پاسخ: این قرارگاه صرفاً در حدود وظایف مقرر در اساسنامه سپاه و قوانین خاص، در جرایم مرتبط با مأموریتهای محوله ضابط دادگستری محسوب میشود.
به زبانِ ساده
پرسش این بود که آیا قرارگاه ثارالله میتواند در پروندههای کیفری بهعنوان ضابط دادگستری اقدام کند. پاسخ این است که وابستگی به سپاه بهتنهایی کافی نیست و اختیار ضابط بودن فقط در محدودهای وجود دارد که قانون مشخص کرده است.
چه کسی: نظر مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضائیه است؛ پرسش از سوی مرجعی نامشخص درباره معرفی افراد قرارگاه ثارالله بهعنوان ضابط مطرح شده است.
چگونه: در پی اعلام و گزارش جرم از سوی قرارگاه ثارالله و معرفی افرادی از آن بهعنوان ضابط، درباره ضابط بودن این قرارگاه استعلام شده است. اداره حقوقی پاسخ را به حدود وظایف مقرر در قوانین خاص محدود کرده است.
چرا مهم است: این نظر برای مقامهای تحقیق و تعقیب و اشخاص معرفیشده بهعنوان ضابط مهم است تا اقدامهای ضابطی خارج از اختیار قانونی انجام نشود.
قوانینِ مرتبط: قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، بند «ب» ماده ۲۹؛ اساسنامه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مصوب ۱۳۶۱، تبصره ماده ۵ و مواد ۲ تا ۶؛ قانون تأسیس وزارت اطلاعات مصوب ۱۳۶۲، بند ۲ ماده ۶؛ تبصره ۳ ماده ۷، در حدود اشارهشده در متن.
مفاهیمِ حقوقی: ضابط خاص دادگستری، حدود وظایف قانونی، مأموریت قانونی، اعلام جرم، گزارش جرم، سازمان اطلاعات سپاه
پرسشهایی که این متن پاسخ میدهد
آیا قرارگاه ثارالله ضابط خاص دادگستری محسوب میشود؟
فقط در حدود وظایف و جرایمی که قوانین خاص برای آن یا سپاه پاسداران مقرر کردهاند.
آیا همه افراد قرارگاه ثارالله، صرفاً به دلیل وابستگی به سپاه، ضابط دادگستری هستند؟
خیر؛ ضابط بودن به حدود وظایف قانونی و جرایم مشمول مأموریتهای مقرر محدود است.
اگر قرارگاه ثارالله بهعنوان بخشی از سازمان اطلاعات سپاه اقدام کند، در چه مواردی ضابط است؟
صرفاً در زمینه جرایمی که سازمان اطلاعات سپاه به موجب قوانین خاص در آنها ضابط شناخته شده است.
کلیدواژهها: ضابط دادگستری، قرارگاه ثارالله، سپاه پاسداران، قانون آیین دادرسی کیفری، جرایم خاص
متنِ زیر هنوز بهوسیلهٔ کارشناس مرور و تأیید نشده است.
استعلام :
در برخي از پروندهها قرارگاه ثارالله به عنوان اعلامكننده و گزارشدهنده جرم بوده و به همين جهت افرادي از قرارگاه مذكور، خ. ر. ب. عنوان ضابط دادگستري معرفي ميكنند. آيا قرارگاه ثارالله ب. ت. ب. اينكه سازمان اطلاعاتسپاه به صراحت در بند «ب» ماده 29 قانون آيين دادرسي كيفري مصوب 1392 ضابط بوده و اين مجموعه نيز زير مجموعه سپاه ميباشد، ضابط خاص تلقي ميشود؟
نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه :
بند «ب» ماده 29 قانون آيين دادرسي كيفري مصوب 1392 در تعريف ضابطان خاص مقرر ميدارد: «ضابطان خاص شامل مقامات و مأموراني كه به موجب قوانين خاص در حدود وظايف محولشده ضابط دادگستري محسوب ميشوند»؛ مفهوم اين عبارت اين است كه ساير مقامات و مأموران كه ضابط شمرده نشدهاند و يا ضابطان خاص دادگستري، خارج از حدود وظايف محولشده، ضابط دادگستري محسوب نميشوند؛ بنابراين سپاه پاسدران انقلاب اسلامي، از جمله قرارگاه ثارالله، به صراحت تبصره ماده 5 اساسنامه سپاه پاسداران انقلاب اسلامي مصوب 1361 صرفاً در زمينه جرايم موضوع مأموريتهاي مذكور در مواد 2، 3، 4 و 5 اساسنامه و نيز در انجام وظايف مقرر در بند 2 ماده 6 قانون تأسيس وزارت اطلاعات مصوب 1362 ضابط دادگستري محسوب ميشوند و در حدود مذكور در قانون اقدام ميكنند. ضمناً، چنانچه قرارگاه ثارالله به عنوان بخشي از سازمان اطلاعات سپاه اقدام كند، صرفاً در زمينه جرائمي كه اطلاعات سپاه به موجب قوانين خاص در آنها ضابط شناخته شده است، مانند تبصره 3 ماده 7 مكرر قانون مبارزه با پولشويي اصلاحي 1397، ضابط دادگستري محسوب ميشود و در ساير جرايم ضابط دادگستري به شمار نميآيد.
