۵۸۲ ۱/۸۲
زانوی ۹۰۰ ۳۰ ۶ ۰.۹۱ ۱/۳۱ ۱1۵۹۲ ۲/۱۳ ۲/۳۳ ۳/۴
سه‌رأهی ۸ ۳۴ ۳۷ ۰.۳۶ ۰/۳۵ ۶۰ ۷۶ ۰/۹۱
سه‌راهی انشعاب ۹۱ ۱/۳۱ ۱/۵۱ ۱/۸۲ ۲/۱۳ ۳۰۴ ۳/۸۵ ۳۵۷
شیر کشویی ۰1۲ ۰/۱۵ ۸ ۳۳ ۳۰ ۳۹ ۳۸ 1۳۰
شیر تنظیم ۳۴ ۳۳ ۳۵ ۰1۵۷ ۶۷ ۰/۹۱ ۱/۱۲ ۱/۳۷
شیرتخلية سماوری ۱ ۰/۲۴ | ۰/۳۳ | ۰/۴۵ ۱ ۰/۵۷ ۱ ۰/۶۷ ۹ ۲ ۱۳۷
شیر یک‌طلرفه ۱/۷۰ ۳/۵۶ ۳/۳۱ ۴۳/۳۶ ۵/۱۲ ۶/۸۲ ۸۵۳ ۱۰/۳۴
شبر کف فلزی ۳۵۷ ۶۹ ۷/۲ ۱۰/۸۶ ۱۳/۷۱ ۱۳/۷۶ ۱۹/۸۱ ۲۳/۸
شیر گوشه‌ای ۲/۳۳ ۳/۵ ۳۵۹۷ ۵/۳۸ ۶۷۰ ۸.۵۳ ۱۰/۳۶ ۱۳/۹۹
۹۵۰
پ ۴-۵-۴-۱ جدول زیر طول لوله هم‌ارز فیتینگ‌ها و شیرهای مسی را بر حسب فوت می‌دهد.
جدول پ ۴-۵-۴-۱ -طول لوله هم ارز فیتینگ ها و شیرها در لولهکشی مسی بر حسب فوت
زانوی ۴۵ (چکش خوار) ۵۵ ار ار ات۲ ار ار ار
زانوی "۹۰ (چکش خوار) ها ال ۲ ار اک ار ار
سه‌راهی (چکش خوار) ۵ ال ها اه ادا ۲۱
سه‌راهی انشعابی (چکش خوار) | ۱/0 ۳/۱۲/0۱ ار ال ۷ اه
زانوی ۴۵ (ریخته) اک ی رد
زانوی ۹۰۲ (ریخته) تن ده و
سه‌راهی (ریخته) ۵ اهر ال ار ار ار را
سه‌راهی انشعابی (ریخته) :ار ال ات اه ار رد ار
شیر کف فلزی ۶۶/۰ ۹۶/۱
شیر کشویی ی
پ ۵-۵-۴-۱ جدول زیر طول هم ارز فیتینگ‌ها و شیرهای مسی را بر حسب متر نشان می‌دهد.
جدول پ ۵-۵-۴-۱- طول لوله هم ارز فیتینگ ها و شیرها در لوله کشی مسی بر حسب متر
زانوی ۴۵ (چکش خوار) 1
زانوی "۹۰ (چکش خوار) ی
سه‌راهی (چکش خوار) ی
سه‌راهی انشعابی (چکش خوار) ۰ ۰/۳۰۱ ۰/۶۰۱ ۰/۹۱ ۱/۱۲۱ ۱/۵۲۱ ۲۸۷۴۲/۱۳۱
زانوی ۴۵ (ریخته) ۳۱۱۵ ۹۱۶۱ ۱۵۲۱۱۲۱ ۳۳۵۱۲۴۳۱
زانوی ۹۰۰ (ریخته) ۰۶ ۱/۲۱۱ ۲/۴۳۱/۵۲۱ ۳۳۵۱ ۴۳۶۱ ۵/۴۸
سه‌راهی (ريخته) ی ی ری ری ری ریس
سه‌راهی انشعابی (ریخته) ۰ |۰۹۱۱ ۱/۵۲۱ ۳۶۵۲۸۷۴۱۲۸۳۱ ۴۸۷۱ ۶۹۱
۹۵ ۸۱ ۴۳۱
شیر کف فلزی ۲۷۱۲۶
شیر کشویی خن نت ی ی ام
(۱۸۵
تک > سم
پ ۶-۴-۱ افت فشار در لوله‌ها
برای به دست آوردن حداکثر افت فشار قابل قبول, ناشی از جریان آب در لوله هاء در هر ساختمان
انجام موارد زیر ضروری است:
پ ۱-۶-۴-۱ از فشار شبكکهٌ آب مصرفی در نقطةٌ قبل از کنتور باید افت فشارهای زیر را کم کرد:
- افت فشار در کنتور آب؛
- فشار استاتیک ناشی از ارتفاع ساختمان؛
فشار باقی مانده فشاری است که در نتیجه سرعت جریان آب باید صرف افت فشار در طول لوله‌ها تا
پ ۲-۶-۴-۱ برای به دست آوردن نرخ افت فشار در لوله‌هاء باید طول خط لوله را از نقطه خروجی
از کنتور آب تا بالاترین و دورترین شیر خروجی آب بر حسب متر (یا فوت) اندازهگیری کرد و طول
هم ارز فیتینگ‌ها و شیرها را به آن اضافه کرد تا طول نهایی دورترین مسیر لوله کشی به دست آید.
با داشتن طول نهایی دورترین مسیر لوله کشی و افت فشار کل لوله‌ها می‌توان افت فشار آب در
۰ فوت طول لوله را به دست آورد.
پ ۵-۱ اندازه‌گذاری لوله‌ها
پ ۱-۵-۱ با در دست داشتن حداکثر محتمل مقدار جریان آب در هر قسمت از لوله کشی و مقدار
افت فشار در واحد طول لوله و با استفاده از منحنی‌هایی که قطر نامی را برای هر مقدار جریان آب
و افت فشار در طول لوله به دست می‌دهد. می‌توان لوله‌ها را اندازه گذاری کرد.
پ ۲-۵-۱ (۳]) در شکل پ ۲-۵-۱ (1۳) قطر نامی لوله با وزن استاندارد بر حسب اینچ, مقدار
جریان آب بر حسب 80177 افت فشار بر حسب پوند بر اینچ مربع در ۱۰۰ فوت طول لوله. و سرعت
جریان آب در داخل لوله بر حسب فوت بر ثانیه برای لوله‌های فولادی گالوانیزة ساخته شده طبق
استاندارد ۸53 /۸8772 که سطح داخلی آنها نسبتاً صاف استء نشان داده شده است.
ششتت شسشس کس هد
۱۹۲
وت
کت
ی
ی
ی
ی
اک کیک
کت و
اک و
وک وگ
۲
۳۵۱ (18) در شکل پ ۳-۵-۱ (1۳) قطر نامی لوله با وزن استاندارد بر حسب ایسنچ, مقدار
جریان آب در داخل لوله بر حسب فوت بر ثانیه برای لوله‌های فولادی گالوانیزة ی
استانداره ۸53 /۸87۸ که سطح داخلی آنها نسبتاً ناصاف استء نشان داده شده است.
5 ات
ی 9 -
۱
و
ی
نک
ی
اقت ققار آب بر حسب پوتد بر اینچ مربع در ۱۰۰ فوت طول
شکل پ ۳-۵-۱- (1۳) اندازه‌گذاری لوله‌های فولادی گالوانیزه با سطح داخلی نسبتاً ناصاف
پ ۴-۵-۱ (18۳) در شکل پ ۴-۵-۱ (1۳) قطر نامی لوله با وزن استاندارد. مقدار جریان آبء افت
فشار در ۱۰۰ فوت طول لوله. و سرعت جریان آب در داخل لوله برای لوله‌های فولادی گالوانيزة
و ی ات
9 9 و 0
9 ِ
1
لک
پ ۴-۵-۱ (51) در شکل پ ۴-۵-۱ (51) قطر داخلی لوله بر حسب میلی‌مترء مقدار جریان آب بر
حسب لیتر در ثانیه, افت فشار بر حسب متر در متر طول لوله و سرعت جریان آب در داخل لوله بر
حسب متر بر ثانیه برای لوله‌های فولادی گالوانیزة صاف نشان داده شده است.
200
اراک ۱ ۱ 1
سل رن رال باتفا 1۵ انا ها
و سس کی و با موه سس اد ها ان
۳ تک |۹۱ الما له سور زر ره سس
۱ وا رز انا کل
سک تس و کی 0 ۳۳-۱ ارو ی او ۳ رس |1۹ اه
سلطا الا لا ایا
اراس اس وا ص0۱ ی ۹۲
1 1 1 ُ [/
سل سل ۲۹ 7 1 0 هن
ومع سس ساساسد ]س(1۹ ۴۲ ۹۱ ۳ نی تراسا ۱۱ ۹ و 1
رم | و1۳ با سا ی کت دنر پا اس 1 با اس زا
۹ 1 اک بط ما
0 ۹ ۱۱۱۲۳۴ ۱ سا
۱۱ : ال و اسر سلاو 2
و لس ۳۲ 1 3
220 نداد س 1 وو-ا- ۵ مس اسا اس لس نله - اج 1
مس وا اضرا اضرا ای
۳0 ۱ 89 ارگ اه وه ۳ و ۱ ی ص
72 ۳ اس 2 ات 0 دا سا ال 1 سا ال
.ضصا 8 ۵ ی یی اس ۷ کب ی ال ی تیه وک بر سا
ام 0 سا لا اد مرت سل
زر 1 1 ۹ ا / ا
مرن ۵ وا سر ۹ مر مر اسان
۱ ۱ ادا ۹
۹۱ رلن۷ ا- 4 1 اساسا ۷
۹
5 ۱ ی
250 و 020 021 0225 022 00 1005 0.002 را
افت فشار آب برحسب 12/10
شکل پ ۳-۵-۱-(51) منحنی اندازه‌گذاری لوله‌های فولادی گالوانیزه
۵۶
رح شش
پ ۵-۵-۱ (18۳) در شکل پ ۵-۵-۱ (18۳) قطر نامی لوله بر حسب اینچ. مقدار جریان آب بر
حسب 8010 . افت فشار بر حسب پوند بر اینچ مربع در ۱۰۰ فوت طول لوله و سرعت جریان آب
در داخل لوله بر حسب فوت بر ثانیه. برای لوله‌های مسی نوع 1 ساخته شده مطابق استاندارد
8 ب 12 ک۸ نشان داده شده است.
مممو 3 ۳ 7 ۳ 2 7 2 2 وااط ود + د 53337052 کح مممو
زا 5 اه رد مهس توس سوه 3 ۹ هه و با ره سر سست کسد
و زور و ی و رود اج که سود رود سس موس سوه
برچ ۳7۳۲۳- ۲17۳-7-7 اسر 1 ]لیام
۵ ارچر ۲۳ ۲۲۲۲-۲-۳ لا 777 ای
۱ ۱ ۱
ارچ ور چرس چا سس ورن ۳ ۲ج سا سا 2200
۱۱۱۱۱۱۱۱ | [۱۱ || ۱ ۱ ۱
1 زا ۱ ام !
0 لوح ۲+ جع وا مسج سیک > بر سر سرت دک 1000
3 لب لاس ورس وال ج رل ت۹4 ۳ الا ت سداسه
زو مر رم اه سر و [ س وی
771 ازاز ی سر ۹ ی
۲۲۲ اضرا | اسر ۱ 00
0 رورم ی سر | ۴ ۳ ,دوه 0۳ 4
[۱1۱۱۱[۱ ۱ ال 5 رس
۵ ۲۲۲۲1 سر ارات ٩ ۷ وا
۱1۱۱ سل ما 1 اف ۳ 1 پا
5 3
۵ 1ج ورس + سس ۱ سر 8 ۳ ات ی 100 اس
ول ا کمولس کر ی لا موه وس 17 سل سا میت سین
کوک ارگ کی کم ااعه سک اه
0 ۲1۲1 اسر ۲ رن وا وید اه یز 80 بل
۵ ۲۲۳7 جرا ار اب۱۱ سای 1 40
90 چا برض لد - رت وی هه مور ان
1 ۸ اناد 0 ۵ ۰
0 مزر ی سر نس و و و 2 لح
811 ۱۱۱۱۵۵ اه بط
| ال ۱ سا از رت مس نت
۹ ارو ٍ داد ت‌کمزلا سل چها< ی ۳
ال سا ما ۳ مر ان ده
5 ار برد ۲۳ ساسا5
!| ی 1 ۳ ۲۰ 3
1 ۱ 5 ۱
12 رو 7 مسر | اضر ۶*۲
۱۱1۱۷۱۱ ۱ ۸ ۱1
لالز ال کاس (الا ال _اصضا لاس٩
اک
۵ ۵ کی کی گس
۱۹۷
مبحث شانزدهم
پ ۶-۵-۱ (18) در شکل پ ۶-۵-۱ (1۳) قطر نامی لولهء مقدار جریان آب. افت فشار در ۱۰۰
فوت طول لوله و سرعت جریان آب داخل لوله برای لوله‌های مسٍ نوع نا ساخته شده مطابق
استاندارد 8 ۸512/3 نشان داده شده است.
مممو ۳3 ۳ +7 ۳ 2ج 2 5 جاچاد جرد + > د > 32 ۵ +7 دد 23ات2 ح مممو
هه و سوه وس سس با سل 1 سل اس سر
ارو اج اک که زر سر مه
۳-۳ 8000
۳۲-۲۲-۲۲۳8 ۲۲ ۲ - کم پچ چرس سس ۸000
11 0 ۱
۳۲8 ۲ ۳ << - ۲ مر ۳ ۲ ۳ - چا سا 2000
۱۱۱۱۱۱۱۱ ۱ ۱1 ۱ ا
اززز۱ا ۱ ۱ ۱ اما | ۱ ام |
0 رارصا اس هلت اد ددع 1۱۵۵۵
713 چ + روط اسل ج لت + لضف لس سات
[ااحض وا ال سا اضرا
یارجا الا ی
8 ۲ زا اسر 1 40
0 رز + سر - ۳ ] لت ۳ ۱ خ 0
۱۱۱۱۱ ال | ۱ لر ۱ هه 4
۲۳۳۲۵۵ ۲ کم - - را 6 ۳ 0 ۱
0 |[ اه هل ما 0 : »9
اااطا | ۱ ۹ ا شاه امس ۱ ما
0 لاچ ارچ 7 سس 21 م۳۳ میات دک 100 با
مرا ۳ طارص ۱ کم هت 1 او وس او 2
که ان اد رد کین کم زره جع 2
۳15۵ وا تس 7 02 ۹ سس ر وچ ۳ << جع
از ۲۳۲ سا سر 1۹۹ 12۵۱ 401 1
0 ]مارد چ سل مج ما وک سا رخا
: 1 را _ | ۱ _امیامل !۱ 8 8
80 ۲ اس 1 رس ۲1۵ هه ره بع
1۱۱ اضرا ۱ ۱۱۱۵۵ ۹
ری 88۳ و لا یمسا مه
۳/5 ۹ !پل رل مرس رت سم او
۳۲۹4 رآ ما ] ۳+
۹ !۱
12 ۳ ۲-2 ۲ 2
(۱ ۲ ۳ ۳ ۱۷۳۱ اا | ا
لا فاص الا اک لا اقا نالا سس ٩
8 898 ماع اک هرق 8و8 و 5
افت فشار آب در ارتفاع بر حسب پوند بر اینچ مربع در۱۰۰ فوت طول
شکل پ ۶-۵-۱-(1۳) منحنی اندازه‌گذاری لوله‌های مسی نوع بآ از استاندارد 88 8 ۸877/1
۵۸
پ ۷-۵-۱ (1۳) در شکل پ ۷-۵-۱ (1۳) قطر نامی لوله, مقدار جریان آب. افت فشار در ۱۰۰
فوت طول لوله و سرعت جریان آب داخل لوله برای لوله‌های مسب نوع ۸ ساخته شده مطایق
استاندارد 8 و ۸5121 نشان دأده شده است.
