Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

انطباق دقیق این متن با متن رسمی هنوز به‌طور ۱۰۰٪ کنترل نشده.

نشست قضایی

اثبات نسب از طریق تست DNA (دی ان ای) در صورت فوت پدر

سبدِ من

#دی‌ان‌ای #اثبات_نسب #نسب #اثبات #فوت #آزمایش #نکاح #زوجیت #اکثریت #طفل #نفی_نسب #آزمایش_ژنتیک #قانون_مدنی #اقلیت #ادله_اثبات #قوانین #صورتجلسه #بندر #حد #کارشناسی #زن_شوهردار #تولد #اقرار #سند #شهادت_شهود #سوگند #تردید #مشروعیت #رابطه_زوجیت #اماره #ادله_اثبات_دعوا #اصل_صحت #صورت #پدر #قاعده‌فراش #زمان #قضایی #استان #فقه #شوهر #ماه #استنباط

خلاصه

پس از فوت مردی که هیچ ازدواجی به نام او ثبت نشده، زنی ادعای اثبات نسب کرده است. مسئله این است که آیا صرف آزمایش DNA برای اثبات نسب شرعی کافی است یا اثبات نکاح شرعی والدین نیز ضرورت دارد. اکثریت اعضای هیات معتقدند اثبات نسب از طریق آزمایش ژنتیک در قانون تعریف نشده، اصل بر عدم وقوع نکاح است و صرف آزمایش DNA بدون ادله و قرائن دیگر مثبت نسب شرعی نمی‌باشد.

اصلِ حقوقی: آزمایش DNA به تنهایی و بدون احراز نکاح شرعی یا وجود قرائن معتبر دیگر، مثبت نسب شرعی نمی‌باشد.

