نظر مشورتی 7/1398/822 مورخ 1398/09/26 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص اعطای وکالت به زوجه برای طلاق و همچنین حضور طرفین برای طلاق توافقی. با اصلاحات و الحاقات بعدی

سؤال 1-آيا زوج در دفتر ثبت اسناد وكالت در طلاق و توكيل در وكيل به زوجه اعطاء نمايد اين وكالتي كه همراه با عقد نبوده است و صرف اينكه حق عزل مطرح مي كند آيا اين وكالت الزاما آور است يا قابل عزل مي باشد؟ 2-آيا با طلاق توافقي كه وكيل در توكيل انجام شده است و وكيل م. ا. به جاي زوج در واحد مشاوره حضور پيدا مي كنند و اغلب هم به نفع زوجه اظهار نظر مي كنند آيا اين طلاق توافقي محسوب مي گردند يا خير؟ 3-آيا در طلاق توافقي صدق نوع طلاق توافقي منحصر است به حضور زوجين يا خير؟ خواهشمند است در ارسال پاسخ تسريع فرمائيد./ع نظريه اداره كل حقوقي قوه قضاييه 1- در مورد اعطاي وكالت به زوجه براي طلاق هرگاه حق عزل وكيل به وجه ملزمي ساقط نشده باشد، اين حق براي زوج باقي است و تشخيص آن حسب مورد بر عهده دادگاه رسيدگي¬كننده است. 2- مراجعه به مشاوره در طلاق هاي توافقي قائم به شخص است؛ زيرا مفروض آن است كه قانون گذار با پيش بيني نقش مشاور خانواده در دعاوي طلاق در مقام آن بوده تا با مداخله مشاور و استماع نظر و پيشنهادهاي وي از سوي زوجين نسبت به حل اختلافات، انصراف ايشان از طلاق را تسهيل نمايد. بنابراين، در طلاق توافقي اعم از آن¬كه زوج شخصاً اقدام به معرفي وكيل براي اقامه دعواي طلاق توافقي كرده باشد و يا زوجه به وكالت از زوج دادخواست طلاق توافقي را تقديم كرده باشد، براي انجام مشاوره زوج بايد شخصاً مراجعه كند. ب. ت. ب. آن¬چه گفته شد، معرفي زوجين به مشاوره در فرض سؤال، تكليف دادگاه است و مستفاد از ماده 19 قانون حمايت خانواده 1391 و تبصره آن، مقنن نظر مركز مشاوره خانواده را نظر كارشناسي تلقي كرده و جلب نظر كارشناسي ياد شده نيز برابر ماده 25 قانون ياد شده، جزو تكاليف دادگاه است و دادگاه بدون انجام آن نمي تواند در ماهيت رأي دهد؛ لذا چنان¬چه در فرض سؤال، يكي از زوجين از مراجعه به مركز مشاوره استنكاف كند، حسب مورد، زوجين يا وكلاي ايشان در اثناي دادرسي مي توانند تقاضاي ادامه رسيدگي بر اساس فرآيند مربوط به طلاق غيرتوافقي را مطرح كنند كه در اين صورت، دادگاه با عنايت به ماده 8 قانون حمايت خانواده 1391، برابر مواد 27 و 28 اين قانون رفتار مي كند. شايسته ذكر است به موجب ماده 44 دستورالعمل نحوه تشكيل و فعاليت مراكز مشاوره خانواده مصوب 21/12/1396 رئيس قوه قضاييه در موارد استثنايي مذكور در اين ماده كه امكان حضور زوجين يا يكي از ايشان وجود ندارد، حضور وكيل در مركز مشاوره جايز شمرده شده است. 3- در فرضي كه زوجه براي طلاق از طرف زوج وكالت دارد، هرچند تقديم دادخواست طلاق توافقي به اصالت از خود و وكالت از زوج بلامانع است؛ ولي چنان¬چه زوج از مراجعه به مركز مشاوره خانواده خودداري كند، عملاً امكان رسيدگي به طلاق توافقي ميسر نيست و دادگاه نسبت به رسيدگي و اتخاذ تصميم بر اساس ذيل پاسخ سؤال فوق¬الاشعار اقدام مي¬كند./