موموژ 2 ۳ج 2 2 > روط جح > 085 7 هه دس کح مهو
را ده که وه سار رد تست سر مه ار دا رد چا ام پر موس اب 3 با ها سر سر وا
زر وا با رس دی کم رز ورس مس
۲ اسر رو کب سر سس 8000
0 ۳۳ ۳۳ - ۲ ۳ ۳ چم مر چ ۲ص کر ۲ ارچ سر ۳ ممه
تست دا اد م کست مس کر هجو ری اد ی ما ی سای نت
۱۱۱۱1۲ ۱ 1۱۱1111 ا ۸ لا
00 رم ۳ تچ مد سد موز اس چد سر |1۳ مر اس سم 2000
1۱۱۱۱۱۱۱ ۱ (ز سل[ ۱ |1۱۱۵ ۱
ازاژز۱۱ ۱ ]| زا | | ۲سز ۱ 6 الا | سر
0 + 7 7 یواست سک کی سک 10۵
[ 3 چ لس ارس یلاح کل لت اج ماس مسا مر
بر -ر چ بر هرس رود چد دیاس ز 1 او ماس ۳
۳۳۳۷ ۳-۳ - ۲ض ]۲۳۱۳۲ ۹ و
0 سک رد0 و
ممول ابا را مر سر سا یاب : خر 3
111 یه با : یف 1
ممو1 ۳۲7۲7۳77 ۴ ۲ ٩ ۷ ره
۳ 0 ۸ ظ
11 | سا اس [ کَ
0 2 اج ۰ ۱ یو مر 0 اد ام ده سا سک 100 و
جوز ۹ هم هد دم 2
و ۱ مد کر وم رکه ره ۹
اوه ری و ی اد کر 1۱ یا را راو
0 ۲۳ سا رت و ۹
اس سر 7-۳( و و وی هه ۹۵۳ ام
6111 ۸۹ ام ۱
۳۲۲۳۳۵۵ کر و چم جر دسی اه ب8
الا ۱۱ ۱۹۱ ۱ ۱۱۱۱۵۳۴
سود کت > سای تک موی سا ۰
اک خکس تشه : رطاعرار سس
زاره م۳ ۹۳ 1 2 1
1۹1111 1 0 مرا ل٩ الا
نز181 1 ۱ ۱ ۱
۳ ۳ 0 رو سا ان
۱1| ۹ ۷ لال ۱ !
۳۳۳ مرت سم صی را 2
۱۱۱۱1 ا۱اضلا۱ | خ و ی
ولانا ل زا لها لالا لااصل اقا لا لاس و
و 888 8 اه هه وه و 5
افت فشار آب بر حسب پوند بر اینچ مربع در۱۰۰ فوت طول
شکل پ ۷-۵-۱ (1۳) منحنی اندازه گذاری لوله‌های مسی نوع 8 از استاندارد 88 3 ۸57171
۱۹۹
پ ۷-۵-۱ (81) در شکل پ ۷-۵-۱ (81) قطر نامی لوله بر حسب میلی‌مترء مقدار جریان آب بر
حسب لیتر در ثانیه, افت فشار بر حسب پاسکال در متر و سرعت جریان آب در داخل لوله بر حسب
ممّر بر تانیه برای لوله‌های مسی نوع و 5 ۳ اخته شده طبق ستاندارد 8 ۱ و نشان دآده
شده است.
سسررس رر سس ویر رس 3000
سنا 7 ی 7 دا یر 3 زرد
سا رگ وم تابن
// ۷/۹۵ ۵ ۷ رها ارو
هت ۳۵ ۱ ۷ کت : هس وج از کات اه نو ان لور رو ۴ ۵ 1۷:47:۳ 5 1000 3
کل مک لک که تاک را بل اس 600 1
الک ال لگ ابا الا رید زار مارا ری هه وود
را اه ها و یا مارد +
ان را ازا ار ۷ از حد 812 :8۴ 0/8 8 رآ 8 8/410 4 رو : ۱
لا 3 اه و هه هر ا
1 و او با لا امه 2
ارس میور ساسا ریسا اراس ساسا روا سار رارسا سا زاس سب
کر ۹ ساره
0 200 6080100 1040 20 ((8 6 34 2 02030406081 06081 02.03.04
مقدار جریان آب برحسب 1
شکل بپ ۷-۵-۱-(51) منحنی آندازه‌گذآری لوله‌های مسی
بر حسب لیتر در ثانیه, افت فشار بر حسب پاسکال در مثر و سرعت جریان آب در داخل لوله بر
حسب متر بر ثانیه برای لوله‌های پلاستیکی نشان داده شده است.
1۶۰
یر 00
1 ار دا رای لد ال ]مود
ار ار رد اما[ ۷/۱۱ ۱۱۳۵
( ۱ 8 00 41۱ 8 481۱ السای د
6 ۸ ۲ ۵335 ۷ از ۲ 7۱ 3 5 8 ۲ 3 ۷ از ل مها لدم ند سل اه ار لت و :
اه ایکا ها اه نانز ۰ 00
نا جاک با هر اد اج اد 2 3
ااا ها 7 اک رنه ات ۷ ۷ ۱۹۱۱/۱۱ 60 ۹
رها را کب ۹ اه
۵ ام هد اه اه ال ها لام ی
۹۵۵۹۵۸۱۱۱۱۱ ۵۹۱۵۲۱۱۱۱۱ ۱۷۵۵۹/۱۱۳ ۱۱۱۱:۱۲۵۷ :۳:۹۱۲ 1۱۱۱۱۵ ی
ا ال تنل ا نها اک را ری 300
الک ها ابا ۸۱ ۱ وود ۶
۱ 1 رک کر 5
1 ۱ اهامای
1 3 8 8 0 ۲۳۹ 8 ار ود نا با ها 71
هه ح ی مه و رک
دنا هلا اما 3۲/31۱ 8 ۰۹۵ 3۷/1۹8۱۲۲۲۷ 8 ۵ ۱۲1۱۹ هم ۲
زا 1 1 نارکا ۱۱7/۱۱
0 سا
60 3100400600800 200 ۵08000 3040 20 مزا مه 34 3 1 03048 02 (.080, 06 03.04
مقدار جریان آب برحسب لیتر در ثانبه
شکل پ ۸-۵-۱- )٩1( منحنی اندازه‌گذاری لوله‌های پلاستیکی
پ ۶-۱ نکات دبگری دربارهٌ اندازه‌گذاری لوله‌ها
پ ۱-۶-۱ سرعت جریان آب در لوله‌های اصلی نباید از ۱۰ فوت بر ثانیه (۳/۰ متر بر ثانیه) بیشتر
شود. توصیه می‌شود که سرعت جریان آب در لوله‌های فرعی و انشعابها از ۴ فوت بر ثانیه (۱/۲ متر
پ ۲-۶-۱ طبق الزامات بخش (۵-۳-۳-۱۶) "الف" حداکثر فشار آب لوله کشی توزیع آب
آشامیدنی در پشت شیرهای لوازم بهداشتی و در وضعیت بدون جریان نباید از ۴ بسار بیشتر باشد.
اگر فشار آب شبكهٌ شهری طوری باشد که فشار آب در پشت شیرهای لوازم بهداشتی از ۴ بسار
بیشتر باشد باید با نصب شیر فشارشکن مورد تأیید فشار آن را تا ۴ بار» یا بر حسب نیاز کمتر از آن.
کاهش داد.
پ ۳-۶-۱ طبق الزامات (۵-۳-۳-۱۶) "اب" حداقل فشار آب پشت شیرهای آب لوازم بهداش:
پشت شیرها کافی نباشد باید با نصب سیستم‌های افزایش فشارء فشار آب را افزایش داد تا حداقل
فشار لازم پشت شیرها تأمین شود.
۱۶۹
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
پیوست ۲: علائم ترسیمی در لوله کشی توزیع
پ ۱-۲
است که رعایت آنها در نقشه‌های توزیع آب مصرفی در ساختمان پیشنهاد می‌شود. مطالب و علائم
((پیوست ۳۲- علائم ترسیمی در لوله کشی توزیع آب مصرفی ساختمان)) نباید به عنوان قسمتی از
مقررات (۳-۱۶) توزیع آب مصرفی در ساختمان تلقی شود و رعایت این علائم مشمول الزام قانونی
پ ۱-۱-۲ پیشنهاد علائم ترسیمی در ((پیوست ۲- علائم ترسیمی در لوله کشی توزیع آب مصرفی
ساختمان)) به هیچ وجه استفاده از علائم ترسیمی متداول دیگر یا مندرج در استاندآردها را به
شرط تأیید یه نمی‌کند.
پ ۲-۲ ۱
اجزای لوله کشی دارد که در ((توزیم آب مصرفی در ساختمان)) کاربرد: دارند.
پ ۲-۲ ۱
علائم ترسیمی پیشنهادی به ترتیب زیر طبقه بندی می‌شود:
لوله‌ها؛
شیرها؛
- تکیه گاه‌ها؛
- لوازم دیگر.
۱۶۳
مبحث شانزدهم
پ ۱-۴-۲ لوله‌ها
لول آب سرد مصرفی ای
لول آب گرم مصرفی مت میت مرت ی ی ی
لولة برگشت آب گرم مصرفی س مامای مت مامی سم مایم
اتصال دنده‌ای اتصال فلنجی
زانوی ٩۰ درجه افقی ۹ 2
زانوی ۹۰ درجه - چرخش به بالا (ع)چس- 0 نوی
زانوی ۹۰ درجه - چرخش به پایین لس ( ی
سه راه ۹۰ درجه -- افقی سید و سید سوه
سه راه ۹۰ درجه - انشعاب به بالا )سس
سه راه ۹۰ درجه - انشعاب به پایین بویت ببکبدت
۱۸۴
پ ۳-۴-۲ شیرها
شیر کف فلزی یرولب بل لش
شیر یکطرفه دوگانه سل لکشت
شیر اطمینان - نما هی
شیر فلوتوری (شناور) هلوس
ما
مبحث شانزدهم
فک کم
پ ۴-۴-۲ تکیه گاه‌ها
۸
مهار ی ی
هادی یت ی ی
پ ۵-۴-۲ لوازم دیگر
صافی سای
را ۷۷
کنتور آب س اقب
پمپ آب سم )لس
۳
قطعة انبساط سس ۱ یی
۱۶۶
پیوست ۲: اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی فاضلاب
د داش ساحند ان
پ ۱-۳ کلیات
پ ۱-۱-۳ ((پیوست ۳- اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان)) به هنوان
نباید آن را به عنوان جزئی از مقررات» که رعایت آن الزامی است تلقی کرد.
پ ۲-۱-۳ روش پیشنهاد شده در ((پیوست ۳- اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی فاضلاب
بهداشتی ساختمان)) به هیچ وجه استفاده از روشهای مهندسی دیگر را به شرط تأیید منتفشی
پ ۳-۱-۳ روش پیشنهادی برای اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان
پ ۱-۲-۱-۲ تعیین حداکثر جریان لحظه‌ای فاضلاب؛
پ ۲-۳-۱-۳ تعیین قطر نامی لولة مورد نیاز .
پ ۴-۱-۳ در جدول‌هایی که در ((پیوست ۳- آندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی فاضلاب بهداشتی
ساختمان)) مورد استفاده قرار گرفته. برآبری وأحدها به ترتیب زیر است:
۱۶۷
مبحث شانزدهم
ی ی
۱ فوت (11) < ۳۰۴/۸ میلی‌متر
۱ اینچ (10) - ۲۵/۴ میلی‌متر
۱
۶/ ۰/۵۶ درصد
۱
1 1 ۱۶ درصد
۱
۴ -۲ درصد
۱
1 ۲/ ۴۶ درصد
۱ گالن آمریکایی در دقیقه (010ع) < ۳/۷۸۵ لیتر در دقیقه
پ ۱-۳-۳ حداکثر جریان لحظه‌ای هر یک از لوازم بهداشتی با واحد .[]..2] مشخص می‌شود.
در جدول پ ۲-۲-۳ داده شده است.
۱۶۸
جدول پ ۲-۲-۳- مقدار .1.۳.۲ برای لوازم بهداشتی مختلف
لول علم تخلیه ماشین رختشویی- تجاری ۳ ۲ ۵۰
لولةُ علم تخلیه ماشین رختشویی- خانگی ۲ ۲ هد
گروه لوازم بهداشتی یک حمام کامل ۶ ۳
۱
ار ۲ ۱۳ ۴
وان
بیده ۱ ۳ ۳۰
۴
صندلی دندان پزشکی ۱ ۱ ۳۲
۰ ۱
ماشین ظرفشویی- خانگی ۲ ۱ ۳
۱ ۱ ۱
اب ۱ ۱۳ ۳۲
بحخوری ۲ ۴
کفشوی ۲ ۲ ۵۰
دستشویی ۱ ۱ ۳۲
دود ۲ ۳ ۴۳۴۰
وش ۳
ی ۲ ۱۳ ۴
سینک ۳
یورینال ۴ ۲ ید
* قطر نامی سیفون توالت اگر به صورت جداگانه نصب می شود باید دست کم ۱۰۰ میلی‌متر (۴ اینج) باشد
۱۶۹
پ ۳-۲-۳ مقدار .12.۳.17 برای لوازم بهداشتی که در جدول پ ۲-۲-۳ نباشد ولی قطر نامی
سیفون آنها معلوم باشد. در جدول پ ۲-۲-۳ مشخص شده است.
جدول پ ۳-۲-۳- مقدار .[.0.1 برای لوازم بهداشتی بر حسب قطر نامی سیفون
قطرناهی سیفوز ار ار ی ی
سشسشششششسشسشسسس--۲ مقدار .تال
یا کمتر ۲ یا کمتر ۱
۳ ۴ ۲
۳
۲ ۵8 ۳
۳2 ۶۵ ۴
۲
۳ ۸ ۵
۴ ۱۰ ۶
پ ۴-۲-۳ در تخلية فاضلاب به لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان از لوازم و سیستم‌هایی که
تأسیسات گرمایی با آب گرم کننده یا بخارء تأسیسات سرمایی با آب سرد کننده و غیره) باید هر
گالن در دقیقه (۳/۷۸ لیتر در دقیقه) برابر [].12.۳ ۲ و در صورتی که تخلیه به طور نیمه پیوسته
باشد باید هر گالن در دقیقه برابر 32.۳.17 ۱ در اندازه گذاری لوله‌ها منظور شود.