مستند: ماده ۱۱۵۸ قانون مدنی، قاعده فراش

کلیدواژه‌ها: اثبات نسب، آزمایش DNA، قاعده فراش، نکاح شرعی، طهارت مولد

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

مقدمه
اثبات نسب از طریق تست DNA (دی ان ای) در صورت فوت پدر خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 1 آبان 1401 در استان گلستان برگزار شد، موضوع بررسی اثبات نسب از طریق تست DNA در مواردی که پدر فوت کرده است، مورد بحث قرار گرفت. پرسش اصلی این جلسه این بود که آیا تنها انجام آزمایش DNA می‌تواند به عنوان دلیل اثبات نسب شرعی محسوب شود یا اینکه نیاز به اثبات نکاح شرعی والدین نیز وجود دارد. نظر هیات عالی بر این بود که صرفاً انجام آزمایش DNA نمی‌تواند به تنهایی مثبت نسب شرعی باشد و در صورت وجود قرائن دیگر، ممکن است مثبت تلقی گردد. اکثریت اعضای هیات نیز بیان کردند که اثبات نسب از طریق آزمایش ژنتیک در قوانین مشخصی تعریف نشده و اعتبار آن در فقه نیاز به بررسی بیشتری دارد. در این راستا، قاعده فراش و ماده 1158 قانون مدنی نیز مورد اشاره قرار گرفت و تاکید شد که اصل بر عدم وقوع نکاح است و اثبات آن به دلایل معتبر نیاز دارد.از سوی دیگر، نظر اقلیت بر این بود که ادله اثبات نسب محدود نیست و آزمایش‌های ژنتیک می‌توانند به عنوان دلیلی مستقل در اثبات نسب به شمار آیند و قاعده فراش را به عنوان اماره‌ای مبتنی بر ظن و احتمال تلقی کردند. بنابراین، ب. ت. ب. اصل طهارت مولد، اگر آزمایش DNA نسب را ثابت کند، نیازی به بررسی نکاح والدین وجود ندارد. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1401/08/01 برگزار شده توسط: استان گلستان/ شهر بندر ترکمن
موضوع
اثبات نسب از طریق تست DNA در صورت فوت پدر
پرسش
مردی فوت شده در حالی که هیچ ازدواجی برای او ثبت نشده، خانمی مراجعه کرده و مدعی اثبات نسب می‌باشد؛ آیا صرف انجام آزمایش DNA مثبت نسب شرعی است یا مقدمتاً باید نکاح شرعی والدین نیز اثبات شود؟ نظر هیات عالی صرف آزمایش DNA نمی‌تواند مثبت نسب شرعی باشد و در حد یک نظر کارشناسی است و چنانچه محفوف به قرائن دیگر باشد، می‌تواند مثبت نسب باشد و الا قابل پذیرش نمی‌باشد؛ لذا نظر اکثریت مورد تایید است.
نظر اکثریت
اثبات نسب از طریق آزمایش ژنتیک، موضع مشخص قانونی ندارد و پذیرش این آزمایش‌ها برای اثبات نسب در فقه به روشنی تبیین نشده است و حجیت این امر نیاز به تفحص دارد. یکی از مباحث مهم در رابطه با همین موضوع بحث قاعده فراش است؛ این قاعده یا عبارت فقهی الولد للفراش و للعاهد الحجر به این مسئله اشاره دارد که فرزندی که از زن شوهردار متولد شده است از آن شوهر است ماده 1158 قانون مدنی مقرر می‌دارد: طفل متولد در زمان زوجیت ملحق به شوهر است مشروط بر اینکه از تاریخ نزدیکی تا زمان تولد کمتر از شش ماه و بیشتر از نه ماه نگذشته باشد نقش این قاعده زمانی بیشتر به چشم می‌آید که شکی حاصل شود مبنی بر اینکه زن از همبستری با شوهری غیرشرعی صاحب فرزند شده و این فرزند متعلق به همسر شرعی او نمی‌شود در صورت بروز چنین شکی می‌توان با استناد به این قاعده طفل متولد شده را منتسب به همسر شرعی زن دانست. با مراجعه به متون فقهی می‌توان دریافت که شارع مقدس بر مبنای فلسفه حفظ و ثبات نظام خانواده نسبت به نفی نسب و راه‌های اعمال آن سختگیری ویژه‌ای اعمال کرده است و ب. ت. ب. حصری بودن راه نفی نسب به لعان اطمینان حاصل از آزمایش DNA در نفی نسب به لحاظ شرعی و قانونی فاقد اعتبار و حجیت است از سوی دیگر اصل بر عدم وقوع نکاح است و اثبات زوجیت نیاز به دلایلی همچون اقرار سند کتبی شهادت شهود یا سوگند دارد و حال که در اصل مثبت نسب شرعی بودن آزمایش DNA تردید وجود دارد؛ فلذا نمی‌توان از طریق آزمایش ژنتیک مشروعیت نسب و نیز رابطه زوجیت را استنباط نمود.
نظر اقلیت
بررسی ادله اثبات نسب حکایت از آن دارد که این ادله حصری نیست و از آنچه در متون فقهی مطرح گردیده می‌توان ادعا کرد که اماره فراش تنها راه علمی اثبات نسب در زمان خود بوده و در آن زمان راه قابل اعتماد دیگری برای اثبات نسب وجود نداشت. امروزه آزمایش‌های ژنتیک با قاطعیت تعیین‌ کننده نسب و فصل کننده مناقشه م. ب. و ب. ت. ب. اینکه ماهیت ادله اثبات دعوا ظنی و اعتبار آنها نسبی است و نصی مبنی بر موضوعیت این طرق وجود ندارد؛ فلذا امکان تلقی آزمایش DNA به عنوان دلیلی مستقل در اثبات نسب وجود دارد. قاعده فراش یک اماره‌ای است مبتنی بر ظن و احتمال، اثبات خلاف نیز در آن وجود دارد و از سویی DNA هم یک اماره‌ای در همین راستا م. ب. و می‌توان گفت در عالم واقع DNA قوی‌تر از قاعده فراش بوده و کاشف از حقیقت م. ب. و اگر در نظر قاضی با اوضاع و احوال و قرائن ثابت باشد می‌توان با تمسک به آن نسب را نیز اثبات کرد. توجهاً به اصل طهارت مولد و اصل صحت وقتی DNA لحوق طفل به شخص معین را ثابت کرد هیچ لزومی به ورود به بحث زوجیت نبوده و شرعیت زوجیت والدین از این اصول استنباط می‌گردد.

موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1

موارد مرتبط 41

آرای مرتبط 21

نظریات مشورتی 1

مواد مرتبط 1

  • تفسیر از این صفحه ماده 1158 — قانون مدنی ماده 1158 قانون مدنی نیز مورد اشاره قرار گرفت و تاکید شد که اصل بر عدم وقوع

دکترین 18

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین