مقدمه
جرم انگاری جمع آوری
بذر بلوط
خ. م.:
در نشستی
قضایی که در تاریخ 1399/09/24 در
استان گلستان برگزار شد، موضوع
جرمانگاری جمعآوری بذر بلوط از
جنگلها مورد بررسی قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که آیا جمعآوری بذر بلوط که عملی شایع است، دارای عنوان کیفری م. ب. و
ضمانت اجرای آن چیست. نظر هیات عالی بر این اساس بود که جمعآوری میوه بلوط از
جنگلها فاقد جنبه مجرمانه بوده و قابل
تعقیب کیفری نیست.
اکثریت اعضای هیات به ماده 29 قانون
احکام دائمی توسعه کشور مصوب 1395/11/10 استناد کردند و بیان داشتند که بهرهبرداری از جنگلها تنها با پیشنهاد بالاترین مقام
دستگاه اجرایی و در چهارچوب
مصوبات هیات وزیران مجاز است. متخلفین نیز ملزم به
جبران خسارت و پرداخت
جریمههایی تا 5 برابر
خسارت وارده هستند. این نظر به این نتیجه رسید که جمعآوری بذر بلوط به نوعی بهرهبرداری تلقی میشود و
مجازات آن
جزای نقدی نسبی با درجه 7 است که در صلاحیت دادگاه کیفری دو قرار میگیرد. در مقابل، نظر
اقلیت بر این بود که موضوع فاقد وصف کیفری است زیرا مصداق بهرهبرداری مشخصی ندارد و جمعآوری بذر بلوط نمیتواند موجب خسارت تلقی شود و از مصادیق ماده 48 قانون حفاظت و بهرهبرداری از جنگلها و
مراتع نیز خارج است.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1399/09/24
برگزار شده توسط: استان گلستان/ شهر گالیکش
پرسش
آیا جمع آوری بذر بلوط از جنگل ها که امری بسیار شایع م. ب. دارای عنوان کیفری میباشد؟ ضمانت اجرای آن چیست؟
نظر
هیئت عالی
ب. ت. ب. اصل قانونی بودن جرم و مجازات صرف جمع آوری میوه بلوط از جنگلها توسط اشخاص، فاقد جنبه مجرمانه بوده و قابل تعقیب کیفری نیست.
نظر اکثریت
موضوع مشمول ماده 29 قانون احکام دائمی توسعه کشور مصوب 1395/11/10 م. ب. که اشاره دارد: بهره برداری از جنگل ها به پیشنهاد بالاترین مقام دستگاه اجرایی ذیربط در چهارچوب مصوبات هیات وزیران ممکن است و بهره برداری از مراتع و زیست گاه های طبیعی تنها بر اساس توان بوم شناختی مجاز و مازاد بر آن ممنوع است متخلف از احکام این ماده علاوه بر جبران خسارت ملزم به پرداخت جریمه های تا 5 برابر خسارت وارده به جنگل و یا
مرتع و
زیستگاه مورد بهره برداری یا تلف شده است و از آن جا که موضوع سوال نیز به نوعی بهره برداری تلقی میگردد لذا میتوان به ماده مذکور استناد کرد و چون مجازات جزای نقدی نسبی م. ب. درجه 7 محسوب و در صلاحیت دادگاه کیفری دو قرار میگیرد.
نظر اقلیت
موضوع فاقد وصف کیفری است زیرا مطابق نظر اکثریت مصداق بهره برداری معین و مشخص نمیباشد، مثلاً چه میزان جمع آوری مصداق بزه م. ب. یا اساساً جمع آوری بذر بلوط آیا موجب خسارت میگردد یا خیر، از طرفی موضوع مصداق ماده 48 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و مراتع نیز نمیباشد و از بحث
قاچاق کالا و ارز نیز خارج است لذا بنا به مراتب فوق وصف کیفری ندارد.