پ ۳-۳ تعیین قطر نامی لولة مورد نیاز
پ ۱-۳-۳ با در دست داشتن مقدار .[].10.۳ در هر قسمت از وله قائم و شاخه‌های اففقی
قسمت لوله کشی منتقل می‌کنند» و با استفاده از جدول پ ۱-۳-۳ می‌توان لوله‌های فاضلاب
شاخه‌های افقی و لوله‌های قائم را تعیین کرد.
۱۷۰
جدول پ ۱-۳-۳- اندازه‌گذاری شاخه‌های افقی و توله‌های قائم فاضلاب
تا اکل ۱۵20 کل .0۳0 | کل .0820 | کل .0ظ0 ۰
میلی‌متر ا اینچ | براأی شاخة . برای انشعابات ؛ برای سه طبقه | برای بیش از سه
اس اب وس مات ام مه اما
۵۰ ۲ ۶ ۶ ۱۰ ۳۳۴
۸۰ ۳ ۲۳۰ ۳۰ ۳۸ ۷۲
۱۰۰ ۴ ۱۳۰ ۹۰ ۳۳۰ ۵۰
۱۳۵ ۵ ۳۰۰ ۳۰ ۱۱۳۰
۱۵۰ ۶ یس ۳۵۰ ۹۶۰ ۱۹۰۰
۳ ۸ 8 ۶۰ ۳۳۰ ۳۶۰
۳۵۰ ۱۰ ۱.۰ روت ۱ ۵۳۰
۳۰ ۱۲ 5 ۱۵۰ م۶ ۸۰
الف) اندازه گذاری لوله‌های افقی اصلی فاضلاب در پایین‌ترین قسمت لوله کشی نباید با استفاده از
ب) اندازه گذاری لوله‌های قائم فاضلاب بر اساس جمع مقدار .72.8.3 که از شاخه‌های افقی
طبقات در آن می‌ريزد صورت می‌گیرد. قطر نامی لولةٌ قائم فاضلاب (در پبایین‌ترین قسمت)
بهتر است در ارتفاع, تا بالاترین طبقه. تغییر نکند مگر آنکه در طبقات بالا قطر نامی لوله از
نصف قطر نامی لوله که در پایین ترین قسمت لولة قائم قرار گرفته کمتر باشد.
پ) به هر شاخة افقی فاضلاب نباید بیش از ۵ توالت عمومی يا ۸ توالت خصوصی متصل شود.
پ ۲-۳-۳ با در دست داشتن مقدار .[].12.۳ در هر قسمت از لولةٌ افقی اصلی و نیز شاخه‌های
افقی آن و با استفاده از جدول پ ۲-۳-۳ می‌توان لوله‌های فاضلاب اصلی افقی و نیز شاخه‌های
افقی آن را اندازه گذاری کرد.
(۱) قطر نامی لول افقی فاضلاب در هیچ مقطعی نباید از قطر نامی لولة قائم یا شاخة افقی
فاضلاب که در بالادست به آن متصل شده است. کمتر باشد.
سس ی وم ی ی یی
جدول پ ۲-۳-۳- اندازه گذاری لولةٌ اصلی افقی فاضلاب و شاخه‌های فرعی آن
قطر لول ۱ قطر لوله | شیب لولة اصلی افقی فاضلاب و شاخه‌های فرعی آن
۵۰ ۲ ۳۱ ۳۶
۸ ۳ ۳۶ ۴۳۲ ۵۰
۱۰ ۴ ۱۸۰ ۳۱۶ دی
۱۳۵ ۵ ۳۹۰ ۴۸ ۵۷۵
۱۵۰ ۶ ۷۰ ۸۴۰ ۱۰
۳۰ ۸ ۱۴۰۰ ۱۳۰ ۱۹۳۰ ره
۳۵۰ ۱ ۳۵۰ ۳۹۰۰ ۳۵۰ ۴۳۰۰
۳۰۰ ۱۲ ۳۹۰ ۳۶ ۵۳۰ ۰
۳۷۵ ۱۵ ۷۰ هد ۱.۰ ۱۳۰
لوازم بهداشتی است. این اندازه‌ها آلزاماً نباید با قطر نامی شاخةٌ افقی فاضلاب که سیفون به آن
پ ۲-۴-۳ در لوله کشی فاضلاب بهداشتی داخل ساختمان حداقل قطر نامی لوله و فیتینگ باید
۰ میلی‌متر (۲ اینچ) باشد. در صورتی که اندازةٌ قطر نامی سیفون هر یک از لوازم بهداشتی از ۵۰
میلی متر (۲ اینچ) کمتر باشد. بلافاصله پس از سیفون باید قطر نامی لولةٌ فاضلاب تبدیل شود و
حداقل به ۵۰ میلی‌متر (۲ اینچ) برسد.
پ ۳-۴-۳ قطر نامی شاخةٌ افقی لولةٌ فاضلابی که توالت به آن متصل می‌شود. حداقل باید ۱۰۰
میلی‌متر (۴ اینچ) باشد.
۱۷۲
ان . ساحد ان
پ ۱-۴
آنچه در ((پیوست ۴ -- علائم ترسیمی در لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان)) می‌آید علائمی
عنوان قسمتی از مقررات "(۴-۱۶) لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان" تلقی شود و رعایت این
علائم مشمول الزام قانونی نمی‌باشد.
بهداشتی ساختمان)) به هیچ وجه استفاده از علائم ترسیمی منداول دیگر یا مندرج در استانداردها
را به شرط تأیید. منتفی نمی‌کند.
پ ۲-۴
اجزای لولهکشی دارد که در ((لولهکشی فاضلاب بهداشتی ساختمان)) کاربرد دارد.
پ ۲-۴
لوله‌ها؛
- دریجه‌های بازدید.
۱۷۳
مبحث شانزدهم
پ ۱-۴-۴ لوله‌ها
لول افقی فاضلاب سس
پ ۲-۴-۴ فیتینگ ها
زانوی ۵ درجه افقی شین
تغییر امتداد ۹۰ درجه - چرخش به بالا خی 0
تغییر امتداد ۹۰ درجه - چرخش به پایین سس یت
دوزانوی ۴۵ درجهٌ افقی ۳
سه راه ۴۳۵ درجهةٌ افقی ۰ ۹
سیفون لوازم بهداشتی و الم
پ ۳-۴-۴ دریچه های بازدید
درپوش انتهای لوله (218 ,ط08) سا نت
دريچة بازدید در محل تغییر امتداد ۹۰ درجه لولة افقی سه ۱۵
دريچةٌ بازدید روی سه راه ۴۵ درجه لولةٌ اآفقی ۱ 7
دریچه بازدید روی لولةٌ قائم (و .2۵
دريجة بازدید روی لولةٌ افقی ۰
۱۷۴
پ ۱-۱-۵ ((پیوست ۵- اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی هواکش فاضلاب)) به عنوان راهنمای
محاسبه و تعیین آندازةٌ لوله‌های هواکش فاضلاب بهداشتی داخل ساختمان پیشنهاد می‌شود و نباید
آن را جزئی از مقررات» که رعایت حداقل‌های مقرر شده در آن الزامی است. تلقی کرد.
پ ۲-۱-۵ روش پیشنهاد شده در ((پیوست ۵- اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی هواکش
فاضلاب)) به هیچ وجه استفاده از روشهای مهندسی دیگر راء به شرط تأیید. منتفی نمی‌کند.
پ ۳-۱-۵ روش پیشنهادی برای اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی هواکش فاضلاب بهداشتی
ساختمان شامل آجزای زیر است:
پ ۱-۳-۱-۵ تعیین مقدار .[].1.۳ برای لوازم بهداشتی مختلف؛
پ ۴۳-۱۵ در جدول‌هایی که در ((پیوست ۵- اندازه گذاری توله‌ها در لوله کشی هواکش فاضلاب))
پ ۱-۳-۵ حداکثر جریان لحظه‌ای هر یک از لوازم بهداشتی با واحد .[12.۳.1 مشخص می‌شود.
۱۷۵
پ ۲-۲-۵ مقدار .[].1.۳ برای هر یک از لوازم بهداشتی در جدول پ ۲-۲-۳ داده شده است.
این جدول در «پیوست ۳ اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان» مندرج
پ ۳-۲-۵ مقدار .[]..0 برای لوازم بهداشتی, که در جدول پ ۲-۲-۳ نباشد ولی قطر نامی لولة
تخلیه یا سیفون آنها معلوم باشدء در جدول پ ۲-۲-۵ مشخص شده است.
جدول پ ۳-۲-۵- مقدار .2.8.11 برای لوازم بهداشتی برحسب قطر نامی سیفون يا وله تخلیه
خن مر سک کل ا نا
+ پا کمتر ۲ یا کمتر ۱
۳ ۳ ۲
۲
۲ ۵۰ ۳
۱
۲۳۳ ۵ ۴
۲
۳ ۸ ۵
۴ ۱۰ ۶
پ ۴-۲-۵ در تخلية فاضلاب به لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان, از لوازم و سیستم‌هایی که
تخليةٌ آب یا فاضلاب آنها به طور پیوسته يا تقریباً پیوسته صورت می‌گیرد (از قبیل پمپ‌هاء
تأسیسات گرمایی با آب گرم کننده یا بخارء تأسیسات سرمایی با آب سرد کننده و غیره) باید هر
گالن در دقیقه (۳/۷۸ لیتر در دقیقه) برابر [].12.۳ ۲ و در صورتی که تخلیه به طور نیمه پیوسته
باشد باید هر گالن در دقیقه برابر [].12.۳ ۱ در اندازه گذاری لوله‌های فاضلاب و هواکش فاضلاب
۱۶
پ ۳-۵ تعیین قطر نامی لوله مورد نیاز
پ ۱-۳-۵ با در دست داشتن مقدار .[].1.۳ و طول لوله در هر قسمت از لوله کشی هواکش
فاضلاب و با استفاده از جدول پ ۱-۳-۵ می‌توان لوله‌های قائم هواکش از نوع 912067 ۲ط۷۵ با
6[م ۹12۵" را اندازه‌گذاری کرد.
الف) طول کل لولة هواکش قائم باید از نقطةٌ موره نظر تا انتهای بالایی شبکه مربوطه در هوای آزاد
روی بامء اندازه گیری شود.
پ ۲-۳-۵ اندازه‌گذاری هواکش جداگانهء شاخه افقی» هواکش مداری و هواکش کمکی باید
دست کم نصف اندازة قطر تامی وله فاضلابی باشد که آین هواکش‌ها برای آن نصب می‌شوند. قطر
نامی لوله هواکش نباید کمتر از ۱۱/۲ اینچ باشد. اگر طول لولةٌ هواکش بیش از ۱۲ متر باشده در
تمام این طول قطر نامی لولة هواکش باید یک اندازه بزرگتر شود.
حدول پ ۱-۳-۵- اندازه‌گذاری لوله‌های قائم هواکش فاضلاب
قطرلولة | دار ۲ قطرلولاهواکش بنج
ما ۳ طِ ۱ اج الوا اج اه‌اوامراداجد
(اینچ) ا لول قائم ۳ ی حداکثر طول لوا لد مواکش (قو ت( َ ی ۳
۲ ۱۲ ۰ ۷۵ ۲۰۰۱
۲ ۳۰ ۶ | ۵۰ ۱ ۱۵۰
1 ۴۳۲ ۳۰۱۱۰
۲
۳ ۱ ۲ ۲ ۱۱۵۰ ۱۳۶۰ ۱۰۴۰
۳ ۳ ۱۲۷۰۱۱۱۰۱۲ ۸۱۶
۳ ۳ ۷ | ۲۳۰۱۹۴ ۶۸
۳ ۱۰۲ ۹۵| ۸۶ ۱ ۶۲۰۱۲۱۰
۴ ۳۳ ۵ ۸۵ ۱ ۱۲۵۰ ۹۸
۴ ۱۳ ۷ ۲۵۶۵ ۱ ۷۵۰
۱۷۷
ادامه جدول پ ۱-۳-۵- اندازه گذاری لوله‌های قائم هواکش فاضلاب
آ ی قطرلولةهواکش (ینج) ی
قطرلول | مقدار ۱۱ ۱۱ آ ۱۱۱ ۱ ۱ | ۱ ا ای
قام | رباص ماما احاا ع لک را ای
یم | ولاقتم لا ال ال لا الا ال ال
سا ام حداکتر طول لولا هواکش (فوت) 0
۴ ۳۳۰ ۲۳۳ ۵۵ ۱۷۰ ۶۳۰
۴ ۵۰ ۳۱ ۵۰ ۰ ۵۸
۵ ۱۹۰ ۳۸ ۸۲ ۹۹۰۲۰
۵ ۳۹ ۱ ۶۳ ۱ ۱۲۵۰ ۷۶۰
۵ ۹۳۰ ۱۸ ۵۳ ۶۷۰۱۱۰
۵ ۱۳۰۰ ۱۶ ۳۹ ۱۹۰ ۵.۹۰
۱.۰
۶ ۵۰ ۴۳ | ۴۰۰۱۱۳۰
۶ ۱۱۰۰ ۳۶ ۱۵۰ ۱۳۱۶ ۷۸۰
۶ ۳۰ ۲ ۸۴ ۱ ۲۶ م۶۶
۶ ۳۹۰ ۰ ۷۷ ۲۴| ۶
۸ ره ۱ ۳۱ ۹۵ ۰ |۹۴۰۱
۸ ۳۳۰۰ ۴ ۷۳ ۱ ۷۲۰۱۱۹۶
۸ ۳ ۵۰ ۶۲ ۱ :۱۱۶ ۶۱۰
۸ ۷۳۰ 1۱۸ ۵۶ ۱۳۰ ۵۳۰
۱۰ ۴۰ ۹۱| ۷۸ ۱۳۱۰۱ ۹۶۰
۱۰ ۷۳۰ ۳۴ ۶ ۷۳۰۴۰
۱ ۱ با اه رد
۱۰ رد۱1 ۱۸ ۳۶ ۸۰ ۵۷۰
پ ۴-۵ نکات دیگری دربارةٌ اندازه گذاری لوله‌ها
پ ۱-۴-۵ در تعیین مقدار .12.۳.۲7 برای اندازه گذاری لوله‌های قائم هواکش فاضلاب با استفاده از
جدول پ ۱-۳-۵ باید جمع کل .17.۳.۲7 لوازم بهداشتی, که این لولة قائم هواکش برای آنها نصب
پ ۲-۴-۵ قطر نامی لولة هواکش فاضلاب بهداشتی داخل ساختمان در هیچ مورد نباید از ۲۳۲
میلی‌متر (/ ۱ اینچ) کمتر باشد.
۹۳ ۷ کح + تا
۹۸
پ ۱-۶
علائمی که در ((پیوست ۶ --علائم ترسیمی در لولهکشی هواکش فاضلاب)) می‌آید رعایت آنها در
نقشه‌های لولهکشی فاضلاب بهداشتی داخل ساختمان پیشنهاد می‌شود. مطالب و علائم ((پیوست
۶- علائم ترسیمی در لولهکشی هواکش فاضلاب)) نباید به‌عنوان قسمتی از مقررأت ((۵-۱۶
لولهکشی هواکش فاضلاب))» تلقی شود و رعایت این علائم مشمول الزام قانونی نیست.
