نشست قضایی
ساز و کار اجرائی ماده 5 قانون حمایت خانواده در دفاتر الکترونیک قضایی
خلاصه
پرسش این است که آیا رئیس حوزه قضایی میتواند مستقلاً دستور معافیت از هزینه دادرسی را صادر کند. نظر اکثریت بر این است که معافیت موقت باید توسط دادگاه احراز شودو در صورت عدم تمکن مالی، دادگاه باید آن را احراز کند.
اصلِ حقوقی: احراز عدم تمکن مالی برای معافیت از هزینه دادرسی، در صلاحیت دادگاه است و نیاز به تشریفات دادرسی ندارد.
مستند: ماده ۵ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱، ماده ۵۵۹ قانون آیین دادرسی کیفری.
کلیدواژهها: هزینه دادرسی، قانون حمایت خانواده، اعسار، معافیت، دفاتر خدمات قضایی.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
مقدمه
ساز و کار اجرائی ماده 5 قانون حمایت خانواده در دفاتر الکترونیک قضایی
خ. م.:
در نشست قضایی که در تاریخ 1398/08/08 در استان کردستان برگزار شد، موضوع ساز و کار اجرایی ماده 5 قانون حمایت خانواده در دفاتر الکترونیک قضایی مورد بحث و بررسی قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که آیا رئیس حوزه قضایی میتواند بهطور مستقل اقدام به معافیت موقت از هزینههای دادرسی نماید یا این امر تنها از طریق دادگاه امکانپذیر است. هیات عالی به این نتیجه رسید که بر اساس ماده 5 قانون حمایت خانواده مصوب 1391، دادگاه میتواند در صورت عدم تمکن مالی، متقاضی را از پرداخت هزینهها معاف کند و احراز عدم تمکن نیازی به تشریفات دادرسی ندارد. اکثریت اعضای هیات نیز بر این باور بودند که معافیت موقت باید توسط دادگاه احراز شود، اما در ماده 5 آییننامه اجرایی این قانون تاکید شده است که این احراز به تشخیص دادگاه بستگی دارد. نظر ابرازی پیشنهاد کرد که رئیس حوزه قضایی بهصورت موقت و با بررسی دادخواستها، دستور معافیت را صادر کند تا سیستم خدمات قضایی بتواند بهدرستی عمل کند. همچنین، به ماده 559 قانون آیین دادرسی کیفری اشاره شد که معافیت از هزینه دادرسی را به عهده دادستان یا دادگاهی که به موضوع رسیدگی میکند، قرار داده است. این نظرات بهطور کلی نشاندهنده نیاز به هماهنگی بین سیستم قضایی و دفاتر خدمات قضایی در جهت اجرای موثر قانون حمایت خانواده است.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1398/08/08
برگزار شده توسط: استان کردستان/ شهر کامیارانموضوع
ساز و کار اجرائی ماده 5 قانون حمایت خانواده در دفاتر الکترونیک قضاییپرسش
ساز و کار اجرایی ماده 5 قانون حمایت خانواده به توجه تاسیس دفاتر خدمات قضایی الکترونیکی را اعلام کنید. (توجهاً به اینکه در ماده مزبور مقام تشخیص وضعیت اعسار دادگاه قید شده از سوی دیگر تا دستور معافیت موقت صادر نشود دفاتر خدمات قضایی نمیتوانند خودسرانه اقدام به معافیت موقت متقاضی نمایند با این وصف آیا رئیس حوزه قضایی میتواند پروندههای خانواده را بدواً و راساً معاف نماید یا این معافیت فقط باید از طریق دادگاه باشد؟)نظر هیئت عالی
طبق ماده 5 قانون حمایت خانواده مصوب سال 91 در صورت عدم تمکن مالی هریک از اصحاب دعوی، دادگاه میتواند با احراز مراتب، وی را از پرداخت هزینه دادرسی، حقالزحمه کارشناس و سایر هزینههای مربوط، به طور موقت تا زمان اجرای حکم معاف نماید و احراز عدم تمکن مالی اصحاب پرونده در اجرای مقرره مذکور نیاز به تشریفات دادرسی و صدور حکم اعسار ندارد؛ بنابراین مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضائیه باید در سیستم الکترونیکی خدمات قضایی امکان ثبت اینگونه دادخواست یا ادعاهای اصحاب پرونده را در مورد عدم تمکن مالی فراهم نماید.نظر اکثریت
قانونگذار در ماده 5 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 مقرر داشته است که: «در صورت عدم تمکن مالی هریک از اصحاب دعوی، دادگاه میتواند پس از احراز مراتب و ب. ت. ب. اوضاع و احوال، وی را از پرداخت هزینه دادرسی، حقالزحمه کارشناسی، حقالزحمه داوری و سایر هزینهها معاف یا پرداخت آنها را به زمان اجرای حکم موکول کند…» بنابراین قانونگذار معافیت موقت خواهان از پرداخت هزینه دادرسی را تجویز نموده است اما در خصوص اعتراض به عدم تمکن خواهان با توجه ظاهر ماده چنین استنباط میگردد احراز آن باید توسط دادگاه صورت پذیرد چراکه در ماده 5 آییننامه اجرایی قانون حمایت خانواده چنین آمده است که احراز عدم تمکن مالی اصحاب دعوی، به تشخیص دادگاه بوده و نیاز به تشریفات دادرسی و حکم اعسار نداشته و در صورت نیاز، دادگاه در وقت فوقالعاده تحقیقات لازم را انجام خواهد داد.
نظر ابرازی
ب. ت. ب. اینکه تا زمانیکه دستور معافیت موقت صادر نشود امکان اجرای ماده 5 قانون حمایت خانواده از نظر سیستمی در دفاتر خدمات قضایی امکانپذیر نمیباشد. از سوی دیگر تا وقتی که ارجاع هم صورت نگیرد هیچ دادگاه خانوادهای نمیداند که به چه پروندهای رسیدگی خواهد کرد لذا امکان صدور دستور معافیت موقت برای دادگاه خانواده قبل از ارجاع از سوی مقام ارجاع وجود ندارد. بهمنظور برونرفت از این اشکال اجرائی، رئیس حوزه قضائیه بدواً با ملاحظه دادخواستهای خانوادگی دستور معافیت را صادر و سپس پرونده جهت ثبت در سیستم خدمات قضایی به آن دفاتر ارسال میگردد. با این وصف رئیس حوزه قضایی به جای دادگاه اقدام مینماید تالی فاسدی هم ندارد زیرا پس از ارجاع سیستمی پرونده به دادگاه، قاضی دادگاه چنانچه دستور معافیت موقت صادره رئیس حوزه را منطبق با واقع ندانست یا نیاز به تحقیق بیشتری داشت میتواند حسب مورد از آن عدول و یا دستور تحقیق از وضعیت مالی متقاضی را صادر نماید. در ماده 559 قانون آئین دادرسی کیفری نیز معافیت از هزینه دادرسی بر عهده دادستان یا دادگاهی که به موضوع رسیدگی میکند م. ب.. از مفاد این ماده نیز میتوان برای موضوع سوال ملاک گرفت. همچنین رسیدگی در دادگاه خانواده نیز تابع تشریفات آئین دادرسی مدنی نمیباشد.موارد مرتبط 62
آرای مرتبط 19
-
رأی
هماستناد
ضمانت اجرای عدم حضور قاضی مشاور در دادگاه خانواده
مواد 5 و 8 قانون حمایت از خانواده دادگاه مسئولیت قانونی دارد نسبت به ادعای ع
-
رأی
هماستناد
درخواست شفاهی در امور حسبی
مواد 5 و 8 قانون حمایت از خانواده دادگاه مسئولیت قانونی دارد نسبت به ادعای ع
-
رأی
هماستناد
تاثیر اقرار به وجود وجه در حساب بانکی بر ادعای عسار
ماده 5 قانون حمایت خانواده حکم به اعسار موقت و معافیت خواهان از پرداخت ه
-
رأی
هماستناد
ماهیت نظریه پزشکی قانونی
مواد 5 و 8 قانون حمایت از خانواده دادگاه مسئولیت قانونی دارد نسبت به ادعای ع
-
رأی
هماستناد
مبدا محاسبه مهریه وجه نقد پس از فوت زوج
ماده 5 قانون حمایت خانواده ضمن معاف کردن خواهان از پرداخت هزینه دادرسی ت
-
رأی
هماستناد
ماهیت نظریه پزشکی قانونی
مواد 5 و 8 قانون حمایت از خانواده دادگاه مسئولیت قانونی دارد نسبت به ادعای ع
-
رأی
هماستناد
تاثیر اقرار به وجود وجه در حساب بانکی بر ادعای عسار
ماده 5 قانون حمایت خانواده حکم به اعسار موقت و معافیت خواهان از پرداخت ه
-
رأی
هماستناد
مبدا محاسبه مهریه وجه نقد پس از فوت زوج
ماده 5 قانون حمایت خانواده ضمن معاف کردن خواهان از پرداخت هزینه دادرسی ت
-
رأی
هماستناد
ضمانت اجرای عدم حضور قاضی مشاور در دادگاه خانواده
مواد 5 و 8 قانون حمایت از خانواده دادگاه مسئولیت قانونی دارد نسبت به ادعای ع
-
رأی
هماستناد
وضعیت فرجام خواهی در فرض عدم ابلاغ نظریه پزشکی قانونی
ماده5 قانون حمایت خانواده در معافیت از پرداخت ان مورد تقاضاست
-
رأی
هماستناد
توزیع مسئولیت ورثه زوج به نسبت سهم الارث انها
ماده 5 قانون حمایت خانواده در مرحله اجرای حکم با وصول محکوم به و خروج خو
-
رأی
هماستناد
صلاحیت شورای حل اختلاف در دعاوی مالی بر اساس ارزش واقعی خواسته
ماده 5 قانون حمایت خانواده و عدم توان مالی در پرداخت کامل هزینه دادرسی و
-
رأی
هماستناد
تقاضای فسخ نکاح به استناد کتمان ازدواج سابق
ماده 5 قانون حمایت از خانواده با احتساب حق الوکاله وکیل به طرفیت ا
-
رأی
هماستناد
درخواست شفاهی در امور حسبی
مواد 5 و 8 قانون حمایت از خانواده دادگاه مسئولیت قانونی دارد نسبت به ادعای ع
-
رأی
هماستناد
طرح دعوی ورشکستگی تاجر بعد از اخطار رفع نقص دفتری جهت معافیت از پرداخت هزینه دادرسی
ماده 5 قانون حمایت خانواده مبنی بر موکول کردن پرداخت به زمان اجرای حکم ب
-
رأی
هماستناد
نحوه احراز عدم تمکن اصحاب دعوی در دعاوی خانوادگی
ماده 5 قانون حمایت خانواده توسط دادگاه به چه نحوی باید احراز گردد؟ آیا ب
-
رأی
هماستناد
بررسی درخواست اعسار از پرداخت هزینه دادرسی توسط رئیس مجتمع یا قاضی شعبه
ماده 5 قانون حمایت خانواده مصوب سال 1391 نیاز به تعیین وقت رسیدگی و دعوت
-
رأی
هماستناد
اعسار و معافیت از هزینه دادرسی برای زوجین
ماده 5 قانون حمایت خانواده تسریع در رسیدگی و تعیین تکلیف دعاوی خانواده ا
-
رأی
هماستناد
مقررات اعسار در قانون حمایت خانواده مصوب سال 1391
ماده 5 قانون حمایت خانواده مصوب سال 1391 در صورت عدم تمکن مالی هر یک از
نظریات مشورتی 31
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/94/326 مورخ 1394/02/08
ماده 5 قانون حمایت خانواده مصوب سال 1391 است که به معافیت از پرداخت هزین
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/1274 مورخ 1397/05/08
ماده 5 قانون حمایت خانواده شامل هزینه های مربوط به مرحله اجراء همچون نظر
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1727 مورخ 1396/07/26
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391 در خصوص معافیت خواهان از پرداخت هزینه دا
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1669 مورخ 1396/07/22
ماده 5 قانون حمایت خانواده به تشخیص دادگاه می باشد
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/362 مورخ 1395/02/25
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391 دعوا تلقی نمی شود تا ضرورت داشته باشد در
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/1304 مورخ 1397/05/03
ماده 5 قانون حمایت خانواده از پرداخت هزینه دادرسی معاف شده است حال چنانچ
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/2664 مورخ 1395/10/19
ماده 5 قانون حمایت خانواده و یا ماده واحده قانون الحاق یک تبصره به ماده
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/2846 مورخ 1397/10/29
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391 در هر مورد ملازمهای با معافیت یا عدم معا
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/94/865 مورخ 1394/04/07
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391 و با توجه به اینکه عدم تمکن مالی خواهان
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/99/1451 مورخ 1399/11/14
ماده 5 قانون حمایت خانواده مصوب س 1391
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1294 مورخ 1396/06/07
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391 دادگاه با توجه به اوضاع و احوال
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/95/912 مورخ 1395/04/20
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391 که خارج از شمول مقررات اعسار بوده و نیاز
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/1178 مورخ 1397/04/04
ماده 5 قانون حمایت خانواده می باشد و یا مانند محاکم حقوقی تابع قانون آئی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/92/443 مورخ 1392/03/08
ماده 5 قانون حمایت خانواده آیا تقدیم دادخواست به همراه اصل موضوع خواسته
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
طرح ادعای عدم تمکین مالی از جانب اصحاب دعوی با تقدیم داخوست یا صرف درخواست
ماده 5 قانون حمایت خانواده ملزم به تقدیم دادخواست هستند
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه 7/99/1451 — 1399/11/14
ماده 5 آییننامه اجرایی قانون حمایت خانواده مصوب 13931 ریاست محترم قوه قضایی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/96/1294 مورخ 1396/06/17 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص قوانین و رویههای مربوط به دعوی تنظیم سند و هزینه دادرسی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391 دادگاه با توجه به اوضاع و احوال
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/95/2664 مورخ 1395/10/19 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص معافیت افراد تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی (ره) و مددجویان مستمری بگیر سازمان بهزیستی کشور از پرداخت هزینه
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 1294/96/7 مورخ 1396/06/07 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص بررسی امکان طرح دعوای الزام به تنظیم سند رسمی انتقال قسمتی از ملک به نحو مفروز قبل از تفکیک - اعمال ماده 5 قا
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391 دادگاه با توجه به اوضاع و احوال
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/97/1178 مورخ 1397/04/04 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص اعمال مقررات ماده 5 قانون حمایت خانواده مصوب 1391 در مواردی که در شورای حل اختلاف به دعاوی خانوادگی موضوع بند
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/97/1178 مورخ 1397/04/31 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/96/1669 مورخ 1396/07/22 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص پرداخت هزینه دادرسی موضوع ماده ی 5 قانون حمایت خانواده 1391 با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/92/1683 مورخ 1393/09/02 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 5 قانون حمایت خانواده 91 درصورت عدم تمکن مالی هریک از اصحاب دعوی دا
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/2858 مورخ 1396/11/17
ماده 559 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/2812 مورخ 1396/11/16
ماده 559 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 (اصلاحی 1394/3/24
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 1348/7/96 مورخ 1396/06/13
ماده 559 قانون آیین دادرسی کیفری 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/1271 مورخ 1398/11/29
ماده 559 قانون آیین دادرسی کیفری
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1348 مورخ 1396/06/13
ماده 559 قانون آیین دادرسی کیفری 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/864 مورخ 1398/06/24
ماده 559 قانون آیین دادرسی کیفری و نیز نظریه اداره حقوقی به شماره 1118/94/
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1490 مورخ 1396/07/02
ماده 559 قانون آیین دادرسی کیفری 1392
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/96/1277 مورخ 1396/06/28
ماده 559 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 (اصلاحی 1394/3/24
نشستهای قضایی 6
-
نشست قضایی
هماستناد
بررسی قابلیت مطالبه هزینه دادرسی در دعوی تمکین عام و خاص
ماده 5 قانون حمایت خانواده اشاره کرد که در آن به واژه "هر یک از اصحاب دع
-
نشست قضایی
هماستناد
ضمانت اجرای عدم پرداخت هزینه داوری در دعاوی خانواده توسط خواهان
ماده 5 قانون حمایت خانواده به خواهان اعلام می نماید تا نسبت به پرداخت هز
-
نشست قضایی
هماستناد
معافیت از پرداخت هزینه دادرسی مددجویان کمیته امداد و مشمولان بهزیستی
ماده 5 قانون حمایت خانواده و معافیت های موضوع مواد 504 تا 514 قانون آئین
-
نشست قضایی
هماستناد
معافیت از پرداخت هزینه دادرسی موضوع ماده 5 قانون حمایت از خانواده در مرحله تجدیدنظر
ماده 5 قانون حمایت از خانواده در مرحله تجدیدنظر خلاصه متن: در نشست قضایی
-
نشست قضایی
هماستناد
معافیت دائم از هزینه دادرسی موضوع ماده 5 قانون حمایت از خانواده
ماده 5 قانون حمایت از خانواده خلاصه متن: در نشست قضایی که در تاریخ 1397/
-
نشست قضایی
هماستناد
معافیت ازهزینه دادرسی جاری در محاکم خانواده، نسبت به دعاوی مطروحه در محاکم صلح
قانون حمایت خانواده از جمله (معافیت از تمبر دادرسی طبق ماده 5
مواد مرتبط 2
-
تفسیر
از این صفحه
ماده 5 — قانون حمایت خانواده
ماده 5 قانون حمایت خانواده در دفاتر الکترونیک قضایی خلاصه متن: در نشست ق
-
تفسیر
از این صفحه
ماده 559 — قانون آیین دادرسی کیفری
ماده 559 قانون آیین دادرسی کیفری اشاره شد که معافیت از هزینه دادرسی را به
دکترین 4
-
مقاله
هماستناد
نحوه رسیدگی دادگاه به اعتراض ثالث اجرایی — لازم نیست تا معترض ثالث اجرایی از
ماده 5 قانون حمایت از خانواده خواسته ای به عنوان
-
مقاله
هماستناد
نحوه رسیدگی دادگاه به اعتراض ثالث اجرایی — دادگاه برای تعیین زمان و مکان رسیدگی
ماده 5 قانون حمایت از خانواده خواسته ای به عنوان
-
مقاله
هماستناد
دعاوی اعسار و تعدیل / ۶۳۵ — اعسار از پرداخت هزینه دادرسی در دادگاه
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391 به تجویز قانون بدون نیاز به تقدیم دادخوا
-
مقاله
هماستناد
دعاوی اعسار و تعدیل / ۶۳۵ — اداره حقوقی قوه قضائیه در نظریه مشورتی
ماده 5 قانون حمایت خانواده 1391 به تجویز قانون بدون نیاز به تقدیم دادخوا
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
