مقدمه
دعوای
خلع ید از سوی
مالک که
ملک را به شرط رویت خریداری کرده
خ. م.:
در نشست
قضایی برگزار شده در تاریخ 1381/04/04 در
استان آذربایجان غربی، موضوع دعوای خلع ید از سوی مالک نسبت به ملکی که به شرط رویت خریداری شده، مورد بررسی قرار گرفت. سوال مطرح شده به این شکل بود که شخص (الف) دو باب مغازه را به اشخاص (ب و ج) فروخته و اکنون (ب) ادعا میکند که هفت متر از مغازهاش در محدوده مغازه (ج) واقع شده و درخواست خلع ید از این مقدار را دارد. نظر هیات عالی بر این اساس بود که ب. ت. ب. وجود اسناد رسمی جداگانه برای هر دو مغازه، دادگاه باید با بررسی پرونده
ثبتی و انجام معاینه محلی توسط
کارشناس، تعیین کند که آیا مساحتی از ملک (ب) در ملک (ج) قرار دارد یا خیر. در
صورت تایید تجاوز، دادگاه ممکن است حکم به خلع ید صادر کند، مگر اینکه
خسارت وارده به (ج) نسبت به مقدار مورد تجاوز جزئی باشد که در این صورت حکم به پرداخت
قیمت و اصلاح
اسناد مالکیت صادر خواهد شد. همچنین، نظر اتفاقی به استناد ماده واحده
لایحه قانونی مربوط به رفع تجاوز و جبران
خسارات وارده به
املاک مصوب 1358/09/27 بر این نکته تاکید دارد که در صورت
تودیع قیمت
اراضی مورد تجاوز طبق نظر کارشناس، حکم به پرداخت قیمت و اصلاح اسناد مالکیت صادر خواهد شد و در غیر این صورت، حکم به خلع ید و
قلع بنا صادر خواهد شد.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1381/04/04
برگزار شده توسط: استان آذربایجان غربی/ شهر سلماس
موضوع
دعوای خلع ید از سوی مالک که ملک را به شرط رویت خریداری کرده
پرسش
شخص (الف) که مالک دو باب مغازه است هرکدام از آنها را به اشخاص(ب و ج) میفروشد و نحوه فروش هم به صورت (رویت بوده نه به وصف
مساحت معین) و اشخاص (ب و ج) نیز در آن مغازهها حدود بیست سال
مستأجر بودهاند و در حال حاضر (ب) مدعی است که مقدار هفت متر از مغازه ایشان در مغازه شخص (ج) قرار گرفته است لذا تقاضای خلع ید از مقدار تجاوز را دارد. قابل ذکر است که برای هرکدام از مغازهها
سند جداگانه صادر شده است تکلیف دادگاه در این خصوص چیست؟
نظر
هیئت عالی
نشست قضایی (1): در فرض سوال ب. ت. ب. اینکه هر دو مغازه دارای
سند رسمی جداگانهای میباشد،
ضرورت دارد دادگاه با ملاحظه پرونده ثبتی هر دو مغازه و صدور قرارهای معاینه محلی با جلبنظر کارشناس ذیصلاحیت در
تشخیص محدوده و پیاده کردن اسناد مالکیت طرفین در موقعیت ملک و انطباق آن و عندالاقتضا اخذ توضیح از
نماینده مطلع ثبتی در زمینه پرونده ثبتی، روشن و مسجل کند که از ملک شخص (ب) مساحتی در محدوده ملک شخص (ج) قرار گرفته یا خیر و حسب مورد پس از احراز موضوع،خلع ید از محدودهی مورد تجاوز صادر خواهد کرد و در صورتیکه بر مبنای
نظریه کارشناسی محرز شود که مساحت و میزان مورد تجاوز و ضرر مالک در مقایسه با خسارتی که از خلع ید (و قلع بنا در صورت طرح این خواسته) متوجه طرف دعوا (شخص ج) میشود به نظر دادگاه نسبتاً جزیی باشد دادگاه حکم پرداخت قیمت مساحت مورد تجاوز طبق نظر کارشناس و اصلاح اسناد مالکیت صادر و در غیر اینصورت و نیز در صورتیکه قیمت محدوده مورد تجاوز ایداع نشود، حکم به خلع ید و قلع بنای غیرمجاز صادر خواهد شد.
نظر اتفاقی
طبق مقررات ماده واحده لایحه قانونی راجع به رفع تجاوز و جبران خسارات وارده به املاک مصوب 1358/9/27 اقدام خواهد شد یعنی در صورتیکه طرف دعوا قیمت اراضی مورد تجاوز را طبق نظر کارشناس منتخب دادگاه تودیع کند دادگاه حکم به پرداخت قیمت اراضی و کلیه خسارات وارده و اصلاح اسناد مالکیت طرفین دعوا میدهد در غیر اینصورت حکم به خلع ید و قلع بنا و مستحدثات غیرمجاز داده خواهد شد.