پ ۱-۱-۶ پیشنهاد علائم ترسیمی در ((پیوست ۶ -علائم ترسیمی در لولهکشی هواکش
فاضلاب)) به هیچ وجه استفاده از علائم ترسیمی متداول دیگر یا مندرج در استانداردها را به شرط
پ ۲-۶
هواکش روی بام دارد.
پ ۲۳-۶
علائم ترسیمی پیشنهادی به ترتیب زیر طبقه بندی می‌شود:
لوله‌ها؛
- انتهای لوله قائم هواکش خارج از ساختمان.
۱۷۹
پ ۱-۴-۶ لوله‌ها
لولة آفقی هواکش فاضلاب مس سس سس مس پم
لولةٌ قائم هواکش فاضلاب
پ ۲-۴-۶ فیتینگ‌ها
زانوی ۴۵ درجه افقی را
زانوی ٩۹۰ درجه- چرخش به بالا سا
زانوی ٩۹۰ درجه- چرخش به پایین ۵ ست
سه راه ۹۰ درجه- چرخش به بالا سک ی
سه راه ٩۰ درجه- چرخش به پایین
سه راه ۴۵ درجه افقی را
پ ۳-۴-۶ انتهای لولةٌ قائم هواکش خارج از ساختمان
انتهای لولةٌ قائم هواکش روی بام 09
انتهای لولة قائم هواکش خارج از ساختمان (# هل سوک - -چ)
۸۰
پیوست ۷: اندازه‌گذاری لوله‌ها در لوله کشی
آب باران ساختمان
پ ۱-۱-۷ ((پیوست ۷- اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی آب باران ساختمان)) به عنوان راهنمای
محاسبه و تعیین اندازة لوله‌های آب باران ساختمان پیشنهاد می‌شود و نباید آن را به عنوان جزشی
از مقررأتء که رعایت حداقل‌های مقرر شده در آن الزامی است. تلقی کرد.
پ ۲-۱-۷ روش پیشنهاد شده در ((پیوست ۷- اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی آب باران
ساختمان)) به هیچ وجه استفاده از روشهای مهندسی دیگر راء به شرط تأیید» منتفی نمی‌کند.
پ ۲-۱-۷ روش پیشنهادی برای اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی آب باران ساختمان شامل
پ ۲-۳-۱-۷ تعیین قطر نامی لوله‌های افقی.
پ ۴-۱-۷ در جدول‌هایی که در ((پیوست ۷- اندازه گذاری لوله‌ها در لوله کشی آب باران
ساختمان)) مورد استفاده قرار گرفته. برأبری واحدها به ترتیب مقرر در (پ-۴-۱-۳) است.
پ ۲-۷ تعیین قطر نامی لوله‌های قائْم
پ ۱-۳-۷ قطر نامی لوله‌های قائم آب باران برای حداکثر بارندگی به مقدار ۲۵/۴ میلی‌متر (یک
اینچ) در مدت یک ساعت مداوم برای مقادیر سطح بام از جدول پ ۱-۲-۷ به دست می‌آید.
۱۸۱
شا
جدول پ ۱-۲-۷- قطر نامی لوله‌های قائم آب باران بام بر مبنای ۲۵/۴ میلی‌متر (یک اینج)
بارندگی در ساعت
قطرلولة آب باران .۲ حداکثر تصویر سطح پام پر صفحة افقی ۱ مقدار جریان آب...
(لینج) ا(میلی‌مش) ۱ (فوت‌مربع) | (فترمرت؟ | وقییم | برم
۳ ۸ ۶/۳۴۰ ۵۹۸ ۶۷ ۴۳۲
3 ۱۰ ۱۳۸۴۰ ۱۳۸۶ ۱۳۴ ۹1۷
۵ ۱۳۵ ۳۱۳۰ ۲۱۳۳۵ ۳۶۱ ۱۳/۴۳۴
۶ ۱۵۰ ۳۴۸۰ ۳۷۹۲ ۴۲۴ ۲۱۳۷۱
۸ ۳۰ ۸ ۸۷۸ ۹۱۳ اندد ده
پ ۲-۲-۷ اگر مقدار حداکثر بارندگی در مدت یک ساعت مداوم عدد دیگری غیر از یک اینچ
باشدء باید در هر مورد سطح بام مندرج در جدول را بر آن عدد (بر حسب اینج) تقسیم کرد و مقدار
تصحیح شده سطح بام را به دست آورد.
پ ۳-۲-۷ اگر مجاور بام دیواری باشد که آب باران پس از برخورد با آن به آب باران بام اضافه
پ ۳-۷ تعیین قطر نامی لوله‌های افقی
پ ۱-۳-۷ قطر نامی لوله‌های افقی آب باران برای حداکثر بارندگی به مقدار ۲۵/۴ (یک اینج) در
به دست می 1 ید.
0 تک که رگ سس
۱۸۲
جدول پ ۱-۳-۷- قطر نامی لوله‌های افقی آب باران بام بر مبنای ۲۵/۴ میلی‌متر (یک اینج)
بارندگی در ساعت (سیستم واحدهای انگلیسی)
اک اه ی مه هه
جدول پ ۲-۳-۷- قطر نامی لوله‌های افقی آب بارآن بام بر مبنای ۲۵/۴ میلی‌متر (یک اینچ)
بارندگی در ساعت (سیستم واحدهای بین المللی)
قطر ای
ول سل لس
۱۸۳
پ ۲-۳-۷ اگر مقدار حداکثر بارندگی در مدت یک ساعت مداوم عدد دیگری غیر از یک اینچ یا
۴ میلی‌متر باشد. باید در هر مورد سطح بام مندرج در جداول بالا را به آن عدد (بر حسب اینچ)
تقسیم کرد و مقدار سطح تصحیح شدة بام را به دست آورد.
شود باید نصف سطح دیوار به سطح بام اضافه شود و قطر نامی لولة افقی آب باران را برای حاصل
جمع دو سطح به دست آورد.
۳۹۴
پیوست ۸: علائم ترسیمی در لوله کشی آب باران ساختمان
پ ۱-۸
آنچه در ((پیوست ۸ - علائم ترسیمی در لوله کشی آب باران ساختمان)) می‌آید علائمی است که
رعایت آنها در لوله کشی آب باران ساختمان پيشنهاد می‌شود. مطالب و علائم ((پیوست ۸ - علائم
ترسیمی در لوله کشی آب باران ساختمان)) نباید به عنوان قسمتی از مقررات ((۶-۱۶) لوله کشی
آب باران ساختمان)) تلقی شود و رعایت این علائم مشمول الزام قانونی نمی‌شود.
پ ۱-۱-۸ پیشنهاد علائم ترسیمی در ((پیوست ۸ علائم ترسیمی در لوله کشی آب باران
ساختمان)) به هیچ وجه استفاده از علائم ترسیمی متداول دیگر یا مندرج در استانداردها را به
شرط تأیید منتفی نمی‌کند.
پ ۲-۸
علائم ترسیمی پیشنهادی در ((پیوست ۸ - علائم ترسیمی در لوله کشی آب باران ساختمان)) فقط
اختصاص به لوله. فیتینگ, دريچة بازدید. کفشوی آب باران بام و دیگر اجزای لوله کشی دارد که در
((لوله کشی آب باران ساختمان)) کاربرد دارد.
پ ۳-۸
علائم ترسیمی پیشنهادی به ترتیب زیر طبقه بندی می‌شود:
سا توله‌هاء
- دريچةٌ بازدید؛
- کفشوی آب باران بام.
۱۸۵
سا ما که
پ ۴-۸ علائم ترسیمی
پ ۱-۴-۸ لوله‌هاً
لولة افقی آب باران ی
لول قائم آب باران
پ ۲-۴-۸ فیتینگ‌ها
زانوی ۵ درجه افقی ۳
زأنوی ۹۰ درجه (۲ زانوی ۴۵ درجه) - چرخش به بالا سس مومس(
زانوی ۹۰ درجه (۲ زانوی ۴۵ درجه) - چرخش به پایین سس مسمق
دو زانوی ۴۵ درجةٌ افقی مر
سه راه ۴۵ درجة افقی ۳
پ ۳-۳-۸ دریچه‌های بازدید
دريجة بازدید روی سه راه ۵ درجه رجات
دريچة بازدید روی لولةٌ افقی مهم
دريچةٌ بازدید روی لولةٌ قَائم (ه .0.0
پ ۴-۴-۸ کفشوی آب باران بام بت
نگ ید
1۸۶
اگرچه استفاده مجدد از آب خاکستری در این مقررات الزام نشده است. ولی بازچرخانی آب
خاکستری یه عنوان یک راهکار مفید و کم هزینه به منظور کاهش مصرف آبء در سطح جهانی به
ساختمان‌های درمانی, توصیه شده است. این پیوست به صورتثت خیلی قشرده به بیان روشهای
جمع‌آوری و تصفيةٌ آب خاکستری با هدف ترویج استفاده از آن اختصاص دارد.
خاکستری. با زگردانده شود.
فلاش تاتک یا فلاش وألو) و بورینال مورد استفاده قرار گیرد.
پ ۳-۱-۹ آب خاکستری, در صورت تأیید مقامات بهداشتی مسئول,ء ممکن است به صورت
زیرسطحی برای آبیاری فضاهای سبرز مورد استفاده قرار گیرد.
پ ۲-۹
در برابر خوردگی و نفوذ آبء و مورد تأیید باشد. مخزن باید دريچة دسترسی برای بازدید و تمیز
کردن سطوح داخلی داشته باشد. مخزن باید کاملاً آب‌بند و گاز بند باشد.
۱۸۷
پ ۱-۲-۹ حداقل گنجایش مخزن باید دو برابر حجم آب مورد نیاز در هر روز برای شستشوی
لوازم بهداشتی مندرج در پ (۲-۱-۹) باشد و به هر صورت از ۱۹۰ لیتر کمتر نباشد.
پ ۲-۲-۹ حداکثر گنجایش مخزن باید برای ذخیرهةٌ ۷۲ ساعت فاضلاب ورودی محدود شود.
پ ۳-۲-۹ مخزن آب خاکستری باید اتصال سرریز داشته باشد. قطر نامی اتصال سرریزء باید
دست کم برابر قطر نامی لولةُ ورودی فاضلاب به سیستم تولید آب خاکستری باشد. لولةٌ سرریز باید
پ ۴-۲-۹ مخزن جمع آوری آب خاکستری باید در پایین ترین قسمت. اتصال تخلیه داشته باشد
که آب خاکستری را به صورت غیر مستقیم به شبكهٌ لوله کشی فاضلاب بهداشتی ساختمان هدایت
کند. روی این خط لوله باید شیر قطع و وصل با همان قطر نامی نصب شود.
پ ۵-۲-۹ مخزن جمع آوری آب خاکستری باید لولةُ هواکش داشته باشد که فضای داخل مخزن
را به هوأی آزاد مربوط کند. قطر نامی لولة هواکش باید دست‌کم برآبر با لولةٌ خروجی از مخزن باشد
و چگونگی اجرای انتهای آن باید با توجه به الزامات فصل (۵-۱۶) هواکش باشد.
آب سرد مصرفی ساختمان نیز تغذیه شود. در این صورت این اتصال باید با رعایت الزاماتی که در
(۳-۱۶) توزیع آب مصرفی ساختمان به منظور جلوگیری از برگشت جریان مقرر شده» انجام گیرد.
پ ۳-۹ آب خاکستری, پیش از ورود به مخزن جمع‌آوری, باید به کمک فیلتر شنیء یا فیلترهای
مشابه دیگرء تصفیه شود.
پ ۴-۹ آب خاکستری, پیش از ورود به شبكة توزیع» باید با کلرزنی» یا روشهای مشابه دیگر.ء
ضدعفونی شود. نوع مواد ضد عفونی باید با توجه به مصالح شبکه توزیع انتخاب شود.
۱/۸۸
پ ۵-4٩ در لولهکشی آب خاکستری» شامل سرریزء تخلیه, هواکش و غیره الزامات مندرج در
پ ۶-۹ آب خاکستری, به منظور جلوگیری از استفاده‌های دیگر پیش از ورود به شبکه توزیع
باید با رنگ آبی یا سبز و با مواد رنگی مناسب برای موأد غذایی تغییر رنگ داده شود.
پ ۷-۹ سطوح خارجی لوله‌کشی‌های آب خاکستری,» باید با رنگ و حروف» علامت‌گذاری و
مشخص شود که این لولهکشی را از لولهکشی آب آشامیدنی کاملاً جدا و متمایز کند.
پ ۸-4٩ موقعیت اجزای تأسیسات آب خاکستری برای آبیاری زیر سطحی نسبت به ساختمان‌ها
و سایر تأسیسات باید براساس جدول پ ۸-٩ باشد.
جدول پ ۸-۹- موقعیت تأسیسات آب خاکستری
سس حداثل خاصلٍ سس سس . اجزای تاسیسات و ساختمان‌ها ۱
سا ابا تنک‌ستیک |
پ ۹-٩ دیاگرام بازیافت فاضلاب خاکستری برای آبیاری زیرسطحی در شکل پ ۹-٩ آمده است.
پ ۱۰-۹ دیاگرام بازیافت فاضلاب خاکستری برای شستشوی توالت و یورینال در شکل پ ۱۰-۹
آمده است.
۱۸۹
مبحث شانزدهم
1
0
۳
>
هه ال ۳
7 79
۰ 7 3
ات پ
شٍ ۳ ۳ ۶ :
4 ای ۱ ۹
7 1 7
ج طّ
3 ط
3 بل (:
ب
۹/
رت 1
5 َ
۹۰
مت با ی
يد
1
6 ۳
1 ۹ 1
خ را ۸/ 1 ۳
ِ ] »۳ ۴
» ۳ تا 3
آب سرد بهداشتی 3 5 3 :
4 ۶ 3
نو
۳ ی :
تا 2 1۳ 3
غ ۲ 3 ی
3 1 ۴
۳ ّ
۰
۲ ۳
۳ 2
1
3
الم
۲
۳
۱۹۱
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
0 شب
۰ ۶
ِ داش ساحده ان
((پیوست ۱۰- فهرست بازرسی مراحل طراحی تأسیسات بهداشتی ساختمان)) عناوین کارهایی را
که بطور معمول در طراحی هر پروژه باید انجام شود نشان می دهد. هر طرح متناسب با
راهنمایی دارد و نباید به عنوان قسمتی از مقررات تلقی شود.
پ ۱-۰ مرحلة اول طراحی
پ ۱-۱-۱۰ مطالعات مقدماتی:
(۱) دریافت و مطالعةٌ خواسته های کارفرما.
)۲( تکمیل پرسش نامه های مربوط به اطلاعات بخش تأسیسات بهداشتی پروژه در مورد امکانات
محل پروژه ۰ مقررات و محدودیت ها.
(۳) جمع آوری اطلاعات اقلیمی محل پروژه از قبیل حد اکثر میزان بارندگی ساعتی در یک دور
برگشت صد ساله, حد اکثر بارندگی احتمالی روزانه و سالانهء حداقل و حداکثر دمای محیط.
عمق یخبندان, ضریب جذب آب زمین» کیفیت آب در دسترس و سطح آب های زیرزمینی.
