Ailexa — هوش مصنوعی + قانون home
حوزهٔ جستجوی شما حدوداً در چه زمینه‌ای است:
در جست‌جوی چه هستید؟ بعد از انتخابِ آنچه می‌خواهید، در کادرِ جستجوی بالا موضوع را بنویسید و «بگرد» را بزنید.
نظریهٔ مشورتی

نظر مشورتی 7/1402/357 مورخ 1402/06/04 اداره کل حقوقی قوه قضائیه با اصلاحات و الحاقات بعدی

سبدِ من

#اداره_کل #تجدیدنظر #تحقیق #دادگاه_تجدیدنظر_استان #رفع_نقص #دادرسی #دادگاه_تجدید_نظر #تحقیقات #حکومت #اعاده_دادرسی #صادرکننده #مطالبه #کارشناسی #اجازه #قضاییه #دادگاه_بدوی #دادرس #آیین_دادرسی #انقلاب #قضایی #استان #نظریه‌مشورتی #صدور‌رای #اعتراض‌ثالث #نظریه

پرسش و پاسخِ کوتاه

پرسش: آیا ارسال پرونده از دادگاه تجدیدنظر به دادگاه بدوی جهت رفع نقص قانونی است؟

پاسخ: خیر، این امر فاقد مبنای قانونی است و دادگاه تجدیدنظر باید رأساً اقدام کند یا از دادگاه بدوی محل درخواست انجام تحقیق نماید.

به زبانِ ساده

پرسش درباره این بود که پس از صدور رأی بدوی، دادگاه تجدیدنظر برای تکمیل تحقیقات پرونده را به دادگاه بدوی برگرداند یا نه. پاسخ می‌گوید دادگاه بدوی پس از صدور رأی اصولاً نمی‌تواند دوباره به ماهیت رسیدگی کند؛ دادگاه تجدیدنظر باید تحقیق لازم را خود انجام دهد یا انجام آن را درخواست کند.

چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ پرسش‌کننده در متن نامشخص است و موضوع مربوط به دادگاه تجدیدنظر استان و دادگاه بدوی است.

چگونه: در پاسخ به استعلام درباره اعاده پرونده برای رفع نقص، نظر مشورتی میان ارسال پرونده و درخواست انجام اقدام از دادگاه بدوی تفکیک کرده است؛ متن ارائه‌شده ادامه کامل پاسخ را در بر ندارد.

چرا مهم است: این نظر برای دادگاه‌ها و وکلایی مفید است که درباره حدود اختیار دادگاه بدوی پس از صدور رأی و نحوه تکمیل تحقیقات در تجدیدنظر پرسش دارند.

قوانینِ مرتبط: ماده ۳۵۴ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹.

مفاهیمِ حقوقی: قاعده فراغ دادرس، دادگاه بدوی، دادگاه تجدیدنظر، رفع نقص، تحقیق قضایی، واخواهی، اعتراض ثالث، اعاده دادرسی

پرسش‌هایی که این متن پاسخ می‌دهد

آیا دادگاه تجدیدنظر می‌تواند پرونده را برای رفع نقص یا انجام تحقیق به دادگاه بدوی بفرستد؟

ارسال پرونده برای این منظور فاقد موقعیت قانونی است؛ دادگاه تجدیدنظر می‌تواند خود تحقیق کند یا انجام آن را از دادگاه بدوی درخواست کند.

آیا دادگاه بدوی پس از صدور رأی می‌تواند دوباره وارد ماهیت پرونده شود؟

خیر؛ جز در مواردی که قانون اجازه داده باشد، مانند واخواهی، اعتراض ثالث یا اعاده دادرسی.

کلیدواژه‌ها: قاعده فراغ دادرس، دادگاه تجدیدنظر، رفع نقص، آیین دادرسی مدنی، صلاحیت

متنِ زیر هنوز به‌وسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.

استعلام : با وجود سكوت قانون آيين دادرسي دادگاه‌هاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379، در خصوص اعاده پرونده از سوي دادگاه تجديدنظر استان به دادگاه بدوي، گاهي دادگاه تجديدنظر براي رفع نقص‌هايي مانند انجام كارشناسي، استعلام از مراجع مختلف، مطالبه پرونده مرتبط از شعبه ديگر و خلاصه‌نويسي از آن و يا حتي تحقيق در راستاي كشف حقيقت، پرونده را به دادگاه بدوي اعاده مي‌كند. آيا چنين امري داراي مبناي قانوني است و رفع نقايص از سوي دادگاه بدوي مغاير قاعده فراغ دادرسي نيست؟ به طور كلي گستره و محدوده قاعده فراغ دادرس چيست؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : اولاً، ارسال پرونده از دادگاه تجديد‌نظر به دادگاه بدوي جهت رفع نقص از حيث تحقيقات يا جهت بررسي ادعاهايي كه در مرحله تجديدنظر مطرح شده و امثال آن، فاقد موقعيت قانوني است؛ زيرا پس از صدور رأي قاعده فراغ دادرس بر دادگاه بدوي حكومت دارد و اين دادگاه حق ورود مجدد به ماهيت تحت هيچ عنواني را ندارد؛ مگر در مواردي كه قانون تجويز كرده باشد؛ مانند واخواهي، اعتراض ثالث و يا اعاده دادرسي. ثانياً، در مواردي كه دادگاه تجديدنظر استان انجام تحقيق يا اقدامي را لازم بداند كه مربوط به حوزه‌هاي قضايي استان مربوط باشد؛ از آن‌جا كه كل استان در حوزه قضايي دادگاه تجديدنظر قرار دارد، مي‌تواند رأساً آن را انجام دهد و يا با عنايت به ماده 354 قانون آيين دادرسي دادگاه‌هاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379 انجام آن را از دادگاه بدوي محل درخواست كند و از آنجا كه ارجاع اين امر به دادگاه صادركننده رأي تجديد نظرخواسته، مستلزم ورود دادگاه بدوي در ماهيت دعوا نيست، با قاعده فراغ دادرس منافاتي ندارد. نظریه مشورتی شماره 7/1402/357 مورخ 1402/06/04 موضوع استعلام درباره این است که آیا امکان بازگرداندن پرونده از دادگاه تجدیدنظر به دادگاه بدوی برای رفع نقص‌هایی مانند انجام کارشناسی و استعلامات وجود دارد یا خیر. این استعلام می‌پرسد که آیا چنین اقدامی دارای مبنای قانونی است و آیا رفع نقص‌ها توسط دادگاه بدوی با قاعده فراغ دادرسی مغایرت ندارد. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان می‌کند که ارسال پرونده از دادگاه تجدیدنظر به دادگاه بدوی برای رفع نقص قانونی نیست و قاعده فراغ دادرس بر دادگاه بدوی حاکم است. بنابراین، دادگاه بدوی حق ورود مجدد به ماهیت پرونده را ندارد، مگر در موارد خاصی که قانون اجازه داده است. همچنین، در مواردی که دادگاه تجدیدنظر نیاز به انجام تحقیق یا اقدامی داشته باشد، می‌تواند خود این کار را انجام دهد یا بر اساس ماده 354 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، از دادگاه بدوی درخواست کند. این درخواست با قاعده فراغ دادرس مغایرتی ندارد. تاریخ نظریه: 1402/06/04 شماره نظریه: 7/1402/357 شماره پرونده: 1402-127-357ح اولاً، ارسال پرونده از دادگاه تجدید‌نظر به دادگاه بدوی جهت رفع نقص از حیث تحقیقات یا جهت بررسی ادعاهایی که در مرحله تجدیدنظر مطرح شده و امثال آن، فاقد موقعیت قانونی است؛ زیرا پس از صدور رای قاعده فراغ دادرس بر دادگاه بدوی حکومت دارد و این دادگاه حق ورود مجدد به ماهیت تحت هیچ عنوانی را ندارد؛ مگر در مواردی که قانون تجویز کرده باشد؛ مانند واخواهی، اعتراض ثالث و یا اعاده دادرسی. ثانیاً، در مواردی که دادگاه تجدیدنظر استان انجام تحقیق یا اقدامی را لازم بداند که مربوط به حوزه‌های قضایی استان مربوط باشد؛ از آن‌جا که کل استان در حوزه قضایی دادگاه تجدیدنظر قرار دارد، می‌تواند راساً آن را انجام دهد و یا با عنایت به ماده 354 قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 انجام آن را از دادگاه بدوی محل درخواست کند و از آنجا که ارجاع این امر به دادگاه صادرکننده رای تجدید نظرخواسته، مستلزم ورود دادگاه بدوی در ماهیت دعوا نیست، با قاعده فراغ دادرس منافاتی ندارد.

موارد مرتبط 12

آرای مرتبط 5

نظریات مشورتی 4

مواد مرتبط 1

دکترین 2

فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمی‌شود.

نظرها و یادداشت‌ها

نظرها پس از بررسی نمایش داده می‌شوند.

Designed & Developed by Hamed Rostami, Eng. & Attorney — © All Rights Reserved حامد رستمی، مهندس و وکیل دادگستری حقوق، با نگاهِ هوش مصنوعی و الگوریتم اینستاگرام تلگرام لینکدین