مقدمه
امکان طرح
شکایت کیفری توسط
شخص حقوقی بیمه علیه
سارق در موارد
پرداخت خسارت توسط بیمه به
مالک
خ. م.:
در نشست
قضایی که در تاریخ 1401/04/02 در
استان فارس برگزار شد، موضوع بررسی امکان طرح شکایت کیفری توسط شخص حقوقی بیمه علیه سارق در مواردی که
خسارت توسط بیمه به مالک
خودرو پرداخت شده، مورد بحث قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که آیا بیمه میتواند به قائم مقامی از مالک خودرو، شکایت کیفری علیه سارق مطرح کند یا خیر. نظر هیات عالی بیان کرد که بیمه به عنوان مالک خودرو نمیتواند شکایت کیفری مطرح کند، اما به عنوان
مدعی خصوصی حق
مطالبه خسارت را دارد. نظر
اکثریت، با استناد به ماده 10
قانون آیین دادرسی کیفری، اعلام کرد که بیمه به عنوان
شاکی شناخته میشود و میتواند شکایت کیفری را مطرح کند، مشروط بر اینکه این حق در
قرارداد بین بیمه و مالک خودرو تصریح شده باشد. در مقابل، نظر
اقلیت بر این باور بود که بیمه حق طرح شکایت کیفری ندارد و تنها میتواند از طریق
دادگاه حقوقی خسارت خود را مطالبه کند، زیرا قواعد
دادرسی کیفری
اجازه انتقال قراردادی شاکی خصوصی را نمیدهند. همچنین، نظر ابرازی نیز تاکید کرد که بیمه نمیتواند شکایت کیفری کند، اما به عنوان مدعی خصوصی میتواند
ضرر و زیان خود را در پرونده کیفری مطالبه نماید.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1401/04/02
برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر شیراز
موضوع
امکان طرح شکایت کیفری توسط شخص حقوقی بیمه علیه سارق در موارد پرداخت خسارت توسط بیمه به مالک
پرسش
آیا بیمه جایگزین مالک خودرو در شکایت کیفری میشود؟ به طور مثال اگر خودرویی که بیمه است به
سرقت برود، چنانچه بیمه خسارت وارده به شاکی را پرداخت کند، آیا بیمه میتواند به قائممقامی از مالک اقدام به طرح شکایت کیفری علیه سارق نماید؟
نظر هیات عالی
در فرض مذکور بیمه چون مالک خودروی مسروقه نمیباشد نمیتواند شکایت کیفری مطرح نماید؛ اما به عنوان مدعی خصوصی حق مطالبه خسارت را داراست، زیرا در موقع سرقت، مال متعلق به
بیمهگذار بوده است.
نظر اکثریت
ب. ت. ب. اینکه بیمه از سرقت واقع شده متضرر شده است، بنابراین وفق ماده 10 قانون
آیین دادرسی کیفری، شخص حقوقی بیمه به عنوان شاکی شناخته میشود و میتواند اقدام به طرح شکایت کیفری نماید و
مجازات شخص
مرتکب را تقاضا کند. در واقع در این فرض بیمه به عنوان قائممقام مالک خودرو اقدام به طرح شکایت کیفری علیه سارق مینماید. البته پذیرش طرح شکایت کیفری از ناحیه بیمه منوط به آن است که این حق در قرارداد منعقده فیمابین بیمه و مالک خودرو تصریح شده باشد و در واقع مبنای شکایت کیفری بیمه حقی است که به موجب قرارداد به ایشان تفویض شده است.
نظر اقلیت
در فرض مذکور بیمه حق طرح شکایت کیفری ندارد و صرفاً میتوانند از طریق دادگاه حقوقی مطالبه خسارت نماید. در واقع در قواعد دادرسی کیفری انتقال قراردادی شاکی خصوصی پذیرفته نمیباشد و نمیتوان به موجب یک قرارداد خصوصی یک قاعده آمره را نقض کرد. قاعده آمره آن است که شخصی که مال وی به سرقت رفته است اقدام به شکایت نماید و بیمه نمیتواند به موجب قرارداد به عنوان قائممقام شخص شاکی طرح شکایت کیفری نماید.
نظر ابرازی
بیمه در فرض مذکور حق طرح شکایت کیفری ندارد؛ چون خودرو متعلق به مالک بوده و در
مالکیت بیمه نمیباشد، ولی چون بیمه از این موضوع متضرر شده است، میتواند در قالب پرونده کیفری به عنوان مدعی خصوصی ضرر و زیان وارده را مطالبه نماید.