(۵) اظهار نظر در بارة خواسته های کارفرما.
(۶) هماهنگ نمودن نظرات معماری,» سازه و تأسیسات بهداشتی و برقی با یکدیگر.
(۷) تهية گزارش مقدماتی و تعیین بودجة مقدماتی برای اجرای پروژه.
۲ ۲ > ی + گگگسسسسمسسسسسا
۱۹۳
مبحث شانزدهم
پ ۲-۱-۱۰ محاسبات اولية تأسیسات بهداشتی:
(۱) برآورد مصرف آب در لوازم بهداشتی.
(۲) برآورد مصرف آب در سیستم های تأسیسات مکانیکی.
(۳) برآورد مصرف آب در سیستم آتش نشانی.
(۴) برآورد مصرف آب در سیستم آبیاری فضای سبز.
(۵) محاسبةٌ حداقل فشار مورد نیاز آب در پای ساختمان.
(۶) بررسی نحوةٌ تأمین و کنترل فشار آب در محدوده مجاز.
(۷) بررسی سیستم توزیع آب.
(۸) برآورد میزان آب گرم مصرفی.
)٩( بررسی امکان استفاده از آب خاکستری.
(۱۰) برآورد مقدار فاضلاب.
(۱۱) بررسی حجم مخازن مورد نیاز ذخیرة آب مصرفی.
(۱۲) بررسی سیستم دفع فاضلاب و آب باران.
(۱۳) بررسی سیستم دفع فاضلاب‌های خاص در صورت وجود از جمله فاضلاب روغنی,» فاضلاب
شیمیاییء فاضلاب صنعتی و فاضلاب آغشته به مواد رادیواکتیو.
(۱۴) بررسی و انتخاب مصالح
(۱۵) برآورد هزینه.
(۱۶) معرفی کدها و استانداردها و منابع و مآخذ فنی مورد استفاده در طراحی.
پ ۳-۱-۱۰ تهية نقشه‌های یک خطی مقدمانی تأسیسات بهداشتی:
(۱) پلان و دیاگرام لولهکشی آب سرد و گرم و برگشت آب گرم مصرفی.
(۲) پلان و دیاگرام لوله کشی آب خاکستری.
(۲) پلان لوله‌کشی‌های آب و فاضلاب محوطه و هماهنگی با واحدهای معماری و سیویل.
(۴) پلان جزئیات داکتهای تأسیساتی با جزئیات استقرار لوله‌هاء کانال‌هاء دودکش‌ها و... داخل
آنها و هماهنگی با واحدهای معماری و سازه بصورتی که تغییرات ابعاد واقسی داکت‌ها در
مرحلةٌ دوم باعت تغییر ناخواسته در معماری نشود.
(۵) پلان و دیاگرام لولهکشی فاضلاب و هواکش فاضلاب و آب باران.
(۶) پلان و دیاگرام لولهکشی آب خاکستری.
(۷) پلان استقرار منایع آب.
ی ی ای
(۸) پلان تأسیسات جمع‌آوری و پمپاژ فاضلاب طبقات زیر تراز فاضلاب محوطه.
)٩( پلان استقرار تجهیزات سیستم افزایش فشار آب سیستم‌های آبرسانی و آتش‌نشانی.
پ ۲-۱۰ مرحلةٌ دوم طراحی, تهیه نقشه‌های تفصیلی تاسیسات بهداشتی:
پ ۱-۲-۱۰ طرح تأسیسات آب سرد و گرم مصرفی داخل ساختمان
(۱) تهية پلان های استقرار سرویس های بهداشتی و كليةٌ تجهیزاتی که نیاز به آب سرد یا آب
گرم مصرفی دارند.
(۲) زون بندی سیستم آبرسانی در ساختمان های مرتفع با هدف کنترل فشار در محدوده مجاز
طبق الزامات مقرر در مبحث ۱۶ مقررات ملی ساختمان.
(۳) محاسبةٌ میزان آب گرم مصرفی با استفاده از مراجع معتبر فنی
(۴) تعیین سیستم تولید آب گرم مصرفی.
(۵) تهیه مشخصات تجهیزات مورد نیاز سیستم تولید آب گرم مصرفی.
(۶) طراحی و ترسیم نقشه‌های لولهکشی آب سرد و گرم مصرفی و برگشت آب‌گرم مصرفی.
(۷) پیش‌بینی لوازم جلوگیری از برگشت جریان طبق الزامات مقرر در مبحث ۱۶ مقررات ملی
(۸) پیش‌بینی لوازم کاهنده مصرف آب در نقاط مناسب.
)٩( آبرسانی به کولرهای آبی و سایر دستگاه‌های مصرف‌کننده آب در صورت وجود در طرح.
(۱۰) پیش‌بینی شیرهای سرشیلنگی برای شستشوی فضاهای تأسیساتی (آتاق‌های هوارسان,
موتورخانه)» آشپزخانه‌های صنعتیء پا رکینگ‌ها و فضاهای مشابه.
(۱۱) تهیةُ نقشه‌های رایزر دیاگرام برای لوله‌های آب سرد و آب گرم مصرفی.
(۱۳) پیش‌بینی شیرهای تخلیه در پای رایزرها برای تخلية رایزرها.
(۱۳) پیش‌بینی شیر تخلیه برای کولرهای آبی و برج های خنک کن.
(۱۴) هماهنگی طرح لوله کشی‌های افقی ۰ قائم و عبور لوله‌ها از سقف‌هاء داخل دیوارهاء یا کف‌ها با
سایر لوله کشی‌ها و نقشه‌های معماری و سازه.
(۱۵) اندازه‌گذاری لوله‌ها با استناد به معیارها و استانداردهای معتبر فنی.
(۱۶) پیش‌بینی شیرهای هواگیری دستی و خودکار در بالاترین نقاط سیستم.
(۱۷) پیش‌بینی لوازم ضربه‌گیر روی شبكهٌ لوله کشی.
(۱۸) پیش‌بینی شیرهای قطع و وصل برای خطوط اصلی و گروه‌های بهداشتی.
1۹۵
(۱۹) پیش‌بینی دریچه‌های دسترسی برای شیرهای قطع و وصل.
(۲۰) تعیین جنس و استاندارد لوله‌هاء اتصالات و شیرها.
(۲۱) درج یادداشت‌های فنی و نکات اجرایی مورد نیاز در کنار نقشه‌ها.
پ ۲-۲-۱۰ طرح تأسیسات آب باران. فاضلاب» و هواکش فاضلاب داخل ساختمان
(۱) تهية پلان‌های استقرار سرویس‌های بهداشتی و كلية تجهیزاتی که انشعاب فاضلاب دارند.
(۲) پیش‌بینی کفشوی در فضاهای تأسیساتی مانند اتاق‌های هوارسان» موتورخانه و....
(۳) تهية پلان بام و استقرار کفشوهای آب باران با استفاده از نقشه‌های شیب‌بندی بام.
(۴) طرح و ترسیم نقشه‌های لولهکشی آب باران. فاضلاب و هواکش فاضلاب و اندازه گذاری لوله‌ها
با استناد به معیارها و استانداردهای معتبر فنی.
(۵) هماهنگی طرح لوله کشی‌های افقی و قائم و عبور لوله‌ها از سقف‌ها. دیوارها سا کف‌ها با
نقشه‌های معماری و لولهکشی سایر سیستم‌ها.
(۶) پیش‌بینی دریچه‌های بازدید فاضلاب و آب باران در نقاط مورد نیاز طبق آلزامات مقرر در
مبحث ۱۶ مقررات ملی ساختمان و کنترل سهولت دسترسی به آنها.
ملی ساختمان فاضلاب آنها باید به طور غیرمستقیم به شبکه لولهکشی فاضلاب تخلیه شود.
(۸) نشان دادن کلاهک‌های هواکش فاضلاب روی پلان بام و کنترل فاصلةٌ آنها با دریچه‌های
مکش هوای تازة سیستم‌های تهوية مطبوع.
)٩( مجزا نمودن فاضلاب فضاهای خاص مانند آشپزخانه‌های بزرگ» رختشویخانه‌های بزرگ یا
آزمایشگاه‌ها (در صورت موجود بودن در پروژه) از لوله کشی عمومی فاضلاب ساختمان.
(۱۰) در صورتی که استفاده از آب خاکستری در ساختمان مورد بررسی و تأیید قرار گرفته باشد
باید فاضلاب دستشویی, وان» زیردوشی و لگن با ماشین رختشویی به صورت جداگانه و
توسط شبکهٌ مستقلی جمع‌آوری و به مخزن مخصوص این کار هدایت شود.
(۱۱) نوشتن رقوم لوله‌های فاضلاب در نقاط خروج از ساختمان.
(۱۲) تهية دیاگرام لولهکشی فاضلاب و هواکش فاضلاب.
(۱۳) ارائة جزئیات اتصال فاضلاب به شبکهٌ فاضلاب شهری (در صورت موجود بودن شبکهٌ فاضلاب
شهری).
(۱۴) تهيةٌ پلان و دیاگرام لوله کشی فاضلاب برای طبقاتی از ساختمان که در سطح پایین‌تر از تراز
شبكهٌ فاضلاب شهری قرار دارند.
۱۹۶
تسش
(۱۶) محاسبةٌ سیستم پمپاژ فاضلاب تراز زیر شبكهة فاضلاب شهری و تعیین مشخصات فنی
پمپ‌ها.
(۱۷) تهية پلان و دیاگرام لولهکشی سیستم پمپاز فاضلاب در تراز زیر شبكه فاضلاب شهری.
(۱۸) درج یادداشت های فنی و نکات اجرائی مورد نیاز در کنار نقشه‌ها.
پ ۳-۲-۱۰ آبرسانی محوطه
(۱) مشخص نمودن محل انشعاب آب از شبکه آب شهر.
(۲) مشخص نمودن محل ورود آب به ساختمان.
(۳) مشخص نمودن فشار مورد نیاز آب در ورود به ساختمان.
(۴) تعیین حداکثر مقدار آب مورد نیاز بر حسب متر مکعب در ساعت.
(۵) تعیین حداکثر آب مصرفی در شبانه روز.
(۶) تعیین مقدار آب مورد نیاز سیستم آبیاری.
(۸) طراحی و اندازه‌گذاری لوله‌های شبكة آبرسانی.
)٩( طراحی و اندازه‌گذاری لوله‌های شبكة آبیاری.
(۱۰) طراحی و اندازه گذاری لوله‌های آب تَغذية سیستم آتش‌نشانی.
(۱۱) طراحی مخازن ذخیره آب و سیستم تصفيةٌ آب (در صورت لزوم) و سیستم افزایش
فشار آب.
(۱۳) تهیه نقشه‌های جزئیات شبکه‌های تأمین و توزیع آب.
(۱۴) پیش‌بینی‌های لازم برای عبور لوله از زیر خیابان.
(۱۵) پیش‌بینی‌های لازم برای جلوگیری از یخ زدگی آب.
(۱۶) رعایت فاصلةٌ لازم بین لوله‌های آب و فاضلاب.
(۱۷) تهیه جزئیات دفن لوله‌ها در کتار یکدیگر.
(۱۸) تعیین جنس و استاندارد لوله‌هاء اتصالات وشیرآلات.
(۱۹) در نظر گرفتن عایق رطوبتی برای جلوگیری از پوسیدگی لوله‌ها در محوطه.
(۲۰) درج یادداشت‌های فنی و نکات آجرایی مورد نیاز در کنار نقشه‌ها.
۱۹۷
مبحث شانزدهم
پ ۴-۲-۱۰ لوله کشی آب باران و فاضلاب در محوطه
(۱) مشخص نمودن محل خروجی های فاضلاب از ساختمان و تعیین آندازه و در جریان
هر خط.
(۲) مشخص نمودن محل خروجی‌های آب باران از ساختمان و تعیین اندازه و گذر جریان
هر خط.
(۳) تعیین رقوم لوله‌های خروجی فاضلاب و آب باران از ساختمان ۰ نسبت به یک تراز مبنا
(۴) مشخص نمودن سیستم دفع فاضلاب در محوطه.
(۵) طراحی شبکه جمع‌آوری فاضلاب در محوطه.
(۶) اندازه‌گذاری و تعیین رقوم و شیب لوله‌های فاضلاب.
(۸) تعیین تراز لول ورودی و خروجی به آدم روها.
)٩( کنترل حداکثر فاصلة آدم روها از یکدیگر.
(۱۰) پیش‌بینی فلاش تانک در ابتدای خطوط فاضلاب در صورت لزوم.
(۱۳) بررسی و هماهنگی با بخش معماری و سیویل در مورد امکان جمع‌آوری آب باران و دفع آن
به دریاچه یا مسیل مناسب و یا جمع‌آوری و استفاده از آن برای آبیاری فضای سبز در
محوطه.
(۱۳) طراحی شبكهةٌ جمع‌آوری آب باران در محوطه.
(۱۴) اندازه‌گذاری و تعیین رقوم و شیب لوله‌های آب باران.
(۱۶) تعیین تراز لولة ورودی و خروجی به آدم‌روها.
(۱۷) کنترل حداکثر فاصلة آدم‌روها از یکدیگر.
(۱۸) تهیة پروفیل طولی شبکهٌ لولهکشی آب باران در محوطه.
(۱۹) درج یادداشت های فنی و نکات اجرائی مورد نیاز در کنار نقشه ها.
پ ۳-۱۰ نکات کلی در مورد نقشه ها
(۱) نقشه‌ها باید خوانا و مقیاس پلان‌ها مطابق مقررات ملی باشد.
(۲) نقشه‌های جزئیات باید با مقیاس مناسب آرائه شود که به راحتی قابل خواندن باشد.
۱۹۸
زا یی ی ی
(۳) نقشه‌ها باید بصورت آلبوم مناسب ارائه شود.
(۴) نقشه‌ها باید شامل فهرست. جدول علائم و نشانه ها و جزئیات اجرائی باشد.
(۵) روی اولین نقشه پلان باید موقعیت ملک شامل معابر و ملک های مجاور و جهت شمال
ترسیم گردد.
(۶) روی همة پلان‌ها جهت شمال و جهت قبله مشخص شود.
(۷) مشخصات کامل دستگاه‌ها باید در نقشه ها بصورت جدول آرائه شود. در این جداول باید
تعداه دستگاه‌های در حال کار و ذخیره به تفکیک مشخص شود.
(۸) جنس لوله‌هاء اتصالات, شیرها و سایر اجزای سیستم که بصورت نقشه ارائه نشود باید در
کامل و مشروح بیان شود.
(۱۰) جزئیات اجرایی باید با استفاده از نشريةٌ شماره ۱۳۸ سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور و
یا منابع معتبر دیگر بصورت نقشه یا دفترچه ارائه شود.
(۱۱) پلان جانمایی داکتهای تأسیساتی شامل كلية المان‌های تأسیساتی (لولةٌ کانال, شیر و...) با
مقیاس مناسب ارائه شود.
(۱۲) بهتر است جهت جریان سیال در کليهٌ نقشه‌های پلان, فلودیاگرام و رایزر دیاگرام ترسیم
گردد.
