Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.

انطباق دقیق این متن با متن رسمی هنوز به‌طور ۱۰۰٪ کنترل نشده.

نشست قضایی

مسئولیت ضامن ظهر نویس در صورت عدم رعایت شرایط ماده 286 قانون تجارت

#قانون_تجارت #ضامن #تجارت #ظهرنویس #برات #سفته #ضمانت #مسئولیت_تضامنی #رای_وحدت_رویه #تأدیه #رجوع #اعتراض #محال‌علیه #واخواست #دیوان_عالی_کشور #شرایط_مندرج #صورتجلسه #ذی‌نفع #مضمون‌عنه #هیئت #مطالبه_وجه #اسقاط_حق #ابلاغ #احضاریه #محل_اقامت #ناظر #امضا #ضمان #صورت #مهلت #دیوان_عالی #قضایی #استان

خلاصه

در صورتی که مسئولیت ظهرنویس به دلیل عدم رعایت مواعد قانونی (مانند واخواست) توسط دارنده سفته منتفی شود، آیا ضامن او همچنان مسئول است؟ نظر اکثریت بر این است که با انتفای مسئولیت ظهرنویس، مسئولیت ضامن او نیز از بین می‌رود.

اصلِ حقوقی: ضامن ظهرنویس تنها در صورتی مسئولیت تضامنی دارد که ظهرنویس مسئول باشد؛ لذا با زوال مسئولیت ظهرنویس، مسئولیت ضامن نیز منتفی می‌گردد.

مستند: ماده ۲۴۹، ۲۸۶ و ۲۸۸ قانون تجارت، رأی وحدت رویه شماره ۵۹۷ دیوان عالی کشور

کلیدواژه‌ها: ضامن، ظهرنویس، سفته، مسئولیت تضامنی، واخواست، قانون تجارت

این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارت‌ها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.

