در این نشست تاثیر اقرار پدر به نسب فرزندان همسر اول پیش از فوت، در صورت انکار و اعتراض وراث دیگر در جریان گواهی حصر وراثت بررسی شد. اختلاف نظر میان پذیرش اعتبار اقرار پدر در گواهی حصر وراثت یا لزوم طرح دعوای جداگانه اثبات/نفی نسب بود. هیات عالی و نظر اکثریت بر این مبنا بود که گواهی حصر وراثت باید با توجه به اقرار پدر صادر شود و ایرادات وراث دیگر مانع آن نیست.
اصلِ حقوقی: اقرار پدر به نسب فرزندان در زمان حیات معتبر است و با وجود آن، ایراد وراث دیگر در دعوای حصر وراثت مانع از صدور گواهی بر مبنای نسب اقرارشده نبوده و نیازمند دعوای مستقل نفی نسب است.
کلیدواژهها: اقرار به نسب، حصر وراثت، نفی نسب، وراثت، اقرار پدر
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
مقدمه
اثر اقرارپدر به نسب فرزندان قبل از فوت در صورت ایراد بعضی از وراث به نداشتن نسب وراث دیگر
خ. م.:
در نشست قضایی که در تاریخ 1401/08/05 در استان کردستان برگزار شد، موضوع مورد بحث تاثیر اقرار پدر به نسب فرزندان از همسر اول قبل از فوت، در صورتی که وراث دیگر به نداشتن نسب آنها اعتراض کنند، بود. سوال اصلی این بود که آیا در صورت اقرار پدر به نسب فرزندان، رسیدگی به دعوی حصر وراثت نیازمند ورود به دعوی اثبات یا نفی نسب است یا خیر. هیات عالی به این نتیجه رسید که اصل بر وراثت و منسوب بودن فرزندان همسر اول به پدر است و باید گواهی حصر وراثت بر این اساس صادر شود. همچنین، فرزندان همسر دوم در صورت ادعای نفی نسب، باید دعوی جداگانهای مطرح کنند. نظر اکثریت بر این بود که ایرادات وراث دیگر در دعوی حصر وراثت پذیرفته نیست و با وجود اقرار پدر، نیازی به اثبات نسب وجود ندارد. در مقابل، نظر اقلیت بر این باور بود که در صورت ایراد نسب از سوی وراث، ابتدا باید دعوی اثبات نسب مطرح و سپس به دعوی حصر وراثت رسیدگی شود. این مباحث به بررسی مواد قانونی و اصول حقوقی مرتبط با وراثت و نسب در نظام حقوقی کشور اشاره دارد.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1401/08/05
برگزار شده توسط: استان کردستان/ شهر بیجار
موضوع
اثر اقرار پدر به نسب فرزندان قبل از فوت در صورت ایراد بعضی از وراث به نداشتن نسب وراث دیگر
پرسش
پدر «شخص الف» نسب فرزندان خود از همسر اول را در زمان حیات که دو پسر و پنج دختر میباشند اقرار و تایید نموده است و بعد از فوت پدر، فرزندان همسر دوم وی «دو پسر و سه دختر» نسب فرزندان الف از همسر اول را انکار مینمایند. حال چنانچه چند نفر از ورثهدادخواست گواهی حصر وراثت تقدیم دادگاه نمایند و فرزندان همسر دوم الف ایراد نفی نسب از فرزندان همسر اول الف نمایند و بیان نمایند که آنها فرزندان الف نمیباشند؛ آیا با وجود اقرار به نسب توسط الف در زمان حیات در دعوی حصر وراثت نیازمند به ورود و رسیدگی به دعوی اثبات نسب یا نفی نسب میباشد؟ به عبارت دیگر رسیدگی به درخواست صدور گواهی حصر وراثت منوط به رسیدگی به دعوی اثبات نسب یا نفی نسب در ماهیت دعوی و یا به نحو جداگانه است یا خیر؟ پاسخ مستدل، تحلیلی و با ذکر مواد و مستندات قانونی باشد.
نظر هیات عالی
در فرض سوال؛ اصل بر وراثت و منسوب بودن فرزندان همسر اول به پدر م. ب. و گواهی حصر وراثت نیز باید بر همان اساس صادر شود. چنانچه فرزندان همسر دوم مدعی نفی نسب فرزندان همسر اول به پدر باشند باید دعوی جداگانه طرح نمایند و در دعوی حصر وراثت نیازی به ورود و رسیدگی به ادعای اثبات یا نفی نسب نیست.
نظر اکثریت
با وجود اقرار پدر بر نسب فرزندان خود قبل از فوت در رسیدگی به دعوی حصر وراثت موضوع سوال؛ ایراد چند نفر از ورثه علیه یکدیگر دایر بر نفی نسب مورد پذیرش نمیباشد و در دعوی حصر وراثت نیازی به ورود و رسیدگی به دعوی اثبات نسب یا نفی نسب نیست و ادعای سایر وراث دایر بر نسب نبودن بعضی از فرزندان مسموع نیست چون با اقرار پدر به نسب فرزندان ورثه بی نیاز از اثبات نسب خود بوده و اثبات نسب، تحصیل حاصل م. ب..
نظر اقلیت
در فرض سوال ب. ت. ب. اینکه نسب بعضی از ورثه مورد ایراد ورثه دیگر قرار گرفته است؛ لذا در رسیدگی به دعوی حصر وراثت بدواً باید دعوی اثبات نسب مطرح و رسیدگی به دعوی حصر وراثت بدون رسیدگی به دعوی اثبات نسب قابلیت استماع ندارد.