مقدمه
آنی یا مستمر بودن
بزه تغییر غیر مجاز
اراضی زراعی و
باغ ها
خ. م.:
در نشست
قضایی که در تاریخ 24 خرداد 1397 در
استان مرکزی برگزار شد، موضوع تعیین آنی یا مستمر بودن بزه تغییر غیرمجاز اراضی زراعی و
باغها مورد بررسی قرار گرفت. هیات عالی با استناد به
عنصر مادی جرم تغییر کاربری اراضی زراعی و باغها طبق قانون
حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها مصوب 1374، نظر به آنی بودن این
جرم داد و
نظریه اقلیت قضات شهرستان اراک را تایید کرد. در مقابل،
اکثریت قضات بر مستمر بودن این جرم تاکید داشتند و استدلالهایی از جمله عدم مشمولیت
مرور زمان، استمرار عناصر مادی جرم و نبود رویه قضایی قوی برای آنی بودن را مطرح کردند. نظر اقلیت نیز بر آنی بودن جرم تاکید داشت و به عدم استمرار عناصر مادی و معنوی بزه، نیاز به عملیات برای بازگشت به وضعیت عادی در
جرم مستمر و احصاء مصادیق
تغییر کاربری توسط هیات وزیران اشاره کرد. در نهایت، این مباحث به دو دیدگاه متفاوت در خصوص آنی یا مستمر بودن بزه تغییر کاربری منجر شد.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1397/03/24
برگزار شده توسط: استان مرکزی/ شهر اراک
موضوع
آنی یا مستمر بودن بزه تغییر غیر مجاز اراضی زراعی و باغ ها
پرسش
نظر به اختلافی بودن (آنی) یا (مستمر) بودن بزه تغییر غیر مجاز اراضی زراعی و باغ ها، موضوع در جلسه هفتگی قضات محترم
تجدیدنظر بررسی و اظهار نظر گردد.
نظر
هیئت عالی
با عنایت به اینکه عنصر مادی جرم
تغییر کاربری اراضی زراعی و باغ ها موضوع قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ ها مصوب 1374 با اصلاحات بعدی، در همان زمان که کاربری تغییر داده شده، واقع شده است بنابراین از
جرایم آنی است و لذا نظریه اقلیت قضات محترم دادگستری شهرستان اراک استان مرکزی، در نتیجه مورد تائید است.
نظر اکثریت
جرم تغییر غیر مجاز اراضی زارعی و باغ ها، مستمر است با این استدلال که
1- کسانی که قائل هستند جرم تغییر غیر مجاز اراضی زراعی و باغ ها آنی است، استدلالشان آن چنان قوی نیست که بشود به آن اعتماد کرد.
2- تغییر کاربری غیر مجاز اراضی زراعی و باغ ها، مشمول مرور زمان نمی شود و به خاطر همین موضوع یک جرم مستمر است و نمی تواند آن را جرم آنی دانست.
3- رویه قضایی به معنی عام آن بر مستمر بودن تغییر کاربری دلالت دارد
4- مبحث ماهوی موضوع در فرق جرایم مستمر و آنی بر میگردد که در جرم آنی، عناصر متشکل رکن مادی جرم، یک لحظه است و آنچه که باقی می ماند آثار جرم آنی میباشد؛ اما در جرم مستمر، عناصر متشکل رکن مادی جرم کماکان در کنار آن آثار به
صورت مستمر همراه میباشد؛ در جرم تغییر کاربری غیر مجاز اراضی زراعی و باغ ها چون عناصر متشکل رکن مادی آن کماکان در کنار آثارش به صورت مستمر همراه میباشد، یک جرم مستمر م. ب..
5- ملاک در تغییر کاربری غیر مجاز اراضی زراعی و باغ ها، این است که وقتی رفع آثار تغییر کاربری غیر مجاز میشود،
زمین قابل برگشت به حال اول م. ب. که این هم دلیل و مقالات و کتاب ها را که بررسی می کنیم حتی آراء دادگاه ها و به ویژه دیوان عالی کشور، اشاره ای به مرور زمان در مورد جرم تغییر کاربری غیر مجاز اراضی زارعی و باغ ها ننموده است. نتیجه این که تغییر کاربری غیر مجاز اراضی زارعی و باغ ها،جرم مستمر م. ب..
نظر اقلیت
جرم تغییر غیر مجاز اراضی زارعی و باغ ها، آنی است، با این استدالال که:
1- عنصر مادی، معنوی و قانونی بزه تغییر غیر مجاز اراضی زارعی و باغ ها، استمرار و ادامه ندارد.
2- در جرم آنی، وقتی رفع ید شود مثل
تصرف عدوانی، دیگر تمام میشود و نیاز به عملیات دیگری ندارد اما در جرم مستمر، زمانی که دفع اقدام شود نیاز به عملیاتی دیگر دارد تا به وضع عادی برگردد.
3- در این که جرم تغییر غیر مجاز اراضی زراعی و باغ ها، رویه قضایی وجود دارد که جرم، مستمر است باید گفت که رویه قضایی وجود ندارد اگر رویه قضایی وجود داشت، موضوع نمی بایست اختلافی باشد 4- هیات وزیران، مصادیق تغییر کاربری را احصاء نموده است از قبیل
خاک برداری، گودبرداری، پی کنی، دیوارکشی و... همه آنی است و مستمر نمیباشد؛ نتیجه این که تغییر کاربری غیر مجاز اراضی زراعی و باغ ها، جرم آنی است.