نظر مشورتی 7/97/3341 مورخ 1397/12/20 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص تفاوتهای نظریه اکثریت و اقلیت در مورد وجهالتزام در قراردادها با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش و پاسخِ کوتاه
پرسش: آیا دادگاهها اجازه تعدیل وجهالتزام مقرر در قرارداد را دارند؟
پاسخ: اصل بر عدم تعدیل وجهالتزام بر اساس ماده ۲۳۰ قانون مدنی است، مگر اینکه متعهد قصد مشترک دیگری را اثبات کند.
به زبانِ ساده
این نظر مشورتی درباره این است که آیا دادگاه میتواند مبلغی را که طرفین برای نقض قرارداد تعیین کردهاند تغییر دهد. نظر اکثریت، تغییر مبلغ را جز در صورت اثبات تفاوت قصد واقعی طرفین با متن قرارداد نمیپذیرد. نظر اقلیت میان جبران خسارتِ از پیش برآوردشده و مبلغی که برای تنبیه عهدشکن تعیین شده تفاوت میگذارد.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ طرفین اختلاف یا پرسشکننده در متن مشخص نشدهاند.
چگونه: اداره کل حقوقی دو دیدگاه را درباره ماهیت و امکان تغییر وجهالتزام بیان کرده است. نظر اکثریت بر عدم تعدیل استوار است و نظر اقلیت میان خسارت برآوردشده و شرط تنبیهی تفاوت میگذارد.
چرا مهم است: این نظر برای طرفهای قرارداد و وکلا در تنظیم یا تفسیر شرط وجهالتزام و ارزیابی امکان تغییر آن به کار میآید.
قوانینِ مرتبط: قانون مدنی، ماده ۲۳۰
مفاهیمِ حقوقی: وجهالتزام، نقض تعهد قراردادی، خسارت قراردادی، قصد مشترک طرفین، تعدیل وجهالتزام، نظم عمومی
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا دادگاه میتواند وجهالتزام قراردادی را کاهش دهد؟
طبق نظر اکثریت، اصل بر این است که دادگاه حق تعدیل وجهالتزام را ندارد، مگر متعهد ثابت کند قصد مشترک طرفین با آنچه در قرارداد آمده متفاوت بوده است.
وجهالتزامِ تنبیهی چه تفاوتی با خسارتِ از پیش تعیینشده دارد؟
طبق نظر اقلیت، خسارتِ از پیش تعیینشده مشمول ماده ۲۳۰ قانون مدنی است، اما برای وجهی که صرفاً با قصد تنبیه عهدشکن مقرر شده، چنین حکمی وجود ندارد.
چه نشانهای میتواند بر تنبیهی بودن وجهالتزام دلالت کند؟
غیرمتعارف و گزاف بودن مبلغ، از قرائن مهمِ تنبیهی بودن شرط است.
