مقدمه
خرید اینترنتی
خ. م.:
در نشستی
قضایی که در تاریخ 16 فروردین 1397 در
استان یزد برگزار شد، موضوع خرید اینترنتی و پیامدهای ناشی از عدم ارسال کالا توسط فروشندگان مورد بررسی قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که آیا در مواردی که افراد پس از واریز وجه به حساب
فروشنده، کالایی دریافت نمی‌کنند، بزه‌ای
محقق می‌شود و اگر پاسخ مثبت باشد، نوع بزه چیست؟ هیات عالی
قضات بر تایید بندهای 1 و 3
نظریه اکثریت و اصلاح بند 2 نظریه مبتنی بر ماده 39
قانون تجارت الکترونیک مصوب 17 دی 1382 تاکید دارد. بر اساس این نظر، در صورتی که فروشنده از عدم امکان
ایفای تعهد آگاه باشد، امکان
تعقیب کیفری وجود دارد. اکثریت نظر می‌دهد که در فرض سوال، عمل انجام شده مشمول بزه
کلاهبرداری نمی‌شود و
شاکی باید از طریق
دادخواست حقوقی اقدام کند، مگر اینکه این عمل در سایتهای تخصصی خرید و
فروش کالا انجام شده باشد که در این
صورت عدم ارسال کالا می‌تواند
جرم تلقی شود. همچنین، اگر
تبلیغات به صورت متقلبانه انجام شده و عناصر بزه کلاهبرداری
احراز شود، بزه محقق خواهد شد. نظر
اقلیت بر این است که فضای مجازی باید ایمن باشد و موضوع مورد نظر ممکن است به کلاهبرداری مخفی یا ماده 39 قانون تجارت الکترونیک مشمول گردد.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1397/01/16
برگزار شده توسط: استان یزد/ شهر یزد
پرسش
درمواردی که افراد ازطریق سایتهای تبلیغی اقدام به سفارش کالا جهت خرید وسپس واریز وجه آن به حساب فروشندگان می نمایند، لیکن فروشنده کالا را ارسال نمی کند، آیا بزهی محقق می‌شود یا خیر ؟ چه بزهی ؟
نظر
هیئت عالی
بندهای 1و3 نظریه اکثریت محترم قضات دادگستری استان یزد (دادسرای یزد) مورد
تأیید است و در خصوص بند 2 نظریه نیز بهتراست متن ذیل جایگزین شود.
در صورتی که تأمین کننده کالا (فروشنده و...) از ابتدا عدم امکان ایفای تعهد خود را می
دانسته با احراز شرایط قانونی مطابق قسمت اخیر ماده 39 قانون تجارت الکترونیک مصوب 1382/10/17 قابل تعقیب کیفری و
مجازات خواهد بود.
نظر اکثریت
این موضوع نسبی است به طوری که می توان گفت 1- این عمل درفرض سوال مشمول بزه کلاهبردرای نمی شود، بلکه صرفاً
بیع (خرید و فروش حقوقی) واقع شده که
مبیع تحویل نشده است و شاکی باید دادخواست حقوقی بدهد، و در واقع شاکی که بدون بررسی و دقت، اقدام به سفارش کالا و واریز وجه به حساب فروشنده ناشناس وغیر معتبر نموده اقدام علیه خود کرده است.
2- مگر اینکه این اقدام دریکی ازسایتهای مخصوص خرید وفروش کالا اتفاق بیفتد که به موجب ماده 39 قانون تجارت الکترونیک، صرف عدم ارسال کالا جرم دانسته است لیکن حتماً باید تامین کننده بدون آن سابق طبق تعریف مندرج در قانون مذکوراحراز (ضمن اینکه باید توجه داشت، سایتهایی مثل دیوار، شیپور و.. صرفاً درگاه می‌باشند و تامین کننده محسوب نمی گردند)
3- چنانچه نحوه تبلیغات خود در سایت به
گونه ای باشدکه متقلبانه و بانوبت دادن و به صورت گسترده صورت بگیرد، در صورت احراز عناصر بزه کلاهبرداری، این بزه محقق می‌شود.
نظر اقلیت
ب. ت. ب. اینکه فضای مجازی، باید فضای ایمن باشد، لذا مدعی العموم نیز در خصوص مورد فوق باید داده
رسیدگی شوده وحسب مورد، موضوع فوق مشمول کلاهبرداری مخفی گاه یا ماده 39 قانون تجارت الکترونیک می‌گردد.
