پرسش: آیا استرداد دعوا در مرحله تجدیدنظر امکانپذیر است؟
پاسخ: در صورت استرداد توسط تجدیدنظرخوانده، دادگاه حکم بدوی را نقض میکند و اگر تجدیدنظرخواه درخواست خود را مسترد کند، طبق قانون اقدام میشود.
به زبانِ ساده
این نظر مشورتی میان پسگرفتن دعوای پذیرفتهشده و پسگرفتن اعتراض به رأی تفاوت میگذارد. اگر خواهان در مرحله نخست برنده شده باشد و در تجدیدنظر دعوا را مسترد کند، دادگاه تجدیدنظر حکم بدوی را نقض میکند. اما خواهانِ بازنده نمیتواند دعوای ردشده را مسترد کند و فقط میتواند دادخواست تجدیدنظرخواهیاش را پس بگیرد.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه نظر مشورتی داده است؛ طرفین پرونده مشخص نشدهاند.
چگونه: اداره کل حقوقی دو فرض را بررسی کرده است: استرداد دعوای خواهانِ برنده و استرداد تجدیدنظرخواهی خواهانِ بازنده. برای هر فرض، اثر متفاوتی بیان کرده است.
چرا مهم است: این نظر برای خواهانها و وکلایی مهم است که میخواهند بدانند در مرحله تجدیدنظر دقیقاً چه چیزی را میتوانند مسترد کنند.
قوانینِ مرتبط: قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹، بند «ج» ماده ۱۰۷ و ماده ۳۶۳
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
اولاً: درصورت استرداد دعواي بدوي از جانب تجديدنظرخوانده (خواهان) درمرحله تجديدنظر كه حكم به نفع او صادر شده است، دادگاه تجديدنظر ضمن نقض حكم بدوي، طبق بند ج ماده 107 قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي وانقلاب درامور مدني مصوب 1379 اقدام مي نمايد. بديهي است كه شرايط مذكور در بند ج ماده 107 يادشده در اين مرحله نيز بايد رعايت شود. ثانياً: در فرضي كه خواهان بدوي تجديدنظرخواهي نموده، اين بدان معنا است كه دعواي وي در مرحله بدوي شكلاً يا ماهيتاً رد شده است و استرداد دعواي مردود غير ممكن است، از اين رو در مرحله تجديدنظر به استناد ماده 363 قانون آئين دادرسي دادگاه هاي عمومي وانقلاب در امور مدني مصوب 1379، تجديدنظرخواه مي تواند دادخواست تجديدنظرخواهي خود را مسترد سازد.
نظریه مشورتی شماره 7/98/359 مورخ 1398/04/31
موضوع استعلام درباره امکان استرداد دعوا توسط خواهان بدوی در مرحله تجدیدنظر و تفاوت آن با صرفنظر از دعوا است. در پاسخ به این استعلام، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که اگر ت. ن. خ. (خواهان) در مرحله تجدیدنظر دعوای بدوی خود را مسترد کند، دادگاه تجدیدنظر باید حکم بدوی را نقض کرده و بر اساس بند ج ماده 107 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 عمل کند. همچنین، اگر خواهان بدوی تجدیدنظرخواهی کرده باشد، به دلیل رد شکلی یا ماهیتی دعوا در مرحله بدوی، استرداد دعوا ممکن نیست و او تنها میتواند دادخواست تجدیدنظرخواهی خود را بر اساس ماده 363 قانون مذکور مسترد کند.
تاریخ نظریه: 1398/04/31
شماره نظریه: 7/98/359
شماره پرونده: 98-127-359 ح
احتراماً ب. ت. ب. ماده 356 قانون آیین دادرسی مدنی آیا خواهان بدوی میتواند در مرحله تجدیدنظر دعوای خود را مسترد نماید یا اینکه در مرحله تجدیدنظر خواهان بدوی فقط میتواند از دعوای خود به کلی صرفنظر نماید؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
اولاً: در صورت استرداد دعوای بدوی از جانب ت. ن. خ. (خواهان) درمرحله تجدیدنظر که حکم به نفع او صادر شده است، دادگاه تجدیدنظر ضمن نقض حکم بدوی، طبق بند ج ماده 107 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی وانقلاب درامور مدنی مصوب 1379 اقدام مینماید. بدیهی است که شرایط مذکور در بند ج ماده 107 یادشده د. ا. م. نیز باید رعایت شود.
ثانیاً: در فرضی که خواهان بدوی تجدیدنظرخواهی نموده، این بدان معنا است که دعوای وی در مرحله بدوی شکلاً یا ماهیتاً رد شده است و استرداد دعوای مردود غیر ممکن است، از این رو در مرحله تجدیدنظر به استناد ماده 363 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی وانقلاب در امور مدنی مصوب 1379، ت. ن. خ. میتواند دادخواست تجدیدنظرخواهی خود را مسترد سازد.