(۱۳) جهت ترسیم كلية نقشه‌ها از علائم استاندارد»ء مطابق مباحث مقررات ملی ساختمان یا مراجع
۱۹۹
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
واژه‌نامه فارسی به انگلیسی
واژه‌نامه فارسی به انگلیسی
آب آشامیدنی 7 ع[ ۳۵12
آب‌بند اع[1 ۷/۵1۵۲
آب خاکستری ۷7۵۵7 و0
آبرو روی کف «[ا0)
آب غیر آشامیدنی 7 عأْطمام 1105
آب گرم 07 710
آب گرم کن 7 ۷7316۳
آدم رو تاد ان
آلودگی ظاهری ۳0010
آلودگی غیر بهداشتی 0 تحص2 ص۳0
آویز وت
اتصال 701
اتصال برگشت جریان 1 0۳ م35
اتصال سرب و کنف اه[ ۵ع6[ اه
اتصال سر تنبوشه ای 1 00 ههام5
اتصال غیرمستقیم فاضلاب 0 ۷72816 1017601
اتصال فشاری اصزه[. ناک
انصال فیتینگ فشاری ۳۶ ۵۳۳2510
اتصال قابل انبساط 4 ۳۳۳۵2۹۵10۵
اتصال قابل انعطاف 1 ل عاطانده ]۲
اتصال لحیمی بدون سرب 20 50106۳ ع620-۳۳۵]
انصال لحیمی موئینگی 50100768 بسعلتنصم)
انصال مستقیم 0060 دقو
اتصال مکانیکی 04[ هه زمقط0ع/1
استفاده دوباره 0 60/0186
افزایش طول ۳012
۳۰۱
مبحث شانزدهم
انتهای بدون سرکاسة لوله 51841
انتهای بسته (کور) ۵ 1620
انتهای لولةٌ هواکش 2۳۳۵1 1 3طع ۷
اندازة نامی 6 [2 310۳
با زگردانی آب خاکستری 58 3607108 ۷/۵167 بچه 0
برگشت جریان 0(
بست 5
بلوک بتنی برای حفاظت بام ملافقها م5
پایه 1 50007 ,۳۵۵۹ 1
پایةُ لولة قائم فاضلاب 1 ع6اع 1۵
پلیآتیلن دمای بالا (0۳-۳) 6ب 100۵۵ عنم - ۲۳
پمپ حوضچةٌ فاضلاب یا آب باران ۳۵۳۵ ریگ
تاج 0
تبدیل 7
ترنچ 1۳663"
تکیه‌گاه 507
تکیه‌گاه لغزنده 1 زاگ 51106۳
جریان ثقلی و07۵۷
جلوگیری از برگشت جریان ۳10۷ 1330
چدن چکش خوار 088 1131162016
چگالی بالا 162 (اع]
حرکت آونگی 58
حلقةٌ اتبساط ۳۳۵۵۳۹10
حوضچه 5
حوضجه و پمپ آب باران یا فاضلاب ۳۵۳ قصه میگ
خط اصلی فاضلاب مشترک 378 ۲0026160
خلاً ۷
خلاً شکن 6۲ 2 ۷3000
درپوش موقتی دت‌رار ردان
مه
واژه‌نامه فارسی به انگلیسی
در دسترس عامازدعع م۸ #انوده۳
دریافت کنندة فاضلاب 7 360601266
دریچه بازدید 2160
دفع فاضلاب به طور خصوصی 1150521 50۳/۵86 [2 زا1300
دنده (رزوه) خارجی, دنده نر 40۵ ع[3/3
دو خم 0156
دهانة تخلیه 41 12180۳286
دیوار آتش 1[ ۳1۲۵
رگولانور تنظیم مقدار جریان 8۵۲6 ۳10۳۷
رنگ مناسب مواد غذایی 0017 0206 ۳۵۵۵
روکار و آشکار عامازود۸006 لدع
رینگ لاستیکی 8 -0
سبد هنیزه
سخت 1137۵
سرریز آب از [۷۵م.آ ۳100۵0
سرکاسه 501
سرکاسة لوله 50
سطح تراز بحرانی [81-] آ۵ع نزن
سطح موْثر دهانه 58 ۳11601۷6
سقف لولةٌ سیفون 0 102 :
سیستم افزایش فشار آب با پمپ 0 ۳300516۴ 8376950۲۵
سیستم افزایش فشار آب با مخزن تحت فشار 706۲۳۵6 - ۷070
سیفون 1
سیفون بطری شکل ۵۳ ع01ظ
سیفون ساختمان در اتصال به شبكةٌ جمع‌آوری شهری ۵۳ وسنو1 8
سیفون کاسه‌ای 8۳ ۵4211
سیفون لوله‌ای شکل 2۳ 1612"
سینک با شیلنگ و افشانک خن 8 ]۳
شاخة افقی 387۵065
۳۰۳
مبحث شانزدهم
شاخهُ افقی فاضلاب 6 ص8۳2
شاخة افقی هواکش 1 87206
شبکهٌ لولهکشی آب بارآن 1۳۵0286 م5
شبکهةٌ هواکش ۷۵۵۲
شستشوی خودکار (لولهکشی فاضلاب) 8 -۶اه5
شیر آب آتش نشانی (روی دیوار) ۷۷۵11
شیر اطمینان دما 6 ۸۵10۴ ۸6 06 1
شیر اطمینان فشار 6 گ۴عن[3۵ ۳۲:۵
شیر اطمینان فشار - دما ام ع907 ۳79 مه سس یه
شیر برداشت آب 4 با 127
شیر تنظیم فشار 6 11621286 ۳۳۵8916
شیر شناور 00 [[8۵ 00672160 ۳1021
شیر شناور ضد سیفون 8211 حرم ص۸۸
شیر قطع سریع 86 06
شیر یک طرفةٌ دوتایی واه دع۸ ۵ ۷۵[1 لعع ان عاطابا10
شیر یک طرفةٌ مور د تأیید 6 لمع 0 ۵0 م۸
صرفه‌جویی در مصرف آب ۷۷۵۲۵۲
صلب 110
ضد سیفون ۸۲1510
ضد ضربهةٌ قوچ 7 11۵96۳ 67 ۷
ضربهٌ قوچ 67 ۷۷۵1۳
طول گیر از اتصال لوله ت1۱
علم تخلیه فاضلاب 6 5۲۵۳۵0
عمل سیفونی ع6 ارز5
غیرمستقیم 110
فاصلةٌ هوایی ۳ جن۸
فاضلاب (با فاضلاب توالت و یورینال) 50
فاضلاب (بدون فاضلاب توالت و پورینال) 1
فاضلاب بهداشتی ۹58
ی
واژه‌نامه فارسی به انگلیسی
ات شش
فاضلاب بهداشتی ساختمان 725 زو ات8 قانمه5
فشار در وضعیت بدون جریان 6 ۳10۷ 170
فشار جریان 3۲۵55۵ ۳10۳۷
فشار معکوس 6 188
فلاش‌تانک له 1" ۳18
فلاش‌والو 6 ۳۵۵
فنرزدن (به لوله فاضلاب) 78
فیتینگ (وصاله) ۳716
قابل دسترسی دوع ۸
قطعةٌ واسط (برنجی و برنزی) ۸27
کفشوی آب باران 0ن0۵ 300
کف نقطةٌ ریزش آب از سیفون ۷7۵۳ 0۳:۵
گاز بند 41ع11 028
کیره اتصال به تیرآهن کون ت36
گیرةٌ لولةٌ قَائُم رصان ۸67
لایی 1167
لایی فولادی بین لوله و بست 516
لب سرریز ما 1.6۷۵1 ۳1۵۵۵
لحیم کاری لولةٌ مسی 506
لوازم بهداشتی ۱ 5 ۳1۵۳8۶
لوازم بهداشتی بیمارستانی 8 3 ع 21 [ه1/001
لوازم بهداشتی خصوصی 5 هام2۵ ۷846 زرط
لوازم بهداشتی عمومی ۳8 ع م2 عزاطی۳
لوازم جلوگیری از برگشت جریان 7 820110۲
لوله کشی آب خصوصی دراگ +عاه/۷ 1301۵۵1
لوله کشی آب شهر بوام‌چ‌نا5 ۷/۵167 عزاطای۳
لولةٌ آبرسانی ۳6۵ وارناگ5
لولة اصلی افقی فاضلاب ساختمان 1۳ زانیا ظ
لولةٌ افقی ۳۵ 110۳2021۵1
۳۰۵
شش شک شش
لول برگشت 6 11201701210
وله خروجی فاضلاب ۳۵ 11962782
لولة خروجی فاضلاب از ساختمان 7 عداو[ن8
لول فاضلاب عم 50۷286 , 3106 ۷۷/2916
لولة فاضلاب بهداشتی 6 دن1۳2 جه‌انصه5
تولة قائم ۳6۵ [۵ع۹/۵۳۸[1
لول قائم آب باران در داخل ساختمان 07
لول قائم آب باران روی دیوار خارجی وتات
ول قائم فاضلاب م512۵ 1180۳27866
لولة قائّم هواکش ۷۵۵۲
لولةُ یا فیتینگ بدون سرب 8 07 3206 ۳1۵6 - 1۵340
مادگی سر تنبوشه‌ای 1 له امعزم5
مانع برگشت جریان ۶ ب0۷ ]م32
مانع برگشت جریان از نوع شیر اطمینان اختلاف فشار 6أم 22 96و26 11000020
بین دو شیر یک طرفه ۳۳۵۷ 320110۳۷
محبوس شدن هروا ۸
مخزن مرتفع ذخیرة آب 2 ۳10۷21۵0
مصالح چگال هت
مکش سیفونی 5286 320
منطقه 7206
مواد آب‌بند 2/26۳۵ عصزداعم] ۲
مورد تأیید آخت رد 0 روما
مهار ۸07
نسبتاً صاف 501 بوانه ۳
نسبتاً ناصاف (اعجام۸ بوآجنه ۳
نشیمن آب‌بند 24 اطعز1 ۷۷۵۱۵۲
نقاط ثابت ۳۵۵۵ ۳۶
واحد تخليةُ فاضلاب لوازم بهداشتی (1.۳.]7) الآ ۳۵۶۳۵ نز17۵
واحد مصرف آب لوازم بهداشتی (5.۳.17) ۵1تآ ۳۵۵۳۵ بوام‌منا5
ار ۳۳ ۱
واژه‌نامه فارسی به انگلیسی
هادی 3اه
هوابند سیفون [۵۵ 1۳87"
هواکش تر 1 ۷۹/۵
هواکش جداگانه 41 1۳011۵۵21
هوکش حلقوی 41 1.00۳0
هواکش حوضچجةٌ فاضلاب 1 مرگ
هوکش قائم ۷6۳
هواکش کمکی 1 ۳۵110۴
هواکش کمکی اصلی 1 ۵6
هواکش لولة قائم فاضلذاب 0۶ و51۵
هواکش مداری ۵4 0۳1
هواکش مشترک ۲0۵۵
یورینال ۲7۳۳۵1
۳۰۷
5۳۱۵9۳۱۵۹۵۱۲
فهرست استانداردها
فهرست استانداردهایی که در این مبحث به آن ها ارجاع شده است:
الف) استانداردهای ملی ایران (181181):
استانداره ملی شماره ۴۲۳ لوله‌های فولاد کربنی مناسب برای دنده پیچ کردن مطابق 7-1 180
استاندارد ملی شماره ۶۹۶ چینی بهداشتی - ویژگی‌ها و روشهای آزمون
استاندارد ملی شماره ۱۰۱۱ آب آشامیدنی- ویژگی‌های میکروبیولوزی
استاندارد ملی شماره ۱۰۵۳ آب آشامیدنی - ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی
استاندارد ملی شماره ۱۵۴۶ شیرهای بهداشتی
استاندارد ملی شماره ۱۵۴۷ لوله‌های چدنی سر کاسه‌دار
استاندارد ملی شماره ۸ دنده پیچهای لوله‌های گاز و اتصال‌های نوع پیچی برای موادی که
استاندارد ملی شماره ۲۳۶۷ لوله‌های چدنی بدون سر کاسه
استاندارد ملی شماره ۲۵۲۶ ویژگی‌ها و روشهای آزمون آبسردکن
استاندارد ملی شماره ۱ لوازم بهداشتی - وان‌های ساخته شده از ورق‌های آکرلیک ریختگی
یک پارچه - الزامات و روشهای آزمون
استاندارد ملی شماره ۲۲۶۶ ابعاد اتصالات پلی وبنیل کلرید سخت بابوشن ساده برای لوله‌های
استاندارد ملی شماره ۳۶۴۷ ویژگی‌های زیر دوشی از جنس اکریلیک جهت مصارف خانگی
استاندارد ملی شماره ۶۳۱۴ پلاستیک‌ها - سیستم لولهکشی آب سردء‌گرم و داغ پلی‌پروپیلن
استاندارد ملی شماره ۶۶۷۸ شیرآلات بهداشتی - مشخصات کلی درفشان‌ها
استاندارد ملی شماره ۶۶۷۹ شیرآلات بهداشتی - شیرهای مخلوط اهرمی مکانیکی ویژگی‌ها و
روشهای آزمون
استاندارد ملی شماره ۶۶۸۰ شیرآلات بهداشتی - سردوش نوع ۱و ۲- ویژگی‌های فسی عمومی و
روشهای آزمون
استانداره ملی شماره ۶۶۸۱ شیلنگ دوش حمام
استاندارد ملی شماره ۸۲۹۹ واکنش در برابر آتش برای مصالح و فراورده‌های ساختمانی - طبقه
بندی
استاندارد ملی شماره ۹۱۱۸ پلاستیک‌ها - سامانه‌های لوله‌گذاری مدفون در خاک برای کاربردهای
فاضلاب و زهکشی ثقلی - پی وی سی صلب ([]--)۳۷)
یچ و
استاندارد ملی شماره ۹۱۱۹ پلاستیک‌ها - سامانه‌های لوله‌گذاری برای تخلیه فاضلاب و پساب
ساختمان - پی وی سی صلب ([آ-ل)/۳۹۷)
استاندارد ملی شماره ۱۲۱۴۲-۱ پلاستیک‌ها- لوله‌های پلی وینیل کلرید سخت (ل[آ-)/۳۹)