نظریه مشورتی شماره 7/1401/800 مورخ 1401/09/30
موضوع استعلام درباره وضعیت قرارگاه ثارالله به عنوان ضابط دادگستری و ارتباط آن با سازمان اطلاعات سپاه است. پرسش این است که آیا قرارگاه ثارالله به دلیل وابستگی به سپاه پاسداران و بر اساس بند «ب» ماده 29 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392، به عنوان ضابط خاص شناخته میشود یا خیر. در پاسخ، نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه توضیح میدهد که طبق بند «ب» ماده 29، ضابطان خاص شامل مقامات و مامورانی هستند که بر اساس قوانین خاص و در حدود وظایف محول شده به عنوان ضابط دادگستری محسوب میشوند. همچنین، سپاه پاسداران و به تبع آن قرارگاه ثارالله، تنها در رابطه با جرایم مشخص شده در اساسنامه سپاه و در مواردی که به موجب قوانین خاص به عنوان ضابط شناخته شدهاند، میتوانند به عنوان ضابط دادگستری عمل کنند. در سایر موارد، آنها به عنوان ضابط دادگستری محسوب نمیشوند.
تاریخ نظریه: 1401/09/30
شماره نظریه: 7/1401/800
شماره پرونده: 1401-168-800 ک
در برخی از پروندهها قرارگاه ثاراالله به عنوان اعلامکننده و گزارشدهنده جرم بوده و به همین جهت افرادی از قرارگاه مذکور، خ. ر. ب. عنوان ضابط دادگستری معرفی میکنند. آیا قرارگاه ثاراالله ب. ت. ب. اینکه سازمان اطلاعات سپاه به صراحت در بند »ب« ماده 29 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 ضابط بوده و این مجموعه نیز زیر مجموعه سپاه میباشد، ضابط خاص تلقی میشود؟
بند »ب« ماده 29 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 در تعریف ضابطان خاص مقرر میدارد: »ضابطان خاص شامل مقامات و مأمورانی که به موجب قوانین خاص در حدود وظایف محولشده ضابط دادگستری محسوب میشوند«؛ مفهوم این عبارت این است که سایر مقامات و مأموران که ضابط شمرده نشدهاند و یا ضابطان خاص دادگستری، خارج از حدود وظایف محولشده، ضابط دادگستری محسوب نمیشوند؛ بنابراین سپاه پاسدران انقلاب اسلامی، از جمله قرارگاه ثاراالله، به صراحت تبصره ماده 5 اساسنامه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مصوب 1361 صرفاً در زمینه جرایم موضوع مأموریتهای مذکور در مواد 4 ، 3 ، 2 و 5 اساسنامه و نیز در انجام وظایف مقرر در بند 2 ماده 6 قانون تأسیس وزارت اطلاعات مصوب 1362 ضابط دادگستری محسوب میشوند و در حدود مذکور در قانون اقدام میکنند. ضمنا،ً چنانچه قرارگاه ثاراالله به عنوان بخشی از سازمان اطلاعات سپاه اقدام کند، صرفاً در زمینه جرائمی که اطلاعات سپاه به موجب قوانین خاص در آنها ضابط شناخته شده است، مانند تبصره 3 ماده 7 مکرر قانون مبارزه با پولشویی اصلاحی ، 1397 ضابط دادگستری محسوب میشود و در سایر جرایم ضابط دادگستری به شمار نمیآید. دکتر …