رجوع مشتری به بایع فضول

آقای … به آقای ب به مبلغ چهار میلیون تومان فروخته است و آقای ب (مشتری) خاک حاصلخیز آن را به مبلغ نه میلیون تومان فروخته است سپس شخصی به نام آقای ج مدعی مالکیت بندسار شده و ادعای او به اثبات رسیده و وی خسارات نه میلیون تومان را بالسویه از آقایان … و ب دریافت نموده است سپس آقای ب (مشتری)تقاضای اعلام بطلان معامله خود و اقای الف (بایع) و استرداد 4 میلیون تومان ثمن معامله را نموده است و اقای الف (بایع) ضمن پذیرش بطلان معامله، استرداد ثمن را نپذیرفته و دفاع نموده چون مشتری بخشی از مبیع را تلف نموده است ضمان نهایی بر عهده او مستقر شده و از این بابت که او (بایع) به مالک ارزش مال تلف شده را پرداخته، حق رجوع به مشتری برای او وجود دارد بنابراین ثمن معامله (بدهی بایع به مشتری در بیع فضولی) با مبلغ پرداخت شده از سوی بایع فضول به مالک (طلب بایع از مشتری از بابت طلب مال مغصوب) تهاتر می‌نماید. بفرمایید ب. ت. ب. تعارض ظاهری ماده 318 و 325 قانون مدنی در فرض تلف مال در ید مشتری آیا مشتری حق رجوع به بایع را علی اطلاق دارد یا خیر ؟ نظر هیات عالی به استناد ماده 325 قانون مدنی اگر خریدار جاهل به فساد معامله و غصب بوده و مالک به او رجوع نموده باشد، او نیز به نسبت ثمن معامله و خسارات وارده به فروشنده حق رجوع دارد؛ اگرچه مبیع نزد وی تلف کلی یا جزئی شده باشد؛ اما چون اطلاق حکم ماده مذکور مبنی بر قاعده غرور است، لیکن مسئولیت جبران خسارت مال تلف شده در ید خریدار به نسبت غرور نبوده تا امکان مراجعه به غار فراهم شود؛ بلکه بنا به ضمان حاصل از قاعده تلف، اگر بدل مال یا بهای آن از فروشنده اخذ شده باشد به میزان ثمن معامله حق رجوع به خرید ار متلف را خواهد داشت و قدر متیقن، تهاتر ثمن معامله به عنوان بدهی فروشنده به خریدار به لحاظ مستحق للغیر در آمدن مبیع با ضمان ناشی از تلف مال در ید خریدار، تهاتر شده و خریدار حق رجوع به فروشنده را ندارد.