نشست قضایی
چگونگی رابطه ارث در صورت فوت یکی از زوجین
خلاصه
این پرسش مطرح شد که آیا در صورت فوت یکی از زوجین در دوران عده فسخ نکاح، رابطه ارث بین آنها باقی میماند یا از بین میرود. هیات عالی و اکثریت بر این باورند که در دوران عده، زوجین از یکدیگر ارث نمیبرند.
اصلِ حقوقی: با فوت یکی از زوجین در دوران عده فسخ نکاح، رابطه ارث بین آنان برقرار نبوده و از یکدیگر ارث نمیبرند.
مستند: مواد ۹۴۳، ۱۰۴۸ و ۱۱۰۹ قانون مدنی
کلیدواژهها: عده فسخ نکاح، ارث زوجین، طلاق رجعی، نفقه، قانون مدنی
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
مقدمه
چگونگی رابطه ارث در صورت فوت یکی از زوجین
خ. م.:
در نشست قضایی که در تاریخ 5 خرداد 1384 در استان آذربایجان شرقی برگزار شد، موضوع رابطه ارث در صورت فوت یکی از زوجین در دوران عده فسخ نکاح مورد بررسی قرار گرفت. پرسش اصلی این بود که آیا در چنین شرایطی رابطه ارث بین زوجین از بین میرود یا همچنان برقرار است. هیات عالی با استناد به مواد 943، 1048 و 1109 قانون مدنی نظر خود را اعلام کرد. طبق ماده 943، در صورت فوت یکی از زوجین در دوران عده، آنها از یکدیگر ارث نمیبرند، زیرا زوجه مطلقه در این مدت در حکم زوجه نیست و امکان رجوع برای زوج وجود ندارد. اکثریت اعضای هیات نیز به همین نتیجه رسیدند و بر این نکته تاکید کردند که در ایام عده، زوجین از یکدیگر ارث نخواهند برد. در مقابل، نظر اقلیت به سکوت قانون در این زمینه اشاره کرد و عدم وجود صراحت قانونی در این خصوص را مطرح نمود.
صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1384/03/05
برگزار شده توسط: استان آذربایجان شرقی/ شهر مرندموضوع
چگونگی رابطه ارث در صورت فوت یکی از زوجینپرسش
اگر یکی از زوجین در زمان عده فسخ نکاح فوت کند آیا رابطه ارث از بین میرود یا به قوت خود باقی است و از یکدیگر ارث خواهند برد؟
نظر هیئت عالی
برای پاسخ به سوال مطروحه باید به مقررات مواد 943 و 1048 و 1109 قانون مدنی توجه کرد. به موجب ماده 1109 قانون مدنی نفقه مطلقه رجعیه در زمان عده به عهده شوهر است.
در ماده 1048 قانون مزبور چنین آمده که جمع بین دو خواهر ممنوع است اگرچه به عقد منقطع باشد. جناب آقای … در شرح حقوق مدنی به عنوان تذکر یادآور شده در صورتیکه کسی بخواهد خواهر زن خود را بگیرد باید نکاح با زن خود را منحل سازد سپس خواهر او را بگیرد. به این نحو اگر طلاق زن رجعی باشد مرد نمیتواند قبل از انقضای مدت عده با خواهر او ازدواج کند. سرانجام به موجب ماده 943 همان قانون هرگاه مرد، زن خ. ر. ب. طلاق رجعی مطلقه کند هر یک از آنها قبل از عده فوت نماید از دیگری ارث میبرد.نظر اکثریت
با وحدت ملاک از مفاد ماده 943 قانون مدنی چون زوجه مطلقه در فسخ نکاح در ایام عده در حکم زوجه نیست و حل مسئله موضوع عده طلاق به این است که حتی امکان رجوع برای زوج منتقی است در این مورد نیز برای زوجین رجوع در ایام عده منتفی است. بنابراین، چنانچه یکی از زوجین در ایام عده فوت کند از یکدیگر ارث نخواهند برد.نظر اقلیت
قانون در این مورد ساکت است.موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 2
موارد مرتبط 62
آرای مرتبط 40
-
رأی
هماستناد
صدور گواهی عدم امکان سازش به دلیل عدم تفاهم اخلاقی و ترک منزل با استناد به قوانین مدنی و حمایت خانواده