مقدمه
مسئولیت ضامن ظهر نویس در صورت عدم رعایت شرایط ماده 286 قانون تجارت خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 1384/05/04 در استان مازندران برگزار شد، موضوع مسئولیت ضامن ظهرنویس در صورت عدم رعایت شرایط مندرج در ماده 286 قانون تجارت مورد بررسی قرار گرفت. پرسش مطرح شده این بود که آیا در صورتی که مسئولیت ظهرنویس به دلیل سهل‌انگاری دارنده سفته منتفی گردد، ضامن وی همچنان مسئول خواهد بود یا خیر. نظر هیات عالی بر این است که بر اساس ماده 249 قانون تجارت و رای وحدت رویه شماره 597 - 1374/02/12 دیوان عالی کشور، ضامن ظهرنویس تنها در صورتی مسئولیت تضامنی دارد که ظهرنویس مسئول باشد. بنابراین، اگر مسئولیت ظهرنویس به دلیل عدم رعایت مهلت‌های مقرر در مواد 286 و 288 زائل شود، مسئولیت ضامن نیز از بین می‌رود. همچنین، نظر اتفاقی به این نکته تاکید دارد که اقامه دعوا علیه یک یا چند نفر از مسئولین، حق رجوع به سایر مسئولین را از بین نمی‌برد و مهلت یک ساله مقرر در ماده 286 قانون تجارت برای ضامن اعمال نمی‌شود. در نتیجه، در صورت عدم اقدام به موقع از سوی دارنده، ضامن ظهرنویس از مسئولیت آزاد خواهد شد. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1384/05/04 برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر ساری
موضوع
مسئولیت ضامن ظهر نویس در صورت عدم رعایت شرایط ماده 286 قانون تجارت
پرسش
در بخش پایانی ماده 249 قانون تجارت آمده است: «... ضامنی که ضمانت برات‌دهنده یا محالٌ‌علیه یا ظهرنویس را کرده فقط با کسی مسئولیت تضامنی دارد که از او ضمانت کرده است» ب. ت. ب. عبارت قانونی فوق چنان‌چه کسی از ظهرنویس سفته‌یی ضمانت کرده باشد لیکن مسئولیت ظهرنویس به لحاظ سهل‌انگاری دارنده سفته و عدم واخواست سفته دریافتی و کلاً عدم اقدام در مواعد معینه در موارد 288 و 286 قانون مذکور منتفی شده باشد، آیا در چنین شرایطی با وصف انتفای مسئولیت ظهرنویس سفته، ضامن وی طبق رأی وحدت رویه شماره 579 - 1274/2/12 دیوان‌عالی کشور در برابر ذی‌‌‌نفع کماکان مسئول است یا چنین ضامنی به ‌تبع زوال مسئولیت مضمون‌عنه (ظهر‌نویس) بری‌الذمّه می‌‌‌‌‌شود؟ نظر هیئت عالی در فرض سوال ب. ت. ب. مقررات ماده 249 قانون تجارت و رأی وحدت رویه شماره 597 - 1374/2/12 هیأت عمومی دیوان‌عالی کشور، ضامنی که ضمانت ظهرنویس را کرده، فقط با ظهرنویس مزبور مسئولیت تضامنی داشته، چنان‌چه دارنده اسنادی از قبیل برات سفته و چک، جهت استفاده از حقی که ماده 249 قانون تجارت منظور کرده، مهلت مقرر در ماده 286 همان قانون را در مورد ظهرنویس رعایت نکرده یا اساساً اسناد مزبور را در مهلت مقرر واخواست نکرده باشد، ضامن ظهرنویس، به‌تبع ظهرنویس داخل در دامنه شمول مقررات ماده 286 قانون تجارت بوده و صرفاً با جمع شرایط مقرر در ماده مزبور می‌‌‌‌‌تواند علیه ضامن ظهرنویس مطالبه وجه اسناد مزبور را کند. در صورت انتفای امکان طرح دعوا علیه ظهرنویس، ب. ت. ب. صراحت قسمت اخیر ماده 249 قانون تجارت، امکان توجه مسئولیت به ضامن نیز زائل شده و منتفی خواهد بود. بدیهی است درباره ضامن متعهد محدودیت مندرج در ماده مزبور وجود ندارد. نظر اتفاقی به موجب ماده 249 قانون تجارت: برات‌دهنده و کسی که برات را قبول کرده و ظهرنویس‌ها در مقابل دارنده برات مسئولیت تضامنی دارند. دارنده برات در صورت عدم تأدیه و اعتراض می‌‌‌‌‌تواند به هر کدام از آن‌ها که بخواهد منفرداً یا به چند نفر یا به تمام آن‌ها مجتمعاً رجوع کند. همین حق را هر یک از ظهرنویس‌ها نسبت به برات‌دهنده و ظهرنویس‌های ما قبل خود دارد. اقامه دعوا علیه یک یا چند نفر از مسئولین موجب اسقاط حق رجوع به سایر مسئولین برات نیست. اقامه‌کننده دعوا ملزم نیست ترتیب ظهرنویس را از حیث تاریخ رعایت کند. ضامنی که ضمانت برات‌دهنده یا محالٌ‌علیه یا ظهرنویس را کرده فقط با کسی مسئولیت تضامنی دارد که از او ضمانت کرده است. به موجب ماده 288 قانون تجارت: هرگاه هر یک از ظهرنویس‌ها بخواهد از حقی که در ماده 249 به او داده شده استفاده کند باید در مواعدی که به موجب مواد 286 و 287 مقرر است اقامه دعوا کند و نسبت به او، موعد از فردای ابلاغ احضاریه محکمه قابل احتساب است. همچنین چنان‌چه وجه برات را بدون این‌که علیه او اقامه دعوا شده باشد تأدیه کند از فردای روز تأدیه محاسبه خواهد شد. به موجب ماده 286 قانون تجارت: «اگر دارنده براتی که باید در ایران تأدیه شود و به علت عدم پرداخت، اعتراض شده بخواهد از حقی که ماده 249 برای او مقدر داشته استفاده کند باید در ظرف یک سال از تاریخ اعتراض اقامه دعوا کند. تبصره: هرگاه محل اقامت مدعی علیه خارج از محلی باشد که وجه برات باید در آن‌جا پرداخت شود برای هر شش فرسخ یک روز اضافه خواهد شد.» همچنین به موجب رأی وحدت رویه شماره 597 - 1374/2/12 دیوان‌عالی محترم کشور: «مهلت یک ‌سال مقرر در ماده 286 قانون تجارت جهت استفاده از حقی که ماده 249 این قانون برای دارنده برات یا سفته منظور کرده، در مورد ظهرنویس به معنای مصطلح بوده و ناظر به شخصی که ظهر سفته را به عنوان ضامن امضا کرده نیست زیرا ب. ت. ب. طبع ضمان و مسئولیت ضامن در هر صورت (بنابر قول ضم ذمّه به ذمّه یا نقل آن) در قبال دارنده سفته یا برات، محدودیت در ماده 286 قانون تجارت درباره ضامن نداشته است. بنابراین، رأی شعبه بیست و سوم دیوان‌عالی کشور که بر این اساس صادر شده صحیح و منطبق با موازین قانونی است.

موارد مرتبط

برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین