نظریهٔ مشورتی
نظر مشورتی 7/99/346 مورخ 1399/04/23 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در خصوص وضعیت استرداد عوضین به سبب انفساخ بیع در فرض تغییر کاربری زمین و ایجاد ارزش افزوده با اصلاحات و الحاقات بعدی
استعلام :
در يك پرونده اجرايي كه مفاد آن استرداد عوضين به جهت انفساخ رابطه قراردادي است، يكي از عوضين در زمان انعقاد قرارداد قطعه زميني بوده است كه در مقابل عوض ديگر در قالب معوض به طرف ديگر قرارداد واگذار شده است؛ اما حكم قطعي بر انفساخ رابطه قراردادي به استرداد عوضين به مانند قبل از انعقاد عقد صادر شده و در مرحله اجرا كاشف به عمل مي آيد كه قطعه زمين مورد معامله اكنون تبديل به يك ساختمان چندين طبقه شده است. ب. ت. ب. اينكه مطابق ماده 46 قانون اجراي احكام مدني مصوب 1356 عوض مورد نظر در حكم تلف قرار گرفته، بايد قيمت آن به طرف مقابل پرداخت شود. توضيح آنكه ملك مذكور در زمان انعقاد قرارداد داراي كاربري آموزشي بوده كه ارزش آن ب. ت. ب. اين كاربري كمتر از ديگر كاربري هاست؛ حال پس از گذشت چندين سال اين ملك به چندين واحد آپارتمان با كاربري مسكوني تبديل شده است. بر حسب ظاهر تحويل گيرنده زمين در تغيير كاربري آن تاثيري نداشته و هزينه زيادي هم متقبل نشده است. حال در جايي كه بايد بهاي ملك مورد نظر به طرف ديگر پرداخت شود بين كاربري آموزشي و مسكوني تفاوت قيمت فاحشي وجود دارد، آيا بايد بهاي زمين با كاربري زمان انفساخ ملاك عمل قرار گيرد يا زمان انعقاد قرارداد؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
در فرض سؤال كه به جهت انفساخ عقد بيع، حكم بر استرداد عوضين صادر شده است؛ اما مبيع كه ملكي با كاربري آموزشي بوده به يك مجتمع آپارتماني با كاربري مسكوني تبديل شده است، چنانچه فرآيند تغيير كاربري و ساخت و ساز در ملك پيش از انفساخ معامله صورت گرفته باشد، از آنجا كه اين امر در زمان مالكيت خريدار انجام گرفته است، ارزش افزوده ايجاد شده به وي تعلق دارد و به سبب فراهم نبودن استرداد عين محكوم¬به، بر اساس ماده 46 قانون اجراي احكام مدني مصوب 1356، قيمت ملك بدون در نظر گرفتن تغيير كاربري و ارزش افزوده ايجاد شده در زمان مالكيت خريدار و بر اساس كاربري آموزشي ملك تعيين و وصول مي¬شود؛ اما اگر تغيير كاربري و ساخت و ساز در ملك پس از انفساخ معامله و صدور حكم قطعي صورت گرفته باشد، موضوع تابع احكام غصب است و به سبب مقدور نبودن استرداد عيـن محكوم¬به، قيمت يوم¬الادا با لحاظ كاربري مسكوني بايد پرداخت شود.
نظریه مشورتی شماره 7/99/346 مورخ 1399/04/23
موضوع استعلام به پروندهای اجرایی مربوط میشود که در آن حکم به استرداد عوضین به دلیل انفساخ قرارداد صادر شده است. یکی از عوضین، قطعه زمینی با کاربری آموزشی بود که به ساختمانی چند طبقه با کاربری مسکونی تبدیل شده است. سوال این است که آیا ارزش ملک باید بر اساس کاربری آموزشی در زمان انفساخ یا کاربری مسکونی در زمان تغییر کاربری تعیین شود. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه بیان میکند که اگر تغییر کاربری قبل از انفساخ قرارداد انجام شده باشد، ارزش افزوده به خریدار تعلق دارد و قیمت ملک بر اساس کاربری آموزشی تعیین میشود. اما اگر تغییر کاربری پس از انفساخ و صدور حکم قطعی انجام شده باشد، موضوع تابع احکام غصب است و قیمت ملک با در نظر گرفتن کاربری مسکونی پرداخت خواهد شد. این پاسخ بر اساس ماده 46 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356 ارائه شده است.
تاریخ نظریه: 1399/04/23
شماره نظریه: 7/99/346
شماره پرونده: 99-76-346ح
در فرض سوال که به جهت انفساخ عقد بیع، حکم بر استرداد عوضین صادر شده است؛ اما مبیع که ملکی با کاربری آموزشی بوده به یک مجتمع آپارتمانی با کاربری مسکونی تبدیل شده است، چنانچه فرآیند تغییر کاربری و ساخت و ساز در ملک پیش از انفساخ معامله صورت گرفته باشد، از آنجا که این امر در زمان مالکیت خریدار انجام گرفته است، ارزش افزوده ایجاد شده به وی تعلق دارد و به سبب فراهم نبودن استرداد عین محکومبه، بر اساس ماده 46 قانون اجرای احکام مدنی مصوب 1356، قیمت ملک بدون در نظر گرفتن تغییر کاربری و ارزش افزوده ایجاد شده در زمان مالکیت خریدار و بر اساس کاربری آموزشی ملک تعیین و وصول میشود؛ اما اگر تغییر کاربری و ساخت و ساز در ملک پس از انفساخ معامله و صدور حکم قطعی صورت گرفته باشد، موضوع تابع احکام غصب است و به سبب مقدور نبودن استرداد عین محکومبه، قیمت یومالادا با لحاظ کاربری مسکونی باید پرداخت شود.
معاون محترم قضایی رییس کل دادگاههای عمومی و انقلاب تهران و سرپرست مجتمع قضایی عدالت با سلام و دعای خیر؛ بازگشت به نامه شماره 9001/14/31 مورخ 1399/3/20 به شماره ثبت وارده 346 مورخ ، 1399/3/21 در رابطه با استعلام معاون محترم قضایی آن مجتمع، نظریه مشورتی کمیسیون قوانین مدنی این اداره کل به شرح زیر اعلام میشود: در فرض سؤال که به جهت انفساخ عقد بیع، حکم بر استرداد عوضین صادر شده است؛ اما مبیع که ملکی با کاربری آموزشی بوده به یک مجتمع آپارتمانی با کاربری مسکونی تبدیل شده است، چنانچه فرآیند تغییر کاربری و ساخت و ساز در ملک پیش از انفساخ معامله صورت گرفته باشد، از آنجا که این امر در زمان مالکیت خریدار انجام گرفته است، ارزش افزوده ایجاد شده به وی تعلق دارد و به سبب فراهم نبودن استرداد عین محکومبه، بر اساس ماده 46 قانون اجرای احکام مدنی مصوب ، 1356 قیمت ملک بدون در نظر گرفتن تغییر کاربری و ارزش افزوده ایجاد شده در زمان مالکیت خریدار و بر اساس کاربری آموزشی ملک تعیین و وصول میشود؛ اما اگر تغییر کاربری و ساخت و ساز در ملک پس از انفساخ معامله و صدور حکم قطعی صورت گرفته باشد، موضوع تابع احکام غصب است و به سبب مقدور نبودن استرداد عیـن محکومبه، قیمت یومالادا با لحاظ کاربری مسکونی باید پرداخت شود. دکتر …
موارد مرتبط
برای این صفحه موردِ مرتبطی ثبت نشده.