مواد 1109و1133و1134و1135و1139و1140و1143و1145و1146 از قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
رأی دادگاه بدوی
مواد1109و1133و1134و1135و1139و1140و1143و1145و1146 از قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
1- دلالت آدرس متفاوت زوجین در دادخواست بر ترک زندگی مشترک2- اثر ترک زندگی توسط زوجه بر نفقه ایام عده3- مطالبه اجرت المثل ایام زوجیت موقت
ماده 1109 قانون مدنی مستحق نفقه ایام عده نخواهد بود
-
رأی
هماستناد
تکلیف حقوق مالی زوجه در دعوی طلاق
ماده 1109 قانون مدنی زوجه فرجامخواه مستحق نفقه ایام عده خواهد بود معهذا در
-
رأی
هماستناد
عدم ذکر حقوق مالی زوجه در گواهی عدم امکان سازش
ماده 1109 قانون مدنی نفقه ایام عده زوجه مبلغ شش میلیون ریال تعیین می گردد و
-
رأی
هماستناد
وضعیت حقوق مالی زوجه در دعوی طلاق از ناحیه زوج
ماده 1109 قانون مدنی استحقاق نفقه ایام عده را خواهد داشت معهذا در دادنامه ف
-
رأی
هماستناد
رفع اجمال از حکم طلاق در مرحله اجرای احکام
ماده 1109 قانون مدنی مستحق نفقه ایام عده که در دادنامه های بدوی و فرجام خوا
-
رأی
هماستناد
ضمانت اجرای عدم تعیین تکلیف حقوق مالی زوجه در گواهی عدم امکان سازش
مواد 1109 و1151 قانون مدنی درایام عده زوجه در منزل زوج زندگی خواهد نمود و نفقه بر
-
رأی
هماستناد
اثر اعلام تمکین زوجه ناشزه بر شرط تنصیف
ماده 1109 قانون مدنی و نیز استحقاق وی نسبت به نفقه ایام گذشته و حال با توجه
-
رأی
هماستناد
رابطه اجرت المثل و نحله زوجه
ماده 1109 قانون مدنی استحقاق زوجه نسبت به نفقه ایام عده منتفی بوده و همچنین
-
رأی
هماستناد
رابطه اجرتالمثل و نحله زوجه
ماده 1109 قانون مدنی استحقاق زوجه نسبت به نفقه ایام عده منتفی بوده و همچنین
-
رأی
هماستناد
عدم ذکر حقوق مالی زوجه در گواهی عدم امکان سازش
ماده 1109 قانون مدنی نفقه ایام عده زوجه مبلغ شش میلیون ریال تعیین می گردد و
-
رأی
هماستناد
وضعیت حقوق مالی زوجه در دعوی طلاق از ناحیه زوج
ماده 1109 قانون مدنی استحقاق نفقه ایام عده را خواهد داشت معهذا در دادنامه ف
-
رأی
هماستناد
تکلیف حقوق مالی زوجه در دعوی طلاق
ماده 1109 قانون مدنی زوجه فرجامخواه مستحق نفقه ایام عده خواهد بود معهذا در
-
رأی
هماستناد
دلالت آدرس متفاوت زوجین در دادخواست بر ترک زندگی مشترک
ماده 1109 قانون مدنی مستحق نفقه ایام عده نخواهد بود
-
رأی
هماستناد
ضمانت اجرای عدم تعیین تکلیف حقوق مالی زوجه در گواهی عدم امکان سازش
مواد 1109 و1151 قانون مدنی درایام عده زوجه درمنزل زوج زندگی خواهد نمود و نفقه بر
-
رأی
هماستناد
رفع اجمال از حکم طلاق در مرحله اجرای احکام
ماده 1109 قانون مدنی مستحق نفقه ایام عده که در دادنامه های بدوی و فرجام خوا
-
رأی
هماستناد
اثر اعلام تمکین زوجه ناشزه بر شرط تنصیف
ماده 1109 قانون مدنی و نیز استحقاق وی نسبت به نفقه ایام گذشته و حال با توجه
-
رأی
هماستناد
نحوه رسیدگی دادگاه به تقاضای پرداخت اجرت المثل ایام زوجیت در دعوی طلاق
ماده 1109 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
میزان نفقه زوجه
ماده 1109 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
نحوه رسیدگی دادگاه به تقاضای پرداخت اجرتالمثل ایام زوجیت در دعوی طلاق
ماده 1109 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
رابطه اجرت المثل، نحله و شرط تنصیف
به موجب ماده 1109 قانون مدنی چنانچه طلاق زن در دوران نشوز باشد مستحق نفقه ایام عده
-
رأی
هماستناد
نحوه تعیین میزان ملاقات با فرزند مشترک - تصمیم دادگاه درخصوص حقوق مالی زوجه در دعوی طلاق توسط زوج - اعمال شرط تنصیف دارائی
به استناد ماده 1109 قانون مدنی بابت نفقه ایام عده خواهان به پرداخت 1
-
رأی
هماستناد
مطالبه نفقه همزمان با دعوای تمکین
به موجب ماده 1109 قانون مدنی در عقد دائم
-
رأی
هماستناد
ارتباط اجرت المثل با نحله
مطابق ماده 1109 قانون مدنی نفقه مطلقه رجعیه در زمان عده بر عهده شوهر است
-
رأی
هماستناد
ارتباط حکم تمکین و نشوز
مطابق ماده 1109 قانون مدنی اساسا زوجه مستحق نفقه ایام عده نبوده تا بذل ان از سوی
-
رأی
هماستناد
رابطه اجرت المثل، نحله و شرط تنصیف
به موجب ماده 1109 قانون مدنی چنانچه طلاق زن در دوران نشوز باشد مستحق نفقه ایام عده
-
رأی
هماستناد
نحوه تعیین میزان استحقاق زوجه در شرط تنصیف دارایی
مغایر اوضاع و احوال قضیه هم نمی باشد. فلذا به استناد ماده 1109 قانون مدنی بابت نفقه ایام عده
-
رأی
هماستناد
مطالبه نفقه همزمان با دعوای تمکین
به موجب ماده 1109 قانون مدنی در عقد دائم
-
رأی
هماستناد
رابطه اجرت المثل، نحله و شرط تنصیف
به موجب ماده 1109 قانون مدنی چنانچه طلاق زن در دوران نشوز باشد مستحق نفقه ایام عده
-
رأی
هماستناد
رابطه اجرت المثل، نحله و شرط تنصیف
به موجب ماده 1109 قانون مدنی چنانچه طلاق زن در دوران نشوز باشد مستحق نفقه ایام عده
-
رأی
هماستناد
نحوه تعیین میزان استحقاق زوجه در شرط تنصیف دارایی
مغایر اوضاع و احوال قضیه هم نمی باشد. فلذا به استناد ماده 1109 قانون مدنی بابت نفقه ایام عده
-
رأی
هماستناد
(1)- نحوه تعیین میزان ملاقات با فرزند مشترک (2)- تصمیم دادگاه درخصوص حقوق مالی زوجه در دعوی طلاق
به استناد ماده 1109 قانون مدنی بابت نفقه ایام عده خواهان به پرداخت 1
-
رأی
هماستناد
ارتباط حکم تمکین و نشوز
مطابق ماده 1109 قانون مدنی اساسا زوجه مستحق نفقه ایام عده نبوده تا بذل ان از سوی
-
رأی
هماستناد
ارتباط اجرت المثل با نحله
مطابق ماده 1109 قانون مدنی نفقه مطلقه رجعیه در زمان عده بر عهده شوهر است
-
رأی
هماستناد
میزان نفقه زوجه
به موجب ماده 1109 قانون مدنی صراحتا نفقه مطلقه رجعیه در زمان عده را بر عهده ی شوهر
-
رأی
هماستناد
تاثیر ابراء ذمه زوج بر نفقه ایام عده و نحله
مطابق ماده 1109 قانون مدنی مطلقه رجعیه مستحق نفقه ایام عده بوده و پرداخت ان بر عه
-
رأی
هماستناد
احراز عسروحرج زوجه در زندگی مشترک
مطابق ماده 1109 قانون مدنی مستحق نفقه ایام عده نخواهد بود و از طرف دیگر نیز تعیین
-
رأی
هماستناد
تاثیر صدور حکم تمکین بر نفقه گذشته زوجه
مطابق ماده 1109 قانون مدنی اساسا زوجه مستحق نفقه ایام عده نبوده تا بذل ان از سوی
-
رأی
هماستناد
مدت اعتبار گواهی عدم امکان سازش
به استناد ماده 1109 قانون مدنی به علت این که طلاق در حال نشوز او نمی باشد
نظریات مشورتی 5
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/8447 مورخ 1378/11/10 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص مفهوم و آثار نشوز بر اساس مواد 1108 و 1109 قانون مدنی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 1109 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/6324 مورخ 1383/08/21 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص حق نفقه جنین و وضعیت ناشزه بودن زوجه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 1109 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/7529 مورخ 1383/10/08 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 1109 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/7996 مورخ 1383/10/26 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص استحقاق نفقه جنین تا زمان وضع حمل طبق ماده 1109 قانون مدنی با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 1109 ق.م
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظر مشورتی 7/1632 مورخ 1383/03/10 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص ملغی بودن ماده 7 قانون حمایت خانواده و حق مطالبه نفقه حمل بر اساس ماده 1109 ق.م. با اصلاحات و الحاقات بعدی
ماده 1109 ق.م
نشستهای قضایی 10
-
نشست قضایی
هماستناد
اثر فوت زوجه در ایام عده طلاق رجعی بر امکان ثبت نهایی طلاق و انعکاس طلاق در اسناد سجلی
ماده 943 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
جواز توارث در ایام عده فسخ نکاح و طلاق
ماده 943 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
آثار و شرایط فسخ نکاح
ماده 1109 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
بررسی ترک انفاق اقارب و تعمیم آن به حمل (جنین) زوجه
ماده 1109 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
نشوز مختص زوج یا زوجه
مواد 1109 و 1130 قانون مدنی استناد دارد
-
نشست قضایی
هماستناد
تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش توسط همسر اول و دوم در صورت ازدواج زوج در زمان عده
ماده 1109 قانون مدنی مقررات نفقه زن مطلقه در زمان عده به عهده زوج است با ای
-
نشست قضایی
هماستناد
مطالبه نفقه جنین و مخارج دارو و درمان توسط زوجه حامل ناشزه
ماده 1109 قانون مدنی
-
نشست قضایی
هماستناد
شاکیت زوجه نسبت به نفقه حمل
بر اساس ماده 1109 قانون مدنی این است که نفقه به اعتبار وجود حمل به زوجه تعلق می گیر
-
نشست قضایی
هماستناد
مطالبه نفقه و هزینه های جنین از سوی زن ناشزه
بر اساس ماده 1109 قانون مدنی قابل مطالبه می باشد و در صورت امتناع از پرداخت آن
-
نشست قضایی
هماستناد
آثار حمل در تعلق نفقه به همسر ناشزه
به موجب ماده 1109 قانون مدنی حق نفقه را خواهد داشت چه در حال نشوز باشد و چه در عده
مواد مرتبط 2
-
تفسیر
از این صفحه
ماده 943 — قانون مدنی
مواد 943، 1048 و 1109 قانون مدنی نظر خود را اعلام کرد
-
مبتنی بر
از این صفحه
ماده 1109 — قانون مدنی
به موجب ماده 1109 قانون مدنی نفقه مطلقه رجعیه در زمان عده به عهده شوهر است
دکترین 5
-
مقاله
هماستناد
به موجب عقد نکاح زن تکلیف دارد در منزل شوهر سکنی گزیند
مواد 1109، 1108 و 1114 ق.م
-
مقاله
هماستناد
بررسی حقوق مالی زوجه در موارد صدور حکم طلاق به درخواست زوج
ماده 1109 ق.م
-
مقاله
هماستناد
سوم اینکه در مورد طفلی که هنوز به دنیا نیامده و صرفاً
مواد 1109 و 1172 قانون مدنی
-
مقاله
هماستناد
سوم اینکه در مورد طفلی که هنوز به دنیا نیامده و صرفاً
مواد 1109 و 1172 قانون مدنی
-
مقاله
هماستناد
طلاق رجعی: نفقه زوجه در عده طلاق رجعی
ماده 1109 قانون مدنی
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