سیستم‌های لولهکشی آب باران برای مصرف روکار (ناودان) - قسمت
اول - ویژگی‌های لوله و اتصالات و سیستم‌های مربوط
استاندارد ملی شماره ۱۲۷۵۳ سیستم لوله‌های چند لایه برای لوله کشی آب سرد وگرم داخل
ساختمان
استاندارد ملی شماره ۱۳۲۰۵ پلاستیک‌ها- سیستم‌های لولهکشی برای تأسیسات آب سرد و گرم
- پلی‌اتیلن با پیوند عرضی (۳15-36)
استاندارد ملی شماره ۱۳۲۵۱ پلاستیک‌ها - سامانه‌های لوله گذاری برای تأسیسات آب گرم و
سرد -- پلی‌وینیل کلراید کلردار شده (ل۳۹/۳-6)
استانداره ملی شماره ۱۳۳۶۱ پلاستیک‌ها - سیستم‌های لوله‌گذاری بسرای کاربردهای آبرسانی و
فاضلاب و زهکشی تحت فشار مدفون در خاک و بالای سطح زمین
- پلی وینیل کلرید سخت ([]-)/۳۹)
استاندارد ملی شماره ۱۳۷۶۶ شیرآلات بهداشتی - شیر قطع خودکار - ویژگی‌ها و روشهای
آزمون
استاندارد ملی شماره ۱۴۱۲۲ شیرآلات بهداشتی - الکترونیکی هوشمند - ویژگی‌ها ورو ش‌های
آزمون
استاندارد ملی شماره ۱۴۸۳۷ شیلنگ‌های قابل انعطاف مورد استفاده برای آب آشامیدنی- الزامات
عملکردی و روشهای آزمون
ب) استانداردهای انجمن مهندسان مکانیک آمریکا :)۸۹٩81۳:(
58 8 ۳ ۳ از قصع6 جنش ۸ ۸112.12 ۸52/5
۳۳65۰ ما۳ حلازب۳ 1786 10۳ ۳۵۵۵ جع جنش ۸ ۸112.13 ۸52/۳
5 له کمعمعنا م۸
5 ۷۷8167 6اط م۳۲ 18.6 .۸112 2/۶ک۸
۳88 ۳12220 40صه دععسصعا۴ ع0 2 صمل اعع 1 1 ۸52/۳
قسه 150 کعدععان دع ۳ 0ع۳020ط 1 ما عامدع ۱/2 3 3 ۸5/۳
300
۳185 ۳2۳260 وصد دعع م۳1 ۲:۵۵ 5 3 ۸5۸/۳
5 که کو0زک 16 فیط -م لوط فص 6ع2 ۲ -ما عم ۲۳ 0 ۸52/۳
۳۱۰
فهرست استانداردها
۳۲۵۶ ع ید3۳ اصزهل. 501067 بوماز۸ عم اقق) 16.11 ۵ ۸52/۳
0 200 150 :قآ و۳ 0ع۵0عط 1 وم 6( :۱/126 16.18 ۵ ۸2/۳۴
6۶۵ 000067 ۳12۳60 107 5ع ۳ وملنش۸ تعحمم) اهعی) 16.26 ۵ 2/۳ک۸
0 اطع 150 دعوعدا دعصناانت2 عمط صمحل عامععلنم/2 ۰ 112.12 ۵ ۸52/۳
پ) استانداردهای انجمن مهندسان بهداشت آمریکا (:۸885۳):
6 6۲6 دم ناش 10۳ کاهع ۵۵ عع هه ۳160 1 ۸55۳
58 ۹/30
5 71367 ۷۷۵167 10۳ کامع ۳۵۵ ۳۳۲۵۳۵۵۵ 0 ۸55۳
71096 107 فاد ۳۵۵ ععصع م۳ 11 ۸55
5 ۹۷200
۳۳۵۷5 820110۳ 1۵7 ددع۵۳ ععمع ما۳ 2 ۸55۳
1 6106 ۸050 10161601216 110
5۵ 160061 +20 فاد ع 1۵ ععصه ۳0 3 ۸55۳
58 1380100 ع۵1 م۳
مولع 106 167 کادع و۳۵ 266 ۳۵۳10۵ 5 ۸55۳
4
۳3۳55۲6 10۳ کاعحص من 1۵0 عم هس ۳۳۲0 0 ۸55۳
بجاطاهوعش۸ +عمله م3
40 ۵۵۷۵۳۲۵2 10۲ کامع ۵۵۵6 عع ده ۳0 1 ۸55
۶8 ۳۲۵ ۳۳۲ ۳:۵ ع1 1105۳60/2
ت) انجمن مهندسان مواد و آزمایش مصالح آمریکا :)۸٩171(
7701-30 مه 31۵0 ,[ععا5 ,206 107 ماما نمع و5 27 3ک3/۸ک۸ 73 ک۸
5 لنه ۷/2100 ,0ع1 7100-002
۳:۵۶ مضه 3106 ازم5 ممجنساعه0) 107 ممناه 5۳ 4 ۸ ۸۹٩12
۵) وان 8ع17 ۸۵0 ,۷/۵160 ,کفعا ص56 107 صمناع 21 زم6 52 2 م۸ /1]2 ۸۹5
5عز3 51621 کععاصنم51 عنانسع فش ۷/۳۵۵
5661 و20 کوعلسه56 موه ۷/۵160 1۵۶ ملاع مانمگ 3 ۸ ۸۹٩13
وعاممز[2 عز۳ 51621 کععآسنماگ عنانصهاعبش مه
عنانمع ۸51 70260 ۷/1060 +10 صمنخع میک 778 ۸ ۸12
3۳0۵8 1۳۱۵7 اععا5 کوعاآصنه5
۲۱۱
وه ۳6 انمگ «مناقع0) دععا ۳ 10۶ 5020 8588 ۸ 137 ک۸
۵۵ ۷ 200 بعاقق ۷۷ م0۳۵9 5:۵ فصة جعانهه5 1۵۶ ۳1۵۵۶
120 آرص۸ ۵ م۳
[2ا3/2 501067 1۵7 5۳011120 2 (ا ۸512
1۵ :۷7816 ۲00067 دععلسع56 10۳ صمناه 5010 8 زا ۸۹513
۳120 (۳۹۷) عل ما۲ او و۳۵ م2 5060120 2665 ۵ ۸513۸
۳8۶ 200 ۳06 ۹۷۵۵۳ 0ص معاکه ۷۷ مصن1۲2
(0ماطاح [۵) 201۶ عولط 10۳ مزاع 500 2846 ۵ 136 ک۸
0زا 09 167ق ۷۷ 0۰10 مه ام17 عناعها2 (/0۳)
۹.55
1و 7) و8۵1 1۵0 همادا 1۳۳2060 10۶ 5001۵00 437 ۸٩130۳
0 5016016 کعسان۳ ع0 ۳ عناعه[2 (/020) (علملنش
[صز) م۳ هدما ع ماع 500 10۵۳ 5611120 48 ۳ ۸٩12
0 500016 مکعسنااز۳ ع0ز2 عناحه[2 (۳۷ع) رعلحمل
[ز۷) و201 0ع مسلط 1۵۲ صمناه نع م5 51002۳0 9 ۸۹13/۳
0 عللع 50 بوع ۳ عز۳ مناعها2 (/۳۷ع) (علزملشش
(0ومملط) 1[ودز) و2۰ مس مات 10۵۳ 5۳۵۵11۵00 1 ۲ ۸512
0 لمصة 40 کعل1تع 5 معط عناعه21 (/۳۷ع)
(0نمملطل) اجه ) ۳۵۷ ۵0عامهس ما ۶ دنام نع 5 2 ۸512/۳
(5-۳۳) ۳:0۵ 2156 (/0۳۷))
۳۳۵) عصهاحطاه روام2 0علوزا-ععو 0 107 صمناه انم 5 6 ۸512/۳
118
(۳0) ع0ع و۳۰1 مادم 10۳ ما50 877 137۳ ک۸
ک5۲ 5۷ حرط05 عاع/ ۵[م فص 110 عتاعه[۲
بمنصس ۸ /ع 0 حطاعبام2 0ععلسنا-عدم) م1 دمناه 2 0ع 50 1281 110۳ ک۸
و2۳ (2 ۳-۸-2۳ ۳) عصعا وا رام 0علمتا- ددم
7۳106
عدع واه روا 2 / تمس 162/۸ تحطا و۳۵ 10۳ دنق 5 1282 11۳ ک۸
26 ع و7۳ عازد 0 م0 (۳۳- ۳-۸ ۳)
۵ عساهنلناتآ موستااز۳ اعدا ما30 ۳ دمناه 50021 1807 120۳ ک۸
05-10 519 1۵۳ عسنطظ مصنت) م۲
۳۹۱۳
فهرست استانداردها
1606 بحطاه/داه2 50۵ فصد عسط ۲ (۳۳2۹) عصعاحطاه بر۳۵
عسزط۲ (-۳۳) 1662۵ 1۹۵1۹60
از کع ۳0 صمنعصه‌صط مامح 1۵۶ صمناعانم 5 1960 130۳ ک۸
ما یوم حلاز۷۶ عه 107 فوسنطظ عسنه معط
۶ط۲ (۳7۳20) 160 طاعر[۳۵
7 دعساز۳ اهمدآ 10۵ +10 صمناع م5 1974 ۸120۳
0اسنا-ععمیی امه عصعاحطاه جام 2 / متس 06/۸ 1 حطا واه ۳
ع ا واه و20 0عملنا-ععوی) /حص تحص 006/۸ ۳۵/1
ع رز عمنای5ع3۳ عاز5 وم
3/0۲2 ۳۲۳ 5ع ۳ دمزحسد دع-010 16۵۶ کصمنام نگ 2080 ۸130۳
عع 1 واه 20 معماستا-ع دم 10۳ کع منک م۲
رز (۳۳۸)
م1 وصصعل0 آمعا5 دک‌نصنداگ ۵۶ صمناق اند محعلصهاک 2098 130۳ ۸5
۳۵ عدعا وطاع و۳1 معا صنا-ععمت ناگ م5
۳۶ 190 عناعها۳ فصد ۱۵۳ ۵ 1098
8 عصنسناناتا معساانط اجمعصاآ ناما 2 10۳ صمناع 50 2159 ۸13/۳
ما سزا-ددمی 510۳8 ۵۶ عضطا منت م۲
۶ ع۳ ا چاه و۳۵1 50589 مه عطاط] (۳۳۵۹) عسعاحطاه برا۵ ۳
عساطی7 (1-:۳۳) 16506720 1۵1860
لسن 166/۸ حطا جا2 مناج <10 ناهانگ 2262 1۵۳ ک۸
۵ااماد۲ 070 عطنط 7 ۵۸ چطا 2۵۱ 0ملمزا-ععم)
5149
(۳۳2) عده ابرم 2010۳0 12100-عساد3۳ 10۳ 5611۵000 2389 ۸126۳
58685 ۳۵۵۵
۳۲۵۶ 6 1 عناعه1 2 10۳ دمناهه م5 #حقلصماک 2434 110۳ ک۸
0ملسز1-کومی) 509 ۵۶ عضط بسن +6 م2 ع عسنعنانانا
۵ملسنا-ععمی 5059 ومد عصنطا (۳ه) عصعاحطاهوا۵ ۳۲
2 واه و2 ملد ا-و دم نت۸ /عصعاحطاه و۳۵۱
18 (۳۳2- ۸ ۳۸۵ ۳)
7 دع ۳ اد[ عزاده21 1۵۳ صمناه م5 51۵20 2735 ۸۹1۵۸۳
۵ (۳۳2۵) مسا حطاه وزم3 0علسنا-عدمین 59
(۳۳-1) 10680۳6 تعقنمظ 02 ع 0 اوطاه بر[ ۳
112
۳۱۳
مبحث شانزدهم
عناقه۳1 ([-۳۳) ع 672 0 1 8۵0ن۵ 0۳ معا حطاه و201 2769 ۸۹13۳
5565 دناب15 ۵صه عسلط1 ۷/2167 10م2 فص ۲1۵1
با ۳تسا ۸ /(ع01۵ا ۲ ص۷۷ بجام۳ دمناهعانم 5 2855 13/۳ ک۸
عازدرس۲ 0 001۷/ ۳۹/۲/۸7 ع) (عماطت [(وم۷)
8 ۳۳۵۹976
ادهش ۳۳۵۷۵00 ما اامه 3 ۷۵106 ممعطان) علطن130 ۰ 0510 ۸۷۷/۸
3۳۵۷ 3206110۳ عا م۳ ع دک 0000 0511 ۸۷/۷۸
۷اأطامره‌دی۸
ج( انجمن استانداردهای کاناد!) (5۸-)):
۸) (۵۲۷/8) 17۷06 ع مداد ماش بکتعل م3 ۷200 3264.11 شقن
8) ,826265 تس ۹۷20 ع ۳ 64.1.2ظ
٩۵1۷6 1706 ۳: کلع م۲ آ۵ا0 ,۳۳۵۷۵۵6۲۹ امه 3 ۲2۹5۸
(7ش۸ع1) ۳0۲۲ ع مد ما۸
6 عازم ۳ و2۳6 0060عل ۳۳۵۷۵6۲5 بوما ملظ 44 ۲05۸
عزط 1 (0۳۵) ع واه و۳۵1 ممملمنا-دد 0 8137.5 هک
رتم۸ ع ۳۳۵۹۹۷۲ 107 کصفاکی5
۷۵۵۳۲ 0010 قصه 1701 1۵۲ کع ۳۳۲ فصد عمط بعصزط 00۷/۵ 2137.6 0۹۸
55168 زا1150
0568 م0 عصع رطع ام / تسا ۸ /عصعا حطهر[3۵ ۰ 31379 هک
۳۳
58 ۳06
اطع 01 / تس 1606/۸ بحط۲ع ۳۵۷ معملمنا-ععمی 0 2137.10 هک :
5518 ۳۵ م۳۳ عا زک رهم
عباد5 ۳۳۵ 10۳ ۳۵۵۶ ومد عرزط۳ (-۳۳) ممعل وم ما۳۵ 2137.11 هک
۸58
0 ۷7۵۶۲ بصنه1۳ ۸5 عدعد-ع 16-1 نا ماج ۸ 1( ۲085۸
5 ۳6 2040 عز۳ ا ۷
چ) انجمن تدوین استاندارد کارخانجات تولید شیر و اتصالات (۷155):
65 لمع 0 مه عاععم۸ بعطاما0 بعنه0 ع26ط702ظ 5۳-0 2/155
۳۱۴
فهرست استانداردها
ح) بنیاد ملی علوم آمریکا در خصوص کنترل بهداشت عمومی (8517):
الط دا[2ع 77--ا 006 مدرگ ۷/67 ه سا 1 ۸۹۳
206 276 عاصزمز خطعتا-عد هکم ع۳قط ۷ فلممعجطا عصزط 7-1 150
0 1۵106726685 ,16051005 :1 اجو۳ -- فمععحطا عطا
00(
[-7 150 م1 0ع0 عمط دعسناغظ منز اعد عزطامه‌اند/< 9 150
06 نز 5070۳12 107 عاطد‌اندد فعطابط [51۵۵ ماع 5 150
7-1 150 ۷/110
5- 560100 جقأ نت اه کعطابط 0067 4 150
(ع0ملطه [وصز )زمر 0غمتعناهد امس ۳۵۵ عمهم کع هزم 727-1 150
7 (0-)/۳۹۷) (ع0 ماه امنی‌جامم م۵عامسحملط ,ر17-)/0۹۷)
نار ۷۷11۳ (کش) عع ها / عم نها /ع نا نصها مد
6 067 1065 107 50068
0اط 1۵7 ۵صه جامضاد ۷۷۵۳67 107 فهع‌اد ود عطاصام کعزغحه[۲ 2 150
7 ۹6۷۷۵۲۵26 220 26 هد هل دام ع-ع 200 مهد
(]1-)/۳۹) (۵6+ملطه اوطزی)جامم ۵عمنعتاهه‌اممتا -- ع عم
هوکش - کعطابط +عمررمه م1 کعما5 +علفامد سعاانصع) 6 150
15 200 01116281025
عمطل5نل ۷۵۶16 مصه آنمد +10 درد عصنطزم دعناکج|۲ 3 150
