جستجو در متنِ کاملِ قوانین، آرا و نظریات — برای حقوقدانانبه زبانِ خودتان بنویسید چه مشکلی دارید؛ دعوای مربوط، جای مراجعه، مدارک و نمونهمتن را ساده نشانتان میدهیم
نظر مشورتی 7/1400/1611 مورخ 1400/12/03 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص شرایط تحقق جرم خیانت در امانت در صورت پرداخت مبلغ چک پیش از سر رسید توسط صادر کننده و عدم استرداد لاشه چک ا
پرسش: آیا عدم استرداد چک پس از پرداخت نقدی وجه آن و ارائه به بانک، خیانت در امانت است؟
پاسخ: بله، در صورت احراز رابطه امانی و تحقق سایر شرایط قانونی، این رفتار میتواند مشمول بزه خیانت در امانت باشد.
به زبانِ ساده
موضوع، استفاده از چکی بود که صادرکننده مبلغ آن را پیش از سررسید به دارنده پرداخته، اما چک همچنان نزد دارنده مانده است. اداره کل حقوقی گفته است اگر مرجع قضایی رابطه امانی و دیگر شرایط لازم را احراز کند، نگهداشتن یا استفاده از چک میتواند خیانت در امانت باشد؛ تشخیص نهایی با مرجع قضایی است.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ شاکی صادرکننده چک و مشتکیعنه دارنده چکاند.
چگونه: استعلام درباره پرداخت مبلغ چک پیش از سررسید و باقیماندن چک نزد دارنده مطرح شد. اداره کل حقوقی تحقق جرم را به احراز رابطه امانی و سایر شرایط قانونی از سوی مرجع قضایی وابسته دانست.
چرا مهم است: این نظر برای صادرکنندگان چک، دارندگان چک، وکلا و مراجع قضایی در ارزیابی احتمال تحقق خیانت در امانت کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب ۱۳۷۵، ماده ۶۷۴
مفاهیمِ حقوقی: خیانت در امانت، رابطه امانی، چک، تسویهحساب، استرداد چک، گواهی عدم پرداخت، رابطه امانی قراردادی، رابطه امانی قانونی
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
اگر صادرکننده چک مبلغ آن را پیش از سررسید به دارنده بپردازد، اما چک پس داده نشود و دارنده در سررسید آن را به بانک ارائه کند، آیا ممکن است خیانت در امانت باشد؟
بله؛ اگر رابطه امانی و دیگر شرایط قانونی احراز شود، رفتار میتواند مشمول خیانت در امانت باشد.
آیا رابطه امانی فقط با سپردن قراردادی مال ایجاد میشود؟
خیر؛ رابطه امانی میتواند قراردادی، قانونی یا عرفی باشد.
کلیدواژهها: خیانت در امانت، چک، رابطه امانی، استرداد چک، جرم
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
شخصي به عنوان خيانت در امنت طرح شكايت كرده و اعلام داشته است: يك فقره چك بابت مطالبات مشتكي عنه به صورت مدت دار در وجه وي صادر و به ايشان تحويل داده است و پيش از سررسيد چك به درخواست دارنده مبلغ چك را نقداً به وي پرداخت كرده است؛ اما به جهت در دسترس نبودن چك توافق شده است كه وي لاشه چك را در اولين فرصت مسترد دارد؛ اما در تاريخ سررسيد با رائه چك به بانك گواهي عدم پرداخت دريافت كرده است. آيا رفتار ارتكابي مشمول بزه خيانت در امانت است؟ در صورت منفي بودن پاسخ، موضوع با كدام يك از عناوين اتهامي تطابق دارد؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
ماده 674 قانون مجازات اسلامي (تعزيرات) مصوب 1375 از واژه «سپردن» براي تحقق جرم خيانت در امانت استفاده نكرده، بلكه فعل مجهول «داده شده » را به كار برده است كه «سپردن» فرد اجلاي آن است. در نتيجه آنچه مد نظر قانونگذار بوده است، وجود رابطه اماني به هر طريق اعم از قراردادي يا قانوني است و هر زمان كه به تشخيص مرجع قضايي رابطه حقوقي امانت آور (امانت قانوني، قراردادي يا عرفي) بين طرفين احراز شد، با تحقق ديگر شرايط قانوني، جرم خيانت در امانت تحقق مي يابد. بنا به مراتب فوق در فرض سؤال كه متعاقب تسويه حساب طرفين، همچنان چك در يد دارنده باقي مانده است، در صورت عدم استرداد يا استفاده از آن و با حصول ديگر شرايط بزه خيانت در امانت، به تشخيص مرجع قضايي رفتار ارتكابي مي تواند مشمول عنوان مجرمانه موضوع ماده 674 قانون مجازات اسلامي(تعزيرات) مصوب 1375 قرار گيرد.
نظریه مشورتی شماره 7/1400/1611 مورخ 1400/12/03
موضوع استعلام به احتمال ارتکاب بزه خیانت در امانت مربوط میشود و در خصوص چکی است که به صورت مدتدار صادر شده و پس از تسویه حساب نقدی، قرار بر استرداد آن بوده است. در پاسخ به این استعلام، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه به ماده 674 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب 1375 اشاره کرده و بیان میدارد که برای تحقق جرم خیانت در امانت، وجود یک رابطه امانی، چه به صورت قراردادی و چه به صورت قانونی، ضروری است. در فرض سوال، ب. ت. ب. اینکه چک در دست دارنده باقی مانده و در صورت عدم استرداد یا استفاده از آن و با احراز دیگر شرایط قانونی، رفتار ارتکابی میتواند مشمول بزه خیانت در امانت گردد.
تاریخ نظریه: 1400/12/03
شماره نظریه: 7/1400/1611
شماره پرونده: 1400-186/2-1611
بنا به مراتب فوق در فرض سوال که متعاقب تسویه حساب طرفین، همچنان چک در ید دارنده باقی مانده است، در صورت عدم استرداد یا استفاده از آن و با حصول دیگر شرایط بزه خیانت در امانت، به تشخیص مرجع قضایی رفتار ارتکابی میتواند مشمول عنوان مجرمانه موضوع ماده 674 قانون مجازات اسلامی(تعزیرات) مصوب 1375 قرار گیرد.