نظر مشورتی 7/1400/612 مورخ 1400/06/27 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص تسری حکم تعدیل اقساط صادره از سوی دادگاه به اقساط پرداخت شده با اصلاحات و الحاقات بعدی

استعلام : در صورت صدور حكم بر تعديل اقساط وفق تبصره 2 ماده 11 قانون نحوه اجراي محكوميت هاي مالي مصوب 1394، آيا حكم صادره نسبت به پيش قسط و اقساط گذشته نيز تسري دارد يا آن كه اثر حكم تعديل از تاريخ قطعيت آن و نسبت به اقساط حال و آينده است؟ در فرض اخير، آيا دادگاه مي تواند اثر قهقرايي براي حكم تعديل در نظر گرفته و آن را شامل پيش قسط و اقساط سابق كند؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : پس از تقديم دادخواست تعديل اقساط، دادگاه وضعيت فعلي محكومعليه را بررسي مي كند و بر همين اساس، حكم به تعديل اقساط فعلي صادر ميكند و عليالاصول حكم تعديل اقساط، قابل تسري به اقساط پرداخت شده ماقبل نيست؛ زيرا دادگاه نميتواند نسبت به زمان پيش از تقديم دادخواست تعديل اقساط، رسيدگي كرده و راجع به آن رأي صادر كند؛ بنابراين نسبت به زمان گذشته، حكم تقسيط قبلي به قوت خود باقي است و مسئوليت محكومعليه نيز استصحاب ميشود؛ مگر آن كه دادگاه راجع به اقساط معوق پرداخت نشده در رأي خود صريحاً تعيين تكليف كرده باشد. نظریه مشورتی شماره 7/1400/612 مورخ 1400/06/27 موضوع استعلام به اثر حکم تعدیل اقساط طبق تبصره 2 ماده 11 قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی مصوب 1394 مربوط می‌شود. پرسش مطرح شده این است که آیا حکم صادره شامل پیش‌قسط و اقساط گذشته نیز می‌شود یا اینکه اثر آن تنها از تاریخ قطعیت حکم و نسبت به اقساط حال و آینده است؟ همچنین، آیا دادگاه می‌تواند برای حکم تعدیل اثر قهقرایی در نظر بگیرد؟ <br>پاسخ اداره کل حقوقی قوه قضاییه این‌گونه بیان شده است که پس از ارائه دادخواست تعدیل اقساط، دادگاه فقط وضعیت فعلی م. ع. را بررسی کرده و حکم به تعدیل اقساط فعلی صادر می‌کند. به طور کلی، حکم تعدیل اقساط به اقساط پرداخت‌شده قبلی تسری ندارد و مسئولیت م. ع. د. خصوص اقساط گذشته به قوت خود باقی می‌ماند، مگر اینکه دادگاه به‌طور صریح در مورد اقساط معوق پرداخت‌نشده تصمیم‌گیری کند. تاریخ نظریه: 1400/06/27 شماره نظریه: 7/1400/612 شماره پرونده: 1400-3/1-612 ح پس از تقدیم دادخواست تعدیل اقساط، دادگاه وضعیت فعلی م. ع. را بررسی می‌کند و بر همین اساس، حکم به تعدیل اقساط فعلی صادر میکند و علیالاصول حکم تعدیل اقساط، قابل تسری به اقساط پرداخت شده ماقبل نیست؛ زیرا دادگاه نمیتواند نسبت به زمان پیش از تقدیم دادخواست تعدیل اقساط، رسیدگی کرده و راجع به آن رأی صادر کند؛ بنابراین نسبت به زمان گذشته، حکم تقسیط قبلی به قوت خود باقی است و مسئولیت م. ع. نیز استصحاب میشود؛ مگر آن‌که دادگاه راجع به اقساط معوق پرداخت نشده در رأی خود صریحاً تعیین تکلیف کرده باشد. پس از تقدیم دادخواست تعدیل اقساط، دادگاه وضعیت فعلی م. ع. را بررسی میکند و بر همین اساس، حکم به تعدیل اقساط فعلی صادر میکند و علیالاصول حکم تعدیل اقساط، قابل تسری به اقساط پرداخت شده ماقبل نیست؛ زیرا دادگاه نمیتواند نسبت به زمان پیش از تقدیم دادخواست تعدیل اقساط، رسیدگی کرده و راجع به آن رأی صادر کند؛ بنابراین نسبت به زمان گذشته، حکم تقسیط قبلی به قوت خود باقی است و مسئولیت م. ع. نیز استصحاب میشود؛ مگر آنکه دادگاه راجع به اقساط معوق پرداخت نشده