- علاط لکد (ع تمصع طاعنط هه من
((1-)/۳۹۷) (ع0زمل اه ایام 260 ا مان
ع[12 دععاعنطا ۳/۵11 6۹2 نصن] -- دعصزم معتاعدا معط 1" 5 150
[-7 150 ۵ 1۳362060 8ع 20 اععاد بوماله-د0ل[< 4145 150
-- 98ع 562 مضه ۷۵1000 بفعطایا 516۵1 فص 21 4200 150
اع 16 انضت +عم کم دعقم مضه کدمزکم مدز که فعاطاها آ 0
-ع۳806 -- فمعاونرد عنم 0مع ما2 مز عفد م1 ک6 ۷21۷ [۱/۵۲۵ 2 150
کوزک مت 6-10-1366 امه هه ۱-106
65 2216 1305 اقه) 6 1۹50
5و زد 5201 -- ماع مصه معصزم ععمسندل مت هه 4 1۹0
۳۱۵
وه آهزما دح اوصز 16۶ کععصما اععا5 :1 ۳2۳۲ ,بکعع 110 ۳۵۵ 7005-1 150
575168 هزم 56/166 8267۵1
65 1۳0 ۳281 :2 ۳۵7 ,1130865 ۳۵۵ 7005-2 1۹50
موق اعنل عاکه ۳ که آنمد 1۵۶ مدرد ععزصام معا حه[۲ 0 150
-- وتونم عزعصز رع 62 00) طعنط هه 10۳)
کصه‌اوبری عسزمزم دعزاعم21 10508 150 رطق عسعاحطا ۲1
۳ 0206 -- کدوناما معط 267 غاآم فصه امط 107
46 200 012551112100
7 1 200 ۵1 10۶ کصعاعرد عصاصام کعزاعه[ 2 3 150
(۳2) ۳۵100160 -- 11512118058
۵67 010 قصة 1مط 10۶ مارد عسزطزم کعناکه[۲ 22391-3 150
6626 ۳۵860 0۳ 606 1 حطاه را ۳-- کعصمنه1 10۹12
ام معزاعه21 15874 150 (۳۳-۳۵1) عع 1۵515120
-- واه 1هاعصز تعع ۳ امه مهد امط 107 مارد
(۳۳) 8017۳700166
۷/2۵7 0آمه ند امط ۶۵۶ مارد عصاطزم کعاکه[۳ 5 150
(۳۳-20) 1606 بحطاه چام مدوم -- فد0 12 [هاکصز
67۲ امه 200 امط 10۳ کهعاکرد عساصنم دعزاعه[2 717 150
0 /۳)(ع۵ملطه آجدزی امد مسلط 0)-- کومناها ما1
د) استاندآردهای ملی بریتانیا (12۹5):
م2 اعد کعطاط 16۶ کلمعحط عصزم 1۵۶ دمناه نم 5 [1 85
8و هط عطا 0۵ ۳۵06 عحه عاصزمز یندم ۵۳۵ط ۳
520-21 بکعسن5 مصه کعجزم عصتاها ناه مصه عع موز 416-1 85
01 #صه امه زد 107 ماه تنم رگ مصمعز اقفه هز ساحه ۵۳
158 ۷۷۲ 10۶ م50 1125 کطظ فاد رد
(وع‌جزم 1105 وصه عمعاعن و110 آهتل عصنلحاعصن) ماه
5 وآهاوه ۲00 200 کطزعدط حکق۷ عنسه مه 10۶ جمناه نم 5 48 5
0 ک موز دنل +ععلصند دامع 1۵۶ دمناعنانم 5 1206
(رنط ۷۷۵۳۵۵
6 ام 02 0۳ صمنای انم رگ .۷۵16۵ 0007۵160 ۳1021 2 55
هوعاقنه عصتط11 ۷/۳ +16 ۵1۷۵۵ 00072160 11021
(110215 10158ع12)
۳۱۶
ما یس
بجتهانصه؟ حصنطه 02:05 کاننعسی 1۵۳ دمناه نع 5 2 5 طظ
وزج 107 ناه نم هدک 4880-11 385 فععصهنا مه
لطس 512۳ [عع51 5201655
٩10۳ 40 عحاماع بعطاماع وملند +عدطصم 10۳ ناه اکن 5 4 ۲5
5 عاه2ع 204 6امعطه معاععطه
ووع رز کلهسزد 30/1 عصنط کسمعتاز 10۳ 00اه م5 0 ؟ظ
(1906
کرو زنل 20۶ کاصعصته ند و۳۵ هدع ۵۳ ملاع نامک 5556
دمتاعه معط 0۶ عزم 1۵۳ معصنام: عس عم 200
3
وه 162۵5 0۵7 د 10۶ جهناق مدرک انس ۷۵۶ ماگ 6340-4 5٩ظط
1 7612160
۵ 20 30۳ 10۳ کصع‌ادرد عسنا2 وه عمزم من قعام مد 1" 82551
عدوناهاهاعص همعط صة کعحعوم ام عنافعمحمل 10۳ 7عا2 ۷
اه 6 0و1 [هع 60 «کعست0 1 1۵
قصه‌م ۷۷/۲ 33 اخط هممزعصعصنل عساعصد0 - کصزعهط حاحه/۷ 1 |
8 دنل عصتا ص00 - فعانده ۷/۲ 200
باقن 0عامم) عحملح طانس ۳۵۵ ۷۷.۳۰ ۲۳۵۵ ۷۷۵11 4 ۳۸۲
5 ۲00686
+معه 0ععلسناوعوی م۳ عفهص فطاه2 - مععصهنامرصد جته‌انسه5 8 ۳۸۲
65 1۵5۶ مه کاصعصه سوه - ماععطه عن ومد
۳ وم‌ها هناهد نامه #صه عصع عاعسنز5 - ۵۵۳2۲۶ جتقانصه 5 0 ۳۵۲
06621 - 2 0۵ 0۵ 1 ع0 ۲ مارد امد ۵163
0 120221621
هدوز کعصه‌مصنل عصنا م0 - عطنهظ 2 ۳۵۲
هام۲ 10۳ 10۶ فد ماه گنه برد آه 062 - 12026 قا نهد 6 ۳۵۲
۳2105
۵۵ 2۵06 ۳۵۷5 5۳0۳۷۵7 - کععصه امه جتقانهه5 9 ۳۲۲
1 اصه 3۵05 - کامعطه نامه اععه مععلهناددمنه
1705
همکد حصنل عسا ۲06 - 5و۵ 50۷67 1 ۳۲
۳۱۷
0 ۳۸۲ ۵1۷65 لماک ع هنابش - 206 ها جقانمه5 6 ۳۲۲
- (10 [۳۳) ۷21065 تعنص نم تصقطع - ع27 ها سعانسه5 71 ا<ط
58 مسلط ندعو0
2 از زب معانده ۷/۲ مه عصعم ۷/۵ 7 آاط
0 ععطزم کعتاقه۳1 .کرد همان قصه عصنطام کمزاعه[۲ 6 ۳۳۲
(2۳۵1) 1ع۳6نل 1۵ ع۳ 606002 103 1610۵0 11111085۰
08
و 10۳ 1132868 تقلنتن0) ,عاهزمز جزعطا فده کععدد ۲ 2 آ<ط
40 مآ۳2 ,2002880765 200 111025 ۷۵1۷65
6 5۵:1۵ 107 هاعآاناه 5۳0۷67 - ع2 20۳ جتقانصه5 2 ۳
36۵7۵1 - 2 06 فصه 1ع0 ۷ اه مارد زاممناد ۷۵167 107
]1
6 5322۷ 10۳ کعحعمط بو ما5 - ع23 ها جعانمه 5 3 ]۳۸۵۲
667۵1 - 2 ع0 با مضه 1ع0 اه فصگاکرد بزأم‌صاد ۷۵۵۲ 107
0 1010۵1
5 2216 170 0281) - 21065 أهزا 10005 1 ۳۳
115 همزطسا۳ - دوملند +عر0ه مه +ع م0 4 ۲۲ط
86 ۷۷۵816 فص آزمد 107 مدرد عساصام دعناده۳1 80 ]۳۲
زنط غط) صنطاز۳ (ع دمص طعنط هه م0
(-1-/۳۹) (علزملطل اوصنی چام 0260 ادن - ٩000۳
86 عا ۷۷28 ۵صه آزمد 10۳ کعصعافرد عمنصام ۳1365 1 آ۲
عبط عطا نطاب رع 0022 طونم فص ۳مل)
(۳8) معا ۳۵1۷۵۲۵ - ع 51۳
86 ع6ا ۳۵۵ 200 [ام5 107 مارد ععتصنم کعزاعه1 2۲ 9 بط
85 ع لا نطاب رعت 002 طاعنط فصد جمل)
,3 107 کومزا همع 5 ۳۳(۰) عصعا طاه ام ۳ .عه 5
ع 1 220 11118825
5 200 کد0تاند همه آهعنصعا0 - کوملااد +عفامد 502 3 ]۳۲
408 116551055 - مایا [۵عا5 0ع10عب۷ مه عحعلصمه5 40 ]۳۳
0اع 12۳ کنص 7ع 11138565
5 عطام 0ع21عطا [۵۸ا5 41 ام
۲29 عأ وله صز 8سا2 عصزم 0ع0 ۲۳ 2 ۳۵۲
۳۱۸
فهرست استانداردها
40 ۷۵1۵6 10۳ عاطاهانبه 0065 5661 برو[ 310-21 5 ۲۲۲
58 0611760 آهمنسط 16 عصنلم0ط]
6 0 ۳206 276 کاصزمز اطع ع عم ع۲عط ۷ معط عمط 6 بط
1105
5 2216 ما21 000067 ۷2168۰ [ها ما10 48 بط
5 م06 1۳0 02۹81 - ۵65 [ه 120 4 ۳۵۲
3 01012766 - 0۳۳۵۹10۵ 81 ن2عه عنالهاع ۵1 جمنا ۳۳۵ 2 ۳۵۲
67 درز ما زآهمانا رمزعوجرمه ۵1 اصعصیع ده غ۳ 1
58 5107286 200 05تا 015
1 220 5ا0ع۳6ت0 ۳60 آه ۳10 - فعلصند نگ 0 ۳۵۲
۳۵110۵1 - 5أهمزتد ۷۷211-028 13407 ۳۸ 161005
161008 1۵۹1 2200 76010176106218
8 200 کاعامم 00ع1ق 602 اه 011112100 ۳1۳۵ 1 ]۳۸
05
۷۵۵۳۴5 تاملک حز کعناطاه ده عحمط عاطانه[ ۲ 8 ۳۵۲
155 20 1001۳65 ۳0۵۵ -
5 ع06 ماع 170 ۵۹1 - ۲21۲68 له 13۵ 89 ۳۵۲
2۸11 51661 5ععآمنداد وس ماد همم مه عناه ده حلنق دس 48 ۳۵۲
4۵8 16815 - فعستغانطط هل امد ۳۵67 عامهامم 107 کعکن2 ۷
جات ۱ات
۳۳10۵1 - کصزهه حاه۷۷/2 - کععصقتامم2 قانمه؟5 48 ام
05 128۲ 200 3۳665 160
8 له عستصع2ه عندمطععاط - عجه مها قعانسهک 1 ]۳
6 5227127۷۷
7 امه هه 01[ 1۵۳ مدرد عستطنم ت6جه 1/۵11 3 ۳۳۲
85 ون 106 دز 1151211210285
ر) استانداردهای ملی آلمان (10177):
1621 0005102 بل ام5 52 7 آ121
88 ۵۶ جوز ماه 3 ۳۲۵ 4102 0107 مرمنن۵دم۲
68تل ۳ ,دمص علاط هه عله اه
558 مه ددع1 ,کط ص16 ؛کاصعص ص۲۳
۳۱۹
- چ[-۳۳ ۳۸25 ,20 [۳۸- کع‌جرز۳ (رهز-۳۳) ۳۵۳۳۵۵1606 7 2[
68 ,16001۳665 هو 0600۵
-0۳ ,020-8 ,0۳-7 ,۳۳-77 - وعرزم (۳2) معا ۲۵1۷۵۲۵ 8 1210[
عسناده؟ وصه کغمع مه نو ناهن 06262 -۲1 ۸
6 وا ها نک 6 2 6 ۳2160-160 ۵۶ جعر ۲ 3 1212
ات02 [76067۵) - آ[1[ 106 2۳-۳1 00 [ 1706 ([3 -۳)
8 5] 10010176167
) عع 912 نز۲۵5 ع هه 6 ۵0عهنه اه کعطزم عصع هام۲ 4 ]1212
5 - ]1 1706 2۳-۳ 200 [ 1706 (۳7-
3/6 تن 3۵1۵1620-۸ - کعصزم جع بچه 2/۱ 6 ]113
8اد] 200 ۳0662۹5 [۵ 9-606 درز
- وعررزم (۳۳-2) عصعاوطاع زوم جانعمعال-طعنط ۵عملسنا-وعمی0 1162
85 له 7601۳6160۹ واناهدو 0662
-- وعزم (0۳-2) ع0عاوطاعوزمم وانهمعام-طاونط مععلسنا-ععمی 43 ]1
1305
3 ۵ [ ۷065 107 دع ها امه دعنامههدعه خصزمز ۲۵۵ 16962-100 112
1360110-1040 +کعصتم عسبه عم (02) عصعا وم نام
5 ۵۱ ۵۱۵ ۶۲ 1۵۳ 5ع0 2
1 ۹ ۳۷1۵۲ دکوتا مد فعطتم ععمسندحل مرمع هه 2 ]1212
(52/71)
ز) موسسةٌ آب و گاز آلمان ( ۷7۷۷ (1):
آُهزطا ۵ من ۵۳ خصع عم عحصه ۵۶ اصع دوه مهد عصنای 1 0 1۷/0۷/7
۷ 00126۶ حز دله 26 2116 0۵-2 ۵۵ 2۳0۷۵
67 نحل
ژ) استانداردهای ملی ژاین (715):
5 علمع ناه 200 معلعمة ,6 ماع بعلدع ۵0276 [ 201 ظ 5ا1ل
5 لمع له 200 ,ع ماع معلهع مزاع 31 5[ 15[
۳۳
ِ
۱
ی وت اول, تعاریفش ۱
مدحیرن چوم: نظامان آداری
و ساختمان هادر مقابل خریق
امبحتن 7 الزامایت عمومی بساختمان
+ ات پنجم, ور های ساختمانی
+ بت ششم, اهای وارد ثر ساحتمان
+4 ث هفتم, 9 ی سازی
ات هشنم, اجرای ساختمانیای ای بنایی
تست تدم : اجرای ساختمانای بتن آرمه
منحن دهم: طرح 9 اجرای ساختمانرای فولادی
منحت بازدهم, طرح 9 اجرای صنعتی ساختمان ی
: 4 امبحرن +وازدهم, ابمنی 2 حفاظین کار در خن اجرا
٩ مبحتث ردهم, ۳ اجرای قأسیسای ی ساختمان می
٩ مبحن ری مکانیکی
+ 8ات بانرد هم آسانسوری 9 بان برقی
مرحینش شانز دهم قأسیساوی مدداشتی
مبحن کی
مبحتث دم : صرفه جوبی در 7 انرژی
#مبعین بنست عم پدافنو مر عامل
کشت بیس 7 مراقبی «نگیداری از ساختمان ی
زارت راه و شهرسازی
ی دفتر آتدوین مقررات
۱"