مقدمه
مرجع
رسیدگی به عدم
صلاحیت از
دادگاه کیفری دو
خ. م.:
در نشست
قضایی که در تاریخ 18 فروردین 1401 در
استان مازندران برگزار شد، موضوع بررسی مرجع رسیدگی به عدم صلاحیت از
دادگاه کیفری 2 مورد بحث قرار گرفت. سوال اصلی این بود که اگر پروندهای با
کیفرخواست به دادگاه کیفری 2 ارسال شود و این دادگاه اعتقاد داشته باشد که صلاحیت با دادگاه
شهرستان دیگری است، آیا قرار عدم صلاحیت باید به اعتبار دادگاه کیفری 2 شهرستان دوم صادر شود یا به دادسرای عمومی و
انقلاب آن شهرستان؟ هیات عالی با نظر
اکثریت، صدور قرار عدم صلاحیت به اعتبار دادگاه کیفری 2 شهرستان دیگر را تایید کرد. بر این اساس، دادگاه باید به مرجع همعرض خود قرار عدم صلاحیت صادر کند تا امکان ایجاد اختلاف در صلاحیت برای آن مرجع وجود داشته باشد. اما نظر
اقلیت بر این باور بود که ب. ت. ب. عدم
صلاحیت محلی دادسرای
صادرکننده کیفرخواست و احتمال اعتراضات به
تحقیقات انجام شده، قرار عدم صلاحیت باید به اعتبار دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان دوم صادر شود. این نظر بر
استقلال قضایی دادستان شهرستان دوم تاکید کرده و بیان میدارد که وی ملزم به دفاع از کیفرخواستی نیست که خود صادر نکرده است. در نهایت، نظر اکثریت به دلیل ایجاد امکان اختلاف صلاحیت و حفظ انسجام در فرآیند قضایی، بر نظر اقلیت پیشی گرفت.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1401/01/18
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر جویبار
موضوع
مرجع رسیدگی به عدم صلاحیت از دادگاه کیفری دو
پرسش
در فرضی که پروندهای با کیفرخواست به دادگاه کیفری 2 ارسال شود و دادگاه معتقد به صلاحیت دادگاه شهرستان دیگری باشد؛ آیا قرار عدم صلاحیت باید به
شایستگی دادگاه کیفری 2 شهرستان دوم صادر شود یا دادسرای عمومی و انقلاب آن شهرستان؟
نظر هیات عالی
نظریه اکثریت که اعتقاد به صدور قرار عدم صلاحیت به اعتبار دادگاه کیفری دو دارند، مورد تایید اعضاء هیات عالی است.
نظر اکثریت
صدور قرار عدم صلاحیت به اعتبار دادگاه کیفری 2 شهرستان دیگر باید انجام شود زیرا دادگاه با دادسرا همعرض نیست؛ لذا باید به مرجع همعرض خود قرار عدم صلاحیت صادر نماید تا امکان اختلاف در صلاحیت برای آن مرجع وجود داشته باشد اما اگر دادگاه کیفری 2 به
دادسرای شهرستان دوم قرار عدم صلاحیت صادر کند امکان اختلافات صلاحیت برای
دادسرا وجود ندارد زیرا دادسرا تابع دادگاه م. ب.. از طرفی، طبق نظر مشورتی اداره حقوقی به شماره 7/94/2422 مورخ 94/9/4 دادسراها چون زیر نظر دادستانی کل کشور هستند لذا همه دادسراها مرجع واحد محسوب میشوند و اگر دادگاه قرار عدم صلاحیت صادر کند، دادگاه شهرستان دوم اگر صلاحیت محلی خود را
تشخیص دهد باید رسیدگی کند و مشکلی از نظر لزوم رسیدگی با کیفرخواست وجود ندارد زیرا کیفرخواست صادره از دادسرای شهرستان اول معتبر است اما اگر نواقصی در تحقیقات وجود داشته باشد، میتواند با ذکر موارد نقض پرونده را صرفاً جهت
رفع نقص به دادسرای در معیت خود ارسال نماید.
نظر اقلیت
ب. ت. ب. اینکه دادسرای صادرکننده کیفرخواست صلاحیت محلی نداشتن است و چهبسا این امر در
دفاعیات متهم در دادگاه صادرکننده قرار عدم صلاحیت هم مورد
اعتراض واقع شده باشد و چهبسا تحقیقات انجام شده مورد اعتراض طرفین واقع شود به نظر میرسد صدور قرار بایستی به اعتبار دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان دوم صادر شود. منعی برای اختلاف در صلاحیت این دادسرا با دادگاه کیفری 2 شهرستان دیگر به نظر میرسد طبق قانون وجود ندارد زیرا این دادسرا در معیت دادگاه کیفری 2 صادرکننده قرار و در نتیجه ملزم به تبعیت از تصمیم آن دادگاه نیست.
از طرف دیگر دادستان شهرستان دوم بایستی از کیفرخواستی دفاع کند که خود یا
دادیار یا معاون وی صادر نکرده است و چهبسا وی با عنوان مجرمانه در کیفرخواست یا اساس جرم بودن عمل موافق نباشد. استقلال قضایی وی
ایجاب میکند از کیفرخواستی دفاع کند که معتقد به درستی آن باشد. لهذا به نظر میرسد باید دادگاه کیفری 2 به شایستگی دادسرا قرار عدم صلاحیت صادر کند تا دادسرای ذیصلاح
تحقیقات مقدماتی را انجام دهد البته این به معنی بی اعتباری تمام تحقیقات آن دادسرا نیست و چهبسا
بازپرس اقدامات دادسرای شهرستان اول را منطبق با قانون تشخیص و
قرار جلب به دادرسی صادر کند یا اینکه تحقیقات را ناقص بداند و آن را تکمیل و حسب مورد قرار جلب مجدد صادر یا اگر موضوع را مشمول منع یا موارد
موقوفی تعقیب تشخیص دهد، قرار مقتضی صادر کند.