موضوع این نشست این بود که آیا تنظیم صورتجلسه تحقیقات محلی بدون حضور در محل جرم است یا خیر. هیات عالی معتقد است حتی اگر نتیجه گزارش با واقعیت منطبق باشد، به دلیل کذب بودنِ ادعای حضور در محل، این عمل مشمول ماده ۷۸ قانون مجازات نیروهای مسلح است.
اصلِ حقوقی: تنظیم گزارش تحقیقات محلی بدون حضور در محل، به دلیل کذب بودنِ ادعای حضور، دارایوصف مجرمانه بوده و مشمول ماده ۷۸ قانون مجازات نیروهای مسلح است.
مستند: ماده ۷۸ قانون مجازات نیروهای مسلح، مواد ۳۶، ۴۵۲ و ۱۲۵ تا ۱۲۹ قانون آیین دادرسی کیفری.
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
مقدمه
وصف مجرمانه تنظیم صورتجلسهتحقیقات محلی توسط مامور انتظامی بدون مراجعه به محل
خ. م.:
در نشست قضایی که در تاریخ 1399/10/02 در استان بوشهر برگزار شد، موضوع مورد بررسی، وصف مجرمانه تنظیم صورتجلسه تحقیقات محلی توسط مامور انتظامی بدون حضور در محل و بررسی موضوع بود. پرسش اصلی این بود که آیا چنین اقدامی، علیرغم انطباق مفاد گزارش با واقعیت، وصف مجرمانه دارد و در صورت مثبت بودن پاسخ، به چه بزهی تطبیق میشود. هیات عالی با تاکید بر این نکته که هرچند نتیجه گزارش با واقعیت همخوانی دارد، اما بخش مربوط به حضور در محل و گزارش به مقام مسئول، با واقعیت مطابقت ندارد و بنابراین عنصر مادی بزه موضوع ماده 78 قانون مجازاتنیروهای مسلح تحقق یافته است. در مقابل، نظر اکثریت بیان کرد که گزارش خلاف واقع نبوده و با واقعیت مطابقت دارد و به موجب ماده 540 قانون تعزیرات، ذکر واقعیت در گزارش، موجب ضرر به طرف مقابل نمیشود. بنابراین، این موضوع با هیچ یک از عناوین مجرمانه قابلیت تطبیق ندارد. نظر اقلیت نیز بر این بود که با وجود انطباق نتیجه با واقعیت، اصل گزارش که حکایت از حضور در محل دارد، خلاف واقع است و لذا بر اساس ماده 78 قابل تعقیب و پیگیری است. همچنین، به مواد 36، 452 و 125 تا 129 از قانون آیین دادرسی کیفری اشاره شد که فلسفه تحقیقات محلی را حضور ضابط در محل میداند.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1399/10/02
برگزار شده توسط: استان بوشهر/ شهر بوشهر
موضوع
وصف مجرمانه تنظیم صورتجلسه تحقیقات محلی توسط مامور انتظامی بدون مراجعه به محل
پرسش
تنظیم صورتجلسه تحقیقات محلی توسط مامورین مرجع انتظامی بدون مراجعه به محل و عدم بررسی موضوع به نفع ی. ا. ط. پرونده، با این فرض که مفاد گزارش هرچند بدون بررسی و واهی بوده است با واقع مطابقت داشته باشد، دارای وصف مجرمانه م. ب. و در صورت مثبت بودن پاسخ با چه بزهی منطبق است؟ (هیچ دلیلی نیز برای احراز دریافت رشوه در موضوع موجود نیست.)
نظر هیات عالی
هرچند نتیجه گزارش، موافق با واقع است؛ معهذا این بخش که در محل حضور یافتهاند و به مقام مسئول گزارش شده منطبق با واقع نبوده، بنابراین عنصر مادی بزه موضوع ماده 78 قانون مجازات نیروهای مسلح تحقق یافته است؛ نتیجتاً بر صحت نظریه اقلیت در حد استنتاج مرقوم اعلام نظر میشود.
نظر اکثریت
برخلاف نظر اقلیت که معتقدند موضوع قابل انطباق با مفاد ماده 78 از قانون مجازات نیروهای مسلح میباشد، اولاً؛ در فرض سوال گزارش خلاف واقع نبوده، بلکه کاملاً با واقعیت منطبق است؛ هرچند مامور مربوطه در محل حضور نیافته باشد، ثانیاً؛ در خصوص انطباق عمل مامور با موضوع ماده 540 قانون تعزیرات دائر بر تصدیق خلاف واقع که باعث ضرر به اشخاص ثالث میگردد در مانحن فیه آنچه موجب ضرر به طرف مقابل گردیده ذکر واقعیت است نه خلاف آن. پس به نظر میرسد موضوع با هیچیک از عناوین مجرمانه قابلیت انطباق ندارد. لازم به ذکر است به صرف ذکر حضور در محل توسط مامور هرچند برخلاف واقع باشد خدشهای به مضمون و ماهیت گزارش که منطبق بر واقع بوده وارد نمینماید.
نظر اقلیت
ب. ت. ب. اینکه در گزارش بیان شده «در محل حاضر و فلان موضوع مشاهده شد» درحالیکه اصلاً در محل حاضر نشده و موضوع را مشاهده نکرده است؛ هرچند نتیجه منطبق با واقع بوده باشد ولی اصل گزارش که حکایت از حضور در محل و مشاهده موضوعی خاص بوده خلاف واقعیت است. به همین منظور موضوع با ماده 78 قابل انطباق م. ب.. از طرفی مستند به مواد 36، 452، 125 تا 129 از قانون آیین دادرسی کیفری مبنا و فلسفه تحقیقات محلی را حضور ضابط در محل و کسب اطلاع از اهالی محل و مطلعین واقعه میداند؛ چراکه در غیر این صورت گزارش قابل استناد نمیباشد، اینک هرچند نتیجه منطبق بر واقع باشد، لکن فعل مامور با مفاد ماده 78 قابل تعقیب و پیگیری است.