نحوه اجرای حکم محکوم علیه که قبل از اجرای حکم فوت نموده و تاثیر مهر همسر متوفی در اجرای حکم

نحوه اجرای حکم م. ع. که قبل از اجرای حکم فوت نموده و تاثیر مهر همسر متوفی در اجرای حکم خ. م.: در نشست قضایی که در تاریخ 13 آذر 1388 در استان خراسان شمالی برگزار شد، موضوع نحوه اجرای حکم علیه محکوم‌علیه‌ای که پیش از اجرای حکم فوت کرده و تاثیر مهر همسر متوفی در این زمینه مورد بررسی قرار گرفت. پرسش مطرح‌شده شامل دو بخش بود: اول، آیا محکوم‌له می‌تواند بدون اقامه دعوا علیه ورثه، درخواست توقیف دیه را داشته باشد؟ و دوم، نحوه طبقه‌بندی مهر همسر متوفی در دیون چگونه است؟ نظر هیات عالی بر این بود که طرح دعوا علیه ورثه ضروری نیست و محکوم‌به از ماترک ورثه استیفا می‌شود. همچنین، مطالبه دیه متوفی نیز بلامانع است. در مورد مهر، تا سقف ده هزار ریال به عنوان دیون ممتازه و مازاد آن به عنوان دیون عادی محسوب می‌شود. نظر اعضای هیات به دو بخش تقسیم شد: نظر اول بر این نکته تاکید داشت که سقف ده هزار ریال باید به عنوان دیون ممتازه در نظر گرفته شود، در حالی که نظر دوم معتقد بود که کل مهر باید جزو دیون ممتازه قرار گیرد، زیرا این حق زن است و عدالت قضایی ایجاب می‌کند که زن از حق خود محروم نشود. صورتجلسه نشست قضایی تاریخ برگزاری: 1388/09/13 برگزار شده توسط: استان خراسان شمالی/ شهر اسفراین موضوع نحوه اجرای حکم م. ع. که قبل از اجرای حکم فوت نموده و تاثیر مهر همسر متوفی در اجرای حکم پرسش فردی محکوم به پرداخت مبلغ سه میلیون تومان د. ح. شخص دیگری می‌شود. پس از صدور اجراییه و قبل از اجرای حکم، محکومٌ‌علیه بر اثر تصادف فوت می‌نماید؛ الف: آیا محکومٌ‌له پرونده حقوقی می‌تواند بدون این‌که علیه ورثه (به قائم‌مقامی) اقامه دعوا کند، تقاضای توقیف دیه بابت محکومٌ‌به پرونده خود را نماید؟ ب: همسر متوفی نیز با ارائه دادخواست علیه ورثه (که پدر و مادر متوفی می‌باشند) آن‌ها را محکوم به پرداخت مَهر کرده است، آیا مَهر فقط تا سقف ده هزار ریال (در قانون امور حسبی) جزو دیون ممتازه قرار می‌گیرد و بقیه آن مانند دیون عادی م. ب. یا کل مبلغ مَهر را باید مقدم بر سایر دیون قرار داد؟ نظر هیئت عالی نشست قضایی (1) مدنی: طرح و اقامه دعوای مجدد علیه ورثه ضرورتی ندارد، با صدور اجراییه و اعلام و معرفی ورثه و ابلاغ آن، محکوم‌ٌبه در ابتدا باید از ماترک مورث آنان استیفا شود. در عین حال مطالبه محکوم‌ٌبه از ورثه متوفی که قبول ماترک نموده‌اند، از محل دیه (محکومٌ‌علیه) بلامانع به نظر می‌رسد. مَهر نیز تا سقف مقرر قانونی از دیون ممتازه محسوب می‌شود. نظر اتفاقی مطابق قوانین و مقررات، طرح دعوا به طرفیت ورثه لازم نیست. البته اجراییه باید به ورثه ابلاغ شود. نظر اول: با تصریح قانون امور حسبی، مَهر فقط تا سقف ده هزار ریال جزو دیون ممتازه است و بیش از آن جزو دیون عادی قرار می‌گیرد. قانونگذار با تدبیر و فلسفه جلوگیری از سوءاستفاده، سقف تعیین کرده است ضمن آن که در هیچ یک از قوانین و مقررات این سقف افزایش نیافته است. نظر دوم: تمام مَهر جزو دیون ممتازه قرار می‌گیرد، چون کل آن حق زن است و بر سایر دیون مقدم است. دلیلی وجود ندارد که با رعایت کردن سقف مَهر مقرر در قانون امور حسبی، زن را از حق خویش محروم سازیم. عدالت قضایی حکم می‌کند که کل مَهر را جزو دیون ممتازه قرار دهیم.