شاکی در جرایم منافی عفت

شاکی در جرایم منافی عفت خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 30 بهمن 1397 در استان فارس برگزار شد، موضوع مورد بحث مربوط به شاکی در جرایم منافی عفت بود. پرسش اصلی این بود که در این نوع جرایم، چه کسی به عنوان شاکی خصوصی شناخته می‌شود و آیا اقوام زن می‌توانند شکایت کنند. نظر هیات عالی بر اساس نظریه اداره حقوقی به شماره 3398/97/07 مورخ 28 فروردین 1398 تاکید دارد که طبق ماده 10 قانون آیین دادرسی کیفری، بزه‌دیده کسی است که از وقوع جرم متحمل ضرر و زیان می‌شود. در این موارد، پدر یا مادر می‌توانند به عنوان شاکی عمل کنند، اما تشخیص مصادیق شاکی به عهده مرجع قضایی است. نظر اکثریت بر این باور است که شوهر به عنوان مالک فرج، تنها شاکی خصوصی محسوب می‌شود و در صورت فوت شوهر یا مجرد بودن زن، پدر او شاکی خواهد بود. در مقابل، نظر اقلیت معتقد است که تمامی اعضای خانواده زن، از جمله شوهر، پدر، مادر، فرزندان و خواهران و برادران، می‌توانند به عنوان شاکی محسوب شوند، زیرا همه آن‌ها از وقوع بزه متحمل ضرر و زیان می‌گردند. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1397/11/30 برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر سروستان موضوع شاکی در جرایم منافی عفت پرسش در جرائم منافی عفت ارتکاب یافته توسط زنان یا نسبت به زنان چه فردی شاکی خصوصی محسوب شده و با شکایت آنان مشتکی عنه تعقیب می‌گردد؟ آیا با شکایت هر یک از اقوام زن، می توان اقدام به رسیدگی نمود؟ نظر هیئت عالی در خصوص موضوع سوال نظریه اداره حقوقی به شماره 3398/97/7 مورخ 28/1/98 به شرح زیر مورد تائید اعضای هیات عالی است؛ مطابق ماده 10 قانون آئین دادرسی کیفری، بزه دیده شخصی است که از وقوع جرمی متحمل ضرر و زیان می‌شود و چنانچه تعقیب مرتکب را درخواست نماید، شاکی نامیده می‌شود و ضرر و زیان هم اعم است از ضرر و زیان مادی و معنوی. تبصره 1 ماده یاد شده، ضرر و زیان معنوی را صدمات روحی یا هتک حیثیت و اعتبار شخصی و خانوادگی یا اجتماعی دانسته است؛ بنابراین در جرایم منافی عفت پدر یا مادر می‌توانند عنوان شاکی را داشته باشند؛ با این حال تشخیص مصادیق شاکی در ماده 102 قانون مجازات اسلامی 1392 در هر مورد به عهده مرجع قضایی رسیدگی کننده است. نظر اکثریت به لحاظ آنکه مالک فرج، شوهر زن می‌باشد، تنها همسر، شاکی خصوصی محسوب می‌شود و در صورت فوت شوهر و یا مجرد بودن زن، پدر آن زن شاکی خصوصی محسوب می‌شود. نظر اقلیت ب. ت. ب. آنکه شاکی خصوصی، شخصی م. ب. که از وقوع بزه متحمل ضرر و زیان می‌گردد و ضرر و زیان اعم از مادی و معنوی م. ب. و در فرض سوال ضرر و زیان به شوهر، پدر و مادر، فرزندان و برادران و خواهران وارد می‌گردد؛ بنابراین تمام افراد خانواده شخصی و خانواده پدری زن، شاکی محسوب می‌شوند.