نظریهٔ مشورتی
نظر مشورتی 7/98/572 مورخ 1398/06/26 اداره کل حقوقی قوه قضائیه درخصوص ورود ماهوی دادگاه به رأی داور و استثنائات آن با اصلاحات و الحاقات بعدی
#رأی_داور #اداره_کل #داور #اجرای_رأی_داور #ابلاغ_رأی_داور #ابلاغ #رای_صادره #اجرائیه #قوانین #شماره_ثبت #قضاییه #ماهوی #آیین_دادرسی #انقلاب #باطل #تصمیم #نظریهمشورتی #مقتضی #اسناد_رسمی #نظریه #قضایی #تکلیفی
پرسش و پاسخِ کوتاه
پرسش: آیا دادگاه در زمان درخواست اجرای رأی داور، مجاز به بررسی محتوای آن است؟
پاسخ: دادگاه نباید وارد محتوای رأی شود، مگر در مواردی که طبق ماده ۴۸۹ قانون آیین دادرسی مدنی، رأی باطل و غیرقابل اجرا باشد.
به زبانِ ساده
وقتی رأی داور صادر میشود، دادگاه فقط وظیفه دارد آن را به طرفین ابلاغ کند و نباید در محتوای آن دخالت کند. اما اگر کسی بخواهد آن رأی را اجرا کند، دادگاه باید بررسی کند که آیا رأی داور طبق قانون باطل است یا خیر؛ اگر باطل باشد، دادگاه اجازه اجرای آن را نمیدهد.
چه کسی: اداره کل حقوقی قوه قضائیه؛ خطاب به استعلامکننده.
چگونه: با تفکیک مرحله ابلاغ (صرفاً اداری) از مرحله اجرا (نظارتی و قضایی).
چرا مهم است: این متن مرز دخالت دادگاه در آرای داوری را مشخص میکند و برای وکلای درگیر در پروندههای داوری بسیار مهم است.
قوانینِ مرتبط: قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی (ماده ۴۸۹).
مفاهیمِ حقوقی: رأی داور، ابلاغ رأی، اجرای رأی، بطلان رأی داور، صلاحیت دادگاه.
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا دادگاه میتواند در مرحله ابلاغ رأی داور، وارد محتوای آن شود؟
خیر، دادگاه نباید وارد محتوای رأی شود و فقط باید آن را ابلاغ کند.
در مرحله اجرای رأی داور، دادگاه چه وظیفهای دارد؟
دادگاه مکلف است رأی را از نظر جهات بطلان (مذکور در ماده ۴۸۹) بررسی کند.
اگر رأی داور مشمول موارد بطلان باشد، چه تصمیمی گرفته میشود؟
دادگاه تصمیم مقتضی مبنی بر قابل اجرا نبودن رأی اتخاذ میکند.
کلیدواژهها: رأی داور، اجرای رأی، دادگاه، قانون آیین دادرسی مدنی، بطلان رأی
این متن با کمکِ هوش مصنوعی و گاه با کنترلِ کارشناس، به زبانِ ساده تهیه شده؛ برای پروندهٔ خودتان با وکیل مشورت کنید. گاه عبارتها در هر پرونده معنای خاصِ خود را دارند و ممکن است خطا داشته باشد.
در فرض سوال در مورد
ابلاغ رأي
داور دادگاه وارد محتواي رأي نميشود و بايد رأي صادره توسط داور را به طرفين ابلاغ كند؛ اما در خصوص درخواست اجراي رأي داور ب. ت. ب. صدر ماده 489 قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و
انقلاب در امور مدني 1379 چنانچه رأي داور مشتمل بر يكي از موارد مذكور در اين ماده باشد،
باطل است و قابليت اجرايي ندارد. بنابراين هرگاه از سوي يكي از طرفين درخواست اجراي رأي داور شود، دادگاه مكلف است رأي داور را از حيث جهات مذكوردر اين ماده بررسي و تصميم مقتضي مبني بر قابل اجرا نبودن راي اتخاذ نمايد.