کلیدواژهها: وجهالتزام، خسارت قراردادی، قانون مدنی، تعدیل خسارت، قصد مشترک
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
موادِ قانونیِ مستند در این صفحه 1
موارد مرتبط 41
آرای مرتبط 20
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه التزام قراردادی در فرض انجام تعهد با تأخیر
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
ابطال معامله و رد دعوای الزام به پرداخت ثمن به نرخ روز به دلیل عدم اثبات استحقاق خواهان
مواد 230، 390 و 391 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
مصادیق سند مکتوم در اعاده دادرسی
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
آثار قرارداد نسبت به قائم مقام
مواد 230 و 358 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
حق تغییر نام کوچک
قانون مدنی و ماده 230
-
رأی
هماستناد
مطالبه خسارت مازاد بر وجه التزام
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
شرط تغییر نام
قانون مدنی و ماده 230
-
رأی
هماستناد
اثر توافق طرفین بر خسارت تأخیر تأدیه
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
مطالبه خسارت تاخیر تادیه علیرغم وجود وجه التزام مطالبه خسارت تاخیر تادیه در فرض عدم اجرای رای داوری
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تقاضای تعیین خسارت عدم انجام به موقع تعهد تا پایان دادرسی
قانون مدنی در ماده 230
-
رأی
هماستناد
تغییر خواسته از وجه التزام به ضرر و زیان ناشی از جرم
مواد 230 و 198 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
درخواست تغییر نام توسط ولی قهری
قانون مدنی و ماده 230
-
رأی
هماستناد
وجه التزام تأخیر در پرداخت دیون
ماده 230 ق.م
-
رأی
هماستناد
تأثیر قوه قاهره در مطالبه وجه التزام قراردادی
مواد 230 و 190 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
مطالبه توأمان وجه التزام عدم تخلیه و اجرت المثل ایام تصرف
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تایید حکم دیوان عالی کشور درباره مطالبه خسارت ناشی از کلاهبرداری و تاخیر در تادیه دین بر اساس قوانین مدنی
ماده 230 ق.م
-
رأی
هماستناد
مطالبه وجه التزام نامتناسب شرط مطالبه خسارت تاخیر در تنظیم سند رسمی
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
تاثیر اظهارنامه آمادگی پرداخت ثمن بر وجه التزام ناشی از تاخیر پرداخت ثمن
مواد 230 و 10 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
رابطه وجه التزام و نقض تعهدات فرعی
ماده 230 قانون مدنی
-
رأی
هماستناد
مطالبه هم زمانِ وجه التزام و اجرت المثل
مواد 230 و 355 قانون مدنی
نظریات مشورتی 8
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/1807 مورخ 1398/12/25
ماده 230 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/157 مورخ 1397/02/03
قانون مدنی ماده 230
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1402/33 مورخ 1402/05/30
ماده 230 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/97/3375 مورخ 1398/01/21
قانون مدنی ایران در ماده 230
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/36 مورخ 1400/03/31
ماده 230 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/98/780 مورخ 1398/06/26
ماده 230 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1401/1088 مورخ 1401/12/20
ماده 230 قانون مدنی
-
نظریهٔ مشورتی
هماستناد
نظریه مشورتی شماره 7/1400/233 مورخ 1400/04/12
ماده 230 قانون مدنی
مواد مرتبط 1
-
تفسیر
از این صفحه
ماده 230 — قانون مدنی
ماده 230 قانون مدنی است و به دادگاهها اجازه داده نشده است که وجه التزام ر
دکترین 12
-
مقاله
هماستناد
تنظیم برنامه مشترک برای اجرای حکم — چنانچه داد باخته به این پیمان پایبند
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تنظیم برنامه مشترک برای اجرای حکم — در صورت تخلف داد برده
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
تنظیم برنامه مشترک برای اجرای حکم — در صورت تخلف داد برده
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
آیین و ترتیبات ویژه در اجرای برخی احکام — چنانچه مجوز اعمال ماده ۷۲۹ ق
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
آیین و ترتیبات ویژه در اجرای برخی احکام — این مدت حکم به موقع اجرا گذاشته
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
آیین و ترتیبات ویژه در اجرای برخی احکام — این مدت حکم به موقع اجرا گذاشته
ماده 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — حداقل دستمزد افزایش یافته است
مواد 226 و 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — نحوه و چگونگی مطالبه خسارت ناشی از
مواد 226 و 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — نحوه و چگونگی مطالبه خسارت ناشی از
مواد 226 و 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — نشست قضایی (۱) مدنی ب
مواد 226 تا 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — اگر فروشنده یا خریدار در دفترخانه اسناد
مواد 226 تا 230 ق.م
-
مقاله
هماستناد
نشست قضایی دادگستری شهرکرد اسفند ۷۹ — اگر فروشنده یا خریدار در دفترخانه اسناد
مواد 226 تا 230 ق.م
فقط پیوندهایی که متنشان در بانک است، با شاهد از خودِ متن — نه شباهتِ آماری. عنوانِ بدونِ متن ساخته نمیشود.
