نظر مشورتی 7/98/1458 مورخ 1398/09/23 اداره کل حقوقی قوهقضائیه در خصوص تفکیک خواسته و تجمیع دعاوی در شورای حل اختلاف و صدور قرار عدم صلاحیت با اصلاحات و الحاقات بعدی
پرسش: تکلیف شورای حل اختلاف در صورت تفکیک خواسته و تجمیع دعاوی چیست؟
پاسخ: شورا باید دعاوی با منشاء واحد را توأم کرده و در صورت تجاوز مجموع خواسته از نصاب قانونی، قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه عمومی حقوقی صادر کند.
به زبانِ ساده
خواهان میتواند خواستهاش را به چند دعوای جداگانه تقسیم کند، اما اگر دعاوی از یک منشأ باشند، شورا باید آنها را با هم بررسی کند. اگر مجموع خواستهها از نصاب قانونی بیشتر باشد، شورا باید قرار عدم صلاحیت صادر کند و پرونده را به دادگاه عمومی حقوقی بفرستد.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است؛ پرسش از سوی استعلامکننده مطرح شده، اما هویت او و طرفین دعوا در متن نیامده است.
چگونه: درباره امکان طرح جداگانه دعاوی و تکلیف شورا در صورت وحدت منشأ آنها استعلام شده است. پاسخ، رسیدگی توأمان و در صورت عبور مجموع خواستهها از نصاب، صدور قرار عدم صلاحیت را بیان میکند.
چرا مهم است: این نظر برای خواهانها و شورای حل اختلاف در تشخیص نحوه رسیدگی و مرجع صالح کاربرد دارد.
قوانینِ مرتبط: قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۳۹۲، بند «الف» ماده ۹.
مفاهیمِ حقوقی: تفکیک خواسته، تجمیع دعاوی، منشأ واحد، نصاب صلاحیت، قرار عدم صلاحیت، صلاحیت دادگاه عمومی حقوقی
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا خواهان میتواند خواسته خود را تفکیک و دعاوی جداگانه طرح کند؟
بله؛ این کار منع قانونی ندارد.
اگر دعاوی جداگانه منشأ واحد داشته باشند، شورای حل اختلاف چه باید بکند؟
باید آنها را توأمان رسیدگی کند.
اگر مجموع خواستهها از نصاب مقرر بیشتر شود، مرجع رسیدگی کدام است؟
دادگاه عمومی حقوقی ذیربط.
کلیدواژهها: شورای حل اختلاف، تفکیک خواسته، تجمیع دعاوی، قرار عدم صلاحیت، نصاب قانونی
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
تفكيك خواسته به شرح مذكور در استعلام از سوي خواهان و طرح دعاوي جداگانه فاقد منع قانوني است و لكن ب. ت. ب. اينكه دعاوي مزبور داراي منشاء واحد است شوراي حل اختلاف بايد آنها را توأم نمايد و بعد از تجميع ب. ت. ب. اينكه جمع خواسته ها بالغ بر نصاب مذكور در بند«الف» ماده 9 قانون شوراهاي حل اختلاف 1392 است، قرار عدم صلاحيت به شايستگي دادگاه عمومي حقوقي ذيربط صادر نمايد.
نظریه مشورتی شماره 7/98/1458 مورخ 1398/09/23
موضوع استعلام درباره نحوه رسیدگی به دادخواستهای مشابهی است که یک خواهان علیه یک خوانده و با خواستههای یکسان در شعب مختلف شورای حل اختلاف ارائه کرده است. پرسش این است که آیا قاضی باید این دادخواستها را تجمیع کند و قرار عدم صلاحیت به نفعدادگاه عمومی و حقوقی صادر نماید یا به هر یک به صورت جداگانه رسیدگی کند. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که تفکیک خواستهها و طرح دعاوی جداگانه از سوی خواهان منع قانونی ندارد. اما به دلیل اینکه منشاء دعاوی یکی است، شورای حل اختلاف باید این دعاوی را تجمیع کند و پس از تجمیع، به دلیل اینکه مجموع خواستهها از نصاب مذکور در بند «الف» ماده 9 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1392 بیشتر است، قرار عدم صلاحیت به نفع دادگاه عمومی حقوقی ذیربط صادر نماید.
تاریخ نظریه: 1398/09/23
شماره نظریه: 7/98/1458
شماره پرونده: 98-218-1458 ح
احتراما شخصی به استناد به یک برگ چک به مبلغ یکصد میلیون تومان و گواهی عدم پرداخت پنج دادخواست به خواسته هر کدام مطالبه مبلغ دویست میلیون ریال را از طریق دفاتر الکترونیک به شورای حل اختلاف تقدیم نماید که دادخواستهای مذکور به شعبه متعدد شورای حل اختلاف ارجاع میگردد چنانچه در حین رسیدگی به یکی از دادخواستها در یکی از شعب قاضی آن شعبه متوجه دادخواستهای همان شخص علیه همان خوانده و با همان خواسته گردد با چه تکلیفی مواجه م. ب. آیا باید با تجمیع تمام دادخواست ها و صدور قرار رسیدگی توامان قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه عمومی و حقوقی صادر کرد یا آن که باید به هر دادخواست موجود در هر شعبه به صورت جداگانه رسیدگی کرد.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
صد میلیون تومان و گواهی عدم پرداخت پنج فقره دادخواست هر یک شخصی به استناد یک برگ چک به مبلغ یک بابت مطالبه مبلغ دویست میلیون ریال را از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی به شورای حل اختلاف تقدیم مینماید که دادخواستهای مذکور به شعب متعدد شورای حل اختلاف ارجاع میگردد. چنان چه در حین رسیدگی به یکی از دادخواستها در یکی از شعب، قاضی آن شعبه متوجه دادخواستهای همان شخص علیه همان خوانده و با همان خواسته گردد، با چه تکلیفی مواجه میباشد؟ آیا باید با تجمیع تمام دادخواستها و صدور قرار رسیدگی توأمان، قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه عمومی حقوقی صادر کند یا آنکه باید به دادخواست موجود در هر شعبه به صورت جداگانه رسیدگی شود؟
تفکیک خواسته به شرح مذکور در استعلام از سوی خواهان و طرح دعاوی جداگانه فاقد منع قانونی است و لکن ب. ت. ب. اینکه دعاوی مزبور دارای منشاء واحد است شورای حل اختلاف باید آنها را توأم نماید و بعد از تجمیع ب. ت. ب. اینکه جمع خواستهها بالغ بر نصاب مذکور در بند»الف« ماده 9 قانون شوراهای حل اختلاف 1394 است، قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه عمومی حقوقی ذیربط صادر نماید. دکتر … اداره کل حقوقی قوه قضاییه