نظریه مشورتی شماره 7/98/572 مورخ 1398/06/26
موضوع استعلام درباره ابلاغ و اجرای رای داور است، در حالتی که این رای از نظر شکلی و ماهیتی با
قوانین و
اسناد رسمی مغایرت دارد. پرسش این است که آیا دادگاه مکلف به ابلاغ چنین رایی و صدور اجراییه برای آن است یا خیر، و اگر پاسخ منفی است، دادگاه چه تصمیمی باید بگیرد. در پاسخ به این استعلام، نظریه مشورتی
اداره کل حقوقی قوه
قضاییه بیان میکند که دادگاه در ابلاغ رای داور به محتوای آن ورود نمیکند و موظف است رای را به طرفین ابلاغ کند. اما در خصوص درخواست اجرای رای داور، بر اساس ماده 489
قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379، اگر موارد ذکر شده در این ماده وجود داشته باشد، رای داور باطل و غیرقابل اجرا خواهد بود. بنابراین، در صورت درخواست اجرای رای داور از سوی یکی از طرفین، دادگاه باید رای را از نظر جهات مذکور در این ماده بررسی کرده و
تصمیم لازم مبنی بر غیرقابل اجرا بودن آن اتخاذ کند.
تاریخ نظریه: 1398/06/26
شماره نظریه: 7/98/572
شماره پرونده: 98-139-572 ح
چنانچه رای داور از لحاظ شکلی و مهم تر از لحاظ ماهیتی بر خلاف قانون و اسناد رسمی از جمله اسناد ثبتی و حتی ارای
قضایی باشد آیا دادگاه
تکلیفی به ابلاغ رای داور و حتی مهم تر صدور
اجرائیه چنین ارایی را دارد یا خیر؟ چنانچه پاسخ منفی است دادگاه چه تصمیمی اتخاذ می کند؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
در فرض سوال در مورد
ابلاغ رأی داور دادگاه وارد محتوای رأی نمی شود و باید رأی صادره توسط داور را به طرفین ابلاغ کند؛ اما در خصوص درخواست
اجرای رأی داور ب. ت. ب. صدر ماده 489 قانون
آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی 1379 چنان چه
رأی داور مشتمل بر یکی از موارد مذکور در این ماده باشد، باطل است و قابلیت اجرایی ندارد. بنابراین هرگاه از سوی ی. ا. ط. درخواست اجرای رأی داور شود، دادگاه مکلف است رأی داور را از حیث جهات مذکوردر این ماده بررسی و تصمیم
مقتضی مبنی بر قابل اجرا نبودن رای اتخاذ نماید.
چنانچه رای داور از لحاظ شکلی و ماهیتی بر خلاف قانون و اسناد رسمی و آراء قضایی باشد، آیا دادگاه تکلیفی به ابلاغ رای داور و صدور اجرائیه برای چنین آرایی دارد؟ چنانچه پاسخ منفی است، چه تصمیمی باید اتخاذ کند؟
بازگشت به استعلام شماره 9030/4666/721 مورخ 1398/03/11 به
شماره ثبت وارده 572 مورخ ، 1398/04/17 نظریه مشورتی این اداره کل به شرح زیر اعلام میگردد: در فرض سوال در مورد ابلاغ رأی داور دادگاه وارد محتوای رأی نمیشود و باید رأی صادره توسط داور را به طرفین ابلاغ کند؛ اما در خصوص درخواست اجرای رأی داور ب. ت. ب. صدر ماده 489 قانون آیین دادرسی دادگاه- های عمومی و انقلاب در امور مدنی 1379 چنانچه رأی داور مشتمل بر یکی از موارد مذکور در این ماده باشد، باطل است و قابلیت اجرایی ندارد. بنابراین هرگاه از سوی ی. ا. ط. درخواست اجرای رأی داور شود، دادگاه مکلف است رأی داور را از حیث جهات مذکوردر این ماده بررسی و تصمیم مقتضی مبنی بر قابل اجرا نبودن رای اتخاذ نماید. دکتر … حیدری پور